I ACz 882/12

Sąd Apelacyjny w RzeszowieRzeszów2012-12-21
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaapelacyjny
koszty sądowezwolnieniepostępowanie upominawczezażaleniesytuacja materialnarodzina

Sąd Apelacyjny częściowo zwolnił powoda od opłaty od pozwu w postępowaniu upominawczym, uznając, że nie jest w stanie ponieść kosztów przekraczających 1500 zł, mimo posiadania majątku i dochodów.

Powód domagał się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie o zapłatę, jednak Sąd Okręgowy oddalił jego wniosek, uznając go za osobę majętną. Sąd Apelacyjny, rozpoznając zażalenie, zmienił postanowienie, częściowo zwalniając powoda od opłaty od pozwu w postępowaniu upominawczym. Uznano, że powód, mając na utrzymaniu rodzinę i osiągając miesięczny dochód 1884,50 zł, nie jest w stanie ponieść opłaty przekraczającej 1500 zł, mimo posiadania nieruchomości, mieszkania i samochodu.

Sąd Apelacyjny w Rzeszowie rozpoznał zażalenie powoda P. P. na postanowienie Sądu Okręgowego w Rzeszowie, który oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie o zapłatę. Sąd Okręgowy uznał powoda za osobę majętną, wskazując na jego dochody, posiadanie nieruchomości, mieszkania i samochodu, a także udzieloną pożyczkę. Powód złożył zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o kosztach sądowych. Sąd Apelacyjny uznał zasadność zarzutu dotyczącego błędnego obliczenia opłaty od pozwu w postępowaniu upominawczym, która powinna wynosić 4250 zł, a nie 1063 zł. Następnie, analizując sytuację materialną powoda, Sąd Apelacyjny podzielił ustalenia Sądu Okręgowego co do jego majątku i dochodów, ale jednocześnie uwzględnił fakt posiadania na utrzymaniu niepracującej żony i dwojga dzieci. W konsekwencji, Sąd Apelacyjny uznał, że powód nie jest w stanie ponieść opłaty od pozwu w kwocie przekraczającej 1500 zł bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny. Z tego powodu zmieniono zaskarżone postanowienie, zwalniając powoda od opłaty od pozwu w postępowaniu upominawczym powyżej kwoty 1500 zł, a w pozostałym zakresie oddalając zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd może częściowo zwolnić od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę sytuację materialną strony, w tym liczbę osób na utrzymaniu, nawet jeśli strona nie jest osobą ubogą.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że mimo posiadania przez powoda majątku i dochodów, jego sytuacja rodzinna (żona i dwoje dzieci na utrzymaniu) uzasadnia częściowe zwolnienie od opłaty od pozwu, która przekraczała 1500 zł.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia

Strona wygrywająca

powód (częściowo)

Strony

NazwaTypRola
P. P.osoba_fizycznapowód
P. Z.innepozwany

Przepisy (6)

Główne

u.k.s.c. art. 13 § 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Opłata od pozwu w postępowaniu upominawczym wynosi 5% od wartości przedmiotu sporu.

u.k.s.c. art. 102 § 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Sąd może w każdym wypadku orzec o zwolnieniu od kosztów sądowych, jeśli uzna to za uzasadnione.

Pomocnicze

u.k.s.c. art. 19 § 2

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Przepis w pierwotnym brzmieniu stanowił, że czwartą część opłaty pobiera się od pozwu w postępowaniu nakazowym i upominawczym, ale został zmieniony.

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe obliczenie opłaty od pozwu w postępowaniu upominawczym przez Sąd Okręgowy. Sytuacja rodzinna powoda (żona i dzieci na utrzymaniu) uzasadnia częściowe zwolnienie od kosztów sądowych.

Odrzucone argumenty

Powód jest osobą majętną i jest w stanie ponieść całość opłaty sądowej.

Godne uwagi sformułowania

nie jest w stanie ponieść opłaty od pozwu w kwocie przekraczającej 1.500 zł bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny

Skład orzekający

Andrzej Palacz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu upominawczym, zwłaszcza w kontekście sytuacji rodzinnej strony."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i może być stosowane z uwzględnieniem indywidualnych okoliczności każdej sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o kosztach sądowych i uwzględnianie przez sądy sytuacji rodzinnej stron, co jest istotne dla praktykujących prawników.

Czy posiadanie majątku zawsze oznacza brak zwolnienia z kosztów sądowych? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 85 000 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I ACz 882/12 POSTANOWIENIE Dnia 21 grudnia 2012 r. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie I Wydział Cywilny w składzie następującym Przewodniczący: SSA Andrzej Palacz po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa P. P. przeciwko P. Z. o zapłatę na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego w Rzeszowie z dnia 30 października 2012 r., sygn. akt I Nc 113/12 p o s t a n a w i a: I. z m i e n i ć zaskarżone postanowienie w ten sposób, że: 1) z w a l n i a powoda P. P. od opłaty od pozwu w postępowaniu upominawczym powyżej kwoty 1.500 zł (jeden tysiąc pięćset złotych), 2) o d d a l a wniosek powoda w pozostałej części, II. o d d a l a zażalenie w pozostałym zakresie.- UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy oddalił wniosek powoda o zwolnienie go od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Z uzasadnienia postanowienia wynika, że Sąd Okręgowy ustalił, że powód jest osobą młodą, liczącą 32 lata, mającą na utrzymaniu niepracującą żonę i dwoje małoletnich dzieci. Pracuje zawodowo i z tego tytułu osiąga wynagrodzenie za pracę w kwocie 1.884,50 zł miesięcznie. Jest współwłaścicielem w 1/3 części nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym o pow.200 m 2 , w którym to budynku powód zamieszkuje z rodziną. Ponadto powód wraz z żoną są współwłaścicielami w 2/3 częściach mieszkania o pow. 53, 4 m 2 położonego w S. . Jest także właścicielem samochodu osobowego o wartości 15.000 zł z roku 2003. Łączne dochody powoda i jego żony w 2011 r. (PIT za rok 2011) wynosiły 43.835,67 zł. Powód ponadto miał zgromadzone znaczne środki finansowe skoro udzielił pożyczki, według twierdzeń pozwu, pozwanemu, w kwocie 85.000 zł. Analizując te powyższe ustalenia, a także, że opłata sądowa od pozwu wynosi 1.063 zł Sąd Okręgowy przyjął, że powód jest osobą majętną i jest w stanie ponieść opłatę sądową od pozwu w kwocie 1.063 zł. Od powyższego postanowienia zażalenie wywiódł powód i zarzucając naruszenie prawa materialnego, a to art.13 ust.1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych poprzez niewłaściwe jego zastosowanie oraz w konsekwencji tego błędne obliczenie wysokości opłaty sądowej od pozwu w wysokości 1.063 zł, podczas gdy opłata ta powinna wynosić 4.250 zł , art.102 ust.1 wyż. cyt. ustawy przez błędną jego wykładnię i w konsekwencji uznanie, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą podstawy do zwolnienia powoda od ponoszenia kosztów sądowych w całości, wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia przez zwolnienie powoda z kosztów sądowych w niniejszej sprawie w całości, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Sąd Apelacyjny rozpoznając zażalenie powoda zważył, co następuje: I. Zarzut naruszenia przez Sąd Okręgowy art.13 ust.1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. Koszty sądowe w sprawach cywilnych (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz.594 z późn. zm.) jest zasadny , bo stosownie do tego przepisu opłata od pozwu w postępowaniu upominawczym wynosi 5 % od wartości przedmiotu sporu, a więc w niniejszej sprawie 4.250 zł (5 % od kwoty 85.000 zł) , a nie 1.063 zł jak to nietrafnie przyjął Sąd Okręgowy. Widocznie Sąd Okręgowy przyjmując, że opłata od pozwu w postępowaniu upominawczym wynosi 1.063 zł kierował się pierwotnym brzmieniem art.19 ust.2 wyż. cyt. ustawy, który stanowił, że czwartą część opłaty pobiera się od pozwu w postępowaniu nakazowym i upominawczym, ale ten przepis został zmieniony art.1 pkt. 3 lit. a ustawy z dnia 14 grudnia 2006 r. o zmianie ustawy Koszty sądowe w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2007 r. Nr 21, poz.123), który wszedł w życie 10 marca 2007 r. i nie przewiduje on już, że od pozwu w postępowaniu upominawczym pobiera się czwartą część opłaty. Od takiego pozwu pobiera się opłatę stosownie do przepisu art.13 ust.1 ustawy. II. Mając powyższe na uwadze należy zatem rozważyć czy powód jest w stanie, bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny, ponieść koszty sądowe w tej sprawie, które na tym etapie postępowania wynoszą 4.250 zł (opłata od pozwu w postępowaniu upominawczym), czy też nie, czy tez jest w stanie ponieść część tych kosztów. Sąd Apelacyjny podziela ustalenia faktyczne Sądu Okręgowego co do stanu rodzinnego, majątku, dochodach i źródłach utrzymania powoda i przyjmuje je za własne, bo te ustalenia znajdują potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Przy tych ustaleniach faktycznych nie można podzielić zarzutu zażalenia, że powód nie jest w stanie w ogóle ponieść kosztów postępowania sądowego w tej sprawie, bo przecież powód ma ustabilizowaną sytuację majątkową i zarobkową i z pewnością nie może być zaliczony do osób ubogich, a do takich osób w istocie odnosi się przepis art.102 cyt. ustawy. Mając jednak na uwadze, że na utrzymaniu powoda pozostaje niepracująca żona i dwoje dzieci, osiąga on comiesięczny dochód w wysokości 1.884,50 zł z pracy zarobkowej, Sąd Apelacyjny przyjmuje, że powód nie jest w stanie, bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny, ponieść opłatę od pozwu w kwocie przekraczającej 1.500 zł Dlatego też w częściowym uwzględnieniu zażalenia powoda orzeczono jak w postanowieniu na podstawie art.386 § 1 kpc i art.385 kpc w związku z art.397 § 2 kpc .

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI