I ACz 642/12

Sąd Apelacyjny w RzeszowieRzeszów2012-09-28
SAOSCywilnekoszty sądoweŚredniaapelacyjny
koszty sądowezwolnienie od opłatzażaleniesytuacja materialnazdolność do pracy

Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego o odmowie zwolnienia od opłaty sądowej od zażalenia, uznając, że pozwany nie wykazał swojej trudnej sytuacji materialnej.

Pozwany złożył zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego, które oddaliło jego wniosek o zwolnienie od opłaty sądowej od zażalenia. Pozwany argumentował trudną sytuacją finansową, podczas gdy Sąd Okręgowy wskazał na jego majątek i dochody żony. Sąd Apelacyjny, oddalając zażalenie, podkreślił, że zwolnienie od kosztów sądowych jest formą pomocy socjalnej dla osób ubogich, do których pozwany nie należy, biorąc pod uwagę dochody jego żony i jego własną zdolność do pracy.

Sąd Apelacyjny w Rzeszowie rozpoznał zażalenie pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Rzeszowie, które odmówiło zwolnienia pozwanego od opłaty sądowej od zażalenia w kwocie 553 zł. Sąd Okręgowy ustalił, że pozwany, mimo bycia bezrobotnym i zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej, posiada mieszkanie i jego żona osiąga znaczące przychody z własnej firmy budowlanej, a także otrzymuje wynagrodzenie za pracę. Sąd Okręgowy uznał, że sytuacja materialna pozwanego nie jest na tyle zła, aby nie mógł uiścić wymaganej opłaty. Pozwany w zażaleniu podtrzymał swoje stanowisko o trudnej sytuacji finansowej, wskazując na brak dochodów z działalności i świadczenie chorobowe żony. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie, stwierdzając, że odpłatność wymiaru sprawiedliwości jest zasadą, a zwolnienie od kosztów jest formą pomocy socjalnej dla osób ubogich. Sąd zwrócił uwagę na dochody żony pozwanego, możliwość inwestycji wpływających na wynik finansowy działalności oraz zdolność pozwanego do podjęcia zatrudnienia. Podkreślono, że pozwany powinien był przygotować się finansowo na koszty postępowania, które trwa od 2010 roku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, pozwany nie wykazał swojej trudnej sytuacji materialnej w stopniu uzasadniającym zwolnienie od opłaty sądowej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pozwany nie jest osobą ubogą, biorąc pod uwagę dochody jego żony z działalności gospodarczej, posiadanie mieszkania oraz jego własną zdolność do pracy. Zwolnienie od kosztów jest formą pomocy socjalnej, a pozwany nie spełnia kryteriów do jej otrzymania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

pozwany

Strony

NazwaTypRola
P. (...) . M. Sp. J. w K.spółkapowód
P. D. (...) w L.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (3)

Główne

u.k.s.c. art. 102 § 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Określa przesłanki zwolnienia od kosztów sądowych dla osób fizycznych, wskazując na sytuacje wyjątkowe i potrzebę ochrony osób ubogich.

Pomocnicze

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Odrzucone argumenty

Trudna sytuacja materialna pozwanego uzasadniająca zwolnienie od opłaty sądowej.

Godne uwagi sformułowania

Odpłatność wymiaru sprawiedliwości w sprawach cywilnych jest w Polsce zasadą zwolnienie sprowadza się do finansowania procesu przez Skarb Państwa i jest formą pomocy socjalnej adresowaną do osób ubogich brak dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej nie zawsze oznacza jej złą kondycję finansową konieczność uiszczenia kosztów sądowych może wymagać wyrzeczeń osobistych od strony obciążonej takim obowiązkiem

Skład orzekający

Anna Gawełko

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych w przypadku osób prowadzących działalność gospodarczą lub posiadających majątek, mimo deklarowanego braku dochodów."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji materialnej strony i interpretacji przepisów o kosztach sądowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie przepisów o kosztach sądowych i kryteriów oceny sytuacji materialnej strony, co jest istotne dla prawników procesowych.

Czy prowadzenie firmy i posiadanie mieszkania oznacza, że nie jesteś 'ubogi' dla sądu?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I ACz 642/12 POSTANOWIENIE Dnia 28 września 2012 r. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSA Anna Gawełko po rozpoznaniu w dniu 28 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa P. (...) . M. Sp. J. w K. przeciwko P. D. (...) w L. o zapłatę na skutek zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Rzeszowie Wydział VI Gospodarczy z dnia 27 lipca 2012 r., sygn. akt VI GC 16/11 p o s t a n a w i a: o d d a l i ć zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy oddalił wniosek pozwanego o zwolnienie od opłaty sądowej od zażalenia w kwocie 553 zł. Na podstawie złożonego przez pozwanego oświadczenia Sąd Okręgowy ustalił, że pozwany jest obecnie bezrobotny, posiada mieszkanie spółdzielczo - własnościowe o powierzchni 68,83m 2 , do końca marca 2012r. prowadził działalność gospodarczą, uzyskując w 2011r. przychód w wysokości 725.115,02 zł, przy kosztach w wysokości 676.838,12 zł. Ponadto żona pozwanego otrzymuje wynagrodzenie za pracę w wysokości 1.111.86 zł, obecnie przebywa na zwolnieniu lekarskim, a do tego prowadzi działalność gospodarczą, z której osiągnęła na koniec maja 2012r. przychód w łącznej wysokości 332.529,15 zł, zaś w 2011r. jej przychód wynosił 824.543,22 zł. W ocenie Sądu Okręgowego nie ma podstaw do uwzględnienia wniosku pozwanego, skoro jego sytuacja materialna nie jest na tyle zła, aby nie mógł uiścić kwoty 553 zł. W zażaleniu na powyższe postanowienie pozwany wniósł o jego zmianę i zwolnienie go od opłaty sądowej od zażalenia. Podał, że jego sytuacja finansowa jest bardzo trudna, gdyż nie prowadzi już działalności gospodarczej. Ponadto jego żona jest na zwolnieniu lekarskim i nie otrzymuje wynagrodzenia, lecz świadczenie z ZUS. Do tego prowadzona przez nią działalność gospodarcza przyniosła w 2011r. stratę. W tej sytuacji, mając na utrzymaniu dwoje dzieci nie jest w stanie uiścić wymaganej opłaty sądowej od zażalenia, bez uszczerbku w utrzymaniu siebie i rodziny. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest bezzasadne. Odpłatność wymiaru sprawiedliwości w sprawach cywilnych jest w Polsce zasadą i tylko w sytuacjach wyjątkowych, a w stosunku do osób fizycznych taką sytuację wyjątkową opisuje art. 102 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tj. jedn. Dz.U. z 2010r., nr 90, poz. 594 ze zm.), można ubiegać o zwolnienie od kosztów sądowych. Takie zwolnienie sprowadza się do finansowania procesu przez Skarb Państwa i jest formą pomocy socjalnej adresowaną do osób ubogich, do których pozwany nie należy. Jest bowiem bezsporne, że pozwany jest właścicielem mieszkania, prowadził od wielu lat interesy w branży budowlanej, choć jak obecnie podaje zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej. Natomiast żona pozwanego nadal poradzi własną firmę budowlaną, z której w 2011r. osiągnęła przychód w wysokości 824.543,22 zł. Należy też zaznaczyć, iż brak dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej nie zawsze oznacza jej złą kondycję finansową, gdyż strata może wynikać np. z dokonanych inwestycji, czy zakupu towarów. Trudno zatem przyjąć, by jedynym źródłem utrzymania czteroosobowej rodziny pozwanego był obecnie jedynie zasiłek chorobowy z ZUS jego żony w kwocie ok. 700 zł miesięcznie, a z której to kwoty pozwany jest w stanie pokryć wszystkie wydatki związane z utrzymaniem rodziny, wynoszące ok. 3.700 zł miesięcznie. Ponadto pozwany jest osobą młodą, zdrową, zdolną do pracy, a zatem nie ma żadnych przeszkód, by podjąć jakiekolwiek zatrudnienie celem zgromadzenia środków na wymaganą opłatę sądową, która wynosi 553 zł. W tej sytuacji podzielić należy ocenę Sądu Okręgowego, iż pozwany jest w stanie ponieść opłatę sądową od zażalenia bez obawy popadnięcia w niedostatek zagrażający koniecznemu, minimalnemu utrzymaniu, nawet pomimo deklarowanych obciążeń finansowych. Należy też podkreślić, że konieczność uiszczenia kosztów sądowych może wymagać wyrzeczeń osobistych od strony obciążonej takim obowiązkiem, gdyż opłaty sądowe nie mogą być traktowane jako wydatki drugorzędne, ponoszone wyłącznie po zaspokojeniu wszystkich innych potrzeb zobowiązanego. Ponadto spór sądowy pomiędzy stronami trwa już od 2010r., co oznacza, że pozwany powinien był przygotować się finansowo na poniesienie ewentualnych kosztów sądowych, na wypadek odwołania się od niekorzystnego dla siebie orzeczenia sądu. Z tych względów zażalenie należało oddalić, na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. (...) 1) (...) 2) (...) R. , (...) mp/

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI