I ACz 548/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny zmienił postanowienie Sądu Okręgowego, ustanawiając dla pozwanego pełnomocnika z urzędu w sprawie o zachowek ze względu na jego znaczną wartość i potencjalne skomplikowanie prawne.
Sąd Okręgowy oddalił wniosek pozwanego o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w sprawie o zachowek, uznając, że pozwany jest w stanie samodzielnie prowadzić proces. Pozwany wniósł zażalenie, argumentując, że znacząca wartość przedmiotu sporu i konieczność sprzedaży majątku uzasadniają potrzebę profesjonalnej pomocy prawnej. Sąd Apelacyjny uwzględnił zażalenie, zmieniając postanowienie i ustanawiając pełnomocnika z urzędu, podkreślając złożoność spraw o zachowek i potrzebę fachowej wiedzy.
Sąd Apelacyjny w Rzeszowie rozpoznał zażalenie pozwanego M. S. na postanowienie Sądu Okręgowego w Krośnie, który odmówił ustanowienia dla niego pełnomocnika z urzędu w sprawie o zachowek. Sąd Okręgowy uznał, że pozwany jest w stanie samodzielnie prowadzić proces, wskazując na jego dotychczasowe czynności procesowe. Pozwany w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów k.p.c. i podkreślił, że znacząca wartość przedmiotu sporu, konieczność sprzedaży majątku (w tym mieszkania) oraz brak wiedzy prawniczej uzasadniają przyznanie mu pomocy prawnej z urzędu. Sąd Apelacyjny przychylił się do argumentacji pozwanego, stwierdzając, że ocena Sądu Okręgowego była błędna. Podkreślono, że sprawy o zachowek często wiążą się ze skomplikowanym postępowaniem dowodowym i wymagają specjalistycznej wiedzy prawnej, zwłaszcza gdy dotyczą sfery majątkowej stron. W związku z tym Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżone postanowienie, ustanawiając dla pozwanego pełnomocnika z urzędu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, potrzeba ustanowienia pełnomocnika z urzędu zachodzi, gdy uwzględni się zarówno przymioty osobiste strony, jak i charakter sprawy, jej zawiłości oraz konieczność prowadzenia wielowątkowego postępowania dowodowego i rozważenia skomplikowanych zagadnień prawnych.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że sprawy o zachowek, ze względu na ich majątkowy charakter i potencjalne skomplikowanie dowodowe oraz prawne, często wymagają profesjonalnej pomocy prawnej, nawet jeśli strona wykazała pewną zdolność do samodzielnego działania w początkowej fazie postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana postanowienia
Strona wygrywająca
pozwany M. S.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. S. | osoba_fizyczna | powód |
| B. S. | osoba_fizyczna | powód |
| M. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (3)
Główne
k.p.c. art. 117 § § 5
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przesłanki ustanowienia pełnomocnika z urzędu, biorąc pod uwagę nieporadność strony oraz charakter sprawy.
Pomocnicze
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zmiany zaskarżonego postanowienia przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje postępowanie w przedmiocie zażalenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Znaczna wartość przedmiotu sporu w sprawie o zachowek. Konieczność sprzedaży majątku, w tym mieszkania, w celu zaspokojenia roszczenia. Brak wiedzy prawniczej pozwanego do samodzielnego prowadzenia skomplikowanego procesu. Złożoność spraw o zachowek i potrzeba fachowej wiedzy prawnej.
Odrzucone argumenty
Pozwany jest w stanie sam poradzić sobie w prowadzeniu niniejszego procesu. Pozwany podejmował czynności procesowe i przedstawił swoje stanowisko. Pozwany nie jest osobą nieporadną ani niezdolną do podejmowania prawidłowych czynności procesowych.
Godne uwagi sformułowania
potrzeba udziału w sprawie takiego pełnomocnika przymioty osobiste strony, a szczególnie jej nieporadność w formułowaniu żądań i przedstawianiu okoliczności faktycznych sprawy, jak i charakter samej sprawy, jej ewentualne zawiłości i konieczność prowadzenia wielowątkowego postępowania dowodowego oraz rozważenia skomplikowanych zagadnień prawnych Powództwo o zachowek wiąże się często z przeprowadzeniem wielowątkowego postępowania dowodowego i aktywnym udziałem stron w procesie.
Skład orzekający
Anna Pelc
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie potrzeby ustanowienia pełnomocnika z urzędu w sprawach o znaczącej wartości majątkowej lub skomplikowanych prawnie, nawet jeśli strona wykazała pewną zdolność do samodzielnego działania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z wnioskiem o pełnomocnika z urzędu w postępowaniu cywilnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne aspekty dostępu do wymiaru sprawiedliwości i kryteria przyznawania pomocy prawnej z urzędu w sprawach o znaczeniu majątkowym.
“Czy musisz sam prowadzić skomplikowaną sprawę o spadek? Sąd może Ci pomóc!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I ACz 548/12 POSTANOWIENIE Dnia 24 sierpnia 2012 r. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie I Wydział Cywilny w składzie następującym Przewodniczący: SSA Anna Pelc po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2012r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa J. S. i B. S. przeciwko M. S. o zachowek na skutek zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Krośnie z dnia 19 czerwca 2012r., sygn. akt I C 298/12 w przedmiocie odmowy ustanowienia pełnomocnika z urzędu p o s t a n a w i a: zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że ustanowić dla pozwanego M. S. pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w R. . UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy oddalił wniosek pozwanego o ustanowienie dla niego pełnomocnika z urzędu, na podstawie art. 117 § 5 k.p.c. W ocenie Sądu, pozwany jest w stanie sam poradzić sobie w prowadzeniu niniejszego procesu, na co wskazują podejmowane przez niego czynności w przedmiotowej sprawie. Pozwany w odpowiedzi na pozew wyartykułował swoje stanowisko, przedstawił motywy swojego działania. Nie jest osobą nieporadną, czy też niezdolną do podejmowania prawidłowych czynności procesowych. Z tych też względów, Sąd Okręgowy uznał, iż nie ma potrzeby ustanowienia dla pozwanego pełnomocnika z urzędu. Od powyższego postanowienia zażalenie wniósł pozwany, zarzucając naruszenie art. 117 § 5 k.p.c. poprzez uznanie, że nie zachodzą okoliczności świadczące o konieczności udziału w sprawie radcy prawnego. Wskazując na powyższe domagał się zmiany zaskarżonego postanowienia i ustanowienia dla niego pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego K. J. z Kancelarii Radcy Prawnego w I. . Skarżący podniósł, iż z uwagi na znaczną wartość przedmiotu sporu, rozstrzygnięcie wydane w przedmiotowej sprawie będzie miało zasadnicze znaczenie dla jego sytuacji finansowej. W celu zaspokojenia ewentualnego roszczenia powodów zmuszony będzie sprzedać część odziedziczonego majątku, a przede wszystkim mieszkanie w którym zamieszkuje. Ponadto podał, iż dotychczasowe pisma procesowe w sprawie sporządzane były przez profesjonalnego pełnomocnika w ramach pomocy prawnej, na którą w odniesieniu do pomocy świadczonej przez całe postępowanie sądowe, go nie stać. Nie posiada on wiedzy prawniczej, by samodzielnie prowadzić proces. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje : Zażalenie pozwanego zasługuje na uwzględnienie. Ustawową przesłanką ustanowienia adwokata lub radcy prawnego dla strony jest potrzeba udziału w sprawie takiego pełnomocnika ( art. 117 § 5 k.p.c ). Oceny, czy taka potrzeba zachodzi Sąd dokonuje biorąc pod uwagę zarówno przymioty osobiste strony, a szczególnie jej nieporadność w formułowaniu żądań i przedstawianiu okoliczności faktycznych sprawy, jak i charakter samej sprawy, jej ewentualne zawiłości i konieczność prowadzenia wielowątkowego postępowania dowodowego oraz rozważenia skomplikowanych zagadnień prawnych. W okolicznościach niniejszej sprawy nie można podzielić oceny Sądu Okręgowego, że powyżej wymienione przesłanki nie występują. Z akt sprawy wynika, iż pozwany prawidłowo dotychczas redagował pisma procesowe w sprawie, składał pisemne wnioski i środek zaskarżenia. Wg twierdzeń pozwanego pisma te sporządzał mu profesjonalny pełnomocnik w ramach pomocy prawnej na którą było go stać tylko w takim zakresie. Powództwo o zachowek wiąże się często z przeprowadzeniem wielowątkowego postępowania dowodowego i aktywnym udziałem stron w procesie. Sprawy te dotyczą sfery majątkowej stron, przez co ich przebieg niejednokrotnie jest skomplikowany, wymagający wiedzy fachowej. Z tych też względów Sąd Apelacyjny uznał, że zachodzą uzasadnione podstawy, by w niniejszej sprawie pozwany mógł korzystać z pomocy profesjonalnego pełnomocnika na koszt Skarbu Państwa, co skutkowało koniecznością zmiany zaskarżonego postanowienia i orzeczeniem, jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 386 § 1 k.p.c w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. Zarządzenie: 1. odpis postanowienia doręczyć pozwanemu, 2. po nadejściu dowodu doręczenia akta zwrócić Sądowi Okręgowemu w Krośnie. R. , dnia 24 sierpnia 2012 r. Ak.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI