I C 1034/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim zasądził od pozwanego na rzecz powoda 80 zł za zniszczone ubranie, a pozew o zapłatę kosztów zastępstwa procesowego w sprawie karnej w kwocie 9840 zł odrzucił, uznając je za niedopuszczalne w odrębnym postępowaniu cywilnym.
Powód dochodził od pozwanego zapłaty 9920 zł, w tym 9840 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego w sprawie karnej, w której pozwany został skazany za pobicie powoda, oraz 80 zł za zniszczone ubranie. Pozwany uznał powództwo jedynie co do kwoty 80 zł, kwestionując możliwość dochodzenia kosztów zastępstwa procesowego w odrębnym postępowaniu cywilnym. Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim zasądził 80 zł za zniszczone ubranie, a pozostałą część powództwa odrzucił, powołując się na uchwały Sądu Najwyższego zakazujące dochodzenia kosztów procesu karnego w odrębnym postępowaniu cywilnym.
Powód W. K. wniósł pozew przeciwko R. L. o zapłatę 9920 zł, argumentując, że kwota ta obejmuje koszty profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu karnym, w którym pozwany został skazany za pobicie powoda, oraz 80 zł za zniszczone ubranie. Pozwany uznał powództwo jedynie w zakresie 80 zł, kwestionując zasadność dochodzenia kosztów zastępstwa procesowego w sprawie karnej w odrębnym postępowaniu cywilnym. Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim, po analizie materiału dowodowego i przepisów prawa, zasądził od pozwanego na rzecz powoda 80 zł tytułem odszkodowania za zniszczone ubranie. Jednocześnie, powołując się na uchwały Sądu Najwyższego (I C 67/51 oraz III CZP 72/78), sąd odrzucił pozew w części dotyczącej 9840 zł. Sąd uznał, że koszty zastępstwa procesowego w postępowaniu karnym stanowią instytucję prawa procesowego, która może być dochodzona jedynie w ramach tego postępowania i nie może stanowić przedmiotu samodzielnego żądania w procesie cywilnym. W konsekwencji, powód przegrał sprawę w przeważającej części i został obciążony kosztami procesu na rzecz pozwanego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, koszty zastępstwa procesowego w postępowaniu karnym nie mogą być dochodzone od oskarżonego w odrębnym postępowaniu cywilnym.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na uchwały Sądu Najwyższego (I C 67/51, III CZP 72/78), zgodnie z którymi koszty procesu karnego stanowią instytucję prawa procesowego i mogą być dochodzone jedynie w ramach tego postępowania, a nie w odrębnym procesie cywilnym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
częściowe uwzględnienie i odrzucenie pozwu
Strona wygrywająca
pozwany (w części dotyczącej kosztów zastępstwa procesowego)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. K. | osoba_fizyczna | powód |
| R. L. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Podstawa do dochodzenia odszkodowania za szkodę wyrządzoną z winy.
k.p.c. art. 199 § § 1 pkt. 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do odrzucenia pozwu, gdy sprawa nie może być przedmiotem postępowania cywilnego.
Pomocnicze
k.p.k. art. 627
Kodeks postępowania karnego
Reguluje zasądzanie kosztów sądowych i wydatków w sprawach z oskarżenia publicznego.
k.k. art. 158 § § 1
Kodeks karny
Dotyczy odpowiedzialności za pobicie.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. § 6 pkt 4
Określa wysokość opłat za czynności adwokackie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Koszty zastępstwa procesowego w sprawie karnej nie mogą być dochodzone w odrębnym postępowaniu cywilnym. Roszczenie o zwrot kosztów procesu karnego powinno być dochodzone w ramach tego postępowania.
Odrzucone argumenty
Powód poniósł szkodę w postaci konieczności korzystania z profesjonalnego pełnomocnika w sprawie karnej, co uzasadnia żądanie zapłaty kosztów zastępstwa procesowego na podstawie art. 415 k.c.
Godne uwagi sformułowania
Obciążenie przedmiotowymi kosztami i rozliczenie stron postępowania odnośnie zwrotu tych kosztów stanowią instytucje prawa procesowego, które mogą być stosowane tylko w ramach postępowania w tej sprawie sądowej, w której obowiązek nieuiszczonych kosztów powstał. Nie jest dopuszczalne prawnie wytaczanie w przedmiocie tych kosztów odrębnych postepowań sądowych.
Skład orzekający
Katarzyna Wencka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Niedopuszczalność dochodzenia kosztów zastępstwa procesowego w sprawie karnej w odrębnym postępowaniu cywilnym."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy koszty zastępstwa procesowego nie zostały zgłoszone lub zasądzone w postępowaniu karnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje ważną granicę między prawem procesowym karnym a cywilnym, pokazując, że pewne roszczenia można dochodzić tylko w ramach pierwotnego postępowania.
“Czy można odzyskać koszty adwokata z procesu karnego w sądzie cywilnym? Wyrok, który wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 9920 PLN
odszkodowanie: 80 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I C 1034/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 października 2015 roku Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Katarzyna Wencka Protokolant: Monika Kosobko- Derehajło po rozpoznaniu w dniu 28 września 2015 roku w Bielsku Podlaskim sprawy z powództwa W. K. przeciwko R. L. o zapłatę 9920 zł I. Zasądza od pozwanego R. L. na rzecz powoda W. K. kwotę 80 zł (osiemdziesiąt złotych) z odsetkami w stosunku rocznym w wysokości 8% od dnia 20 lipca 2015 roku do dnia zapłaty. II. Odrzuca pozew o zapłatę 9840 zł. III. Zasądza od powoda W. K. na rzecz pozwanego R. L. kwotę 1217 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. I C 1034/15 UZASADNIENIE Powód W. K. wystąpił przeciwko pozwanemu R. L. z powództwem o zapłatę kwoty 9920 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 20 lipca 2015 roku do dnia zapłaty oraz o zasądzenie od pozwanego na jego rzecz kosztów procesu. Pozwany R. L. uznał powództwo do kwoty 80 zł, w pozostałym zakresie wnosił o oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda na jego rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Sąd ustalił i zważył, co następuje: Wyrokiem z dnia 9 lutego 2015 roku Sąd Rejonowy w B. w sprawie sygn. akt (...) uznał R. L. za winnego tego, że w dniu 6 lipca 2013 roku w miejscowości S. , gminie B. , wspólnie z innymi osobami dokonał pobicia W. K. ten sposób, że zadawał mu ciosy rękoma i nieustalonymi narzędziami po całym ciele, w tym głowę, w wyniku czego W. K. doznał obrażeń ciała w postaci ran tłuczonych powłok głowy, stłuczenia przedramienia prawego, stłuczenia klatki piersiowej w okolicy łopatkowej prawej, które to obrażenia spowodowały naruszenie czynności narządu ciała na czas nie przekraczający siedem dni to jest czynu z art. 158 § 1 kk . Jednocześnie Sąd skazał W. K. na karę ośmiu miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie zostało warunkowo zawieszone na okres próby wynoszący 3 lata. Powyższy wyrok został utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w B. z dnia 9 lipca 2015 roku. W powyższej sprawie W. K. występował w procesie karnym jako oskarżyciel posiłkowy reprezentowany przez pełnomocnika adwokata Z. P. . W sprawie o sygn. akt (...) oskarżyciel posiłkowy nie zgłosił wniosku o zasądzenie od oskarżonego R. L. kosztów zastępstwa procesowego. Powód W. K. uzasadniając żądanie pozwu podnosił, że na kwotę dochodzoną pozwem składają się koszty korzystania przez niego z profesjonalnego pełnomocnika zarówno na etapie postępowania przygotowawczego jak i rozpoznawczego. Dowodem poniesionych przez powoda kosztów stanowi faktura VAT Nr (...) na kwotę 9840 zł opłacona przez niego gotówką (k- 12). Stanowiła ona wynagrodzenie za usługę prawną za reprezentację W. K. w postępowaniu przygotowawczym (...) oraz przed Sądem Rejonowym w B. II Wydział Karny w sprawie o sygn. akt (...) i przez Sądem Okręgowym w B. w sprawie sygn. akt (...) . Zdaniem powoda w wyniku zdarzenia z dnia 6 lipca 2013 roku poniósł on szkodę w postaci konieczności korzystania z profesjonalnego pełnomocnika przed organami sprawiedliwości jak też zniszczenia przez pozwanego ubrania powoda: spodni, czapki z daszkiem i koszulki w łącznej kwocie 80 zł. Jako podstawę prawną swego roszczenia powód wskazał art. 415 kc. Podnosił, że istnieje związek przyczynowy między działaniem pozwanego, który dokonał jego pobicia a niezbędnością udziału w sprawie pełnomocnika – adwokata, który czuwał nad prawidłowym przebiegiem postępowania karnego, zabezpieczeniem dowodów, tak aby udowodnić winę pozwanego (pozew k- 4-6, pismo procesowe powoda z dnia 21 września 2015 roku k- 42-98). Pozwany R. L. uznał powództwo w zakresie żądania kwoty 80 zł stanowiącej równowartość zniszczonego ubrania powoda w wyniku zdarzenia z dnia 6 lipca 2013 roku. W pozostałym zakresie wnosił o oddalenie powództwa podnosząc, że w toku procesu karnego pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego nie zgłaszał wniosków ani o naprawienie szkody wyrządzonej W. K. przestępstwem, ani o zadośćuczynienie za doznana krzywdę. Nie złożył także wniosku o zasądzenie od oskarżonego na jego rzecz kosztów zastępstwa adwokackiego, nie zaskarżył także wyroku Sądu z dnia 9 lutego 2015 roku w zakresie kosztów procesu. Zdaniem pozwanego dochodzenie wszelkich roszczeń finansowych w związku z zastępstwem procesowym oskarżyciela posiłkowego w sprawie karnej wymaga rozpoznania przez Sąd, który orzekał w sprawie i mógł ocenić nakład pracy i zaangażowanie się pełnomocnika. Według pozwanego dochodzenie w procesie cywilnym kosztów zastępstwa procesowego ze sprawy karnej stanowi obejście prawa i niebezpieczny precedens (odpowiedź na pozew k- 33 -35). Uznanie powództwa przez pozwanego w zakresie kwoty 80 zł nie budziło zadaniem Sądu wątpliwości w świetle przesłanek z art. 213 § 2 kpc . W sprawie o sygn. akt (...) było bezsporne, że zniszczeniu uległo ubranie powoda w postaci spodni, czapki i koszulki (k-92-94 akt (...) ). Powodowi na podstawie art. 415 kc należy się odszkodowanie w postaci kwoty stanowiącej równowartość tych rzeczy. Natomiast zupełnie odmiennie należy ocenić roszczenie powoda w zakresie żądania zapłaty kwoty 9840 zł. W ocenie Sądu powód nie może domagać się zwrotu kosztów w postaci kosztów zastępstwa procesowego w sprawie karnej, gdyż nie powstaje żadne żądanie materialnoprawne w tym zakresie. Obciążenie przedmiotowymi kosztami i rozliczenie stron postępowania odnośnie zwrotu tych kosztów stanowią instytucje prawa procesowego, które mogą być stosowane tylko w ramach postępowania w tej sprawie sądowej, w której obowiązek nieuiszczonych kosztów powstał. Zgodnie z art. 627 kpk od skazanego w sprawach z oskarżenia publicznego sąd zasądza koszty sądowe na rzecz Skarbu Państwa oraz wydatki na rzecz oskarżyciela posiłkowego. Nie jest dopuszczalne prawnie wytaczanie w przedmiocie tych kosztów odrębnych postepowań sądowych. Zasada prawna o takiej treści została przyjęta w uchwale 7 sędziów SN z dnia 23 czerwca 1951 roku I C 67/51 i znajduje potwierdzenie w dalszym orzecznictwie Sądu Najwyższego i sądów powszechnych. Roszczenie o zwrot powstało w postępowaniu karnym i powinno być dochodzone w tym postępowaniu, gdyż ze względu na swój charakter nie może stanowić przedmiotu samodzielnego i odrębnego żądania. Brak rozstrzygnięcia o kosztach w postępowaniu karnym nie może uzasadniać samodzielnego roszczenia odszkodowawczego, mimo, że stanowi uszczerbek majątkowy. O niedopuszczalności dochodzenia w procesie cywilnym przez oskarżyciela posiłkowego od oskarżonego kosztów postępowania karnego wypowiedział się także Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 30 października 1978 roku w sprawie III CZP 72/78. Stąd też na mocy art. 199 § 1 pkt. 1 kpc Sąd odrzucił pozew o zapłatę kwoty 9840 zł. Z uwagi na powyższe okoliczności Sąd na mocy art. 415 kc , art. 199 § 1 pkt. 1 kpc orzekł jak w sentencji Koszty procesu, w oparciu o art. 98 § kpc , zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, ponosi powód. Pozwany jedynie w niewielkiej części uległ żądaniu pozwu. Pozwany był w sprawie reprezentowany przez pełnomocnika będącego adwokatem stąd też w pkt. III wyroku od powoda na rzecz pozwanego zostały zasądzone koszty zastępstwa procesowego w wysokości określonej § 6 pkt 4 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz. U. z 2002 r. Nr 163 poz. 1348 z późn. zm. ) plus opłata od pełnomocnictwa.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI