I C 1058/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka A. M. (1) domagała się od pozwanej J. S. zapłaty 40.810,00 zł tytułem czynszu najmu i kary umownej za lokale mieszkalne. Umowę najmu w imieniu pozwanej miał zawrzeć P. K., który rzekomo działał na podstawie pełnomocnictwa. Pozwana zaprzeczyła, aby P. K. posiadał jakiekolwiek umocowanie do jej reprezentowania. Sąd, analizując zebrany materiał dowodowy, w tym zeznania świadków i dokumenty, doszedł do wniosku, że P. K. nie posiadał umocowania do zawarcia umowy najmu w imieniu pozwanej. Brak było formalnego pełnomocnictwa, a pozwana nie potwierdziła umowy w żaden sposób, nawet dorozumiany, np. poprzez przystąpienie do jej wykonania. Jedynie jedna faktura została omyłkowo zaksięgowana w księdze pozwanej, co nie stanowiło potwierdzenia umowy. Sąd uznał, że umowa najmu była nieważna z powodu braku umocowania rzekomego pełnomocnika, co skutkowało oddaleniem powództwa. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 102 k.p.c., odstępując od obciążania powódki kosztami z uwagi na szczególne okoliczności sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących pełnomocnictwa (art. 103 k.c.) i potwierdzenia czynności prawnych przez rzekomego pełnomocnika, a także stosowanie art. 102 k.p.c. w zakresie kosztów procesu.
Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego, ale zasady prawne są uniwersalne. Kluczowe jest udowodnienie braku umocowania i braku potwierdzenia.
Zagadnienia prawne (2)
Czy umowa najmu zawarta przez osobę nieposiadającą umocowania do działania w imieniu pozwanej jest ważna, jeśli pozwana nie potwierdziła jej w żaden sposób?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, umowa zawarta przez osobę nieposiadającą umocowania (falsus procurator) jest bezskuteczna, jeśli nie zostanie potwierdzona przez osobę, w której imieniu została zawarta. Brak potwierdzenia, nawet dorozumianego, skutkuje nieważnością umowy.
Uzasadnienie
Sąd ustalił, że P. K. nie posiadał umocowania do zawarcia umowy najmu w imieniu pozwanej J. S. Brak było formalnego pełnomocnictwa, a pozwana nie potwierdziła umowy w żaden sposób, nawet dorozumiany, np. poprzez przystąpienie do jej wykonania. Jedynie omyłkowe zaksięgowanie jednej faktury nie stanowiło potwierdzenia. W związku z tym umowa została uznana za nieważną.
Czy omyłkowe zaksięgowanie faktury w księdze pozwanej stanowi dorozumiane potwierdzenie umowy najmu zawartej przez rzekomego pełnomocnika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, omyłkowe zaksięgowanie jednej faktury, zwłaszcza w sytuacji wspólnego adresu siedzib firm i zewnętrznej obsługi księgowej, nie stanowi dorozumianego potwierdzenia umowy najmu zawartej przez rzekomego pełnomocnika.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że omyłkowe zaksięgowanie jednej faktury nie było wystarczające do uznania umowy za potwierdzoną, szczególnie że inne faktury nie zostały zaksięgowane, a pozwana konsekwentnie zaprzeczała woli zawarcia umowy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. M. (1) | osoba_fizyczna | powódka |
| J. S. | osoba_fizyczna | pozwana |
| P. M. (1) | osoba_fizyczna | powódka |
| J. S. (JS Projekt) | osoba_fizyczna | pozwana |
| P. K. | osoba_fizyczna | świadek |
| K. A. | osoba_fizyczna | świadek |
| (...) sp. z o.o. w P. | spółka | podmiot powiązany |
Przepisy (7)
Główne
k.c. art. 659 § § 1
Kodeks cywilny
Przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz.
k.c. art. 103 § § 1
Kodeks cywilny
Jeżeli zawierający umowę jako pełnomocnik nie ma umocowania albo przekroczy jego zakres, ważność umowy zależy od jej potwierdzenia przez osobę, w której imieniu umowa została zawarta.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część z tych kosztów albo nie obciążać jej w ogóle tymi kosztami.
Pomocnicze
k.c. art. 103 § § 2
Kodeks cywilny
Druga strona może wyznaczyć osobie, w której imieniu umowa została zawarta, odpowiedni termin do potwierdzenia umowy; staje się wolna po bezskutecznym upływie wyznaczonego terminu.
k.c. art. 103 § § 3
Kodeks cywilny
W braku potwierdzenia ten, kto zawarł umowę w cudzym imieniu, obowiązany jest do zwrotu tego, co otrzymał od drugiej strony w wykonaniu umowy, oraz do naprawienia szkody, którą druga strona poniosła przez to, że zawarła umowę nie wiedząc o braku umocowania lub o przekroczeniu jego zakresu.
k.p.c. art. 235 § 2 § 1 pkt 5
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd pominął dowód z ponownego przesłuchania świadka A. M. (2), który uzasadniany był niemożnością wzięcia w nim udziału pełnomocnika pozwanej, uznając wniosek za zmierzający do nieuzasadnionego przedłużenia postępowania.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak umocowania P. K. do zawarcia umowy najmu w imieniu pozwanej. • Brak potwierdzenia umowy najmu przez pozwaną, nawet dorozumianego. • Omyłkowe zaksięgowanie jednej faktury nie stanowi potwierdzenia umowy.
Odrzucone argumenty
Umowa najmu została zawarta przez umocowanego przedstawiciela pozwanej. • Pozwana potwierdziła umowę najmu poprzez przystąpienie do jej wykonania (np. zaksięgowanie faktury).
Godne uwagi sformułowania
umowa zawarta przez osobę, która nie posiada kompetencji do działania w cudzym imieniu, nie może wywrzeć zamierzonych skutków prawnych względem reprezentowanego • czynność prawna dokonana przez osobę, która nie posiada kompetencji do działania w cudzym imieniu, nie może wywrzeć zamierzonych skutków prawnych względem reprezentowanego (tzw. rzekomego mocodawcy) • czynność prawna niezupełna (kulejąca; negotium claudicans ), dotknięta sankcją bezskuteczności zawieszonej • jedna omyłkowo zaksięgowana faktura z tytułu najmu w podatkowej księdze rozchodów i przychodów pozwanej nie stanowi podstawy do przyjęcia, że doszło do wykonania umowy przez pozwaną.
Skład orzekający
Małgorzata Nowicka-Midziak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących pełnomocnictwa (art. 103 k.c.) i potwierdzenia czynności prawnych przez rzekomego pełnomocnika, a także stosowanie art. 102 k.p.c. w zakresie kosztów procesu."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego, ale zasady prawne są uniwersalne. Kluczowe jest udowodnienie braku umocowania i braku potwierdzenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest formalne umocowanie przy zawieraniu umów i jakie mogą być konsekwencje jego braku. Pokazuje też, że nawet drobne czynności (jak zaksięgowanie faktury) mogą być analizowane pod kątem potwierdzenia umowy.
“Zawierasz umowę przez pełnomocnika? Uważaj, bo brak umocowania może ją unieważnić!”
Dane finansowe
WPS: 40 810 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.