I AGA 206/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód A. C. zakupił od pozwanego R. R. (1) używany samochód J. (...) za kwotę 144.525 zł brutto, ponosząc dodatkowo koszty pośrednictwa w wysokości 4.975,01 zł. W trakcie eksploatacji pojazdu ujawniły się liczne usterki, głównie związane z układem elektrycznym, które wymagały diagnostyki i napraw w autoryzowanym serwisie, generując koszty w wysokości 8.496,54 zł. Powód dowiedział się, że pojazd był uszkodzony przez powódź w USA i miał status szkody całkowitej. W związku z tym powód odstąpił od umowy sprzedaży, żądając zwrotu ceny zakupu, kosztów pośrednictwa oraz poniesionych kosztów napraw. Sąd Okręgowy uwzględnił powództwo, zasądzając od pozwanego na rzecz powoda kwotę 157.066,26 zł. Pozwany wniósł apelację, zarzucając m.in. naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych oraz błędy w ustaleniach faktycznych. Sąd Apelacyjny w P. oddalił apelację, podzielając ustalenia faktyczne i wnioski prawne Sądu Okręgowego. Sąd Apelacyjny uznał, że pozwany, prowadzący działalność w zakresie handlu samochodami, wiedział o popowodziowym uszkodzeniu pojazdu i zataił tę wadę przed powodem, mimo że pośrednik D. N. (1) przekazał powodowi jedynie informacje o wymianie zderzaka i niektórych elementów elektrycznych. Sąd podkreślił, że pozwany nie mógł zwolnić się z odpowiedzialności z tytułu rękojmi na podstawie art. 557 § 1 k.c., ponieważ powód nie wiedział o wadzie. Zastosowanie znalazł art. 564 k.c., zgodnie z którym sprzedawca, który wiedział o wadzie lub zapewnił o braku wad, nie może powoływać się na niezachowanie przez kupującego terminów do zbadania rzeczy lub zawiadomienia o wadzie. Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego, zasądzając od pozwanego na rzecz powoda kwotę 157.066,26 zł oraz koszty postępowania apelacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie odpowiedzialności sprzedawcy za zatajenie wad ukrytych pojazdu, zwłaszcza popowodziowych, nawet w obrocie między przedsiębiorcami, oraz interpretacja art. 564 k.c. w kontekście zapewnienia o braku wad.
Dotyczy specyficznej sytuacji zatajenia wady popowodziowej przez sprzedawcę, który wiedział o jej istnieniu. Interpretacja art. 563 k.c. w kontekście przedsiębiorców.
Zagadnienia prawne (4)
Czy sprzedawca ponosi odpowiedzialność z tytułu rękojmi za wadę fizyczną rzeczy sprzedanej (samochodu), jeśli zataił przed kupującym fakt, że pojazd był uszkodzony przez powódź i miał szkodę całkowitą?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sprzedawca ponosi odpowiedzialność z tytułu rękojmi, nawet jeśli nie sam bezpośrednio zapewniał o braku wad, a jego pełnomocnik/pośrednik zataił istotną wadę.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pozwany wiedział o wadzie ukrytej (uszkodzenie popowodziowe) i zataił ją przed powodem. Zastosowanie znalazł art. 564 k.c., zgodnie z którym sprzedawca, który wiedział o wadzie lub zapewnił o braku wad, nie może powoływać się na niezachowanie przez kupującego terminów do zbadania rzeczy lub zawiadomienia o wadzie. W związku z tym powód nie utracił uprawnień z rękojmi, w tym prawa do odstąpienia od umowy.
Czy kupujący będący przedsiębiorcą traci uprawnienia z tytułu rękojmi za wady fizyczne rzeczy sprzedanej, jeśli nie zbadał jej w sposób przyjęty przy rzeczach tego rodzaju i nie zawiadomił niezwłocznie sprzedawcy o wadzie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kupujący nie traci uprawnień z tytułu rękojmi, jeżeli sprzedawca wiedział o wadzie albo zapewnił kupującego, że wady nie istnieją (art. 564 k.c.).
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że pozwany sprzedawca miał pełną wiedzę o wadzie (uszkodzenie popowodziowe) i zataił ją przed powodem. W takiej sytuacji, nawet jeśli powód (przedsiębiorca) nie dochował terminów do zbadania rzeczy lub zawiadomienia o wadzie, nie traci uprawnień z rękojmi, w tym prawa do odstąpienia od umowy.
Czy oświadczenie kupującego o znaniu stanu technicznego pojazdu i jego akceptacji wyłącza odpowiedzialność sprzedawcy z tytułu rękojmi za wady ukryte?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, takie oświadczenie nie wyłącza odpowiedzialności sprzedawcy z tytułu rękojmi za wady ukryte, zwłaszcza jeśli sprzedawca zataił wadę lub zapewniał o braku wad.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że oświadczenie powoda dotyczyło stanu pojazdu znanego mu w momencie składania oświadczenia, a nie wad ukrytych, które zostały zatajone przez sprzedawcę. Zapewnienia pośrednika o dobrym stanie technicznym i wymianie jedynie zderzaka wprowadziły powoda w błąd co do rzeczywistego stanu pojazdu.
Czy sprzedawca może skutecznie potrącić wierzytelność z tytułu bezumownego korzystania z rzeczy przez kupującego, który odstąpił od umowy, jeśli wierzytelność ta nie została postawiona w stan wymagalności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, potrącenie jest nieskuteczne, jeśli wierzytelność pozwanego z tytułu bezumownego korzystania z pojazdu nie była wymagalna, gdyż nie został on wezwany do zapłaty.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wierzytelność pozwanego z tytułu bezumownego korzystania z pojazdu jest zobowiązaniem bezterminowym, które staje się wymagalne dopiero po wezwaniu do zapłaty. Ponieważ pozwany nie wezwał powoda do zapłaty, jego oświadczenie o potrąceniu było nieskuteczne.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. C. | osoba_fizyczna | powód |
| R. R. (1) | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (14)
Główne
k.c. art. 560 § § 1
Kodeks cywilny
Jeżeli rzecz sprzedana ma wadę, kupujący może złożyć oświadczenie o odstąpieniu od umowy albo obniżeniu ceny.
k.c. art. 561 § § 1
Kodeks cywilny
Jeżeli kupujący stwierdził wadę, powinien zawiadomić sprzedawcę o wadzie, określając swoje żądanie.
k.c. art. 564
Kodeks cywilny
W przypadkach przewidzianych w art. 563 § 1 utrata uprawnień z tytułu rękojmi za wady fizyczne rzeczy nie następuje, mimo niezachowania terminów do zbadania rzeczy przez kupującego lub do zawiadomienia sprzedawcy o wadzie, jeżeli sprzedawca wiedział o wadzie albo zapewnił kupującego, że wady nie istnieją.
Pomocnicze
k.c. art. 557 § § 1
Kodeks cywilny
Sprzedawca jest zwolniony od odpowiedzialności z tytułu rękojmi, jeżeli kupujący wiedział o wadzie w chwili zawarcia umowy.
k.c. art. 563 § § 1
Kodeks cywilny
Przy sprzedaży między przedsiębiorcami kupujący traci uprawnienia z tytułu rękojmi, jeżeli nie zbadał rzeczy w czasie i w sposób przyjęty przy rzeczach tego rodzaju i nie zawiadomił sprzedawcy niezwłocznie o wadzie.
k.c. art. 566 § § 1
Kodeks cywilny
Jeżeli z powodu wady rzeczy sprzedanej kupujący odstępuje od umowy albo żąda obniżenia ceny, może on również żądać naprawienia szkody poniesionej przez to, że wszedł w umowę nie wiedząc o istnieniu wady.
k.c. art. 494
Kodeks cywilny
Strony umowy wzajemnej obowiązane są zwrócić sobie nawzajem świadczenia.
k.c. art. 496
Kodeks cywilny
Jeżeli wskutek odstąpienia od umowy strony mają sobie zwracać tylko rzeczy oznaczone co do gatunku, każda ze stron obowiązana jest zwrócić drugiej rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości, z zachowaniem przepisów o obowiązku zwrotu rzeczy znalezionych.
k.c. art. 481
Kodeks cywilny
Jeżeli dłużnik opóźni się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.
k.p.c. art. 229
Kodeks postępowania cywilnego
Fakty przyznane przez stronę przeciwną w toku postępowania nie wymagają dowodu.
k.p.c. art. 6
Kodeks postępowania cywilnego
Ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.
k.c. art. 385
Kodeks cywilny
Sąd drugiej instancji, na podstawie stanu rzeczy istniejącego w dniu wyrokowania sądu pierwszej instancji, orzeka co do istoty sprawy w granicach apelacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pozwany zataił wadę ukrytą pojazdu (uszkodzenie popowodziowe). • Powód nie utracił uprawnień z rękojmi z uwagi na zastosowanie art. 564 k.c. • Oświadczenie powoda o znajomości stanu pojazdu dotyczyło stanu widocznego, a nie wad ukrytych. • Potrącenie wierzytelności pozwanego było nieskuteczne z powodu braku wymagalności.
Odrzucone argumenty
Apelacja pozwanego zarzucająca naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. i błędy w ustaleniach faktycznych. • Zarzut utraty przez powoda uprawnień z rękojmi z powodu niezbadania rzeczy i niezawiadomienia sprzedawcy o wadzie. • Zarzut, że powód wiedział o wadzie lub powinien był ją wykryć. • Zarzut, że powód nie wykazał w jakim stopniu auto miało zostać zalane.
Godne uwagi sformułowania
Pozwany posłużył się pełnomocnikiem/pośrednikiem przy zawieraniu tej umowy z powodem, a zatem to jego obciążały ewentualne zaniechania tej osoby, także w zakresie niepoinformowania czy też nierzetelnego poinformowania powoda przed zawarciem umowy o jego stanie technicznym, wadach, czy historii. • Naprawa nowszych pojazdów z instalacją CAN, na którą składają się liczne i rozmieszczone w wielu miejscach moduły sterujące poszczególnymi podzespołami pojazdu (tak jak przedmiotowy pojazd), które zostały zalane przez wodę, jest nieopłacalna, albowiem należałoby dokonać wymiany całej instalacji elektrycznej w pojeździe. • Skala awarii pojawiających się w pojeździe nabytym przez powoda i dokonanych na ich skutek napraw i wymian poszczególnych elementów pojazdu oraz fakt, że dotyczyły one głównie układu elektrycznego pojazdu, a także nie stanowiły typowych usterek pojazdów marki J. (...) z lat produkcji tożsamych do rocznika pojazdu nabytego przez powoda, świadczy jednoznacznie o tym, że ich przyczyną było zalanie przedmiotowego pojazdu przez wodę. • Przy istnieniu zapewnienia o braku wad sprzedawanej rzeczy, nie można bowiem mówić o utracie przez kupującego uprawnień z rękojmi, nawet w wypadku niedopełnienia przez niego wymogu niezwłocznego zawiadomienia sprzedawcy o stwierdzeniu istnienia wad.
Skład orzekający
Ryszard Marchwicki
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie odpowiedzialności sprzedawcy za zatajenie wad ukrytych pojazdu, zwłaszcza popowodziowych, nawet w obrocie między przedsiębiorcami, oraz interpretacja art. 564 k.c. w kontekście zapewnienia o braku wad."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zatajenia wady popowodziowej przez sprzedawcę, który wiedział o jej istnieniu. Interpretacja art. 563 k.c. w kontekście przedsiębiorców.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu zakupu używanych samochodów i ryzyka ukrytych wad, w tym przypadku bardzo poważnej wady popowodziowej. Pokazuje, jak ważne jest dokładne sprawdzenie historii pojazdu i jakie mogą być konsekwencje zatajenia wad przez sprzedawcę.
“Kupiłeś auto po powodzi? Sprzedawca zataił prawdę i musisz zapłacić tysiące za naprawy? Sąd Apelacyjny wyjaśnia, kiedy możesz odstąpić od umowy.”
Dane finansowe
WPS: 157 996,55 PLN
zwrot ceny zakupu, kosztów pośrednictwa i napraw: 157 066,26 PLN
Sektor
motoryzacja
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.