I AGa 242/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód dochodził od pozwanych zapłaty kwoty 75.850,60 zł wraz z odsetkami, tytułem odszkodowania za zaginięcie przesyłki w transporcie międzynarodowym. Roszczenie opierało się na odpowiedzialności pozwanych jako kolejnych przewoźników, którzy przyjęli towar i list przewozowy, stając się stroną umowy przewozu na podstawie art. 34 Konwencji CMR. Sąd Okręgowy, opierając się na wcześniejszych orzeczeniach, w tym wyroku Sądu Apelacyjnego w sprawie I ACa 281/17, w którym pozwani brali udział jako interwenienci uboczni, zasądził od pozwanych solidarnie dochodzoną kwotę. Pozwani w apelacji zarzucili m.in. naruszenie przepisów postępowania (art. 233 § 1 kpc, art. 227 kpc, art. 365 § 1 kpc, art. 328 § 2 kpc, art. 98 § 1 kpc) oraz prawa materialnego (art. 34 CMR, art. 78 Prawa przewozowego, art. 32 CMR, art. 17 ust. 2 CMR, art. 37 CMR, art. 27 ust. 1 CMR). Kwestionowali charakter przewozu jako sukcesywny, zarzucali błędy w ocenie dowodów, pominięcie przyczynienia się powoda do szkody oraz niewłaściwe zastosowanie przepisów o przedawnieniu i odsetkach. Sąd Apelacyjny oddalił apelację, uznając ją za bezzasadną. Potwierdził, że pozwani, jako kolejni przewoźnicy, ponoszą odpowiedzialność na podstawie Konwencji CMR, a wcześniejsze orzeczenia sądowe, w których brali udział, wiążą ich zgodnie z art. 39 CMR. Sąd odwoławczy uznał, że przewóz miał charakter sukcesywny, a pozwani nie wykazali przesłanek wyłączających ich odpowiedzialność. Zarzuty dotyczące przedawnienia zostały uznane za bezzasadne, a bieg terminu przedawnienia został prawidłowo obliczony z uwzględnieniem reklamacji. Sąd Apelacyjny nie znalazł podstaw do obniżenia odszkodowania z tytułu przyczynienia się powoda do szkody, wskazując, że okoliczności te były już uwzględnione w poprzednim postępowaniu. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego również zostało utrzymane.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie odpowiedzialności kolejnych przewoźników w transporcie międzynarodowym na podstawie Konwencji CMR, zasady związane z przedawnieniem roszczeń i zawieszaniem jego biegu w wyniku reklamacji, a także skutki prawne udziału w postępowaniu jako interwenient uboczny.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji przewozu międzynarodowego i odpowiedzialności przewoźników w ramach Konwencji CMR. Interpretacja przepisów o przedawnieniu i reklamacji może być stosowana w podobnych sprawach.
Zagadnienia prawne (4)
Czy kolejny przewoźnik drogowy, który przyjął towar i list przewozowy, staje się stroną umowy przewozu na warunkach określonych w liście przewozowym, ponosząc odpowiedzialność za cały przewóz?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zgodnie z art. 34 Konwencji CMR, każdy kolejny przewoźnik przyjmuje na siebie odpowiedzialność za wykonanie całego przewozu i staje się stroną umowy na warunkach określonych w liście przewozowym.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że przyjęcie towaru i listu przewozowego przez kolejnego przewoźnika powoduje z mocy prawa jego przystąpienie do umowy zawartej przez pierwszego przewoźnika, niezależnie od jego woli czy świadomości, pod warunkiem, że przewóz jest wykonywany na podstawie jednej umowy i dotyczy tego samego towaru.
Czy pozwani, którzy brali udział w postępowaniu dotyczącym odpowiedzialności powoda jako interwenienci uboczni, mogą kwestionować ustalenia faktyczne poczynione w tym postępowaniu w późniejszym procesie o roszczenie regresowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zgodnie z art. 39 Konwencji CMR, przewoźnik, przeciwko któremu wystąpiono z roszczeniem zwrotnym, nie może kwestionować podstawy płatności ustalonej orzeczeniem sądowym, jeśli był należycie powiadomiony o procesie i miał możliwość wystąpienia w nim jako interwenient.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny podkreślił, że udział pozwanych w poprzednim postępowaniu jako interwenientów ubocznych dał im możliwość pełnej obrony i przedstawienia swoich argumentów, co oznacza, że są związani ustaleniami faktycznymi poczynionymi w tamtym postępowaniu.
Jaki jest termin przedawnienia roszczeń z tytułu przewozu drogowego towarów na podstawie Konwencji CMR i jak na jego bieg wpływa złożenie reklamacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Roszczenia z tytułu przewozu drogowego towarów na podstawie Konwencji CMR przedawniają się w terminie rocznym, a pisemna reklamacja zawiesza bieg przedawnienia do dnia, w którym przewoźnik na piśmie odrzuci reklamację i zwróci dokumenty.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny ustalił, że roczny termin przedawnienia rozpoczął bieg od dnia wydania prawomocnego orzeczenia ustalającego wysokość odszkodowania. Reklamacja złożona przez powoda zawiesiła bieg terminu przedawnienia na okres 11 dni, co spowodowało, że pozew złożony przed upływem tego terminu był skuteczny.
Czy pozwany przewoźnik może domagać się obniżenia odszkodowania z tytułu przyczynienia się powoda do powstania szkody, jeśli okoliczności te były już uwzględnione przez sąd przy miarkowaniu odszkodowania należnego nadawcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli sąd w poprzednim postępowaniu uwzględnił okoliczności wskazujące na przyczynienie się powoda do szkody i obniżył należne nadawcy odszkodowanie, pozwany przewoźnik nie może ponownie powoływać się na te same okoliczności w celu dalszego obniżenia kwoty zapłaconej przez powoda.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny stwierdził, że miarkowanie odszkodowania przez Sąd Apelacyjny w poprzedniej sprawie, uwzględniające okoliczności podnoszone przez pozwanych, było korzystne również dla pozwanych jako dalszych przewoźników, dlatego nie mogą oni ponownie domagać się obniżenia kwoty zasądzonej od nich.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Sp. z o.o. w R. | spółka | powód |
| P. U. | osoba_fizyczna | pozwany |
| R. P. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (12)
Główne
CMR art. 34
Konwencja o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR)
Każdy kolejny przewoźnik drogowy, który przyjmuje towar i list przewozowy, staje się stroną umowy przewozu i ponosi odpowiedzialność za wykonanie całego przewozu.
CMR art. 39
Konwencja o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR)
Przewoźnik, przeciwko któremu wystąpiono z roszczeniem zwrotnym, nie może kwestionować podstawy płatności ustalonej orzeczeniem sądowym, jeśli był należycie powiadomiony o procesie i miał możliwość wystąpienia w nim jako interwenient.
CMR art. 32
Konwencja o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR)
Roszczenia z tytułu przewozu drogowego towarów przedawniają się w terminie rocznym; pisemna reklamacja zawiesza bieg przedawnienia do czasu odrzucenia reklamacji i zwrotu dokumentów.
CMR art. 37
Konwencja o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR)
Przewoźnik, który wypłacił odszkodowanie, ma prawo do regresu wobec przewoźnika, który spowodował szkodę.
Pomocnicze
CMR art. 17
Konwencja o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR)
Odpowiedzialność przewoźnika za całkowite zaginięcie lub uszkodzenie towaru, z wyłączeniem określonych przesłanek.
CMR art. 27
Konwencja o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR)
Prawo do odsetek od kwoty odszkodowania w wysokości 5% rocznie, liczonych od dnia skierowania pisemnej reklamacji.
k.c. art. 864
Kodeks cywilny
Wspólnicy spółki cywilnej odpowiadają solidarnie za zobowiązania spółki.
k.p.c. art. 365
Kodeks postępowania cywilnego
Prawomocne orzeczenie sądu wiąże nie tylko sąd, który je wydał, ale także inne osoby i organy.
k.p.c. art. 233
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada wzajemnego zniesienia lub zasądzenia kosztów w zależności od wyniku sprawy.
u.k.s.c. art. 13
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. § 2 pkt 6
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odpowiedzialność pozwanych jako kolejnych przewoźników na podstawie art. 34 CMR. • Związanie pozwanych ustaleniami wcześniejszych orzeczeń sądowych, w których brali udział jako interwenienci uboczni (art. 39 CMR). • Prawidłowe zastosowanie rocznego terminu przedawnienia z Konwencji CMR i skuteczne przerwanie jego biegu przez reklamację. • Brak podstaw do obniżenia odszkodowania z tytułu przyczynienia się powoda do szkody, gdyż okoliczności te były już uwzględnione w poprzednim postępowaniu.
Odrzucone argumenty
Zarzut, że przewóz nie miał charakteru sukcesywnego, a pozwani byli jedynie podwykonawcami. • Zarzut przedawnienia roszczenia z uwagi na niewłaściwe zastosowanie przepisów o terminach przedawnienia i zawieszeniu ich biegu. • Zarzut naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 233 kpc (swobodna ocena dowodów) i art. 227 kpc (oddalenie wniosków dowodowych). • Zarzut, że szkoda była nieunikniona lub że powód przyczynił się do jej powstania w znacznym stopniu. • Zarzut niewłaściwego zastosowania art. 27 CMR w zakresie naliczania odsetek.
Godne uwagi sformułowania
Pozwani ponoszą odpowiedzialność taką samą jak powód. • Pozwani brali udział w postępowaniu jako interwenienci uboczni. • Pozwani mieli więc możliwość prezentacji swojego stanowiska oraz zgłaszania wniosków dowodowych, stąd nie mogą kwestionować faktów, które doprowadziły do wydania wspomnianego wyroku. • Dla skutecznego podniesienia zarzutu naruszenia przepisu art. 233 § 1 kpc niezbędne jest wykazanie przez skarżących, że Sąd I instancji naruszył granice swobodnej oceny dowodów. • Pismo z dnia 10 lipca 2018 r. jest reklamacją i pismo to zostało doręczone pozwanym w dniu 23 lipca 2018 r. • Miarkowanie dochodzonego przez nadawcę odszkodowania przez Sąd Apelacyjny w sprawie I ACa 281/17, w związku z całkowitym zaginięciem towaru, zostało dokonane w stosunku do traktowanego całościowo przewozu przedmiotowego towaru, czyli również w interesie pozwanych jako dalszych przewoźników.
Skład orzekający
Krzysztof Józefowicz
przewodniczący
Maciej Rozpędowski
sprawozdawca
Małgorzata Goldbeck-Malesińska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie odpowiedzialności kolejnych przewoźników w transporcie międzynarodowym na podstawie Konwencji CMR, zasady związane z przedawnieniem roszczeń i zawieszaniem jego biegu w wyniku reklamacji, a także skutki prawne udziału w postępowaniu jako interwenient uboczny."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji przewozu międzynarodowego i odpowiedzialności przewoźników w ramach Konwencji CMR. Interpretacja przepisów o przedawnieniu i reklamacji może być stosowana w podobnych sprawach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje złożoność odpowiedzialności w transporcie międzynarodowym i znaczenie udziału w postępowaniach sądowych jako interwenient. Wyjaśnia praktyczne aspekty stosowania Konwencji CMR i przepisów o przedawnieniu.
“Kto odpowiada za zaginiony towar w transporcie międzynarodowym? Sąd Apelacyjny wyjaśnia zasady Konwencji CMR.”
Dane finansowe
WPS: 75 850,6 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 4050 PLN
Sektor
transportowe
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.