I C 1038/11

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 marca 2024 r. Sąd Okręgowy w Warszawie, I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: sędzia Tadeusz Bulanda po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2024 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa S. F. (1) , L. B. (1) , K. B. (1) , A. W. (1) , J. B. (1) , J. B. (2) , K. B. (2) , P. B. (1) , A. C. , A. B. (1) , M. B. (1) , D. B. , R. B. , M. W. (1) i E. R. przeciwko (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. , (...) S.A. z siedzibą w S. , Towarzystwu (...) S.A. z siedzibą w W. , (...) sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w B. , (...) S.A. V. (...) z siedzibą w W. , (...) S.A. z siedzibą w B. , (...) S.A. z siedzibą w W. , J. P. (1) i W. P. o zadośćuczynienie, odszkodowanie i rentę I. Zasądza solidarnie od pozwanych: a) (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. in solidum (to jest z zastrzeżeniem, że zapłata świadczenia przez jednego z pozwanych zwalnia pozostałych pozwanych z obowiązku zapłaty) z (...) S.A. z siedzibą w S. i Towarzystwem (...) S.A. z siedzibą w W. , z ograniczeniem odpowiedzialności (...) S.A. z siedzibą w S. do wysokości 70% oraz odpowiedzialności Towarzystwa (...) S.A. z siedzibą w W. do wysokości 30% sumy gwarancyjnej w kwocie 10 000 000 (dziesięć milionów) złotych, przy zastosowaniu franszyzy redukcyjnej w wysokości 1000 zł (jeden tysiąc złotych) na każdą szkodę; b) (...) spółka z o.o. w likwidacji z siedzibą w B. in solidum (to jest z zastrzeżeniem, że zapłata świadczenia przez jednego z pozwanych zwalnia drugiego pozwanego z obowiązku zapłaty) z (...) S.A. V. (...) z siedzibą w W. , z ograniczeniem odpowiedzialności (...) S.A. V. (...) z siedzibą w W. do wysokości sumy gwarancyjnej w kwocie 10 000 000 (dziesięć milionów) złotych, przy zastosowaniu franszyzy redukcyjnej w wysokości 5%, nie mniej niż 500 (pięćset) złotych; c) (...) S.A. z siedzibą w B. in solidum (to jest z zastrzeżeniem, że zapłata świadczenia przez jednego z pozwanych zwalnia drugiego pozwanego z obowiązku zapłaty) z (...) S.A. z siedzibą w W. , z ograniczeniem odpowiedzialności (...) S.A. z siedzibą w W. do wysokości sumy ubezpieczenia w kwocie 20 000 000 (dwadzieścia milionów) złotych na jedno zdarzenie; d) J. P. (1) i W. P. (wspólników spółki cywilnej (...) ) in solidum (to jest z zastrzeżeniem, że zapłata świadczenia przez jednego z pozwanych zwalnia pozostałych pozwanych z obowiązku zapłaty) z (...) S.A. z siedzibą w S. , z ograniczeniem odpowiedzialności (...) S.A. z siedzibą w S. do wysokości sumy ubezpieczenia w kwocie 1 000 000 (jeden milion) złotych na rzecz: 1. S. F. (1) kwotę: a. 230 000 zł (dwieście trzydzieści tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną wypadkiem, któremu uległ na budowie (...) w S. w dniu 24 lutego 2010 r., b. 14 684 zł (czternaście tysięcy sześćset osiemdziesiąt cztery złote) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem renty związanej ze zwiększonymi potrzebami oraz utraconymi zarobkami na skutek ww. wypadku, za okres od marca 2010 r. do września 2011 r.; c. 50 688 zł (pięćdziesiąt tysięcy sześćset osiemdziesiąt osiem złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem renty z tytułu zwiększonych potrzeb oraz utraconych zarobków będących skutkiem ww. wypadku, za okres od października 2011 r. do września 2015 r.; d. 1056 zł (jeden tysiąc pięćdziesiąt sześć złotych) miesięcznie począwszy od października 2015 r., płatną do ostatniego dnia każdego miesiąca, wraz z ustawowymi odsetkami, a od dnia 1 stycznia 2016 r. ustawowymi odsetkami za opóźnienie, za okres od dnia następnego po dniu płatności do dnia zapłaty – tytułem renty z tytułu zwiększonych potrzeb oraz utraconych zarobków będących skutkiem ww. wypadku; 2. L. B. (1) kwotę: a. 150 000 zł (sto pięćdziesiąt tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną śmiercią jej męża M. B. (2) w czasie wypadku na budowie (...) w S. w dniu 24 lutego 2010 r., b. 50 000 zł (pięćdziesiąt tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem odszkodowania za znaczne pogorszenie sytuacji życiowej w związku ze śmiercią jej męża M. B. (2) w ww. wypadku, c. 8359,28 zł (osiem tysięcy trzysta pięćdziesiąt dziewięć złotych i dwadzieścia osiem groszy) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem odszkodowania za koszty pogrzebu męża M. B. (2) , który zginął w ww. wypadku; 3. K. B. (1) kwotę: a. 150 000 zł (sto pięćdziesiąt tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną śmiercią jej ojca M. B. (2) w czasie wypadku na budowie (...) w S. w dniu 24 lutego 2010 r., b. 30 000 zł (trzydzieści tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem odszkodowania za znaczne pogorszenie sytuacji życiowej w związku ze śmiercią jej ojca M. B. (2) w ww. wypadku; 4. A. W. (1) kwotę: a. 140 000 zł (sto czterdzieści tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną śmiercią jej ojczyma M. B. (2) w czasie wypadku na budowie (...) w S. w dniu 24 lutego 2010 r., b. 30 000 zł (trzydzieści tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem odszkodowania za znaczne pogorszenie sytuacji życiowej w związku ze śmiercią jej ojczyma M. B. (2) w ww. wypadku; 5. J. B. (1) kwotę 90 000 zł (dziewięćdziesiąt tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną śmiercią jego syna M. B. (2) w czasie wypadku na budowie (...) w S. w dniu 24 lutego 2010 r.; 6. J. B. (2) kwotę 100 000 zł (sto tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną śmiercią jej syna M. B. (2) w czasie wypadku na budowie (...) w S. w dniu 24 lutego 2010 r.; 7. K. B. (2) kwotę 60 000 zł (sześćdziesiąt tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną śmiercią jego brata M. B. (2) w czasie wypadku na budowie (...) w S. w dniu 24 lutego 2010 r.; 8. P. B. (1) kwotę 60 000 zł (sześćdziesiąt tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną śmiercią jego brata M. B. (2) w czasie wypadku na budowie (...) w S. w dniu 24 lutego 2010 r.; 9. A. C. kwotę 60 000 zł (sześćdziesiąt tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną śmiercią jej brata M. B. (2) w czasie wypadku na budowie (...) w S. w dniu 24 lutego 2010 r.; 10. A. B. (1) kwotę: a. 150 000 zł (sto pięćdziesiąt tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną śmiercią jej męża J. B. (3) w czasie wypadku na budowie (...) w S. w dniu 24 lutego 2010 r., b. 100 000 zł (sto tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem odszkodowania za znaczne pogorszenie sytuacji życiowej w związku ze śmiercią jej męża J. B. (3) w ww. wypadku, c. 8232,28 zł (osiem tysięcy dwieście trzydzieści dwa złote i dwadzieścia osiem groszy) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem odszkodowania za koszty pogrzebu męża J. B. (3) , który zginął w ww. wypadku; d. 136 000 zł (sto trzydzieści sześć tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem renty za czas prawdopodobnego trwania ciążącego na jej mężu J. B. (3) obowiązku alimentacyjnego, za okres od marca 2010 r. do października 2015 r., e. 2000 zł (dwa tysiące złotych) miesięcznie począwszy od listopada 2015 r., płatną do 10. dnia każdego miesiąca, wraz z ustawowymi odsetkami, a od 1 stycznia 2016 r. ustawowymi odsetkami za opóźnienie, za okres od dnia następnego po dniu płatności do dnia zapłaty – tytułem renty za czas prawdopodobnego trwania ciążącego na jej mężu J. B. (3) obowiązku alimentacyjnego; 11. M. B. (1) kwotę: a. 140 000 zł (sto czterdzieści tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną śmiercią jego ojca J. B. (3) w czasie wypadku na budowie (...) w S. w dniu 24 lutego 2010 r., b. 100 000 zł (sto tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem odszkodowania za znaczne pogorszenie sytuacji życiowej w związku ze śmiercią jego ojca J. B. (3) w ww. wypadku, c. 102 000 zł (sto dwa tysiące złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem renty za czas prawdopodobnego trwania ciążącego na jego ojcu J. B. (3) obowiązku alimentacyjnego, za okres od stycznia 2013 r. do października 2015 r., d. 3000 zł (trzy tysiące złotych) miesięcznie począwszy od listopada 2015 r., płatną do 10. dnia każdego miesiąca, wraz z ustawowymi odsetkami, a od 1 stycznia 2016 r. ustawowymi odsetkami za opóźnienie, za okres od dnia następnego po dniu płatności do dnia zapłaty – tytułem renty za czas prawdopodobnego trwania ciążącego na jego ojcu J. B. (3) obowiązku alimentacyjnego; 12. D. B. kwotę: a. 140 000 zł (sto czterdzieści tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną śmiercią jego ojca J. B. (3) w czasie wypadku na budowie (...) w S. w dniu 24 lutego 2010 r., b. 100 000 zł (sto tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem odszkodowania za znaczne pogorszenie sytuacji życiowej w związku ze śmiercią jego ojca J. B. (3) w ww. wypadku, c. 136 000 zł (sto trzydzieści sześć tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem renty za czas prawdopodobnego trwania ciążącego na jego ojcu J. B. (3) obowiązku alimentacyjnego, za okres od marca 2010 r. do października 2015 r., d. 2000 zł (dwa tysiące złotych) miesięcznie począwszy od listopada 2015 r., płatną do 10. dnia każdego miesiąca, wraz z ustawowymi odsetkami, a od 1 stycznia 2016 r. ustawowymi odsetkami za opóźnienie, za okres od dnia następnego po dniu płatności do dnia zapłaty – tytułem renty za czas prawdopodobnego trwania ciążącego na jego ojcu J. B. (3) obowiązku alimentacyjnego; 13. R. B. kwotę 60 000 zł (sześćdziesiąt tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną śmiercią jego brata J. B. (3) w czasie wypadku na budowie (...) w S. w dniu 24 lutego 2010 r.; 14. M. W. (1) kwotę 60 000 zł (sześćdziesiąt tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną śmiercią jej brata J. B. (3) w czasie wypadku na budowie (...) w S. w dniu 24 lutego 2010 r.; 15. E. R. kwotę 60 000 zł (sześćdziesiąt tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 27 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. oraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty – tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną śmiercią jej brata J. B. (3) w czasie wypadku na budowie (...) w S. w dniu 24 lutego 2010 r.; II. Oddala powództwo w pozostałym zakresie; III. Ustala, że w zakresie roszczeń: a) S. F. (1) , J. B. (1) , J. B. (2) , K. B. (2) , P. B. (1) , A. C. , A. B. (1) , M. B. (1) , D. B. , R. B. , M. W. (1) i E. R. – pozwani ponoszą w całości koszty procesu i koszty sądowe, b) L. B. (1) , K. B. (1) i A. W. (1) – powódki po 10% w zakresie swoich roszczeń, a pozwani w pozostałym zakresie ponoszą koszty procesu i koszty sądowe, pozostawiając szczegółowe wyliczenie tych kosztów referendarzowi sądowemu. Sygn. akt I C 1038/11 UZASADNIENIE W dniu 30 września 2011 r. S. F. (1) skierował pozew przeciwko: 1) (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. (poprzednio: (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. ; zwanej dalej: Inwestorem lub (...) ) in solidum z (...) S.A. z siedzibą w S. (zwanym dalej: (...) ) i Towarzystwem (...) S.A. z siedzibą w W. (zwanym dalej: (...) ), 2) J. P. (1) i W. P. prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą (...) J. P. (1) , W. P. in solidum z (...) S.A. z siedzibą w S. , 3) (...) sp. z o.o. z siedzibą w B. (po zmianie firmy (...) sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w B. ; zwanej dalej: (...) ) in solidum z (...) S.A. V. (...) z siedzibą w W. (zwanym dalej: (...) ), 4) (...) S.A. z siedzibą w B. in solidum z (...) S.A. z siedzibą w W. (zwanym dalej: (...) ”) – o zapłatę 400.000 zł wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od 18 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty, tytułem zadośćuczynienia za doznany uszczerbek na zdrowiu, cierpienia fizyczne i ból, będące skutkiem wypadku na budowie Centrum Handlowego (...) w S. w dniu 24 lutego 2010 r. Jednocześnie powód wniósł o zasądzenie na jego rzecz od pozwanych 27.728,00 zł jako zaległych rent z tytułu zwiększonych potrzeb, a od września 2010 r. także utraconych zarobków w okresie od marca 2010 r. do września 2011 r., wraz z ustawowymi odsetkami od kwot: a) 8.400 zł od dnia 18 czerwca 2010 r. do dnia 30 czerwca 2010 r.; b) 11.200 zł od dnia 30 czerwca 2010 r. do dnia 21 lipca 2010 r.; c) 14.000 zł od dnia 31 lipca 2010 r. do dnia 31 sierpnia 2010 r.; d) 15.056 zł od dnia 30 września 2010 r. do dnia 31 października 2010 r.; e) 16.112 zł od dnia 31 października 2010 r. do dnia 30 listopada 210 r.; f) 17.168 zł od dnia 30 listopada 2010 r. do dnia 31 grudnia 2010 r.; g) 18.224 zł od dnia 31 grudnia 2010 r. do dnia 21 stycznia 2011 r.; h) 19.280 zł od dnia 31 stycznia 2011 r. do dnia 28 lutego 2011 r.; i) 20.336 zł od dnia 28 lutego 2011 r. do dnia 31 marca 2011 r.; j) 21.392 zł od dnia 31 marca 2011 r. do dnia 30 kwietnia 2011 r.; k) 22.448 zł od dnia 30 kwietnia 2011 r. do dnia 31 maja 2011 r.; l) 23.504 zł od dnia 31 maja 2011 r. do dnia 30 czerwca 2011 r.; m) 24.560 zł od dnia 30 czerwca 2011 r. do dnia 31 lipca 2011 r.; n) 25.616 zł od dnia 31 lipca 2011 r. do dnia 31 sierpnia 2011 r.; o) 26.672 zł od dnia 31 sierpnia 2011 r. do dnia 30 września 2011 r. oraz p) 27.728 zł od dnia 30 września 2011 r. do dnia zapłaty. S. F. (1) wniósł również o zasądzenie od pozwanych renty z tytułu zwiększonych potrzeb oraz utraconych zarobków w wysokości po 1.056 zł miesięcznie od października 2011 r. do ostatniego dnia miesiąca wraz z odsetkami ustawowymi na wypadek uchybienia płatności. S. F. (1) domagał się odsetek za opóźnienie liczonych po upływie 14 dni od 4 czerwca 2010 r. na podstawie art. 817 § 2 k.c. i art. 16 ust. 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej. Powód wniósł dodatkowo o zasądzenie solidarnie od pozwanych na jego rzecz zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu powód wskazał, że dochodzi zadośćuczynienia i odszkodowania w związku z wypadkiem na budowie Centrum Handlowego (...) w S. , jakiemu uległ w dniu 24 lutego 2010 r. ( pozew, k. 4-62 akt I C 1038/11 ). W odpowiedzi z 21 listopada 2011 r. na pozew S. F. (1) (...) S.A. z siedzibą w S. (ubezpieczyciel (...) oraz (...) J. P. (1) , W. P. ) wniosło o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W ocenie pozwanego Towarzystwa (...) konstrukcja pozwu jest wadliwa, ponieważ zabrakło wśród pozwanych pracodawcy S. F. (1) – właściciela firmy (...) – M. W. (2) , który ponosi co najmniej 50% odpowiedzialność za zaistniały wypadek. Pracodawca powinien zapewnić pracownikom bezpieczne i higieniczne warunki pracy. Ponadto, sam powód przyczynił się w 25% do powstanie szkody, bowiem nie przestrzegał przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, co jest podstawowym obowiązkiem pracownika. (...) wskazała również, że nie może odpowiadać za wadliwie ustawione rusztowanie przez (...) , co wprost wynika z umowy ubezpieczenia zawartej między stronami. Strony w umowie ubezpieczenia ustaliły, że ubezpieczenie nie obejmuje działalności w zakresie montażu i demontażu rusztowań („Budownictwo z wyjątkiem lp. 28, 29 30 Montaż i demontaż rusztowań budowalnych własnych (usługowo)”. Dodatkowo, zgodnie z § 7 OWU ubezpieczenie nie obejmuje szkód wyrządzonych umyślnie przez ubezpieczającego oraz osoby za które ponosi odpowiedzialność, przy czym świadomość wprowadzenia do obrotu wadliwego produktu lub wadliwie wykonanej pracy albo usługi uważa się za równoważne z winą umyślną. W myśl natomiast § 8 ust. 2 pkt 5 OWU z zakresu ubezpieczenia wyłączone są również szkody wyrządzone przez rzecz nieposiadającą atestu, certyfikatu, aprobaty technicznej, dopuszczającego go do obrotu. Pozwane Towarzystwo (...) podniosło również, że na podstawie art. 652 k.c. odpowiedzialność inwestora za szkody na terenie budowy jest wyłączona od momentu przekazana terenu budowy. Z kolei, na podstawie art. 429 k.c. powierzenie czynności przedsiębiorcy zawodowo trudniącemu się wykonywaniem takich zadań jak powierzone, wyłącza odpowiedzialność powierzającego. Tożsame unormowania obowiązywały w umowach ubezpieczenia zawartych między (...) S.A. a (...) sp. z o.o. , (...) S.A. i (...) sp. z o.o. W ocenie pozwanego roszczenia pozwu nie mogą zostać uwzględnione, ponieważ zostały rażąco wygórowane ( odpowiedź na pozew, k. 688-704 i k. 939-954 ). W piśmie z 7 stycznia 2013 r. (...) S.A. wniosło o zasądzenie na swoją rzecz od powoda kosztów postępowania w sprawie, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości 15.400 zł lub w wysokości określonej w spisie kosztów, jeśli zostanie złożony ( pismo procesowe, k. 1298-1301 ). W odpowiedzi z 18 listopada 2011 r. (...) S.A. V. (...) z siedzibą w W. (ubezpieczyciel (...) ) wniosło o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda na swoją rzecz kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwany wyjaśnił, że zawarł z (...) umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej potwierdzoną polisą nr (...) . Ubezpieczenie obejmowało odpowiedzialność cywilną za szkodę osobową i rzeczową w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej lub posiadaniem mienia w zakresie odpowiedzialności cywilnej deliktowej i kontraktowej oraz odpowiedzialności za produkt. Z uwagi na toczące się postępowania karne pozwane Towarzystwo zakwestionowało swoją odpowiedzialność co do zasady. Pozwany zakwestionował również okoliczność, że Konsorcjum (...) S.A. i (...) przyjęło na siebie odpowiedzialność za zabezpieczenie platformy. Ponadto powierzenie czynności profesjonaliście zwalnia wykonawcę od odpowiedzialności na podstawie art. 429 k.c. (...) S.A. wniosło również o oddalenie powództwa w zakresie zadośćuczynienia do czasu ustalenia przez biegłych zakresu doznanych cierpień fizycznych oraz psychicznych powoda. W ocenie pozwanego zgłoszone żądanie jest nad wyraz wygórowane ( odpowiedź na pozew, k. 713-721 ). W odpowiedzi z 21 listopada 2011 r. na pozew S. F. (1) (...) J. P. (1) i W. P. (podwykonawcy) wnieśli o odrzucenie pozwu w całości z uwagi na brak zdolności sądowej pozwanego oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. Z ostrożności procesowej pozwana spółka wniosła o oddalenie powództwa w całości. W uzasadnieniu pozwana spółka wskazała, że nie istnieje podmiot o nazwie (...) J. P. (1) , W. P. z siedzibą w B. , co implikuje konieczność odrzucenia pozwu na podstawie art. 199 pkt 3 k.p.c. W obrocie gospodarczym funkcjonuje J. P. (1) i W. P. , którzy prowadzą działalność gospodarczą w ramach spółki cywilnej pod nazwą (...) J. P. (1) , (...) spółka cywilna . Skierowanie pozwu przeciwko spółce cywilnej, również skutkować powinno jego odrzuceniem, ponieważ podmiotowość prawna przysługuje tylko wspólnikom. W razie nieuwzględnienia przedstawionego powyższej stanowiska pozwani podnieśli zarzut braku odpowiedzialności na zasadzie ryzyka. Nie są bowiem przedsiębiorstwem, którego działalność opiera się na wykorzystaniu maszyn i urządzeń wprawianych w ruch za pomocą sił przyrody. Pozwani wskazali, że do zawalenia się platformy roboczej doszło z wyłącznej winy osób trzecich. Do wypadku doszło bowiem bisko miesiąc po zakończeniu prac wykonywanych przez ich pracowników. Po zakończeniu pracy, platforma była demontowana i ponownie montowana bez wiedzy (...) J. P. (1) , W. P. . Pozwani zaprzeczyli również, że zawalenie się platformy wynikało z wadliwego skonstruowania i oddania do użytku przez pracowników pozwanego uszkodzonego rusztowania i platformy. Dodatkowo, pozwani podnieśli zarzut przyczynienia się powoda do zaistniałej szkody z uwagi na brak środków ochrony indywidualnej w postaci uprzęży, pasów, lin, których używa się w celu ochrony przed upadkiem na pracach na wysokości. Pozwani zakwestionowali także wysokość dochodzonych roszczeń w postaci zadośćuczynienia, odszkodowania i renty ( odpowiedź na pozew, k. 734-745, odpowiedź na pozew W. P. , k. 924-934 ). W odpowiedzi z 21 listopada 2011 r. Towarzystwo (...) S.A. z siedzibą w W. (ubezpieczyciel (...) ) wniosło o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Pozwany zakwestionował roszczenie S. F. (1) tak co do zasady, jak i co do wysokości. (...) S.A. wskazało, że nie jest ubezpieczycielem pozwanego podmiotu Plaza (...) , który w ocenie powoda był inwestorem budowy (...) . Z załączonej do pozwu polisy nr (...) stanowiącej potwierdzenie zawarcia z pozwanymi (...) S.A. i (...) S.A. umowy ubezpieczenia wynika, że podmiotem ubezpieczonym w dniu 24 lutego 2010 r. była spółka (...) sp. z o.o. , która nie jest stroną niniejszego procesu. Ponadto, wykonując swą podstawową działalność (...) sp. z o.o. nie wykorzystuje bezpośrednio do niej sił przyrody, nie ma więc do niej zastosowania regulacja zawarta w art. 435 k.c. i związana z nią odpowiedzialność na zasadzie ryzyka. Dodatkowo, (...) sp. z o.o. zawarła umowę dotyczącą kompleksowej realizacji inwestycji przez generalnego wykonawcę – Konsorcjum (...) sp. z o.o. i (...) S.A. W ocenie pozwanego jego odpowiedzialność uzależniona jest od zakresu odpowiedzialności samego ubezpieczonego. Konsorcjum powierzając w toku realizacji przedmiotowej inwestycji wykonanie konkretnych czynności związanych z montażem rusztowań i pomostów wyspecjalizowanemu podmiotowi, również uwolniło się od odpowiedzialności opartej na zasadzie ryzyka. Odpowiedzialności pozwanego jako ubezpieczyciela nie można również wywodzić z odpowiedzialności inwestora na podstawie art. 652 k.c. , ponieważ w sytuacji gdy wykonawca przejął protokolarnie od inwestora teren budowy, ponosi on aż do chwili oddania obiektu odpowiedzialność na zasadach ogólnych za szkody wynikłe na tym terenie. (...) S.A. wskazało również, że nie ponosi odpowiedzialności za szkody wyrządzone przez rzecz nieposiadającą ważnego atestu, certyfikatu, aprobaty technicznej, dopuszczającego ją do obrotu, o ile atest jest wymagany przez przepisy obowiązujące w danym kraju (8 ust. 2 pkt 5 OWU). Ponadto, ubezpieczyciele, będący jednocześnie koasekuratorami, ponoszą odpowiedzialność za zobowiązania wynikające z umowy ubezpieczenia wyłącznie w proporcji do swoich udziałów koasekuracyjnych, które wynoszą dla (...) S.A. – 70%, a dla (...) – 30%. Dodatkowo, w przedmiotowej umowie ubezpieczenia przewidziano franszyzę redukcyjną w wysokości 1.000 zł na każdą szkodę. Pozwany zgłosił zarzut przyczynienia się poszkodowanego oraz rażąco wygórowanej kwoty żądanego zadośćuczynienia, odszkodowania i renty ( odpowiedź na pozew, k. 778-790 ). W odpowiedzi z 22 listopada 2011 r. na pozew S. F. (1) pozwany (...) S.A. z siedzibą w B. (jeden z generalnych wykonawców) wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazano, że konsorcjum (...) S.A. i (...) powierzyło wykonanie montażu i demontażu rusztowań łącznie z wynajmem, montażu i demontażu płaszczyzn pomostowych oraz transportu kompletnych rusztowań na budowę profesjonalnej firmie – (...) J. P. (1) , W. P. ( odpowiedź na pozew, k. 815-817 ). W odpowiedzi z 21 listopada 2011 r. na pozew S. F. (1) (...) sp. z o.o. w likwidacji sp. z o.o. z siedzibą w B. (jeden z generalnych wykonawców) wniosło o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Pozwany wyjaśnił, że nie jest przedsiębiorstwem wprawianym w ruch za pomocą sił przyrody, a w ramach wykonywania obowiązków generalnego wykonawcy w zakresie inwestycji Centrum Handlowe (...) w S. w czasie wypadku nie wykonywał żadnych prac budowlanych, a jego głównym zadaniem było wykonywanie czynności zarządczo-managerskich. Jego odpowiedzialności nie można również oprzeć na zasadzie winy, ponieważ winę za spowodowanie wypadku, któremu uległ powód ponosi przedsiębiorstwo (...) , które dostarczyło wadliwe rusztowanie. Pozwany nie ponosi również winy w wyborze ( odpowiedź na pozew, k. 819-823 ). Pismem z 12 grudnia 2011 r. powód S. F. (1) sprostował oznaczenie pierwszego z pozwanych wskazując, że kieruje powództwo przeciwko (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. , zamiast do (...) . Dodatkowo powód wskazał, że kolejnymi pozwanymi są wspólnicy spółki cywilnej – (...) i W. P. ( pismo, k. 840-842 I C 1038/11, poprawiony pozew, k. 847-907 I C 1038/11 ). Pismem z 23 listopada 2011 r. (...) S.A. z siedzibą w S. wniosło o zawiadomienie M. W. (2) o toczącym się postępowaniu i wezwanie go do wzięcia udziału w sprawie. W uzasadnieniu wskazano, że M. W. (2) był pracodawcą S. F. (1) , a zatem w razie pozytywnego rozstrzygnięcia dla powoda i uznania odpowiedzialności za skutki wypadku ubezpieczyciela i M. W. (2) , pozwany ubezpieczyciel może wystąpić z roszczeniem regresowym ( pismo procesowe, k. 913-914 ). W odpowiedzi z 2 stycznia 2012 r. (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. wniosło o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Spółka jako inwestor nie ponosi jakiejkolwiek odpowiedzialności za działania generalnego wykonawcy inwestycji, tj. konsorcjum spółek (...) S.A. i (...) sp. z o.o. Z chwilą protokolarnego przekazania wykonawcy przez inwestora terenu budowy, wykonawca ponosi do momentu oddania obiektu budowlanego wyłączną odpowiedzialność za szkody wynikłe na tym terenie. Inwestor zlecił również wykonywanie czynności generalnego wykonawstwa podmiotom zawodowo trudniącym się działalnością gospodarczą w zakresie budownictwa, co zwalnia go z odpowiedzialności na podstawie art. 429 k.c. Z podobnych względów, pozwana spółka nie ponosi odpowiedzialności za działania i zaniechania inspektora nadzoru inwestorskiego D. P. . W ocenie pozwanej roszczenia dochodzone przez powoda są wygórowane ( odpowiedź na pozew, k. 961-972 ). W piśmie z 25 września 2012 r. (...) wniosło o przypozwanie M. W. (2) w charakterze pozwanego ( pismo procesowe, k. 1179-1185 ). Na rozprawie w dniu 26 września 2012 r. cofnięto wniosek o dopozwanie M. W. (2) z uwagi na jego śmierć ( protokół z rozprawy, k. 1254-1258 ). W odpowiedzi z 18 września 2012 r. na pozew S. F. (1) (...) S.A. z siedzibą w W. wniosło o oddalenie powództwa oraz o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu ubezpieczyciel wskazał, że z uwagi na powierzenie wykonania prac polegających na montażu i demontażu rusztowań i płaszczyzn pomostowych podmiotowi trudniącemu się profesjonalnie wykonywaniem tego rodzaju czynności, nie ma podstaw do przyjęcia, że odpowiedzialność za przedmiotową szkodę ponosi (...) S.A. i w konsekwencji pozwane Towarzystwo (...) . Jednocześnie (...) wyjaśniło, że zgodnie z zawartą umową ubezpieczenia ewentualna odpowiedzialność ubezpieczyciela jest ograniczona w przypadku skierowania roszczenia do grupy współwykonawców odpowiednio do procentowego udziału ubezpieczonego (...) S.A. w grupie, tj. do 51%. Ponadto, pozwany wskazał, że zgodnie z § 7 pkt 8 OWU ochroną ubezpieczeniową nie są objęte szkody wyrządzone przez produkt nie posiadający ważnego atestu, certyfikatu bądź zezwolenia dopuszczającego go do obrotu, jeżeli są wymagane przez obowiązujące przepisy prawa. W ramach zawartej umowy ubezpieczenia ubezpieczyciel nie ponosi również odpowiedzialności za ewentualne działania kierownika budowy. Pozwany podniósł również, że powód przyczynił się do powstania szkody w znacznym rozmiarze. W ocenie ubezpieczyciela wysuwane żądania są rażąco wygórowane ( odpowiedź na pozew, k. 1136-1141 ). Postanowieniem z 14 maja 2013 r., wydanym w sprawie o sygn. akt I C 1215/12, Sąd Okręgowy w Warszawie, na podstawie art. 219 k.p.c. , połączył do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawę z powództwa L. B. (1) , K. B. (1) , A. W. (1) (poprzednio K. ), J. B. (1) , J. B. (2) , K. B. (2) , P. B. (1) i A. C. przeciwko (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. , J. P. (1) , W. P. , (...) S.A. z siedzibą w S. , Towarzystwu (...) S.A. z siedzibą w W. , (...) sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w B. , (...) S.A. V. (...) z siedzibą w W. , (...) S.A. z siedzibą w (...) S.A. z siedzibą w W. ze sprawą z powództwa S. F. (1) przeciwko tym samym pozwanym, toczącą się pod sygnaturą I C 1038/11 ( postanowienie, k. 1234 akt I C 1215/11 ). W pozwie z 9 grudnia 2011 r., zarejestrowanym w tut. Sądzie pod sygn. akt I C 1215/11, L. B. (1) wniosła o zasądzenie od ww. pozwanych na jej rzecz kwoty 250.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od 18 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty, tytułem zadośćuczynienia za krzywdę po śmierci męża M. B. (2) . Dodatkowo powódka wniosła o zasądzenie od ww. pozwanych na jej rzecz kwoty 150.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od 18 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty, tytułem odszkodowania za pogorszenie się sytuacji życiowej po śmierci męża, a także kwoty 14.587 zł tytułem wypłaty odszkodowania za pokrycie kosztów pogrzebu męża. K. B. (1) wniosła o zasądzenie od ww. pozwanych na jej rzecz kwoty 250.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od 18 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty, tytułem zadośćuczynienia za krzywdę po śmierci ojca M. B. (2) . Dodatkowo powódka wniosła o zasądzenie od ww. pozwanych na jej rzecz kwoty 200.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od 18 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty, tytułem odszkodowania za pogorszenie się sytuacji życiowej po śmierci ojca, a także kwoty 10.500 zł tytułem wypłaty zaległych kwot comiesięcznej renty za okres od marca 2010 r. do listopada 2011 r. wraz z ustawowymi odsetkami: a) od kwoty 2.000 zł od dnia 18 czerwca 2010 r. do dnia 10 lipca 2010 r.; b) od kwoty 2.500 zł od dnia 10 lipca 2010 r. do dnia 10 sierpnia 2010 r.; c) od kwoty 3.000 zł od dnia 10 sierpnia 2010 r. do dnia 10 września 2010 r.; d) od kwoty 3.500 zł od dnia 10 września 2010 r. do dnia 10 października 2010 r.; e) od kwoty 4.000 zł od dnia 10 października 2010 r. do dnia 10 listopada 2010 r.; f) od kwoty 4.500 zł od dnia 10 listopada 2010 r. do dnia 10 grudnia 2010 r.; g) od kwoty 5.000 zł od dnia 10 grudnia 2010 r. do dnia 10 stycznia 2011 r.; h) od kwoty 5.500 zł od dnia 10 stycznia 2011 r. do dnia 10 lutego 2011 r.; i) od kwoty 6.000 zł od dnia 10 lutego 2011 r. do dnia 10 marca 2011 r.; j) od kwoty 6.500 zł od dnia 10 marca 2011 r. do dnia 10 kwietnia 2011 r.; k) od kwoty 7.000 zł od dnia 10 kwietnia 2011 r. do dnia 10 maja 2011 r.; l) od kwoty 7.500 zł od dnia 10 maja 2011 r. do dnia 10 czerwca 2011 r.; m) od kwoty 8.000 zł od dnia 10 czerwca 2011 r. do dnia 10 lipca 2011 r.; n) od kwoty 8.500 zł od dnia 10 lipca 2011 r. do dnia 10 sierpnia 2011 r.; o) od kwoty 9.000 zł od dnia 10 sierpnia 2011 r. do dnia 10 września 2011 r.; p) od kwoty 9.500 zł od dnia 10 września 2011 r. do dnia 10 października 2011 r.; q) od kwoty 10.000 zł od dnia 10 października 2011 r. do dnia 10 listopada 2011 r.; r) od kwoty 10.500 zł od dnia 10 listopada 2011 r. do dnia zapłaty. Ponadto, powódka K. B. (1) wniosła o zasądzenie od ww. pozwanych na jej rzecz kwoty 500 zł tytułem wypłaty comiesięcznej renty, począwszy od grudnia 2011 r., płatnej do 10. każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami, a od 1 stycznia 2016 r. z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w razie uchybienia terminowi płatności. A. W. (1) (poprzednio K. ) wniosła o zasądzenie od ww. pozwanych na jej rzecz kwoty 200.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od 18 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty, tytułem zadośćuczynienia za krzywdę po śmierci przybranego ojca M. B. (2) . Dodatkowo powódka wniosła o zasądzenie od ww. pozwanych na jej rzecz kwoty 150.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od 18 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty, tytułem odszkodowania za pogorszenie się sytuacji życiowej po śmierci przybranego ojca, a także kwoty 10.500 zł tytułem wypłaty zaległych kwot comiesięcznej renty za okres od marca 2010 r. do listopada 2011 r. wraz z ustawowymi odsetkami: a) od kwoty 2.000 zł od dnia 18 czerwca 2010 r. do dnia 10 lipca 2010 r.; b) od kwoty 2.500 zł od dnia 10 lipca 2010 r. do dnia 10 sierpnia 2010 r.; c) od kwoty 3.000 zł od dnia 10 sierpnia 2010 r. do dnia 10 września 2010 r.; d) od kwoty 3.500 zł od dnia 10 września 2010 r. do dnia 10 października 2010 r.; e) od kwoty 4.000 zł od dnia 10 października 2010 r. do dnia 10 listopada 2010 r.; f) od kwoty 4.500 zł od dnia 10 listopada 2010 r. do dnia 10 grudnia 2010 r.; g) od kwoty 5.000 zł od dnia 10 grudnia 2010 r. do dnia 10 stycznia 2011 r.; h) od kwoty 5.500 zł od dnia 10 stycznia 2011 r. do dnia 10 lutego 2011 r.; i) od kwoty 6.000 zł od dnia 10 lutego 2011 r. do dnia 10 marca 2011 r.; j) od kwoty 6.500 zł od dnia 10 marca 2011 r. do dnia 10 kwietnia 2011 r.; k) od kwoty 7.000 zł od dnia 10 kwietnia 2011 r. do dnia 10 maja 2011 r.; l) od kwoty 7.500 zł od dnia 10 maja 2011 r. do dnia 10 czerwca 2011 r.; m) od kwoty 8.000 zł od dnia 10 czerwca 2011 r. do dnia 10 lipca 2011 r.; n) od kwoty 8.500 zł od dnia 10 lipca 2011 r. do dnia 10 sierpnia 2011 r.; o) od kwoty 9.000 zł od dnia 10 sierpnia 2011 r. do dnia 10 września 2011 r.; p) od kwoty 9.500 zł od dnia 10 września 2011 r. do dnia 10 października 2011 r.; q) od kwoty 10.000 zł od dnia 10 października 2011 r. do dnia 10 listopada 2011 r.; r) od kwoty 10.500 zł od dnia 10 listopada 2011 r. do dnia zapłaty. Ponadto, powódka A. W. (1) wniosła o zasądzenie od ww. pozwanych na jej rzecz kwoty 500 zł tytułem wypłaty comiesięcznej renty, począwszy od grudnia 2011 r., płatnej do 10. każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami, a od 1 stycznia 2016 r. z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w razie uchybienia terminowi płatności. J. B. (1) i J. B. (2) wnieśli o zasądzenie od ww. pozwanych na ich rzecz kwoty po 250.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od 18 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty, tytułem zadośćuczynienia za krzywdę po śmierci syna M. B. (2) . K. B. (2) , P. B. (1) i A. C. wnieśli o zasądzenie od ww. pozwanych na ich rzecz kwoty po 100.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od 18 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty, tytułem zadośćuczynienia za krzywdę po śmierci brata M. B. (2) ( pozew, k. 2-79 akt I C 1215/11 ). W odpowiedzi z 2 lutego 2012 r. na pozew (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. wniosła o oddalanie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powodów na rzecz pozwanej zwrotu kosztów procesu wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwany powielił argumentację przedstawioną w odpowiedzi na pozew S. F. (1) . W odniesieniu do żądania zwrotu kosztów pogrzebu pozwany wyjaśnił, że koszty te pokrywane są w ramach zasiłku pogrzebowego wypłacanego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Należy zatem przyjąć, że ZUS chociaż w części zwrócił powódce te koszty ( odpowiedź na pozew, k. 768-797 akt I C 1215/11 ). W odpowiedzi z 31 stycznia 2012 r. Towarzystwo (...) S.A. z siedzibą w W. wniosło o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego kosztów procesu z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwany powielił argumentację przedstawioną w odpowiedzi na pozew S. F. (1) ( odpowiedź na pozew, k. 831-846 akt I C 1215/11 ). W odpowiedzi z 27 stycznia 2012 r. (...) S.A. V. (...) z siedzibą w W. wniosło o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powodów na swoją rzecz kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwany powielił argumentację przedstawioną w odpowiedzi na pozew S. F. (1) ( odpowiedź na pozew, k. 865-873 akt I C 1215/11 ). W odpowiedzi z 2 lutego 2012 r. na pozew (...) sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w B. wniosło o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwany powielił argumentację przedstawioną w odpowiedzi na pozew S. F. (1) ( odpowiedź na pozew, k. 898-903v akt I C 1215/11 ). W odpowiedzi z 1 lutego 2012 r. na pozew (...) S.A. z siedzibą w S. wniosło o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Pozwany wniósł o wezwanie do wzięcia udziału w sprawie w charakterze strony pozwanej K. O. (1) . W uzasadnieniu pozwany powielił argumentację przedstawioną w odpowiedzi na pozew S. F. (1) ( odpowiedź na pozew, k. 912-921 akt I C 1215/11 ). W odpowiedzi z 30 stycznia 2012 r. na pozew pozwany (...) S.A. w B. wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego kosztów procesu. W uzasadnieniu wskazano, że konsorcjum powierzyło wykonanie montażu i demontażu rusztowań łącznie z wynajmem, montażu i demontażu płaszczyzn pomostowych oraz transportu kompletnych rusztowań na budowę profesjonalnej firmie – (...) W. P. i J. P. (1) ( odpowiedź na pozew, k. 973-975 akt I C 1215/11 ). W odpowiedzi z 8 marca 2012 r. na pozew J. P. (1) i W. P. wnieśli o oddalenie pozwu w całości oraz zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. Z ostrożności procesowej pozwani wnieśli o oddalenie powództwa w całości. W uzasadnieniu pozwani powielili argumentację przedstawioną w odpowiedzi na pozew S. F. (1) ( odpowiedź na pozew, k. 983-988v akt I C 1215/11 ). Postanowieniem z 22 marca 2012 r. wydanym w sprawie połączonej o sygn. akt I C 1215/11 tut. Sąd oddalił wniosek (...) S.A. z siedzibą w S. o wezwanie do udziału w sprawie w charakterze pozwanego K. O. (1) ( postanowienie, k. 1016 akt I C 1215/11 ). W odpowiedzi z 10 czerwca 2013 r. (...) S.A. z siedzibą w W. wniosło o oddalenie powództwa wywiedzionego przez L. B. (1) , K. B. (1) , A. K. (1) , J. B. (1) , J. B. (2) , K. B. (2) , P. B. (1) i A. C. oraz zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu pozwane towarzystwo ubezpieczeń podtrzymało argumentację przedstawioną w odpowiedzi na pozew z 18 września 2012 r. ( odpowiedź na pozew, k. 2654-2661 akt I C 1038/11 ). Postanowieniem z 4 października 2013 r. Sąd Okręgowy w Warszawie w sprawie o sygn. akt III C 1397/12, na podstawie art. 219 k.p.c. , połączył do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawę z powództwa A. B. (1) , M. B. (1) , D. B. , R. B. , M. W. (1) i E. R. przeciwko (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. , J. P. (1) , W. P. , (...) S.A. z siedzibą w S. , Towarzystwu (...) S.A. z siedzibą w W. , (...) sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w B. , (...) S.A. V. (...) z siedzibą w W. , (...) S.A. z siedzibą w (...) S.A. z siedzibą w W. ze sprawą z powództwa S. F. (1) przeciwko tym samym pozwanym, toczącą się pod sygnaturą I C 1038/11 ( postanowienie, k. 1296 akt I C 1397/12 ). Pozwem z 20 grudnia 2012 r., zarejestrowanym w tut. Sądzie pod sygn. akt I C 1397/12, A. B. (1) wniosła o zasądzenie od ww. pozwanych na jej rzecz kwoty 250.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od 18 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty, tytułem zadośćuczynienia za krzywdę po śmierci męża J. B. (3) . Dodatkowo powódka wniosła o zasądzenie od ww. pozwanych na jej rzecz kwoty 300.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od 18 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty, tytułem odszkodowania za pogorszenie się sytuacji życiowej po śmierci męża, a także kwoty 25.160 zł tytułem wypłaty odszkodowania za pokrycie kosztów pogrzebu męża. Ponadto, powódka wniosła o zasądzenie na jej rzecz kwoty 68.000 zł tytułem wypłaty zaległych kwot comiesięcznej renty za okres od marca 2010 r. do grudnia 2012 r. wraz z ustawowymi odsetkami: a) od kwoty 22.000 zł od dnia 21 stycznia 2011 r. do dnia 10 lutego 2011 r.; b) od kwoty 24.000 zł od dnia 10 lutego 2011 r. do dnia 10 marca 2011 r.; c) od kwoty 26.000 zł od dnia 10 marca 2011 r. do dnia 10 kwietnia 2011 r.; d) od kwoty 28.000 zł od dnia 10 kwietnia 2011 r. do dnia 10 maja 2011 r.; e) od kwoty 30.000 zł od dnia 10 maja 2011 r. do dnia 10 czerwca 2011 r.; f) od kwoty 32.000 zł od dnia 10 czerwca 2011 r. do dnia 10 lipca 2011 r.; g) od kwoty 34.000 zł od dnia 10 lipca 2011 r. do dnia 10 sierpnia 2011 r.; h) od kwoty 36.000 zł od dnia 10 sierpnia 2011 r. do dnia 10 września 2011 r.; i) od kwoty 38.000 zł od dnia 10 września 2011 r. do dnia 10 października 2011 r.; j) od kwoty 40.000 zł od dnia 10 października 2011 r. do dnia 10 listopada 2011 r.; k) od kwoty 42.000 zł od dnia 10 listopada 2011 r. do 10 grudnia 2011 r.; l) od kwoty 44.000 zł od dnia 10 grudnia 2011 r. do dnia 10 stycznia 2012 r.; m) od kwoty 46.000 zł od dnia 10 stycznia 2012 r. do dnia 10 lutego 2012 r.; n) od kwoty 48.000 zł od dnia 10 lutego 2012 r. do dnia 10 marca 2012 r.; o) od kwoty 50.000 zł od dnia 10 marca 2012 r. do dnia 10 kwietnia 2012 r.; p) od kwoty 52.000 zł od dnia 10 kwietnia 2012 r. do dnia 10 maja 2012 r.; q) od kwoty 54.000 zł od dnia 10 maja 2012 r. do dnia 10 czerwca 2012 r.; r) od kwoty 56.000 zł od dnia 10 czerwca 2012 r. do dnia 10 lipca 2012 r.; s) od kwoty 58.000 zł od dnia 10 lipca 2012 r. do dnia 10 sierpnia 2012 r.; t) od kwoty 60.000 zł od dnia 10 sierpnia 2012 r. do dnia 10 września 2012 r.; u) od kwoty 62.000 zł od dnia 10 września 2012 r. do dnia 10 października 2012 r.; v) od kwoty 64.000 zł od dnia 10 października 2012 r. do dnia 10 listopada 2012 r.; w) od kwoty 66.000 zł od dnia 10 listopada 2012 r. do dnia 10 grudnia 2012 r.; x) od kwoty 68.000 zł od dnia 10 grudnia 2012 r. do dnia zapłaty. Powódka A. B. (1) wniosła również o zasądzenie od ww. pozwanych na jej rzecz kwoty po 2.000 zł tytułem wypłaty comiesięcznej renty, począwszy od stycznia 2013 r., płatnej do 10. każdego miesiąca z góry wraz z ustawowymi odsetkami w razie uchybienia terminowi płatności. M. B. (1) wniósł o zasądzenie od ww. pozwanych na jego rzecz kwoty 300.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od 18 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty, tytułem zadośćuczynienia za krzywdę po śmierci ojca J. B. (3) . Dodatkowo powód wniósł o zasądzenie od ww. pozwanych na jego rzecz kwoty 300.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od 18 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty, tytułem odszkodowania za pogorszenie się sytuacji życiowej po śmierci ojca, a także kwoty 102.000 zł tytułem wypłaty zaległych kwot comiesięcznej renty za okres od marca 2010 r. do listopada 2012 r. wraz z ustawowymi odsetkami: a) od kwoty 4.800 zł od dnia 18 czerwca 2010 r. do dnia 10 lipca 2010 r.; b) od kwoty 6.000 zł od dnia 10 lipca 2010 r. do dnia 10 sierpnia 2010 r.; c) od kwoty 7.200 zł od dnia 10 sierpnia 2010 r. do dnia 10 września 2010 r.; d) od kwoty 8.400 zł od dnia 10 września 2010 r. do dnia 10 października 2010 r.; e) od kwoty 9.600 zł od dnia 10 października 2010 r. do dnia 10 listopada 2010 r.; f) od kwoty 10.800 zł od dnia 10 listopada 2010 r. do dnia 10 grudnia 2010 r.; g) od kwoty 12.000 zł od dnia 10 grudnia 2010 r. do dnia 10 stycznia 2011 r.; h) od kwoty 13.200 zł od dnia 10 stycznia 2011 r. do dnia 21 stycznia 2011 r.; i) od kwoty 33.000 zł od dnia 21 stycznia 2011 r. do dnia 10 lutego 2011 r.; j) od kwoty 36.000 od dnia 10 lutego 2011 r. do dnia 10 marca 2011 r.; k) od kwoty 39.000 zł od dnia 10 marca 2011 r. do dnia 10 kwietnia 2011 r.; l) od kwoty 42.000 zł od dnia 10 kwietnia 2011 r. do dnia 10 maja 2011 r.; m) od kwoty 45.000 zł od dnia 10 maja 2011 r. do dnia 10 czerwca 2011 r.; n) od kwoty 48.000 zł od dnia 10 czerwca 2011 r. do dnia 10 lipca 2011 r.; o) od kwoty 51.000 zł od dnia 10 lipca 2011 r. do dnia 10 sierpnia 2011 r.; p) od kwoty 54.000 zł od dnia 10 sierpnia 2011 r. do dnia 10 września 2011 r.; q) od kwoty 57.000 zł od dnia 10 września 2011 r. do dnia 10 października 2011 r.; r) od kwoty 60.000 zł od dnia 10 października 2011 r. do dnia 10 listopada 2011 r.; s) od kwoty 63.000 zł od dnia 10 listopada 2011 r. do 10 grudnia 2011 r.; t) od kwoty 66.000 zł od dnia 10 grudnia 2011 r. do dnia 10 stycznia 2012 r.; u) od kwoty 69.000 zł od dnia 10 stycznia 2012 r. do dnia 10 lutego 2012 r.; v) od kwoty 72.000 zł od dnia 10 lutego 2012 r. do dnia 10 marca 2012 r.; w) od kwoty 75.000 zł od dnia 10 marca 2012 r. do dnia 10 kwietnia 2012 r.; x) od kwoty 78.000 zł od dnia 10 kwietnia 2012 r. do dnia 10 maja 2012 r.; y) od kwoty 81.000 zł od dnia 10 maja 2012 r. do dnia 10 czerwca 2012 r.; z) od kwoty 84.000 zł od dnia 10 czerwca 2012 r. do dnia 10 lipca 2012 r.; aa) od kwoty 87.000 zł od dnia 10 lipca 2012 r. do dnia 10 sierpnia 2012 r.; bb) od kwoty 90.000 zł od dnia 10 sierpnia 2012 r. do dnia 10 września 2012 r.; cc) od kwoty 93.000 zł od dnia 10 września 2012 r. do dnia 10 października 2012 r.; dd) od kwoty 96.000 zł od dnia 10 października 2012 r. do dnia 10 listopada 2012 r.; ee) od kwoty 99.000 zł od dnia 10 listopada 2012 r. do dnia 10 grudnia 2012 r.; ff) od kwoty 102.000 zł od dnia 10 grudnia 2012 r. do dnia zapłaty. Ponadto, powód M. B. (1) wniósł o zasądzenie od ww. pozwanych na jego rzecz kwoty po 3.000 zł tytułem wypłaty comiesięcznej renty, począwszy od stycznia 2013 r., płatnej do 10. każdego miesiąca z góry wraz z ustawowymi odsetkami, a od 1 stycznia 2016 r. z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w razie uchybienia terminowi płatności. D. B. wniósł o zasądzenie od ww. pozwanych na jego rzecz kwoty 300.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od 18 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty, tytułem zadośćuczynienia za krzywdę po śmierci ojca J. B. (3) . Dodatkowo powód wniósł o zasądzenie od ww. pozwanych na jego rzecz kwoty 300.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od 18 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty, tytułem odszkodowania za pogorszenie się sytuacji życiowej po śmierci ojca, a także kwoty 68.000 zł tytułem wypłaty zaległych kwot comiesięcznej renty za okres od marca 2010 r. do grudnia 2012 r. wraz z ustawowymi odsetkami: a) od kwoty 4.000 zł od dnia 18 czerwca 2010 r. do dnia 10 lipca 2010 r.; b) od kwoty 5.000 zł od dnia 10 lipca 2010 r. do dnia 10 sierpnia 2010 r.; c) od kwoty 6.000 zł od dnia 10 sierpnia 2010 r. do dnia 10 września 2010 r.; d) od kwoty 7.000 zł od dnia 10 września 2010 r. do dnia 10 października 2010 r.; e) od kwoty 8.000 zł od dnia 10 października 2010 r. do dnia 10 listopada 2010 r.; f) od kwoty 9.000 zł od dnia 10 listopada 2010 r. do dnia 10 grudnia 2010 r.; g) od kwoty 10.000 zł od dnia 10 grudnia 2010 r. do dnia 10 stycznia 2011 r.; h) od kwoty 11.000 zł od dnia 10 stycznia 2011 r. do dnia 21 stycznia 2011 r.; i) od kwoty 22.000 zł od dnia 21 stycznia 2011 r. do dnia 10 lutego 2011 r. j) od kwoty 24.000 zł od dnia 10 lutego 2011 r. do dnia 10 marca 2011 r.; k) od kwoty 26.000 zł od dnia 10 marca 2011 r. do dnia 10 kwietnia 2011 r.; l) od kwoty 28.000 zł od dnia 10 kwietnia 2011 r. do dnia 10 maja 2011 r.; m) od kwoty 30.000 zł od dnia 10 maja 2011 r. do dnia 10 czerwca 2011 r.; n) od kwoty 32.000 zł od dnia 10 czerwca 2011 r. do dnia 10 lipca 2011 r.; o) od kwoty 34.000 zł od dnia 10 lipca 2011 r. do dnia 10 sierpnia 2011 r.; p) od kwoty 36.000 zł od dnia 10 sierpnia 2011 r. do dnia 10 września 2011 r.; q) od kwoty 38.000 zł od dnia 10 września 2011 r. do dnia 10 października 2011 r.; r) od kwoty 40.000 zł od dnia 10 października 2011 r. do dnia 10 listopada 2011 r.; s) od kwoty 42.000 zł od dnia 10 listopada 2011 r. do 10 grudnia 2011 r.; t) od kwoty 44.000 zł od dnia 10 grudnia 2011 r. do dnia 10 stycznia 2012 r.; u) od kwoty 46.000 zł od dnia 10 stycznia 2012 r. do dnia 10 lutego 2012 r.; v) od kwoty 48.000 zł od dnia 10 lutego 2012 r. do dnia 10 marca 2012 r.; w) od kwoty 50.000 zł od dnia 10 marca 2012 r. do dnia 10 kwietnia 2012 r.; x) od kwoty 52.000 zł od dnia 10 kwietnia 2012 r. do dnia 10 maja 2012 r.; y) od kwoty 54.000 zł od dnia 10 maja 2012 r. do dnia 10 czerwca 2012 r.; z) od kwoty 56.000 zł od dnia 10 czerwca 2012 r. do dnia 10 lipca 2012 r.; aa) od kwoty 58.000 zł od dnia 10 lipca 2012 r. do dnia 10 sierpnia 2012 r.; bb) od kwoty 60.000 zł od dnia 10 sierpnia 2012 r. do dnia 10 września 2012 r.; cc) od kwoty 62.000 zł od dnia 10 września 2012 r. do dnia 10 października 2012 r.; dd) od kwoty 64.000 zł od dnia 10 października 2012 r. do dnia 10 listopada 2012 r.; ee) od kwoty 66.000 zł od dnia 10 listopada 2012 r. do dnia 10 grudnia 2012 r.; ff) od kwoty 68.000 zł od dnia 10 grudnia 2012 r. do dnia zapłaty. Ponadto, powód D. B. wniósł o zasądzenie od ww. pozwanych na jego rzecz kwoty po 2.000 zł tytułem wypłaty comiesięcznej renty, począwszy od stycznia 2013 r., płatnej do 10. każdego miesiąca z góry wraz z ustawowymi odsetkami w razie uchybienia terminowi płatności. R. B. , M. W. (1) i E. R. wnieśli o zasądzenie od ww. pozwanych na ich rzecz kwoty po 100.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od 18 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty, tytułem zadośćuczynienia za krzywdę po śmierci brata J. B. (3) ( pozew, k. 4-81 akt I C 1397/12 ). W odpowiedzi z 15 lutego 2013 r. na pozew (...) S.A. z siedzibą w S. wniosło o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwany powielił argumentację przedstawioną w odpowiedziach na pozwy w sprawie I C 1038/11 i I C 1215/12 ( odpowiedź na pozew, k. 844-854 akt I C 1397/12 ). W odpowiedzi z 22 lutego 2013 r. (...) S.A. V. (...) z siedzibą w W. wniosło o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powodów na swoją rzecz kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwany powielił argumentację przedstawioną w odpowiedziach na pozwy w sprawie I C 1038/11 i I C 1215/12 ( odpowiedź na pozew, k. 876-895 akt I C 1397/12 ). W odpowiedzi z 22 lutego 2013 r. (...) S.A. z siedzibą w W. wniosło o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu pozwany powielił argumentację przedstawioną w odpowiedziach na pozwy w sprawie I C 1038/11 i I C 1215/12 ( odpowiedź na pozew, k. 924-930 akt I C 1397/12 ). W odpowiedzi z 19 lutego 2013 r. na pozew (...) sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w B. wniosło o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwany powielił argumentację przedstawioną w odpowiedziach na pozwy w sprawie I C 1038/11 i I C 1215/12 ( odpowiedź na pozew, k. 959-962 akt I C 1397/12 ). W odpowiedzi z 19 lutego 2013 r. na pozew J. P. (1) i W. P. wnieśli o oddalenie pozwu w całości oraz zasądzenie od powodów na rzecz pozwanych zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwani powielili argumentację przedstawioną w odpowiedziach na pozwy w sprawie I C 1038/11 i I C 1215/12 ( odpowiedź na pozew, k. 975-980v akt I C 1397/12 ). W odpowiedzi z 20 lutego 2013 r. Towarzystwo (...) S.A. z siedzibą w W. wniosło o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego kosztów procesu z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwany powielił argumentację przedstawioną w odpowiedziach na pozwy w sprawie I C 1038/11 i I C 1215/12 ( odpowiedź na pozew, k. 985-1001 akt I C 1397/12 ). W odpowiedzi z 21 lutego 2013 r. na pozew (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. w pierwszej kolejności wniosło o odrzucenie pozwu w stosunku do M. B. (1) i D. B. z uwagi na brak zgody sądu opiekuńczego na dokonanie w ich imieniu czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu majątkiem małoletnich w postaci wytoczenia powództwa o zapłatę kwot w wysokości odpowiednio 738.000 i 692.000 zł. Ponadto, pozwany wniósł o oddalanie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego zwrotu kosztów procesu wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwany powielił argumentację przedstawioną w odpowiedziach na pozwy w sprawie I C 1038/11 i I C 1215/12 (odpowiedź na pozew, k. 1024-1067 akt I C 1397/12 ). W odpowiedzi na pozew pozwany (...) S.A. w B. wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego kosztów procesu ( protokół z rozprawy z 18.04.2013 r., k. 1134-1137 ). Strony w dalszym toku sprawy podtrzymały swoje stanowiska. Powodowie w ostatecznym stanowisku wnieśli o zasądzenie od żądanych kwot odsetek za opóźnienie, a od 1 stycznia 2016 r. ustawowych odsetkami za opóźnienie. Dodatkowo, powodowie wnieśli o zasądzenie od pozwanych na ich rzecz zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości sześciokrotności stawki minimalnej. Pozwana (...) wniosła o zasądzenie od powodów na jej rzecz zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości dwukrotności stawki minimalnej. Pozwani J. P. (1) i W. P. wnieśli o zasądzenie od powodów na ich rzecz zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości dwukrotności stawki minimalnej. Pozwany (...) S.A. wniósł o zasądzenie od powodów na jego rzecz zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości dwukrotności stawki minimalnej. Pozwana (...) wniosła o zasądzenie od powodów na jej rzecz zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości dwukrotności stawki minimalnej. Pozwany (...) S.A. wniósł o zasądzenie od powodów na jego rzecz zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości sześciokrotności stawki minimalnej ( pisma procesowe, k. 7067-7116, 7159-7161, k. 7166-7168, k. 7185-7187, k. 7189-7191, k. 7204-7210, k. 7212-7214, k. 7216-7217v, k. 7219-7225 ). Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: W dnu 13 marca 2009 r. została podpisana przez strony umowa budowlana, w wersji polskiej „zawarta” w dniu 27 lutego 2009 r., pomiędzy (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. (nazwaną w umowę „Klientem”) a (...) S.A. z siedzibą w B. i (...) sp. z o.o. z siedzibą w B. (nazwanymi w umowie „Wykonawcą”). W preambule umowy wskazano, że Klient zaplanował i pragnie wykonać wielofunkcyjne centrum handlowo-rozrywkowe znane jako Inwestycja (...) (dalej określane w umowie jako „Inwestycja”). W dniu 5 stycznia 2009 r. Inwestor (...) sp. z o.o. przekazał protokolarnie wykonawcy, tj. konsorcjum (...) S.A. i (...) sp. z o.o. teren, na którym miała miejsce budowa Centrum Handlowego (...) w S. . W treści protokołu strony oświadczyły, że z dniem podpisania protokołu, tj. 5 stycznia 2009 r. Wykonawca przejmuje pełną odpowiedzialność cywilnoprawną za przejęty teren wraz z jego naniesieniami oraz wraz z ochroną terenu budowy. Generalnym wykonawcą było konsorcjum (...) S.A. (lider – 51% udziału) i (...) sp. z o.o. (partner – 49% udziału). Umowa konsorcjum została zawarta w dniu 9 stycznia 2009 r. W dniu 29 maja 2009 r. została zawarta umowa o współpracy między (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. (zwaną w umowie „Inwestorem”) a D. P. , prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą (...) D. P. (zwaną w umowie „Wykonawcą”). W § 1 ust. 1 umowy wskazano, że poczynając od 1 czerwca 2009 r. Wykonawca będzie świadczył na rzecz Inwestora czynności z zakresu nadzoru budowlanego, jako Inspektor Nadzoru przy budowie obiektu (...) w S. , jak również w stosunku do innych prac inżynieryjnych wskazanych przez Inwestora. Wykonawca zobowiązany został do nadzoru i kontroli nad wszelkimi robotami z zakresu wskazanego powyżej, w szczególności do stałej współpracy z generalnym wykonawcą robót, podwykonawcami, projektantami i ich kontrola, czy bieżące dokonywanie odbiory inspektorskiego robót. W § 4 ust. 1 umowy strony postanowiły, że Wykonawca ponosi odpowiedzialność za szkody poniesione wskutek niewykonania lub nienależytego wykonania przez Wykonawcę jego zobowiązań wynikających z Umowy. Wykonawca ponosi też pełną odpowiedzialność, bez regresu do Inwestora, wobec osób trzecich za skutki wykonania, nienależytego wykonania i niewykonania Umowy. D. P. przejęła obowiązki inspektora nadzoru inwestorskiego na budowie Centrum Handlowo- (...) w dniu 4 czerwca 2009 r. D. P. od 3 czerwca 2009 r. do 20 listopada 2011 r. prowadziła działalność gospodarczą w zakresie inżynierii i związanego z nią doradztwa technicznego, następnie zaś prowadzenie działalności zawiesiła. D. P. według stanu na 31 grudnia 2011 r. była członkiem Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa. Kierownikiem budowy z ramienia konsorcjum był D. W. . Osobą odpowiedzialną za BHP w dniu 20 lutego 2010 r. byli K. O. (1) i M. W. (2) . Inspektorem nadzoru inwestorskiego była D. P. . Platformę z pomostem wykonali J. P. (1) i W. P. w ramach firmy (...) z siedzibą w B. ( W. P. i J. P. (1) zawarli umowę spółki cywilnej w dniu 28 grudnia 1993 r. w celu prowadzenia wspólnej działalności gospodarczej; umowa została zawarta na czas nieokreślony). Wykonanie platformy z pomostem zleciło konsorcjum (...) S.A. i (...) sp. z o.o. na podstawie umowy zlecenia nr (...) z dnia 6 stycznia 2010 r., obejmującej montaż i demontaż rusztowań łącznie z wynajmem według zapotrzebowania zleceniodawcy, montaż i demontaż płaszczyzn pomostowych oraz transport kompletnych rusztowań na budowę i z budowy. Montaż platformy nadzorował pracownik (...) K. I. . Po zakończeniu montażu rusztowania współwłaściciel firmy (...) sporządził jednoosobowo dokumenty o nazwie „Protokół odbioru technicznego rusztowania” w dniach 29 stycznia 2010 r., 4 lutego 2010 r. oraz 11 lutego 2010 r. i pozostawił je w biurze kierownika budowy. Protokół zawierał oświadczenie, że wykonawca stwierdza, że rusztowanie jest kompletne, zostało zbudowane zgodnie ze sztuką budowlaną, dokumentacją techniczno-eksploatacyjną i instrukcją montażu wydaną przez producenta oraz zgodnie z wymaganiami bezpieczeństwa i higieny pracy. Protokoły odbiory rusztowania zostały podpisane jedynie przez J. P. (1) . Odbiór rusztowania nie został potwierdzony przez kierownika budowy D. W. lub osobę przez niego uprawnioną, czy też przez D. P. . K. I. był brygadzistą w firmie (...) . Był on odpowiedzialny za położenie pomostu roboczego na budowie (...) w S. . Na terenie budowy CH (...) prace w zakresie wykonywania konstrukcji gipsowo-kartonowej sufitów na poziomie 13,5 m wraz z prefabrykacją elementów konstrukcji i jej montażem powierzono firmom (...) sp. z o.o. z siedzibą w K. , (...) T. K. z siedzibą w R. , (...) M. W. (2) z siedzibą w R. . Firma (...) zleciła jako podwykonawcy wykonanie powyższych prac firmie Usługi (...) ( dowód: umowa zlecenia nr (...) , k. 824-825, oferta nr (...) , k. 826-827, umowa konsorcjum z 09.01.2009 r., k. 1162-1165v, umowa budowlana wraz z aneksami, k. 979-1023, protokół odbioru placu budowy z 05.01.2009 r., k. 977-978, umowa o współpracy z 29.05.2009 r., k. 1029-1031v, wydruk z CEIDG, k. 1032, wydruk ze strony Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa, k. 1033, oświadczenie inspektora nadzoru budowlanego, k. 828 akt I C 1215/11, umowa spółki cywilnej, k. 748-749, aneks nr (...) , k. 752, protokół odbiory technicznego rusztowania, k. 88 I C 1038/11, odręcznie narysowany schemat rusztowania sporządzony przez M. W. (2) 2 marca 2010 r., k. 89 I C 1038/11, protokół odbioru rusztowania, k. 151-152 akt I C 1215/11 ). W dniu 24 lutego 2010 r. na budowie Centrum Handlowego (...) w S. wewnątrz budynku na wysokości 13 m zawalił się pomost roboczy, na którym przebywało 4 robotników. Na skutek wypadku śmierć ponieśli J. C. (1) (pracownik firmy Usługi (...) ), M. B. (2) (pracownik firmy Usługi (...) ) oraz J. B. (3) (właściciel firmy (...) ). Wypadkowi uległ również S. F. (1) (pracownik firmy (...) ), który odniósł ciężkie obrażenia ciała. Zadaniem robotników był montaż części sufitów. W dniu 26 lutego 2010 r. M. N. , kierownik robót firmy (...) sp. z o.o. sporządził zawiadomienie o wypadku przy pracy. Bezpośrednią przyczyną wypadku była wada wybudowanej przez (...) platformy roboczej – w jednym z użytych do jej budowy dźwigarów VT-20k uległ odklejeniu środnik od pasa na długości 2,40 m, a uszkodzenie zostało naprawione prowizorycznie przy użyciu gwoździ, wskutek czego dźwigar nie mógł przenieść bezpiecznego obciążenia stałego i zmiennego, a pod obciążeniem nastąpiło ponadnormatywne ugięcie dźwigara, zwichrzenie i złamanie środnika i upadek podestu ze znajdującymi się na nim osobami. Pod platformą (pomostem roboczym), która uległa uszkodzeniu brak było pomostu ochronnego (zabezpieczającego) lub siatki ochronnej. Rusztowanie, na którym znajdował się pomost roboczy było wadliwie zaprojektowane i wykonane, bowiem dźwigary zostały ułożone na dwóch niezależnych kolumnach rusztowania systemowego oddalonych od siebie o 435 cm, tymczasem maksymalna rozpiętość podparcia dźwigara (...) , zgodnie z zaleceniami producenta i dokumentacją techniczno-ruchową producenta, wynosi 4 m, pomost roboczy został oparty na dwóch niezależnych kolumnach rusztowań systemowych, połączono kilka systemów rusztowań bez projektu i obliczeń konstrukcji. Zawalenie się fragmentu rusztowania (platformy roboczej) skonstruowanej z dźwigarów (...) i podestów drewnianych nie mogło być wynikiem wcześniejszej zmiany położenia dźwigarów z pozycji stojącej na leżącą, ponieważ: (a) w miejscach kontaktu przedmiotowej platformy wystąpiły progi o wysokości 8 cm, które musiałyby wzbudzić zaniepokojenie wśród osób chcących przemieścić się lub pracować na niej; (b) wielkość ugięcia leżących dźwigarów niczym nie obciążonych byłaby tak duża i widoczna, że nikt nie odważyłby się wejść na taką platformę; (c) złamanie jednego z dwóch dźwigarów znajdujących się w konstrukcji przedmiotowej zniszczonej platformy roboczej musiało powstać w wyniku wcześniejszego jego przeciążenia przez ustawienie na przedmiotowej platformie rusztowania przestawnego. Dźwigar (...) został przeciążony wcześniej, tj. przed dniem wprowadzenia na przedmiotową platformę pracowników. Po tym obciążeniu wystarczyło obciążenie ciężarem kilku ludzi, którzy nie mogli się spodziewać bezpośredniego zagrożenia, ponieważ uszkodzony wcześniej dźwigar był zasłoniony podestami drewnianymi ( dowód: zawiadomienie o wypadku przy pracy, k. 575, świadectwo pracy, k. 601-602, protokół nr (...) ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy, k. 90-93, protokół nr (...) ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy, k. 153-160 I C 1215/11, skrócony odpis aktu zgonu M. B. (2) , k. 238 I C 1215/11, opinia Zespołu Usług (...) w W. , k. 3101-3131, Opinia techniczna w sprawie prowadzonej przez Sąd Okręgowy w Białymstoku (sygn. akt III K 85/14) dotycząca przyczyn i dokładnego przebiegu zdarzenia, ze szczególnym uwzględnieniem mechanizmu i pozycji, w jakiej doszło do złamania dźwigara (...) , k. 4555-4736 ). Postępowanie karne dotyczące opisanego wyżej wypadku toczyło się początkowo w Sądzie Rejonowym w Białymstoku (sygn. akt VII K 94/11), a następnie w Sądzie Okręgowym w Białymstoku (sygn. akt III K 60/12). Akt oskarżenia w sprawie 3 Ds. 53/10 został wniesiony przeciwko: 1) J. P. (1) (wspólnikowi spółki cywilnej (...) ), 2) W. P. (wspólnikowi spółki cywilnej (...) ), 3) D. W. (kierownikowi budowy z ramienia konsorcjum (...) S.A. - (...) sp. z o.o. , pracownikowi (...) S.A. ), 4) K. O. (1) (prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą Usługi (...) w N. ), 5) K. I. (pracownikowi-brygadziście spółki cywilnej (...) ), 6) M. W. (2) (prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą (...) ), 7) D. P. (inspektorowi nadzoru inwestorskiego). Sąd Okręgowy w Białymstoku w wyroku z 2 maja 2018 r., sygn. akt III K 85/14: 1) oskarżonych J. P. (1) i W. P. uznał za winnych tego, że w okresie od 12 stycznia 2010 r. do 24 lutego 2010 r. w S. , będąc współwłaścicielami spółki cywilnej (...) w B. odpowiedzialnymi za wykonanie i zmontowanie rusztowania i pomostu na terenie obiektu Centrum Handlowego (...) w S. , nieumyślnie sprowadzili zdarzenie zagrażające życiu lub zdrowiu wielu osób w ten sposób, że: a. J. P. (1) nie posiadając wymaganych uprawnień sporządził projekt budowy rusztowania niezgodnie z obowiązującymi przepisami budowlanymi i prawnymi, b. J. P. (1) i W. P. dopuścili do wbudowania dźwigara (...) o złym stanie technicznym wynikającym z długoletniej eksploatacji, niezgodnie z zaleceniami producenta o używaniu tego typu dźwigarów do górnych zwieńczeń rusztowań przenoszących duże skupione obciążenia i przekraczając dopuszczalną rozpiętość dźwigarów, c. J. P. (1) i W. P. użyli do montowania rusztowania elementów z różnych systemów, d. J. P. (1) i W. P. nie wybudowali pomostu zabezpieczającego pod platformą roboczą – w wyniku czego w dniu 24 lutego 2010 r. pod stojącymi na platformie roboczej J. B. (3) , M. B. (2) , J. C. (1) i S. F. (1) dźwigar (...) załamał się, a na skutek upadku z wysokości na podłoże J. B. (3) , M. B. (2) , J. C. (1) ponieśli śmierć, zaś S. F. (1) doznał ciężkiego uszczerbku na zdrowiu w postaci choroby realnie zagrażającej życiu, tj. czyn z art. 163 § 1 pkt 2 k.k. w zw. z art. 163 § 4 k.k. i za to na mocy art. 163 § 1 pkt 2 w zw. z art. 163 § 4 k.k. skazał ich i wymierzył im karę dwóch lat pozbawienia wolności; 2) oskarżonego K. I. uznał za winnego tego, że w okresie od 12 stycznia 2010 r. do 24 lutego 2010 r. w S. , będąc brygadzistą w spółce cywilnej (...) w B. odpowiedzialnym za montaż rusztowania i pomostu na terenie obiektu Centrum Handlowego (...) w S. nieumyślnie sprowadził zdarzenie zagrażające życiu lub zdrowiu wielu osób w ten sposób, że zamontował dźwigar (...) o złym stanie technicznym wynikającym z długoletniej eksploatacji, niezgodnie z zaleceniami producenta o używaniu tego typu dźwigarów do górnych zwieńczeń rusztowań przenoszących duże skupione obciążenia i przekraczając dopuszczalną rozpiętość dźwigarów, w wyniku czego w dniu 24 lutego 2010 r. pod stojącymi na platformie roboczej J. B. (3) , M. B. (2) , J. C. (1) i S. F. (1) dźwigar (...) załamał się, a na skutek upadku z wysokości na podłoże J. B. (3) , M. B. (2) , J. C. (1) ponieśli śmierć, zaś S. F. (1) doznał ciężkiego uszczerbku na zdrowiu w postaci choroby realnie zagrażającej życiu, tj. czyn z art. 163 § 1 pkt 2 k.k. w zw. z art. 163 § 4 k.k. i za to na mocy art. 163 § 1 pkt 2 w zw. z art. 163 § 4 k.k. skazał ich i wymierzył im karę jednego roku i sześciu miesięcy pozbawienia wolności; 3) oskarżonych D. W. i D. P. uniewinnił od popełnienia zarzucanych im czynów (pkt IV wyroku). Po rozpoznaniu apelacji od ww. wyroku, Sąd Apelacyjny w Białymstoku wyrokiem z 21 grudnia 2018 r., sygn. akt II AKa 186/18, zmienił zaskarżony wyrok m.in. w ten sposób, że uchylił punkt IV wyroku w stosunku do oskarżonych D. W. i D. P. i przekazał sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania oraz czyny przypisane oskarżonym J. P. (1) , W. P. i K. I. w pkt I, II i III części dyspozytywnej zakwalifikował z art. 163 § 1 pkt 2 i § 2 k.k. w zw. z art. 163 § 4 k.k. i przepisy te przyjął za podstawę skazania oskarżonych, zaś za podstawę wymiaru kary przyjął art. 163 § 4 k.k. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Sąd Okręgowy w Białymstoku w wyroku z 14 listopada 2019 r., sygn. akt III K 1/19, oskarżonego D. W. uniewinnił od popełnienia zarzucanego mu czynu, natomiast oskarżoną D. P. uznał winną tego, że w okresie od 12 stycznia 2010 r. do 24 lutego 2010 r. w S. , będąc jako inspektor nadzoru zobowiązana do realizacji budowy zgodnie z przepisami prawa oraz zasadami wiedzy technicznej nie sprawdziła w dzienniku budowy wpisu o odebraniu wybudowanej platformy roboczej oraz nie sprawdziła protokołów odbioru tejże platformy, w wyniku czego doszło do dopuszczenia do użytkowania wadliwie skonstruowanej platformy, co skutkowało tym, że w dniu 24 lutego 2010 r. pod stojącymi na platformie roboczej J. B. (3) , M. B. (2) , J. C. (1) i S. F. (1) dźwigar (...) załamał się, a na skutek upadku z wysokości na podłoże J. B. (3) , M. B. (2) , J. C. (1) ponieśli śmierć, zaś S. F. (1) doznał ciężkiego uszczerbku na zdrowiu w postaci choroby realnie zagrażającej życiu, tj. czyn z art. 163 § 1 pkt 2 i § 2 k.k. w zw. z art. 163 § 4 k.k. i za to na mocy art. 163 § 1 pkt 2 i § 2 w zw. z art. 163 § 4 k.k. skazał ją i wymierzył jej karę jednego roku pozbawienia wolności. Po rozpoznaniu apelacji od ww. orzeczenia, Sąd Apelacyjny w Białymstoku wyrokiem z 10 grudnia 2020 r., sygn. akt II AKa 46/20, utrzymał w mocy zaskarżony wyrok ( dowód: akt oskarżenia, k. 1087-1113 I C 1038/11, wyrok SO w Białymstoku z 02.05.2018 r., sygn. akt III K 85/14 z uzasadnieniem, k. 5876-5935 i k. 6739-6744, wyrok SAp. w Białymstoku z 21.12.2018 r., sygn. akt II AKa 186/18 z uzasadnieniem, k. 6198-6216v, wyrok SO z 14.11.2019 r., sygn. akt III K 1/19, k. 6147-6749, wyrok SAp. z 10.12.2020 r., sygn. akt II AKa 46/20, k. 6750-6750v ). S. F. (1) ( urodzony w dniu (...) ) doznał ciężkich obrażeń ciała w postaci otarć naskórka na twarzy, rozległych i licznych złamań kości twarzoczaszki, sklepienia czaszki, podstawy czaszki, w tym złamania kości czołowej po stronie lewej zatoki czołowej, złamania dna i stropów obu oczodołów, złamania kości nosa i sitowia, złamania ścian obu zatok szczękowych z przemieszczeniem odłamów, złamania kości szczęki, szczelina złamania między siekaczami górnymi, złamania wyrostka stawowego i wielodłamowego złamania żuchwy po stronie lewej oraz ukruszenia kości skroniowej prawej (łuski przechodzą na podstawę czaszki), a także stłuczenia mózgu, wodniaka podtwardówkowego mózgu, odmy przymózgowej, stłuczenia płuca prawego z odmą opłucną prawostronną, pęknięcia śledziony, złamania wielołamowego przezkrętarzowego kości udowej, złamania wyrostka stawowego żuchwy po stronie lewej. Uraz mózgu spowodował długotrwały stan nieprzytomności i w konsekwencji niepamięci. Bezpośrednio po wypadku poszkodowany był przewieziony do Szpitala Wojewódzkiego w S. . Następnie był leczony w (...) Szpitalu (...) w B. w Klinice (...) i Plastycznej w B. . Kolejno, pozostawał pod opieką (...) Szpitala (...) , poradni Urazowo-Ortopedycznej, gabinecie Ortopedyczno-Preluksacyjnym w R. . Wskutek wypadku poszkodowanemu usunięto śledzionę. Jest on częściowo niezdolny do pracy (59% uszczerbku na zdrowiu na dzień 5 października 2010 r., 54% – na dzień 22 listopada 2010 r.). Biegły w zakresie chorób wewnętrznych P. P. (2) określił uszczerbek na zdrowiu S. F. (1) na 55%, w tym z tytułu uszkodzenia kości sklepienia i podstawy czaszki – 5%, uszkodzenia nosa z zaburzeniami oddychania – 10%, złamania szczęki i/lub żuchwy wygojone z przemieszczeniem odłamów bez zaburzeń czynności stawu żuchwowo-skroniowego – 5%, utraty śledziony ze zmianami w obrazie krwi i/lub ze zrostami otrzewnowymi – 20% oraz złamanie kości udowej z nieznacznymi zmianami i skróceniem do 4 cm – 15%. W odniesieniu do uszkodzeń twarzoczaszki procentowy uszczerbek na zdrowiu wynosi najwyżej 10%, przy czym nie przewiduje się pogorszeń związanych z wypadkiem. S. F. (1) nie potrzebuje opieki ani lekarstw. Stan twarzoczaszki nie stanowi żadnych przeciwskazań do podjęcia pracy zarobkowej. Przebyty uraz wieloodłamowego przezkrętarzowego złamania kości udowej lewej u S. F. (1) spowodował powstanie stałego uszczerbku na zdrowiu w wysokości 30%. Aktualny stan zdrowia poszkodowanego jest stabilny, ponieważ uzyskano zrost i może poruszać się bez kul. W przyszłości należy jednak spodziewać się powstania i rozwoju zmian zwyrodnieniowych pourazowych ze względu na zmianę geometrii kości po złamaniu i ze względu na skostnienia stawowe. Takich zmian można spodziewać się po 15 latach od wypadku. S. F. (1) bezpowrotnie utracił zdolność do pracy wykonywanej wcześniej, a więc nie może wykonywać prac fizycznych na budowie, na wysokości i wymagających noszenia i dźwigania oraz pracy w pozycji wymuszonej. Aktualnie nie rokuje jakiejkolwiek poprawy. Po wypadku oraz przez kilka następnych miesięcy S. F. (1) przyjmował dużą dawkę leków oraz dostał skierowania do wielu poradni specjalistycznych na kontrole, m.in. okulistycznej, neurologicznej, laryngologicznej, ortopedycznej, internistycznej, zlecono mu także opiekę stomatologiczną i rozważenie leczenia psychiatrycznego. Powyższe wiązało się z koniecznością częstych wyjazdów do placówek zlokalizowanych poza jego miejscem zamieszkania, a tym samym koniecznością ponoszenia kosztów podróży. Do trzech miesięcy od wypadku S. F. (1) wymagał zażywania leków przeciwbólowych codziennie za kwotę do 15 zł miesięcznie. Następnie, w ciągu kolejnych 3 miesięcy za kwotę 10 zł miesięcznie. Aktualnie wymaga zażywania leków przeciwbólowych za kwotę 5 zł miesięcznie ( K. co 3 dni). Wymagał także zażywania leków przeciwzakrzepowych (zastrzyki) za łączną kwotę 100 zł. W pierwszym okresie po wypadku S. F. (1) nie był w stanie samodzielnie funkcjonować. Do końca marca 2010 r. był osobą całkowicie leżącą i wymagał pomocy osób trzecich w wymiarze sześciu godzin dziennie, we wszystkich czynnościach dnia codziennego, tj. w zakresie toalety i higieny oraz w zakresie ubierania i rozbierania oraz przy kupowaniu i przygotowywaniu żywności. Następnie, do końca maja 2010 r., poszkodowany poruszał się o kulach łokciowych, ale bez obciążania – w tym okresie wymagał pomocy w czasie toalety i higieny oraz przy kupowaniu i przygotowywaniu pożywienia oraz wykonywaniu czynności porządkowych w gospodarstwie domowym. Pomoc ta była niezbędna w wymiarze 4 godzin dziennie. Do pół roku od wypadku wymagał pomocy w wymiarze 2 godzin dziennie w zakresie kupowania i przygotowywania posiłków oraz porządkowania. Aktualnie i nadal wymaga pomocy przy czynnościach porządkowych w gospodarstwie domowym, średnio 1 godzinę dziennie. S. F. (1) odczuwa bóle głowy, zaburzenia pamięci, koncentracji uwagi, orientacji przestrzennej, co jest następstwem zaburzeń funkcji poznawczych. Badanie (...) wykazało bliznę korowo-podkorową u podstawy prawego płata czołowego i cechy zaników mózgu. Istnieje podstawa do rozpoznania encefalopatii. U poszkodowanego wystąpił trwały uszczerbek na zdrowiu w wysokości 40% (uszkodzenie kości sklepienia i podstawy czaszki – 5%, encefalopatia bez zmian charakterologicznych – 30% oraz utrata powonienia w następstwie uszkodzenia przedniego dołu czaszkowego – 5%). Stosowanie diety wysokobiałkowej wynikało z ciężkiego stanu ogólnego we wczesnym okresie po wypadku, wymagającego karmienia pozajelitowego. S. F. (1) nie ma możliwości wykonywania pracy fizycznej w takim zakresie jak przed wypadkiem. Wypadek całkowicie zmienił życie S. F. (1) – ze sprawnego mężczyzny stał się osobą, która bardzo długo wymagała pomocy innych osób. Ze względu na poważne obrażenia, których doznał, pozbawiony był możliwości poruszania się i pozostawania w pozycji leżącej. Przez okres pobytu w szpitalu oraz długi czas po powrocie do domu poszkodowany zmuszony był przyjmować środki przeciwbólowe, ponieważ silny ból uniemożliwił mu funkcjonowania w ciągu dnia oraz odbierał sen w nocy. Doznane obrażenia wymusiły założenie cewnika oraz stosowanie pieluch, ponieważ z uwagi na ból nie mógł on korzystać z toalety ani basenu. Wywoływało to duży dyskomfort psychiczny u młodego i dotąd sprawnego mężczyzny. Konieczność dokonywania zabiegów higienicznych przez osoby trzecie trwała zarówno podczas pobytu w szpitalu, jak i po powrocie do domu. S. F. (1) wymagał pomocy innych osób w najprostszych czynnościach, jak jedzenie, mycie, czy poprawienie poduszki lub kołdry. Do dziś S. F. (1) nie może wykonywać samodzielnie wielu czynności, jak np. robienie zakupów, przenoszenie ciężkich rzeczy. Nadal utyka na jedną nogę. Nigdy nie powróci do sprawności jak sprzed wypadku. Do chwili wypadku S. F. (1) był w pełni samodzielny i niezależny, pracował, utrzymywał rodzinę, miesiąc przed wypadkiem urodziło mu się dziecko. Poszkodowany nie może pomagać żonie w takim zakresie jak wcześniej, nie pomaga przy codziennych obowiązkach, nie mógł sprawować pielęgnacji i opieki nad noworodkiem. Nie uczestniczył aktywnie w procesie wychowania córki. Sytuacja ta negatywnie wpłynęła na jego dobrostan psychiczny. Długotrwały stres spowodowany obawą o stan zdrowia oraz o przyszłość swoją i swojej rodziny doprowadziły do obniżenia komfortu psychicznego i powodowały stany lęku i permanentnej obawy ( dowód: zaświadczenie o zatrudnieniu S. F. (1) z 5 listopada 2010 r., k. 87, umowa o pracę S. F. (1) z 12 stycznia 2007 r., k. 94, dokumentacja medyczna S. F. (1) , k. 172-232, k. 3561, 3564-3573, 3578-3603, 3677-3684, orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z 5 października 2010 r., k. 233 i 234, decyzja o przyznaniu jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy, k. 235, świadectwo pracy z 31 grudnia 2010 r., k. 236-237, orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z 05.10.2010 r., k. 589, orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z 22.11.2010 r., k. 615, opinia biegłego P. P. (2) , k. 4331-4333, opinia biegłego sądowego z zakresu stomatologii lek. dent. J. C. (2) , k. 4758-4760, opinia biegłego ortopedy traumatologa M. G. (1) , k. 5159-5162, opinia biegłego specjalisty neurologa dr n. med. D. M. , k. 5433-5439v, opinia biegłego specjalisty neurochirurga i neurotraumatologa dr. d. med. M. S. (1) , k. 5600-5610, opinia biegłego specjalisty neuropsychologa dr E. Ł. (1) , 6029-6036 ). S. F. (1) ma żonę – S. F. (2) ( urodzoną w dniu (...) ) i dwie córki. Od lutego do grudnia 2005 r. był zatrudniony jako mechanik samochodowy. Od stycznia 2007 r. był zatrudniony jako monter (...) w firmie (...) , gdzie w listopadzie-grudniu 2009 r. uzyskiwał wynagrodzenie w wysokości (...) zł brutto, a w styczniu 2010 r. – (...) zł brutto. Od 31 grudnia 2010 r. nie pracował. Aktualnie S. F. (1) pracuje na stacji benzynowej ( dowód: zaświadczenie o zatrudnieniu, k. 87 akt I C 1038/11, zeznania świadków: S. F. (2) , k. 4072-4077, H. F. , k. 4077-4080, P. W. (1) , k. 4080-4082 ). M. B. (2) ( urodzony (...) ) w dacie śmierci pozostawał w związku małżeńskim z L. B. (1) ( urodzoną (...) ). Zawarli związek małżeński 21 lutego 1998 r. Mieli oni wspólne dziecko: córkę K. B. (1) , urodzoną (...) Członkiem rodziny, którą tworzyli była także A. K. (1) (po mężu W. ) ( urodzona (...) ) – córka L. K. z domu S. i M. K. (1) , przybrana córka M. B. (2) . M. K. (1) zmarł 26 stycznia 1995 r. Rodzicami M. B. (2) są J. B. (1) ( urodzony (...) ) i J. B. (2) ( urodzona (...) ), zaś rodzeństwem: K. B. (2) ( urodzony (...) ), P. B. (1) ( urodzony (...) ) i A. C. ( urodzona (...) ). W 2008 r. M. B. (2) uzyskał dochód w wysokości (...) zł, a w 2009 r. – (...) zł. W dniu 1 września 2008 r. M. B. (2) zawarł z firmą usługi (...) w Z. umowę o pracę na stanowisku pracownik fizyczny – monter systemów G-Z, w pełnym wymiarze czasu pracy. Strony ustaliły wynagrodzenie w wysokości (...) zł (wynagrodzenie stałe zasadnicze). W dniu 1 września 2009 r. M. B. (2) zawarł z firmą usługi (...) w Z. umowę o pracę na stanowisku pracownik fizyczny – monter systemów G-Z, w pełnym wymiarze czasu pracy. Strony ustaliły wynagrodzenie w wysokości (...) zł (wynagrodzenie stałe zasadnicze). W dniu 1 września 2008 r. M. B. (2) przeszedł szkolenie wstępne w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy. W dniu 17 kwietnia 2009 r. M. B. (2) ukończył okresowe szkolenie w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy dla pracowników zatrudnionych na stanowiskach robotniczych ( dowód: umowa o pracę z 01.09.2008 r., k. 254, umowa o pracę z 01.09.2009 r., k. 254, karta szkolenia wstępnego w dziedzinie BHP, k. 236 i zaświadczenie o ukończeniu szkolenia w dziedzinie BHP, k. 237 I C 1215/11 ). U L. B. (1) w związku ze śmiercią męża, w wyniku przedłużającego się fizjologicznego procesu żałoby i zaburzeń adaptacyjnych, rozwinęły się zaburzenia depresyjno-lękowe, przebiegające pod postacią stanów przewlekle obniżonego podstawowego nastroju, poczucia lęku, strachu o przyszłość, społecznego izolowania się, trudności z koncentracją uwagi, poczucie żalu i niepogodzenia się ze stratą męża, wyraźne zaburzenie rytmów dobowych oraz łaknienia. W związku z powyższym adaptacja do nowej sytuacji przebiegła u L. B. (1) w sposób powikłany, powodując u niej długotrwały uszczerbek na zdrowiu na poziomie 5%. U K. B. (1) w związku ze śmiercią ojca rozwinęły się zaburzenia adaptacyjne w postaci przedłużającej się reakcji żałoby przebiegające głównie pod postacią obniżonego nastroju, poczucia lęku i strachu oraz społecznego izolowania się. Adaptacja do nowej sytuacji przebiegała w sposób powikłany. Powodując u K. B. (1) długotrwały uszczerbek na zdrowiu na poziomie 5%. Obecnie u poszkodowanej nie ma podstaw do stwierdzenia cech zespołu stresu pourazowego, zaburzeń nastroju o typie depresyjnym i/lub lękowym, ani zaburzeń psychosomatycznych. Po śmierci ojczyma, A. K. (1) przebyła naturalną reakcję żałoby bez cech powikłania. Pasierbica wróciła do szkoły, potem założyła rodzinę, urodziła dziecko i zachowała dobre relacje z pozostałymi członkami rodziny. Nie było więc podstaw do stwierdzenia trwałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu. L. B. (1) i K. B. (1) otrzymywała rentę rodzinną w wysokości: od marca 2011 r. – (...) zł, od września 2015 r. – (...) zł, od października 2015 r. – (...) zł, od października 2018 r. – (...) zł, od października 2020 r. – (...) zł oraz od listopada 2021 r. – (...) zł. A. W. (1) otrzymywała rentę rodzinną od marca 2010 r. – w wysokości (...) zł (od marca 2011 r. – (...) zł), od listopada 2016 – (...) zł, od grudnia 2016 r. – (...) zł, od grudnia 2017 r. – (...) zł oraz od czerwca do września 2018 r. – (...) zł. Następnie świadczenie zostało wstrzymane z powodu ukończenia (...) lat ( dowód: akt małżeństwa, k. 268, akt urodzenia k. 266, akt urodzenia k. 265, akt zgonu k. 267, akt urodzenia k. 272, akt urodzenia k. 273, akt małżeństwa k. 274, akt urodzenia k. 269, akt urodzenia k. 270, akt urodzenia k. 271, zaświadczenia z urzędu skarbowego o wysokości uzyskanych dochodów, k. 295-296 akt I C 1215/11, zaświadczenia z ZUS, k. 286, 289, k. 7012, k. 7012, k. 7009, k. 7010, k. 7011, k. 7013, k. 7014, k. 7015 i 7016 ). U J. B. (2) , matki zmarłego M. B. (2) , w wyniku przedłużającego się fizjologicznego procesu żałoby i zaburzeń adaptacyjnych, rozwinęły się zaburzenia depresyjno-lękowe w umiarkowanym nasileniu, przebiegające głównie pod postacią przewlekłych stanów obniżonego podstawowego nastroju, apatii, poczucia żalu i niepogodzenia się ze stratą syna, trudności w kontroli emocji, w postaci nadmiernej płaczliwości, trudności w koncentracji uwagi, trudności w kontrolowaniu toku myślenia, natłoku myśli o zmarłym synu, niechęci do działania, ograniczenie aktywności i zainteresowań oraz trudności w odczuwaniu radości, a także zaburzeń rytmów dobowych z tematycznie powiązanymi koszmarami. Adaptacja J. B. po śmierci syna przebiegała w sposób powikłany, co skutkowało wystąpienie długotrwałego uszczerbku na zdrowiu na poziomie 5%. Nasilenie, liczba i czas występowania ww. objawów wykroczyła poza przebieg fizjologicznej żałoby. Aktualnie u J. B. (2) nie stwierdzono cech zespołu stresu pourazowego, zaburzeń nastroju o typie depresyjnym i/lub lękowym, zaburzeń nerwicowych, czy zaburzeń osobowości. J. B. (1) po śmierci syna początkowo przebył zaburzenia adaptacyjne przejawiające się głównie pod postacią stanów obniżonego nastroju, fiksacji myśli na zmarłym synu, poczucia żalu i smutku oraz zaburzeń rytmów dobowych. Żałoba jednak przebiegła naturalnie, bez powikłań. P. B. (1) przeżył naturalną żałobę po śmierci brata. Proces adaptacji do nowej sytuacji zakończył się po około roku po zdarzeniu i przebiegł w sposób niepowikłany. Aktualnie nie ma podstaw do stwierdzenia u P. B. (1) cech zespołu stresu pourazowego, zaburzeń nastroju o typie depresyjnym i/lub lękowym, zaburzeń nerwicowych, czy zaburzeń osobowości. U K. B. (2) również nie stwierdzono trwałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu. Proces żałoby miał postać naturalną, bez powikłań. Objawy psychopatologiczne wywołane wypadkiem po okresie żałoby nigdy nie uległy zaostrzeniu i nie osiągnęły wartości krytycznych dla rozpoznania zaburzeń psychicznych. A. C. początkowo, tj. w okresie kilku miesięcy od zdarzenia przechodziła zaburzenia adaptacyjne przejawiające się głównie pod postacią stanów obniżonego nastroju, lęku, niepokoju, zaburzeń koncentracji uwagi i toku myślenia z natłokiem myśli oaz zaburzeń rytmów dobowych. W tym okresie również najsilniej odczuwała poczucie krzywdy i straty. U A. C. proces żałoby przebiegł naturalnie, bez powikłań. J. B. (3) ( urodzony (...) ) w dacie śmierci pozostawał w związku małżeńskim z A. B. (1) ( urodzoną (...) ), małżeństwo zostało zawarte 28 lipca 2001 r. A. B. (1) nie pracowała ze względu na konieczność opieki nad synami M. B. (1) ( urodzonym (...) ) i młodszym D. B. ( urodzonym (...) ). M. B. (1) jest niepełnosprawny z powodu mózgowego porażenia dziecięcego. Synowie J. B. (3) otrzymali rentę rodzinną – łącznie (...) zł. Wraz z dodatkami rodzinnymi wdowa i synowie otrzymują (...) zł. Rodzeństwem J. B. (3) są: M. W. (1) ( urodzona (...) , w związku małżeńskim od 17 czerwca 2005 r.), E. R. ( urodzona (...) , w związku małżeńskim od 10 sierpnia 1996 r.) i R. B. ( urodzony (...) ). U A. B. (1) w związku ze śmiercią jej męża, w wyniku przedłużającego się fizjologicznego procesu żałoby i zaburzeń adaptacyjnych, rozwinęły się zaburzenia depresyjno-lękowe, przebiegające pod postacią stanów przewlekle obniżonego podstawowego nastroju, z trudnościami w kontroli emocji z nadmierną płaczliwością, poczucia lęku o przyszłość swoją i synów, poczucie żalu i niepogodzenia się ze stratą męża, zaburzenie rytmów dobowych oraz łaknienia, a także objawy psychosomatyczne w postaci poczucia palenia pod skórą, rozdygotania, wskazujące na wystąpienie epizodów lęku panicznego. W związku z powyższym adaptacja do nowej sytuacji przebiegła u L. B. (1) w sposób powikłany w związku z przedłużającą się na okres co najmniej 3 lat ), a więc znacznie powyżej czasu trwania naturalnej żałoby), powodując u niej długotrwały uszczerbek na zdrowiu na poziomie 5%. Po śmierci ojca M. B. (1) przebył reakcję żałoby bez jej powikłanego przebiegu. Kluczową rolę w prawidłowym procesie adaptacji do nowych okoliczności odegrała prawidłowa i zaangażowana postawa matki – A. B. (1) . Odpowiedzialnie i z poświęceniem przejęła cały trud opieki nad synem, jego wychowywaniem i leczeniem. Otoczyła syna miłością i zapewniła mu warunki do prawidłowego rozwoju (z uwzględnieniem niepełnosprawności syna). Systematyczna kontynuacja procesu rehabilitacji przyniosła widoczne efekty w zakresie motoryki i stanu psychicznego syna. Istotna w procesie adaptacji była również obecność brata – D. B. . U D. B. śmierć ojca pozostawała bez istotnego wpływu na jego ówczesne i późniejsze funkcjonowanie w kluczowych obszarach życia, ze względu na jego całkowitą niepamięć ojca w związku z bardzo młodym wiekiem w dacie śmiertelnego wypadku. W późniejszym życiu nie wystąpiły u D. B. żadne istotne negatywne konsekwencje ze strony stanu psychicznego ani rozwoju psychosomatycznego. Nie było konieczności leczenia, terapii ani wsparcia specjalistycznego. Od 15 lutego 2006 r. J. B. (3) prowadził działalność gospodarczą pod nazwą (...) z siedzibą w Z. . Decyzją z 2 marca 2010 r. Burmistrz Z. wykreślił z urzędu z ewidencji działalności gospodarczej wpis dokonany w dniu 15 lutego 2006 r. dotyczący działalności gospodarczej J. B. (3) . Od 2008 r. J. B. (3) otrzymywał od (...) M. W. (2) zlecenia na wykonanie różnych prac budowalnych. Jedną z ostatnich takich umów strony podpisały 10 czerwca 2009 r. na montaż ścian gipsowo-kartonowych, sufitów podwieszanych, szpachlowanie i malowanie na obiekcie Centrum (...) w W. . Wartość zlecenia określono na 218.000 zł netto. W 2008 r. J. B. (3) osiągnął przychód z prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości (...) zł, zaś w 2009 r. (...) zł. ( dowód: odpis skrócony aktu zgonu, k. 233, odpisy skrócone aktu urodzenia, k. 234-236, 238-240, odpisy skrócone aktów małżeństwa, k. 237, 241-242, zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, k. 578, decyzja Burmistrza Z. z 02.03.2010 r., k. 579, umowy zlecenia, k. 580-588, faktury VAT wystawione dla zlecającego, k. 589-618, informacja o przychodach podatnika z działalności gospodarczej za 2009 r., k. 626, informacja o przychodach podatnika z działalności gospodarczej za 2009 r., k. 627, informacja z ZUS o wysokości przyznanej renty rodzinnej, k. 704-707, diagnoza poradni psychologiczno-pedagogicznej, k. 709-710, orzeczenie nr (...) -13 o potrzebie indywidualnego nauczania, k. 711-714, orzeczenia o niepełnosprawności, k. 715-716 akt I C 1397/12 ). Po śmierci brata R. B. przebył reakcję żałoby. W pierwszych miesiącach od zdarzenia odczuwał objawy zaburzenia rytmów dobowych i często rozmyślał o bracie. Był smutny, nie mógł pogodzić się z myślą, że jego brat nie żyje. Proces adaptacji do nowej sytuacji przebiegł jednak w sposób niepowikłany. Obecnie również nie ma podstaw do stwierdzenia u R. B. cech zespołu cech stresu pourazowego, zaburzeń nastroju o typie depresyjnym i/lub lękowym, zaburzeń nerwicowych, czy zaburzeń osobowości. W konsekwencji nie wystąpił trwały lub długotrwały uszczerbek na zdrowiu. Podobnie śmierć brata przeżyła E. R. . Początkowo była rozżalona oraz przygnębiona, nic jej nie cieszyło i nie mogła uwierzyć, że nie jej brat zmarł. Żałoba nie miała jednak charakteru powikłanego. Po kilku miesiącach powróciła do normalnego funkcjonowania, wróciła do pracy, zachowała dobre relacje z pozostałymi członkami rodziny. Nie utraciła zdolności realizacji przypisanych jej ról społecznych. Proces żałoby przebiegał również niepowikłanie u siostry M. W. (1) . Po śmierci ojca, na około rok przed śmiercią brata, rozpoznano u M. W. (1) zaburzenia depresyjno-lękowe. Z tego powodu podjęła leczenie psychiatryczne i pod opieką lekarza przyjmowała leki. Po śmierci brata nie zmieniono dawki leków, mimo reaktywnego nasilenia objawów. Śmierć brata nie wpłynął na niekorzystnie na funkcjonowanie M. W. (1) w obszarach rodzinnym, zawodowym, społeczno-interpersonalnym, emocjonalno-motywacyjnym czy aktywności własnej. ( dowód: opinia sądowo-psychologiczna sporządzonej przez biegłego sądowego z zakresu psychologii P. B. (2) (k. 6381-6388, k. 6399-6413, k. 6414-6424, k. 6425-6436, k. 6437-6455, k. 6456-6472, k.6473-6490, k. 6491-6507, k. 6508-6525, k. 6526-6543, k. 6544-6561, k. 6562-6582, k. 6597-6609, k. 6610-6621, zeznania stron: A. C. , k. 6806-6807, K. B. (2) , k. 6809-6814, P. B. (1) , k. 6816-6818, J. B. (1) , k. 6819-6821v, J. B. (2) , k. 6822-6822v, M. W. (1) , k. 6831-6834, E. R. , k. 6836-6838, R. B. , k. 6841-6842v, K. B. (1) , k. 6847-6849, A. W. (1) , k. 6851-6855, L. B. (1) , k. 6857-6860, S. F. (1) , k. 6862-6867 ). (...) S.A. i Towarzystwo (...) S.A. udzielili ubezpieczenia OC na rzecz (...) Sp. z o.o. w związku z budową centrum handlowo-rozrywkowego (...) na okres od 10 lutego 2009 r. do 30 czerwca 2010 r. z sumą gwarancyjną 10 000 000 zł na jedno zdarzenie i w agregacie (Polisa nr (...) umowa z 10 lutego 2010 r.). Zgodnie z § 8 ust. 2 pkt 5 Ogólnych Warunków Ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej lub użytkowania mienia (...) S.A. w S. z zakresu ubezpieczenia zostały wyłączone szkody wyrządzone przez rzecz nieposiadającą ważnego atestu, certyfikatu, aprobaty technicznej, dopuszczającego ją do obrotu, o ile atest jest wymagany przez przepisy obowiązujące w danym kraju. (...) S.A. udzieliło ubezpieczenia OC na rzecz J. P. (1) i W. P. na okres od 23 lutego 2010 r. do 22 lutego 2011 r. (umowa z 11 lutego 2010 r.), potwierdzone polisą nr (...) z sumą ubezpieczenia 1 000 000 z tytułu OC działalności gospodarczej (wariant III, franszyza redukcyjna 500 zł, zakres rozszerzony o klauzulę 004, klauzulę 007 (sublimat 100 000 zł, franszyza redukcyjna 500 zł). Zgodnie z klauzulą 004 zakresem ubezpieczenia zostały objęte szkody wyrządzone pracownikom osób objętych ubezpieczeniem (szkody na osobie w mieniu), wynikające z wypadków przy pracy w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych , wyrządzone pracownikom ubezpieczającego lub ubezpieczonego. Zgodnie z punktem III umowy ubezpieczenia umowę zawarto na podstawie Ogólnych Warunków Ubezpieczeń o symbolach (...) oraz wniosku nr (...) . Przedmiotem ubezpieczenia jest odpowiedzialność cywilna z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Z treści wniosku wynika, że działalnością zgłoszoną do ubezpieczenia jest „Budownictwo z wyjątkiem lp. 28, 29, 30 Montaż i demontaż rusztowań budowlanych własnych (usługowo)”. W myśl § 7 OWU ubezpieczenie nie obejmuje szkód wyrządzonych umyślnie przez ubezpieczającego oraz osoby, za które ponosi odpowiedzialność, przy czym świadomość wprowadzenia do obrotu wadliwego produktu lub wadliwie wykonanej pracy albo usługi uważa się za równoznaczne z winą umyślną. Ponadto, na podstawie § 8 ust. 2 pkt 5 odpowiedzialności cywilnej z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej lub użytkowania mienia (...) S.A. w S. z zakresu ubezpieczenia zostały wyłączone szkody wyrządzone przez rzecz nieposiadającą ważnego atestu, certyfikatu, aprobaty technicznej, dopuszczającego ją do obrotu, o ile atest jest wymagany przez przepisy obowiązujące w danym kraju. (...) S.A. udzieliło ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej z tytułu posiadania mienia oraz prowadzonej działalności na rzecz (...) S.A. na okres od 5 lutego 2010 r. do 4 lutego 2011 r. ( polisa nr (...) ) z sumą ubezpieczenia 20.000.000 zł na jedno zdarzenie i 50.000.000 zł na wszystkie zdarzenia w zakresie odpowiadającym udziałowi w konsorcjum, czyli w zakresie 51% (§ 3 polisy). Zgodnie z Klauzulą nr 04 rozszerzono zakres odpowiedzialności ubezpieczeniowej o odpowiedzialność pracodawcy z tytułu wypadku przy pracy do wysokości 3.000.000 zł na jedno i wszystkie zdarzenia. W myśl Klauzuli nr 07 ochrona ubezpieczeniowa została rozszerzona o szkody wyrządzone przez dalszych podwykonawców (zatrudnionych przez podwykonawców ubezpieczającego). W § 1 Klauzuli Odpowiedzialności Cywilnej Przedsiębiorstw Budowlanych wskazano, że z zachowanie pozostałych, nie zmienionych przedmiotową klauzulą postanowień umowy ubezpieczenia określonych we wniosku ubezpieczeniowym, polisie i OWU, strony postanowiły rozszerzyć zakres ubezpieczenia o szkody osobowe i rzeczowe wyrządzone w trakcie prowadzenia prac wymienionych w umowie ubezpieczenia. Zaś w § 1 Klauzuli OC za wady budynku lub budowli wskazano, że z zachowanie pozostałych, nie zmienionych przedmiotową klauzulą postanowień umowy ubezpieczenia określonych we wniosku ubezpieczeniowym, polisie i OWU, strony postanowiły rozszerzyć zakres ubezpieczenia o szkody osobowe i rzeczowe spowodowane: (1) wadliwie wykonanymi pracami budowalnymi lub montażowymi, (2) wadą materiałów budowlanych, (3) pomyłkowym zastosowaniem materiałów budowlanych (innych niż był zobowiązany zastosować). Zgodnie z § 7 pkt 8 OWU (...) nie obejmuje ochroną ubezpieczeniową szkód wyrządzonych przez produkt nie posiadający ważnego atestu, certyfikatu lub zezwolenia dopuszczającego go do obrotu, jeżeli taki atest, certyfikat lub zezwolenie jest wymagane przez obowiązujące przepisy prawa. (...) S.A. V. (...) udzieliło ubezpieczenia OC na rzecz (...) sp. z o.o. na okres od 3 czerwca 2009 r. do 2 czerwca 2010 r. ( polisa (...) ) z sumą gwarancyjną 10 000 000 zł na jedno i wszystkie zdarzenia. Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej ubezpieczonego za s. osobową i rzeczową wyrządzone poszkodowanemu w związku z prowadzeniem przez ubezpieczonego działalności gospodarczej lub posiadaniem mienia w zakresie odpowiedzialności cywilnej za produkt, rozszerzone m. in. o Klauzulę nr 2 (OC pracodawcy) i Klauzulę nr 18 (Ubezpieczenie OC za podwykonawców). ( dowód: polisa nr (...) , k. 577-587, polisa nr (...) , k. 622-628, k. 1150-1153, 2670-2673, OWU (...) , k. 1154-1161, polisa nr (...) , k. 629, wniosek, k. 630-631, OWU (...) , k. 632-642, polisa nr (...) , k. 643-646, OWU (...) , k. 802-813 ) Zgłoszenie do (...) S.A. szkody przez 

[... tekst skrócony ...]