I ACz 612/15

Sąd Apelacyjny w RzeszowieRzeszów2015-09-25
SAOSCywilnepostępowanie cywilneWysokaapelacyjny
zabezpieczeniehipoteka przymusowanakaz zapłatypostępowanie nakazowezażalenietytuł zabezpieczającykoszty postępowania

Sąd Apelacyjny uchylił postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia i umorzył postępowanie, uznając, że po wydaniu nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym wniosek o zabezpieczenie jest niedopuszczalny.

Powód domagał się zapłaty i zabezpieczenia roszczenia poprzez hipotekę przymusową. Sąd Okręgowy wydał nakaz zapłaty i udzielił zabezpieczenia. Pozwana wniosła zażalenie, kwestionując interes prawny powoda w zabezpieczeniu. Sąd Apelacyjny uchylił postanowienie o zabezpieczeniu, uznając je za niedopuszczalne po wydaniu nakazu zapłaty, który sam w sobie stanowi tytuł zabezpieczający.

Powód (...) spółka jawna w K. pozwem w postępowaniu nakazowym domagał się od pozwanej B. S. zapłaty kwoty 232 863,44 zł wraz z odsetkami i kosztami procesu. Jednocześnie wniósł o udzielenie zabezpieczenia roszczenia poprzez ustanowienie hipoteki przymusowej na nieruchomościach pozwanej. Sąd Okręgowy w Krośnie wydał nakaz zapłaty zgodnie z żądaniem pozwu oraz postanowieniem udzielił powodowi zabezpieczenia, wskazując na istnienie wierzytelności i obawę utrudnienia wykonania orzeczenia. Pozwana zaskarżyła postanowienie o zabezpieczeniu, zarzucając naruszenie przepisów k.p.c. dotyczących interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, rozpoznając zażalenie, uznał je za uzasadnione, ale z innych przyczyn. Sąd Apelacyjny wskazał, że zgodnie z art. 492 § 1 k.p.c. nakaz zapłaty z chwilą wydania stanowi tytuł zabezpieczający, wykonalny bez nadawania mu klauzuli wykonalności. W związku z tym, po wydaniu nakazu zapłaty, uwzględnienie wniosku o udzielenie zabezpieczenia było niedopuszczalne. Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie wywołane wnioskiem o zabezpieczenie, nie obciążając powoda kosztami postępowania zażaleniowego ze względu na szczególne okoliczności sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o udzielenie zabezpieczenia roszczenia jest niedopuszczalny po wydaniu nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym, ponieważ sam nakaz zapłaty z chwilą wydania stanowi tytuł zabezpieczający.

Uzasadnienie

Nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym, zgodnie z art. 492 § 1 k.p.c., z chwilą wydania stanowi tytuł zabezpieczający, wykonalny bez nadawania mu klauzuli wykonalności. Oznacza to, że ustawa wiąże powstanie tytułu zabezpieczającego z samym wydaniem nakazu, co czyni późniejszy wniosek o zabezpieczenie zbędnym i niedopuszczalnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia i umorzenie postępowania

Strona wygrywająca

pozwana

Strony

NazwaTypRola
(...) spółka jawnaspółkapowód
B. S.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 492 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Nakaz zapłaty z chwilą wydania stanowi tytuł zabezpieczenia, wykonalny bez nadawania mu klauzuli wykonalności.

Pomocnicze

k.p.c. art. 730 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy ogólnych przesłanek udzielenia zabezpieczenia (interes prawny i uprawdopodobnienie roszczenia).

k.p.c. art. 747 § pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy sposobu zabezpieczenia poprzez wpis hipoteki przymusowej.

k.p.c. art. 386 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia i umorzenia postępowania przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje postępowanie zażaleniowe i możliwość uchylenia postanowienia.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do nieobciążania strony kosztami postępowania w szczególnie uzasadnionych wypadkach.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym z chwilą wydania stanowi tytuł zabezpieczający, co czyni późniejszy wniosek o zabezpieczenie niedopuszczalnym.

Odrzucone argumenty

Argumentacja pozwanej dotycząca braku interesu prawnego powoda w udzieleniu zabezpieczenia (choć zażalenie zostało uwzględnione z innych przyczyn).

Godne uwagi sformułowania

nakaz zapłaty z chwilą wydania stanowi tytuł zabezpieczenia, wykonalny bez nadawania mu klauzuli wykonalności po wydaniu nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym niedopuszczalne było uwzględnienie wniosku o udzielenie zabezpieczenia

Skład orzekający

Andrzej Palacz

przewodniczący

Dariusz Mazurek

sędzia

Bogdan Ziemiański

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym jest tytułem zabezpieczającym, co wyklucza możliwość późniejszego wniosku o zabezpieczenie."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania nakazowego i zabezpieczenia poprzez hipotekę przymusową.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą relacji między nakazem zapłaty a zabezpieczeniem, co jest kluczowe dla praktyków prawa cywilnego.

Nakaz zapłaty to już zabezpieczenie? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 232 863,44 PLN

zapłata: 232 363,44 PLN

koszty procesu: 7217 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I ACz 612/15 POSTANOWIENIE Dnia 25 września 2015 r. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie I Wydział Cywilny w składzie następującym Przewodniczący: SSA Andrzej Palacz Sędziowie: SA Dariusz Mazurek ( spr.) SO del. Bogdan Ziemiański po rozpoznaniu w dniu 25 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) spółka jawna w K. przeciwko B. S. o zapłatę na skutek zażalenia pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego w Krośnie z dnia 20 kwietnia 2015 r., sygn. akt I Nc 18/15 p o s t a n a w i a: I. u c h y l i ć zaskarżone postanowienie i umorzyć postępowanie wywołane wnioskiem powoda o udzielenie zabezpieczenia. II. n i e o b c i ą ż a ć powoda kosztami postępowania zażaleniowego. SSA Dariusz Mazurek SSA Andrzej Palacz SO del. Bogdan Ziemiański UZASADNIENIE Powód (...) Spółka Jawna w pozwie skierowanym przeciwko B. S. w postępowaniu nakazowym domagał się orzeczenia nakazem zapłaty , że pozwana zobowiązana jest do zapłaty na rzecz powoda kwoty 232 863,44 zł wraz z odsetkami ustawowymi i kosztami procesu. Jednocześnie powód domagał się udzielenia zabezpieczenia roszczenia o zapłatę poprzez ustanowienie hipoteki przymusowej na wskazanych przez powoda nieruchomościach stanowiących własność pozwanej. W dniu 20 kwietnia 2015 r. Sąd Okręgowy w Krośnie nakazem zapłaty w postępowaniu nakazowym orzekł zgodnie z żądaniem pozwu zobowiązując pozwaną do zapłaty na rzecz powoda kwoty 232 363,44 zł wraz z odsetkami ustawowymi oraz kwoty 7217 zł tytułem kosztów procesu. Po wydaniu nakazu zapłaty postanowieniem również z dnia 20 kwietnia 2015 r. Sąd Okręgowy w Krośnie udzielił powodowi zabezpieczenia roszczenia o zapłatę kwoty 232 363,44 zł poprzez wpisanie hipoteki przymusowej. W uzasadnieniu postanowienia Sąd Okręgowy wskazał , że dołączone do pozwu oświadczenie pozwanej uprawdopodobniło istnienie wierzytelności dochodzonej pozwem. Sąd Okręgowy ocenił również, że powód miał interes w uzyskaniu zabezpieczenia bowiem istniała obawa, że pozwana na skutek niekorzystnych rozporządzeń może uniemożliwić lub poważnie utrudnić wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia. Z rozstrzygnięciem Sądu Okręgowego w Krośnie o udzieleniu zabezpieczenia nie zgodziła się pozwana wnosząc zażalenie i zaskarżając to postanowienie w całości. Zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 730 1 § 1,2 k.p.c. oraz art. 747 pkt 2 k.p.c. poprzez uwzględnienie wniosku powoda w przedmiocie zabezpieczenia roszczenia. Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca domagała się zmiany zaskarżonego postanowienia poprzez oddalenie wniosku ewentualnie uchylenia orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji. Wnosiła również o zasądzenie od powoda na jej rzecz kosztów postępowania zażaleniowego. W uzasadnieniu zażalenia pozwana argumentowała, że w jej ocenie powód nie wykazał zgodnie z art. 730 1 § 2 k.p.c. że posiada interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia. W odpowiedzi na zażalenie pozwanej powód domagał się jego oddalenia i zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie rozpoznając zażalenie pozwanej zważył, co następuje: Zażalenie pozwanej okazało się uzasadnione, chociaż z zupełnie innych przyczyn, niż te na które powoływała się w zazaleniu skarżąca. Rozstrzygając wniosek powoda o udzieleniu zabezpieczenia po wydaniu nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym Sąd Okręgowy nie wziął pod uwagę, że zgodnie z art. 492 § 1 k.p.c. nakaz zapłaty z chwilą wydania stanowi tytuł zabezpieczenia, wykonalny bez nadawania mu klauzuli wykonalności. Zatem z chwilą wydania nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym ustawa wiąże powstanie tytułu zabezpieczającego. Tytuł ten różni się od innych tytułów zabezpieczającej bowiem nie określa sposobu zabezpieczenia. Nie stanowi to jednak przeszkody w uzyskaniu zabezpieczenia zgodnie ze sposobem wskazanym komornikowi przez osobę uprawnioną w trakcie wykonania tytułu zabezpieczającego. Zgodnie z koncepcją nakazu zapłaty jako tytułu zabezpieczającego powstającego z mocy ustawy możliwe jest również uzyskanie na tej podstawie przez uprawnionego wpisu hipoteki przymusowej bez konieczności nadawania nakazowi tytuł wykonalności(vide: uchwała SN z dnia 2003.12.02 w sprawie sygn. III CZP 92/03 -OSNC 2005/2/22). Powyższa ocena uzasadniała stwierdzenie, że po wydaniu nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym niedopuszczalne było uwzględnienie wniosku o udzielenie zabezpieczenia. Dlatego w tym zakresie Sąd Apelacyjny uwzględniając zażalenie, ale z innych przyczyn niż te na które powoływała się skarżąca, na podstawie art. 386 § 3 k.p.c. w związku z art. 397 § 2 k.p.c. orzekł jak w postanowieniu. Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie wszczęte na skutek wniosku powoda o udzielenie zabezpieczenia, oceniając, że po wydaniu nakazu zapłaty uwzględnienie wniosku o zabezpieczenie roszczenia stało się niedopuszczalne. Sąd Apelacyjny nie obciążył powoda kosztami postępowania zażaleniowego. Pomimo niekorzystnego dla powoda w wyniku rozstrzygnięcia jakie zapadło w postępowaniu zażaleniowym, powód osiągnął skutek wywołany wnioskiem o udzielenie zabezpieczenia, w wyniku wydania nakazu zapłaty. Sąd Apelacyjny miał również na uwadze, że ostatecznie zażalenie zostało uwzględnione ale zupełnie innych przyczyn niż te na które powoływała się skarżąca. Te szczególne okoliczności uzasadniały zastosowanie art. 102 k.p.c. i nieobciążanie powoda kosztami postępowania zażaleniowego. Z tych wszystkich względów Sąd Apelacyjny orzekł jak w sentencji. SSA Dariusz Mazurek SSA Andrzej Palacz SO del. Bogdan Ziemiański

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI