I ACz 81/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny oddalił zażalenie pozwanej, utrzymując w mocy postanowienie o zabezpieczeniu roszczenia poprzez wpis ostrzeżenia o toczącym się postępowaniu w księdze wieczystej, uznając uprawdopodobnienie roszczenia i interes prawny powódki.
Powódka domagała się ustalenia nieważności umowy darowizny, twierdząc, że w chwili jej zawarcia była w stanie depresyjnym wyłączającym świadome powzięcie decyzji. Sąd Okręgowy udzielił zabezpieczenia poprzez wpis ostrzeżenia w księdze wieczystej. Pozwana wniosła zażalenie, kwestionując stan psychiczny powódki i rzetelność dowodów. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie, uznając, że powódka uprawdopodobniła roszczenie i wykazała interes prawny w zabezpieczeniu.
Sprawa dotyczyła zażalenia pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego w Przemyślu, który udzielił powódce zabezpieczenia roszczenia poprzez wpis ostrzeżenia o toczącym się postępowaniu w księdze wieczystej. Powódka domagała się ustalenia nieważności umowy darowizny, argumentując, że w momencie jej zawarcia znajdowała się w silnym stanie depresyjnym, który wyłączał jej świadomość i zdolność do podejmowania decyzji. Na poparcie swoich twierdzeń przedstawiła zaświadczenia lekarskie i wniosła o dopuszczenie dalszych dowodów. Sąd Okręgowy uznał, że przesłanki do udzielenia zabezpieczenia zostały spełnione. Pozwana w zażaleniu zarzuciła, że powódka nie spełniła wymogów, kwestionując jej stan zdrowia psychicznego i rzetelność dowodów. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, rozpoznając zażalenie, zważył, że zgodnie z art. 730^1 § 1 k.p.c., zabezpieczenie wymaga uprawdopodobnienia roszczenia i interesu prawnego. Sąd uznał, że powódka skutecznie uprawdopodobniła swoje roszczenie, przedstawiając dowody na stan psychiczny i okoliczności zawarcia umowy. Podkreślono, że deklaracja pozwanej o braku zamiaru sprzedaży nieruchomości nie chroni interesu powódki, a wpis ostrzeżenia w księdze wieczystej jest uzasadniony. W konsekwencji, Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie jako bezzasadne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, istnieją przesłanki do udzielenia zabezpieczenia.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że powódka uprawdopodobniła roszczenie (nieważność umowy darowizny z powodu stanu psychicznego) oraz wykazała interes prawny w zabezpieczeniu (ochrona przed rozporządzeniem nieruchomością). Deklaracja pozwanej o braku zamiaru sprzedaży nie jest wystarczająca, a wpis ostrzeżenia jest usprawiedliwiony.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalić zażalenie
Strona wygrywająca
powódka
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. W. | osoba_fizyczna | powódka |
| J. B. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 730^1 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dopuszczalność zabezpieczenia uzależniona jest od kumulatywnego spełnienia przesłanek uprawdopodobnienia roszczenia i interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 755 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może udzielić zabezpieczenia w sposób wskazany w tym przepisie, w tym poprzez wpis ostrzeżenia o toczącym się postępowaniu.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji oddala apelację, jeśli jest bezzasadna.
k.p.c. art. 397 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące apelacji stosuje się odpowiednio do zażaleń.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uprawdopodobnienie roszczenia powódki co do nieważności umowy darowizny z uwagi na jej stan psychiczny. Istnienie interesu prawnego powódki w zabezpieczeniu roszczenia poprzez wpis ostrzeżenia w księdze wieczystej. Ograniczony charakter badania wniosku o zabezpieczenie przez sąd.
Odrzucone argumenty
Brak spełnienia przesłanek skutkujących udzieleniem zabezpieczenia przez powódkę. Nierzetelność przedłożonych przez powódkę zaświadczeń lekarskich. Deklaracja pozwanej o braku zamiaru sprzedaży nieruchomości jako wystarczająca ochrona interesu powódki.
Godne uwagi sformułowania
zakres badania wniosku przez Sąd ma charakter ograniczony, rozstrzygnięcie zaś ma charakter tymczasowy i nie przesądza o zasadności powództwa Sama jej deklaracja o braku zamiaru sprzedaży objętej umową nieruchomości nie zabezpiecza interesu powódki, zważywszy, że decyzję w tym zakresie w każdej chwili może zmienić.
Skład orzekający
Dariusz Mazurek
przewodniczący-sprawozdawca
Marek Klimczak
sędzia
Jan Sokulski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie udzielenia zabezpieczenia w sprawach o ustalenie nieważności czynności prawnych, zwłaszcza gdy podnoszone są kwestie stanu psychicznego stron."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i proceduralnej; nie przesądza o merytorycznym rozstrzygnięciu sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie instytucji zabezpieczenia powództwa w kontekście roszczeń o ustalenie nieważności umowy, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.
“Czy stan depresyjny może unieważnić umowę darowizny? Sąd Apelacyjny wyjaśnia zasady zabezpieczenia roszczenia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I ACz 81/16 POSTANOWIENIE Dnia 22 marca 2016 r. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie I Wydział Cywilny w składzie następującym Przewodniczący: SSA Dariusz Mazurek (spr.) Sędziowie: SA Marek Klimczak SA Jan Sokulski po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2016r.na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa J. W. przeciwko J. B. o ustalenie nieważności umowy na skutek zażalenia pozwanej na pkt. II postanowienia Sądu Okręgowego w Przemyślu, Wydział I Cywilny z dnia 21 października 2015r., sygn. akt I C 727/15 postanawia : oddalić zażalenie. SSA Marek Klimczak SSA Dariusz Mazurek SSA Jan Sokulski Sygn. akt I ACz 81/16 UZASADNIENIE W pkt. II postanowienia z dnia 21 października 2015r. Sąd Okręgowy w Przemyślu, uwzględniając wniosek powódki o zabezpieczenie roszczenia, udzielił zabezpieczenia poprzez wpisanie w KW o nr (...) ostrzeżenia o toczącym się postępowaniu. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd wskazał, że powódka w niniejszym postępowaniu domaga się ustalenia nieważności umowy darowizny z dnia 29 kwietnia 2015r. na podstawie której przeniosła na pozwaną własność działki nr (...) objętą KW nr (...) wskazując, że w chwili zawarcia niniejszej umowy znajdowała się w silnym stanie depresyjnym, a tym samym była w stanie wyłączającym świadome powzięcie decyzji i wyrażenie woli. Na poparcie swoich twierdzeń powódka przedstawiła dwa zaświadczenia lekarskie oraz wniosła o dopuszczenie dowodu z zeznań świadka, historii choroby i dopuszczenie dowodu z opinii biegłego lekarza psychiatry. W ocenie Sądu I instancji dołączone do pozwu dokumenty uprawdopodabniają, że powódka w chwili zawarcia umowy darowizny znajdowała się w stanie wyłączającym świadome powzięcie i wyrażenie woli jak i wykazała, że brak zabezpieczenia może pozbawić ją zaspokojenia. Jako podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia Sąd wskazał art. 730 1 k.p.c oraz art. 755 § 1 pkt. 5 k.p.c. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła pozwana domagając się zmiany zaskarżonego postanowienia i oddalenia wniosku powódki. W uzasadnieniu pozwana podniosła, iż powódka nie spełniła przesłanek skutkujących udzieleniem jej zabezpieczenia. Powódka jest prababcią pozwanej i to z inicjatywy powódki doszło do zawarcia umowy darowizny. Powódka nigdy nie leczyła się na choroby psychiczne, depresje, miażdżycę, czy też inne. Jest ona osobą zdrową psychicznie i fizycznie i była zdrowa także w chwili zawarcia umowy darowizny. Natomiast przedłożone przez powódkę zaświadczenia lekarskie są nierzetelne. Ponadto podniosła, że nie zamierza nikomu sprzedawać przedmiotowej nieruchomości, w której powódka ma zapewnione warunki mieszkaniowe do końca życia. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje : Zażalenie pozwanej nie zasługuje na uwzględnienie. Jak zasadnie wskazał Sąd Okręgowy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, zgodnie z art. 730 1 § 1 k.p.c. dopuszczalność zabezpieczenia powództwa uzależniona jest od spełnienia kumulatywnie dwóch przesłanek: uprawdopodobnienia przez wnioskodawcę roszczenia i interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. Należy przy tym podkreślić, że zakres badania wniosku przez Sąd ma charakter ograniczony, rozstrzygnięcie zaś ma charakter tymczasowy i nie przesądza o zasadności powództwa. W ocenie Sądu Apelacyjnego zasadne jest stanowisko Sądu Okręgowego o spełnieniu powyższych przesłanek warunkujących dopuszczalność zabezpieczenia powództwa w niniejszej sprawie. Powódka wystąpiła przeciwko pozwanej z powództwem o ustalenie nieważności umowy darowizny zawartej pomiędzy nimi, przedkładając kopię tej umowy na dowód, że istotnie została ona zawarta, jak i wydruk z księgi wieczystej. W uzasadnieniu pozwu przytoczyła okoliczności faktyczne, które mają uzasadniać przyczyny jej nieważności, w szczególności twierdząc, że w chwili jej zawarcia była w stanie wyłączającym świadome powzięcie decyzji i wyrażenie woli wynikające z faktu występujących u niej zaburzeń psychicznych jakie wystąpiły u niej po śmierci męża. Po śmierci męża znajdowała się ona w ostrym stanie depresyjnym, któremu towarzyszyły zaburzenia świadomości i brak dostatecznego rozeznania co do dokonywanych przez nią czynności. Stan ten wykorzystała pozwana doprowadzając do zawarcia umowy darowizny. Na powyższe okoliczności przedłożyła dwa zaświadczenia lekarskie oraz wniosła o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego lekarza psychiatry, historii jej choroby, zeznań świadka. Powyższe spełnia wymóg uprawdopodobnienia roszczenia. Brak również podstaw do przyjęcia, że pozwana wzruszyła drugą przesłankę zabezpieczenia, a mianowicie istnienie po stronie powódki interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. Sama jej deklaracja o braku zamiaru sprzedaży objętej umową nieruchomości nie zabezpiecza interesu powódki, zważywszy, że decyzję w tym zakresie w każdej chwili może zmienić. Ujawnienie w księdze wieczystej informacji o toczącym się procesie, z uwagi na przepisy rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych, jest w tej sytuacji jak najbardziej usprawiedliwione. W tej sytuacji udzielone zabezpieczenie stanowi usprawiedliwioną ochronę interesów prawnych powódki, bez obciążania obowiązanej ponad potrzebę. W związku z powyższym Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie pozwanej, jako bezzasadne na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. SSA Marek Klimczak SSA Dariusz Mazurek SSA Jan Sokulski
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI