I C 100/15

Sąd Rejonowy w Bielsku PodlaskimBielsk Podlaski2015-05-13
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniarejonowy
pożyczkakredyt konsumenckikoszty pożyczkinieważność umowyprzedawnienieprzelew wierzytelnościkoszty procesu

Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda część dochodzonej kwoty z tytułu niespłaconej pożyczki, uznając część kosztów umowy za nieważne z uwagi na naruszenie ustawy o kredycie konsumenckim.

Powód dochodził zapłaty niespłaconej pożyczki od pozwanego, który uznał swoje zobowiązanie, ale kwestionował jego wysokość. Sąd ustalił, że pierwotna umowa pożyczki zawierała postanowienia sprzeczne z ustawą o kredycie konsumenckim, co czyniło je nieważnymi. W związku z tym, zasądzono jedynie część pierwotnie dochodzonej kwoty, uwzględniając jedynie te koszty, które były zgodne z prawem.

Powód P. B. domagał się od pozwanego A. G. zapłaty 1928,81 zł z tytułu niespłaconej pożyczki udzielonej przez poprzednika prawnego powoda. Pozwany uznał swoje zobowiązanie, ale twierdził, że spłacił pożyczkę i kwestionował wysokość zadłużenia. Sąd ustalił, że umowa pożyczki z 12 lipca 2010 roku zawierała postanowienia dotyczące kosztów (opłata przygotowawcza, koszt obsługi pożyczki w domu, oprocentowanie), które naruszały art. 7a ustawy o kredycie konsumenckim, co skutkowało ich nieważnością na podstawie art. 58 § 1 k.c. Sąd obliczył, że dopuszczalna wysokość kosztów przy udzielonej pożyczce wynosiła 99,75 zł, a łączna kwota do zwrotu, uwzględniając już wpłaconą przez pozwanego kwotę 1942,16 zł i potrąconą opłatę przygotowawczą, wynosiła 202,31 zł. W pozostałym zakresie powództwo zostało oddalone. Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 202,31 zł wraz z odsetkami oraz zwrot kosztów procesu w części uwzględnionego powództwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, postanowienia umowy pożyczki konsumenckiej dotyczące kosztów przekraczających 5% kwoty udzielonego kredytu są nieważne na podstawie art. 7a ustawy o kredycie konsumenckim i art. 58 § 1 k.c.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że koszt obsługi pożyczki w domu klienta oraz oprocentowanie przekraczały dopuszczalne limity określone w ustawie o kredycie konsumenckim, co czyniło te postanowienia umowy nieważnymi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

częściowe uwzględnienie powództwa

Strona wygrywająca

P. B.

Strony

NazwaTypRola
P. B.osoba_fizycznapowód
A. G.osoba_fizycznapozwany
(...)spółkapoprzedni wierzyciel

Przepisy (6)

Główne

k.c. art. 720

Kodeks cywilny

k.c. art. 58 § § 1

Kodeks cywilny

Postanowienia umowy pożyczki konsumenckiej dotyczące kosztów przekraczających limit ustawowy są nieważne.

u.k.k. art. 7a

Ustawa o kredycie konsumenckim

Łączna kwota wszystkich opłat, prowizji oraz innych kosztów związanych z zawarciem umowy o kredyt konsumencki nie może przekroczyć 5% udzielonego kredytu konsumenckiego.

Pomocnicze

u.k.k. art. 7

Ustawa o kredycie konsumenckim

u.k.k. art. 17

Ustawa o kredycie konsumenckim

Postanowienia umowne nie mogą wyłączać ani ograniczać uprawnień konsumenta przewidzianych w ustawie.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieważność postanowień umowy pożyczki dotyczących kosztów przekraczających limit ustawowy. Zastosowanie przepisów ustawy o kredycie konsumenckim do oceny umowy.

Odrzucone argumenty

Pełne uwzględnienie żądania pozwu. Uznanie ważności wszystkich postanowień umowy pożyczki.

Godne uwagi sformułowania

postanowienia umowy pożyczki z dnia 12 lipca 2010 roku są sprzeczne z wyżej zacytowanym art. 7a ustawy o kredycie konsumenckim, a tym samym są nieważne w świetle art. 58§1 k.c. koszt obsługi pożyczki w domu klienta mieści się w kategorii opłat stypizowanych w art. 7 a ustawy o kredycie konsumenckim. uznanie swojego zobowiązania wobec (...) S.A. z siedzibą w B. w łącznej wysokości 1910 złotych wynikające z w/w umowy i zobowiązał się spłacić przedmiotową należność ratalnie złożenie przez pozwanego pisemnego oświadczenia o uznaniu roszczenia poprzedniego wierzyciela (...) skoro dotyczyło ono postanowień umownych dotkniętych nieważnością.

Skład orzekający

Małgorzata Hajduczenia

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o kredycie konsumenckim, nieważność postanowień umownych dotyczących kosztów pożyczki, wpływ uznania długu na przedawnienie w przypadku nieważności umowy."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w dacie zawarcia umowy (ustawa o kredycie konsumenckim w brzmieniu sprzed nowelizacji).

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sąd może zakwestionować umowę pożyczki konsumenckiej z powodu nadmiernych kosztów, nawet jeśli dłużnik uznał dług. Jest to praktyczny przykład ochrony konsumentów.

Czy uznanie długu chroni pożyczkodawcę przed zarzutem nadmiernych kosztów? Sąd odpowiada.

Dane finansowe

WPS: 1928,81 PLN

zapłata: 202,31 PLN

zwrot kosztów procesu: 67,93 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I C 100/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 maja 2015 roku Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSR Małgorzata Hajduczenia Protokolant: Magdalena Kalata po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2015 roku w Bielsku Podlaskim na rozprawie sprawy z powództwa P. B. przeciwko A. G. o zapłatę I. Zasądza od pozwanego A. G. na rzecz powoda P. B. kwotę 202,31 zł (dwieście dwa złote trzydzieści jeden groszy) wraz z odsetkami ustawowymi w wysokości 13% w stosunku rocznym liczonymi od dnia 3 listopada 2014 roku do dnia 22 grudnia 2014 roku i w wysokości 8% w stosunku rocznym od dnia 23 grudnia 2014 roku do dnia zapłaty. II. Oddala powództwo w pozostałym zakresie. III. Zasądza od pozwanego A. G. na rzecz powoda P. B. kwotę 67,93 zł (sześćdziesiąt siedem złotych dziewięćdziesiąt trzy grosze) tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt I C 100/15 UZASADNIENIE Powód P. B. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą (...) z siedzibą w B. domagał się zasądzenia od pozwanego A. G. kwoty 1928,81 złotych z odsetkami ustawowymi od dnia wniesienia pozwu oraz wnosił o zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych. Uzasadniając żądanie pozwu powoływał się na zawartą w dniu 12 lipca 2010 roku umowę (...) Nr (...) , na mocy której (...) S.A. z siedzibą w B. udzieliła pozwanemu pożyczki, a A. G. zobowiązał się do zwrotu łącznej kwoty 3242, 16 złotych w 36 tygodniowych ratach począwszy od dnia 20 lipca 2010 roku. Wywodził, że pożyczka nie została spłacona przez pozwanego w całości, a pozwany w pisemnym oświadczeniu z dnia 14 września 2011 roku uznał swoje zobowiązanie wobec pierwotnego wierzyciela i oświadczył, że swoje zadłużenie zwróci ratalnie począwszy 21 września 2011 roku, jednakże zadłużenia nie spłacił. Według strony powodowej pozwany składając w/w oświadczenie przerwał bieg przedawnienia roszczeń pożyczkodawcy wobec niego. Powód podnosił także, że w dniu 21 marca 2014 roku (...) S.A. zawarła z powodem umowę sprzedaży wierzytelności, na podstawie której powód nabył od zbywcy wierzytelność przysługującą od pozwanego z tytułu niespłaconej pożyczki udzielonej pozwanemu w dniu 12 lipca 2010 roku. Jednocześnie pozwany został wezwany do dobrowolnego spełnienia świadczenia, jednakże wezwanie okazało się bezskuteczne, a pozwany spłacił jedynie kwotę 1942,16 złotych. Z uzasadnienia pozwu wynika, że na kwotę dochodzoną pozwem składa się kwota 1300 złotych tytułem niespłaconej pożyczki oraz kwota 628,81 złotych tytułem skapitalizowanych odsetek naliczonych do dnia 3 października 2014 roku. Postanowieniem z dnia 12 listopada 2014 roku Sąd Rejonowy L. w B. przekazał rozpoznanie sprawy do Sądu Rejonowego w B. , sygn. akt (...) (k. 6). Powód w toku sprawy podtrzymał stanowisko w sprawie. Pozwany A. G. wnosił o oddalenie powództwa w całości podnosząc, że spłacił pożyczkę Nr (...) , na którą powoływał się powód. Kwestionował także, iż pod oświadczeniem z dnia 30 sierpnia 2011 roku widnieje jego podpis. Sąd Rejonowy ustalił i zważył, co następuje: Bezsporne w sprawie jest, że w dniu 12 lipca 2010 roku (...) S.A. z siedzibą w B. zawarła z pozwanym A. G. umowę o (...) Nr (...) , na mocy której pozwany zobowiązał się do zwrotu łącznej kwoty 3242,16 złotych w 36-tygodniowych ratach począwszy od dnia 20 lipca 2010 roku. Na kwotę łącznego zobowiązania składała się: wypłacona pożyczka w wysokości 1990 złotych, opłata przygotowawcza w wysokości 95 złotych, oprocentowanie 144,72 złotych oraz koszt obsługi pożyczki w domu 1102,44 złotych. Strony ustaliły wysokości rat po 90,06 złotych każda. ( k. 18-umowa o pożyczkę gotówkową). Poza sporem pozostaje także, że na dzień 19 września 2011 roku do zapłaty przez pozwanego na rzecz (...) S.A. z siedzibą w B. pozostawała kwota 1960 złotych ( k. 36-karta spłat pożyczki). W dniu 30 sierpnia 2011 roku pozwany złożył pisemne oświadczenie, w którym uznał swoje zobowiązanie wobec (...) S.A. z siedzibą w B. w łącznej wysokości 1910 złotych wynikające z w/w umowy i zobowiązał się spłacić przedmiotową należność ratalnie, w tym pierwsza rata w wysokości 50 złotych płatna do dnia 15 września 2011 roku i kolejne raty po 50 złotych każda z terminem płatności do 25 września 2011 roku. (k.16- oświadczenie). Suma wpłat pozwanego na poczet pożyczki z dnia 12 lipca 2010 roku wynosiła 1942,16 złotych. ( k. 20-24- historia spłat). Nie było także kwestionowane, że w dniu 21 marca 2014 roku pomiędzy (...) S.A. z siedzibą w B. a P. B. prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą (...) P. B. z siedzibą w B. doszło do zawarcia umowy sprzedaży wierzytelności, na mocy której (...) S.A. z siedzibą w B. zbyła na rzecz powoda wierzytelność wynikającą z umowy o pożyczkę gotówkową nr (...) z dnia 12 lipca 2010 roku.(k. 29-29v- umowa sprzedaży wierzytelności). W dniu 27 marca 2014 roku powiadomiło pozwanego A. G. o przelewie wierzytelności. ( k. 30). Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w części. Stosownie do treści art. 720 k.c. przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych co do gatunku, zaś biorący pożyczkę zobowiązuje się do zwrócić tą są ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej ilości. Bezspornym w sprawie jest, iż pozwanego A. G. łączyła z poprzednikiem prawnym powoda (...) S.A. z siedzibą w B. umowa pożyczki oraz bezspornym jest, iż pozwany nie zwrócił całości pożyczonej mu kwoty. Zdaniem Sądu postanowienia w/w umowy winny postać poddane analizie pod kątem zgodności jej treści i skutków prawnych z bezwzględnie obowiązującymi przepisami prawa i zasadami współżycia społecznego. Podnieść bowiem wymaga, że w przedmiotowej sprawie oprócz regulacji umownych zastosowanie mają również przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2001 r. o kredycie konsumenckim / Dz. U. Nr 100, poz. 1081, z późniejszymi zmianami/ (tj. art. 7 oraz 7a przedmiotowej ustawy ) obowiązującej na datę zawarcia pomiędzy poprzednim wierzycielem a pozwanym umowy pożyczki. Art. 7 ustawy przewidywał, że całkowity koszt kredytu oznacza wszystkie koszty wraz z odsetkami i innymi opłatami oraz prowizjami, które konsument jest zobowiązany zapłacić za kredyt, za wyjątkiem kosztów szczegółowo w przepisie określonych (żaden z wyjątków w tym przepisów przewidzianych nie ma w sprawie zastosowania). Natomiast art. 7a ustawy stanowił, ze łączna kwota wszystkich opłat, prowizji oraz innych kosztów związanych z zawarciem umowy o kredyt konsumencki (z wyłączeniem udokumentowanych lub wynikających z innych przepisów prawa kosztów związanych z ustanowieniem, zmianą lub wygaśnięciem zabezpieczeń i ubezpieczeń) nie może przekroczyć kwoty 5 % udzielonego kredytu konsumenckiego. Dokonując oceny umowy zawartej przez (...) S.A. z siedzibą w B. a stroną pozwaną umowy należy skonstatować, iż postanowienia umowy pożyczki z dnia 12 lipca 2010 roku są sprzeczne z wyżej zacytowanym art. 7a ustawy o kredycie konsumenckim, a tym samym są nieważne w świetle art. 58§1 k.c. Udzielona pozwanemu A. G. pożyczka wynosiła 1995 złotych, a to oznacza, że maksymalna wysokość kosztów przy takiej wysokości pożyczki winna wynosić 99,75 złotych. Wysokość odsetek za jeden rok, przy pożyczce udzielonej pozwanemu wyniosła 144,72 złote (odsetki zostały określone w wysokości 20% w stosunku rocznym). W tej sytuacji łącznie pozwany winien zwrócić stronie powodowej kwotę 2239,47 złote. Ponieważ do chwili obecnej według strony powodowej pozwany spłacił kwotę 1942,16 złotych i przy zawieraniu pożyczki została potrącona od pozwanego kwota 95 złotych tytułem opłaty przygotowawczej, do zapłaty pozostała zatem pozwanemu kwota w wysokości 202,31 złotych oraz odsetki żądane od daty wniesienia pozwu. W tym miejscu podnieść należy, że Sąd uznał, iż koszt obsługi pożyczki w domu klienta mieści się w kategorii opłat stypizowanych w art. 7 a ustawy o kredycie konsumenckim. Opłata za obsługę pożyczki w miejscu zamieszkania kredytobiorcy stanowi składnik należności naliczonych z góry, wyznaczających wysokość stałej raty tygodniowej obciążającej pozwanego – tym samym była to opłata związana z zawarciem umowy pożyczki, a nie stanowiła zobowiązania odrębnego. W okolicznościach stanu faktycznego sprawy naruszenie przez powoda art. 7a ustawy skutkowało koniecznością zastosowania art. 17 tej ustawy, zgodnie z którym postanowienia umowne nie mogą wyłączać ani ograniczać uprawnień konsumenta przewidzianych w ustawie. W takich przypadkach stosuje się przepisy ustawy. W kontekście powyższego, wpływu na weryfikację oceny zasadności zgłoszonego żądania nie ma złożenie przez pozwanego pisemnego oświadczenia o uznaniu roszczenia poprzedniego wierzyciela wynikającego z zawartej w dniu 12 lipca 2010 roku umowy pożyczki, skoro dotyczyło ono postanowień umownych dotkniętych nieważnością. W pozostałym zakresie powództwo podlegało zatem oddaleniu, w tym także co do należności obejmującej skapitalizowane odsetki za opóźnienie naliczanych do dnia 23 października 2014 roku. Powód nie udowodnił bowiem jak kształtowałaby się ta należność przy przyjęciu, że tygodniowa rata tytułem spłaty pożyczki była niższa niż 90,06 złotych. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 720 k.c. w zw. z art. 7a ustawy z dnia 20 lipca 2001 r. o kredycie konsumenckim i art. 58§1 k.c. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach procesu, na które składały się: opłata sądowa od pozwu- 30 złotych, opłata manipulacyjna-0,54 złotych, koszty zastępstwa procesowego-600 złotych i opłata skarbowa od pełnomocnictwa-17 złotych, Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 100 k.p.c. stosunkowo jej rozdzielając. Pozwany przegrał w 10,49% i w takim też zakresie powinien zwrócić stronie powodowej koszty procesu. SSR Małgorzata Hajduczenia

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI