I ACz 536/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny uchylił zarządzenie o zwrocie pozwu, uznając, że sąd pierwszej instancji powinien najpierw rozpoznać wniosek o pełnomocnika z urzędu, a żądanie dodatkowych odpisów pozwu było zbędne.
Sąd Okręgowy zwrócił powodowi pozew z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, w tym nieprzedłożenia 11 odpisów pozwu i braku wskazania podstaw właściwości miejscowej. Powód w zażaleniu argumentował, że wobec reprezentacji Skarbu Państwa przez Prokuratorię Generalną, dodatkowe odpisy były zbędne, a sąd powinien najpierw rozpoznać jego wniosek o pełnomocnika z urzędu. Sąd Apelacyjny uznał zażalenie za uzasadnione, uchylając zarządzenie.
Sąd Apelacyjny we Wrocławiu rozpoznał zażalenie powoda J. J. na zarządzenie Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze, które zwróciło mu pozew z powodu nieuzupełnienia braków formalnych. Brakami tymi było nieprzedłożenie 11 odpisów pozwu oraz niewskazanie podstaw właściwości miejscowej sądu. Powód argumentował, że w sytuacji, gdy strony pozwane reprezentowane są przez Prokuratorię Generalną, przedkładanie dodatkowych odpisów jest zbędne. Podniósł również, że sąd pierwszej instancji powinien był najpierw rozpoznać jego wniosek o przyznanie pełnomocnika z urzędu, zanim wezwał do uzupełnienia braków formalnych. Sąd Apelacyjny przychylił się do stanowiska powoda. Zgodnie z art. 124 § 1 k.p.c., zgłoszenie wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w pozwie wstrzymuje bieg postępowania do czasu jego rozpoznania. Sąd pierwszej instancji powinien zatem najpierw rozpoznać ten wniosek, a dopiero potem podejmować inne czynności. Ponadto, sąd uznał, że żądanie 11 odpisów pozwu było zbędne, biorąc pod uwagę reprezentację Skarbu Państwa przez Prokuratorię Generalną na podstawie ustawy o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa. Wskazano również, że w sprawach, w których nie zachodzi właściwość wyłączna, sąd może wziąć pod uwagę swoją niewłaściwość tylko na zarzut pozwanego. W związku z tym, zaskarżone zarządzenie zostało uchylone.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Sąd pierwszej instancji powinien najpierw rozpoznać wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, a dopiero potem podejmować inne czynności, w tym wzywać do uzupełnienia braków formalnych pozwu.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 124 § 1 k.p.c., zgłoszenie wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w pozwie wstrzymuje bieg postępowania do czasu jego rozpoznania. Oznacza to, że sąd powinien rozpoznać ten wniosek przed podjęciem jakichkolwiek innych czynności związanych ze sprawą.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie zaskarżonego zarządzenia
Strona wygrywająca
powód J. J.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. J. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa – Sąd Rejonowy G. | organ_państwowy | pozwany |
| Sąd Rejonowy w W. | organ_państwowy | pozwany |
| Sąd Rejonowy w S. | organ_państwowy | pozwany |
| Sąd Okręgowy w G. | organ_państwowy | pozwany |
| Sąd Apelacyjny w G. | organ_państwowy | pozwany |
| Sąd Rejonowy (...) w W. | organ_państwowy | pozwany |
| Sąd Rejonowy w (...) | organ_państwowy | pozwany |
| Sąd Okręgowy w S. | organ_państwowy | pozwany |
| Sąd Okręgowy w T. | organ_państwowy | pozwany |
| Sąd Okręgowy w W. | organ_państwowy | pozwany |
| Sąd Apelacyjny w W. | organ_państwowy | pozwany |
| Sąd Najwyższy w W. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 124 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zgłoszenie wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w pozwie wstrzymuje bieg postępowania do czasu jego rozpoznania.
Pomocnicze
k.p.c. art. 141 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy sytuacji, gdy strona pozwana nie otrzymała jeszcze odpisu pozwu, a w kontekście reprezentacji przez Prokuratorię Generalną, żądanie wielu odpisów jest zbędne.
k.p.c. art. 202
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może badać swoją niewłaściwość tylko na zarzut pozwanego, chyba że zachodzi właściwość wyłączna.
u.P.G.S.P. art. 8 § ust. 1
Ustawa o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa
Wskazuje, że jednostki organizacyjne Skarbu Państwa reprezentowane są przez Prokuratorię Generalną.
k.p.c. art. 67 § § 2 zd. 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy reprezentacji Skarbu Państwa.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna uchylenia orzeczenia przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozpoznawania zażaleń.
k.p.c. art. 130 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zwrotu pozwu z powodu nieuzupełnienia braków formalnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o pełnomocnika z urzędu powinien być rozpoznany przed wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych. Żądanie 11 odpisów pozwu było zbędne, ponieważ Skarb Państwa był reprezentowany przez Prokuratorię Generalną. Powód nie musiał wskazywać podstaw właściwości miejscowej sądu w pozwie.
Godne uwagi sformułowania
zgłoszenie takiego wniosku w pozwie wstrzymuje (do czasu jego rozpoznania) bieg toczącego się postępowania przepis ten (we wskazanym zakresie) dotyczy sytuacji, gdy strona pozwana nie otrzymała jeszcze odpisu pozwu braki o które powód został wezwany przez Sąd I instancji, nie stanowiły braków formalnych pozwu, a więc też nie mogły skutkować jego zwrotem w istocie zbędne było żądanie od powoda 11 odpisów pozwu Sąd może pod uwagę wziąć swoją niewłaściwość tylko na zarzut pozwanego zgłoszony i należycie uzasadniony, przed wdaniem się w spór co do istoty sprawy
Skład orzekający
Janusz Kaspryszyn
przewodniczący-sprawozdawca
Dariusz Kłodnicki
sędzia
Sławomir Jurkowicz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Kolejność czynności sądu w przypadku wniosku o pełnomocnika z urzędu i braków formalnych pozwu; zbędność dodatkowych odpisów pozwu przy reprezentacji przez Prokuratorię Generalną."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i reprezentacji Skarbu Państwa przez Prokuratorię Generalną.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą kolejności czynności sądu w przypadku wniosku o pełnomocnika z urzędu, co jest istotne dla praktyków prawa procesowego.
“Pełnomocnik z urzędu czy braki formalne? Sąd Apelacyjny wyjaśnia kolejność działań sądu.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I ACz 536/12 POSTANOWIENIE Dnia 26 marca 2012 r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu – Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący Sędzia SA: Janusz Kaspryszyn (spr.) Sędzia SA: Sędzia SA: Dariusz Kłodnicki Sławomir Jurkowicz po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym we Wrocławiu sprawy z powództwa: J. J. przeciwko: Skarbowi Państwa – Sądowi Rejonowemu G. ; Sądowi Rejonowemu w W. , Sądowi Rejonowemu w S. , Sądowi Okręgowemu w G. , Sądowi Apelacyjnemu w G. , Sądowi Rejonowemu (...) w W. , Sądowi Rejonowemu w (...) , Sądowi Okręgowemu w S. , Sądowi Okręgowemu w T. , Sądowi Okręgowemu w W. , Sądowi Apelacyjnemu w W. , Sądowi Najwyższemu w W. o zapłatę na skutek zażalenia powoda na zarządzenie przewodniczącego w Sądzie Okręgowym w Jeleniej Górze z dnia 2 lutego 2012 r. sygn. akt I C 1808/11 p o s t a n a w i a: uchylić zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym zarządzeniem zwrócono powodowi pozew z uwagi na to, iż nie uzupełnił on w zakreślonym terminie jego braków formalnych, tj. nie złożył 11 odpisów pozwu oraz nie wskazał podstaw właściwości miejscowej Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze. Powód w zażaleniu na powyższe zarządzenie wniósł o jego uchylenie, wskazując, iż powyższe orzeczenie jest nietrafne. W sytuacji bowiem gdy strona pozwana reprezentowana jest przez Prokuratorię Generalna zbędne było przedkładanie przez niego 11 odpisów pozwu. Niezależnie od powyższego skarżący podniósł także, iż przed wezwaniem go o uzupełnienie braków formalnych pozwu, Sąd Okręgowy winien rozpoznać jego wniosek o przyznanie pełnomocnika z urzędu, zawarty w pozwie. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje. Zażalenie okazało się uzasadnione. Rację ma bowiem skarżący, iż Sąd I instancji w pierwszej kolejności (przed wezwaniem go do uzupełnienia braków formalnych pozwu) winien rozpoznać wniosek powoda o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, zawarty w pozwie. Zgodnie z treścią art. 124 § 1 k.p.c. zgłoszenie takiego wniosku w pozwie wstrzymuje (do czasu jego rozpoznania) bieg toczącego się postępowania. Z konstrukcji wskazanego przepisu wynika konieczność rozpoznania wniosku przed podjęciem przez Sąd (także Przewodniczącego) jakichkolwiek innych czynności związanych ze sprawą. Zdaniem Sądu Apelacyjnego nie ulega wątpliwości, że przepis ten (we wskazanym zakresie) dotyczy sytuacji, gdy strona pozwana nie otrzymała jeszcze odpisu pozwu (a więc w tym zakresie nie odnosi się on do pojęcia toku postępowania, które związane jest z doręczeniem odpisu pozwu); zob. T. Demendecki, Komentarz aktualizowany do art.124 Kodeksu postępowania cywilnego , LEX 2011 . Wobec powyższego niezasadne było wzywanie powoda do uzupełnienia braków formalnych pozwu - przed rozpoznaniem jego wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu i już z tej przyczyny zaskarżone zarządzenie musi zostać uchylone. Niezależnie jednak od powyższego zważyć też należy, iż braki o które powód został wezwany przez Sąd I instancji, nie stanowiły braków formalnych pozwu, a więc też nie mogły skutkować jego zwrotem. Niewątpliwie powód pozwał 12 jednostek organizacyjnych Skarbu Państwa, załączając tylko 1 odpis pozwu. Wskazać jednak należy, iż na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa w zw. z art. 67 § 2 zd. 2 k.p.c. , wszystkie wskazane w pozwie jednostki organizacyjne Skarbu Państwa reprezentowane będą w niniejszej sprawie przez Prokuratorię Generalną. W tej zaś sytuacji, przy odpowiednim zastosowaniu art. 141 § 1 k.p.c. , stwierdzić trzeba, iż w istocie zbędne było żądanie od powoda 11 odpisów pozwu. Powód nie musiał również w pozwie wskazywać okoliczności uzasadniających właściwość Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze (por. uchwałę SN z dnia 21 listopada 2006 r., III CZP 101/06, OSNC 2007/7-8/103 ). W sprawach, w których nie zachodzi właściwość wyłączna (określona w art. 38-42 k.p.c. ), a niniejszej sprawa do nich nie należy, Sąd może pod uwagę wziąć swoją niewłaściwość tylko na zarzut pozwanego zgłoszony i należycie uzasadniony, przed wdaniem się w spór co do istoty sprawy ( art. 202 ). Mając na uwadze powyższe, wskazać należy, iż braki, o które powód został wezwany przez Sąd I instancji w istocie nie były brakami formalnymi pozwu uniemożliwiającymi nadanie mu prawidłowego biegu, których nieuzupełnienie przez powoda mogłoby skutkować zwrotem złożonego przez niego pozwu na podstawie art. 130 § 2 k.p.c. Z tych też względów Sąd Apelacyjny - na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z 397 § 2 k.p.c. - orzekł jak w postanowieniu. mw
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI