I ACz 573/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód M. B. wniósł pozew przeciwko K. Z. o ochronę dóbr osobistych, domagając się zadośćuczynienia w kwocie 60 000 zł. Sąd Okręgowy w Kielcach postanowieniem z dnia 22 grudnia 2014 r. stwierdził swoją niewłaściwość rzeczową i miejscową, przekazując sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ostrowcu Świętokrzyskim. Uzasadnienie opierało się na uchwale Sądu Najwyższego (I PZP 3/06), zgodnie z którą, jeśli poszkodowany dochodzi wyłącznie roszczeń majątkowych (jak zadośćuczynienie), właściwy jest sąd rejonowy. Powód wniósł zażalenie, podnosząc, że pierwotnie omyłkowo wskazał jedynie żądanie zadośćuczynienia, a w rzeczywistości domaga się również opublikowania przeprosin. Sąd Apelacyjny w Krakowie, rozpoznając zażalenie, zważył, że zgodnie z art. 316 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. i art. 397 § 2 k.p.c., bierze pod uwagę stan sprawy z chwili orzekania. Rozszerzenie żądania przez powoda w zażaleniu, obejmujące żądanie niemajątkowe (przeprosiny) obok majątkowego (zadośćuczynienie), czyni właściwym do rozpoznania sprawy sąd okręgowy na podstawie art. 17 pkt 1 k.p.c. Sąd Apelacyjny uznał, że choć co do zasady rozszerzenie powództwa jest niedopuszczalne w postępowaniu zażaleniowym (art. 383 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c.), to w tej konkretnej sytuacji przyjęcie niedopuszczalności prowadziłoby do niepotrzebnego przedłużania postępowania. Powód i tak mógłby rozszerzyć żądanie przed sądem rejonowym, który następnie musiałby przekazać sprawę z powrotem do sądu okręgowego. W związku z tym, Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaWłaściwość rzeczowa sądu w sprawach o ochronę dóbr osobistych, dopuszczalność rozszerzenia żądania w postępowaniu zażaleniowym.
Dotyczy specyficznej sytuacji rozszerzenia żądania w postępowaniu zażaleniowym po wydaniu postanowienia o niewłaściwości sądu pierwszej instancji.
Zagadnienia prawne (3)
Jaka jest właściwość rzeczowa sądu w sprawie o ochronę dóbr osobistych, gdy powód dochodzi wyłącznie zadośćuczynienia pieniężnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Właściwy jest sąd rejonowy.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy oparł się na uchwale SN I PZP 3/06, zgodnie z którą dochodzenie wyłącznie roszczeń majątkowych (jak zadośćuczynienie) uzasadnia właściwość sądu rejonowego na podstawie art. 17 pkt 4 k.p.c.
Czy rozszerzenie żądania pozwu o niemajątkowy element (przeprosiny) w postępowaniu zażaleniowym, po wydaniu przez sąd pierwszej instancji postanowienia o niewłaściwości rzeczowej, czyni właściwym sąd okręgowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, rozszerzenie żądania o element niemajątkowy czyni właściwym sąd okręgowy na podstawie art. 17 pkt 1 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny, biorąc pod uwagę stan sprawy z chwili orzekania (art. 316 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c.), stwierdził, że nowe żądanie (obejmujące przeprosiny) kwalifikuje sprawę do właściwości sądu okręgowego.
Czy dopuszczalne jest rozszerzenie żądania pozwu w postępowaniu zażaleniowym?
Odpowiedź sądu
Co do zasady niedopuszczalne na mocy art. 383 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c., jednak w wyjątkowych sytuacjach, gdyby odmowa prowadziła do niepotrzebnego przedłużania postępowania, sąd może dopuścić taką zmianę.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny powołał się na swoje wcześniejsze postanowienie (I ACz 538/15), wskazując na niedopuszczalność rozszerzenia żądania w postępowaniu zażaleniowym. Jednakże, w niniejszej sprawie, przyjęcie niedopuszczalności prowadziłoby do sytuacji, w której sprawa i tak trafiłaby do sądu okręgowego po ponownym rozszerzeniu żądania przez powoda przed sądem rejonowym, co uzasadniało odstąpienie od rygorystycznego stosowania przepisu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. B. | osoba_fizyczna | powód |
| K. Z. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 17 § pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Właściwość sądu okręgowego w sprawach o ochronę dóbr osobistych, gdy dochodzone są roszczenia o charakterze niemajątkowym lub majątkowym i niemajątkowym.
Pomocnicze
k.p.c. art. 17 § pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Właściwość sądu okręgowego w sprawach o roszczenia wynikające z naruszenia dóbr osobistych, gdy dochodzone są wyłącznie roszczenia majątkowe.
k.p.c. art. 316
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd bierze pod uwagę stan sprawy z chwili orzekania.
k.p.c. art. 361
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji do postępowania apelacyjnego.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji do postępowania zażaleniowego.
k.p.c. art. 383
Kodeks postępowania cywilnego
Zakaz rozszerzania żądania pozwu w postępowaniu apelacyjnym.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rozszerzenie żądania pozwu o publikację przeprosin w zażaleniu czyni sprawę właściwą dla sądu okręgowego. • Przyjęcie niedopuszczalności rozszerzenia żądania w zażaleniu prowadziłoby do niepotrzebnego przedłużania postępowania.
Odrzucone argumenty
Powód dochodził wyłącznie roszczenia majątkowego, co czyniło właściwym sąd rejonowy (argument sądu pierwszej instancji).
Godne uwagi sformułowania
sąd rozpoznający zażalenie bierze pod uwagę stan sprawy z chwili orzekania • rozstrzygnięcie, które było prawidłowe w chwili jego wydania przestanie być prawidłowe z powodu zmiany okoliczności w toku postępowania zażaleniowego • przyjęcie niedopuszczalności takiej zmiany prowadziłoby bowiem jedynie do niepotrzebnego przedłużania postępowania
Skład orzekający
Józef Wąsik
przewodniczący-sprawozdawca
Grzegorz Krężołek
członek
Sławomir Jamróg
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Właściwość rzeczowa sądu w sprawach o ochronę dóbr osobistych, dopuszczalność rozszerzenia żądania w postępowaniu zażaleniowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozszerzenia żądania w postępowaniu zażaleniowym po wydaniu postanowienia o niewłaściwości sądu pierwszej instancji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje praktyczne aspekty ustalania właściwości sądu i pokazuje, jak zmiana żądania w trakcie postępowania może wpłynąć na jego przebieg. Jest to ciekawy przykład dla prawników procesowych.
“Jak rozszerzenie żądania w zażaleniu zmienia właściwość sądu? Wyjaśnia Sąd Apelacyjny.”
Dane finansowe
WPS: 60 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.