I ACz 526/15

Sąd Apelacyjny w KrakowieKraków2015-04-01
SAOSCywilnepostępowanie zabezpieczająceŚredniaapelacyjny
zabezpieczeniewierzytelnościpostępowanie cywilneinteres prawnykondycja finansowaegzekucjaroboty budowlane

Sąd Apelacyjny zmienił postanowienie Sądu Okręgowego, uwzględniając wniosek o zabezpieczenie powództwa poprzez zajęcie wierzytelności pozwanej spółki z uwagi na jej problemy finansowe.

Sąd Okręgowy oddalił wniosek o zabezpieczenie powództwa, uznając brak uprawdopodobnienia interesu prawnego. Powód w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów k.p.c. poprzez błędną ocenę materiału dowodowego i brak uwzględnienia złej kondycji finansowej pozwanej. Sąd Apelacyjny uwzględnił zażalenie, stwierdzając, że powód uprawdopodobnił zarówno roszczenie, jak i interes prawny w zabezpieczeniu, biorąc pod uwagę problemy finansowe pozwanej spółki.

Sąd Apelacyjny w Krakowie rozpoznał zażalenie powoda K. S. na postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie, które oddaliło wniosek o udzielenie zabezpieczenia powództwa o zapłatę kwoty 156.185,40 zł. Sąd Okręgowy uznał, że nie zostały spełnione kumulatywnie przesłanki z art. 730¹ § 1 k.p.c., w szczególności powód nie uprawdopodobnił interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. Sąd Apelacyjny uznał jednak, że powód skutecznie uprawdopodobnił istnienie interesu prawnego, wskazując na złą kondycję finansową strony pozwanej, prowadzone postępowania egzekucyjne, nieuregulowane należności wobec innych podmiotów oraz odstąpienie przez jednego z kontrahentów od umowy z winy pozwanej. W ocenie Sądu Apelacyjnego, okoliczności te uzasadniają obawę co do możliwości egzekucyjnego wykonania przyszłego orzeczenia. W związku z tym, Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżone postanowienie i udzielił zabezpieczenia poprzez zajęcie wskazanych wierzytelności pozwanej spółki do kwoty dochodzonej pozwem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, wniosek o udzielenie zabezpieczenia powinien zostać uwzględniony, jeśli powód uprawdopodobnił zarówno roszczenie, jak i interes prawny w jego udzieleniu, a okoliczności sprawy wskazują na zagrożenie możliwości wykonania przyszłego orzeczenia.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że powód skutecznie uprawdopodobnił interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia, przedstawiając dowody na złą kondycję finansową pozwanej, prowadzone postępowania egzekucyjne i nieuregulowane należności, co uzasadnia obawę o możliwość egzekucyjnego wykonania przyszłego orzeczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia i udzielenie zabezpieczenia

Strona wygrywająca

K. S.

Strony

NazwaTypRola
K. S.osoba_fizycznapowód
(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K.spółkapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 730

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 730¹ § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Ustawodawca interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia skojarzył z celem postępowania, którym jest umożliwienie wykonania zapadłego w sprawie orzeczenia.

k.p.c. art. 730¹ § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia istnieje wtedy, gdy brak zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia lub w inny sposób uniemożliwi lub poważnie utrudni osiągnięcie celu postępowania w sprawie.

Pomocnicze

k.p.c. art. 730¹ § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Przy wyborze sposobu zabezpieczenia sąd uwzględnia interesy stron lub uczestników postępowania w takiej mierze, aby uprawnionemu zapewnić należytą ochronę prawną, a obowiązanego nie obciążać ponad potrzebę.

k.p.c. art. 747 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zabezpieczenie roszczeń pieniężnych może nastąpić m. in. przez zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego albo innej wierzytelności lub innego prawa majątkowego.

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 233

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Powód uprawdopodobnił interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia poprzez wykazanie złej kondycji finansowej pozwanej, prowadzenia postępowań egzekucyjnych, nieuregulowanych należności i odstąpienia przez kontrahenta od umowy z winy pozwanej. Zastosowanie art. 730¹ § 2 k.p.c. wymaga wykazania, że brak zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie orzeczenia. Postępowanie zabezpieczające nie jest postępowaniem merytorycznym i jego kognicja ogranicza się do badania przesłanek tymczasowych.

Odrzucone argumenty

Sąd Okręgowy błędnie uznał, że powód nie uprawdopodobnił interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. Sąd Okręgowy dokonał dowolnej oceny materiału dowodowego i sprzecznej z zebranym materiałem dowodowym (naruszenie art. 233 k.p.c.).

Godne uwagi sformułowania

Interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia istnieje wówczas, gdy brak zabezpieczenia może poważnie utrudnić lub uniemożliwić wykonanie orzeczenia w sprawie lub w inny sposób uniemożliwić lub poważnie utrudnić osiągnięcie celu postępowania. Postępowanie zabezpieczające nie jest postępowaniem merytorycznym. Jego kognicja ogranicza się tylko i wyłącznie do badania przesłanek do wydania postanowienia tymczasowego. Celem zabezpieczenia w przypadku roszczeń nadających się do egzekucyjnego wykonania jest zapewnienie egzekucyjnej wykonalności przyszłego orzeczenia.

Skład orzekający

Jan Kremer

przewodniczący-sprawozdawca

Regina Kurek

sędzia

Robert Jurga

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie interesu prawnego w postępowaniu zabezpieczającym w przypadku roszczeń pieniężnych, zwłaszcza gdy istnieją dowody na złą kondycję finansową dłużnika."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i proceduralnej, ale stanowi przykład stosowania ogólnych przepisów o zabezpieczeniu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o zabezpieczeniu powództwa i znaczenie wykazania interesu prawnego, co jest kluczowe dla wielu prawników procesowych.

Zła kondycja finansowa firmy? Sąd Apelacyjny zabezpieczył powództwo, zajmując wierzytelności!

Dane finansowe

WPS: 156 185,4 PLN

kwota zabezpieczenia: 156 185,4 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I ACz 526/15 POSTANOWIENIE Dnia 1 kwietnia 2015 roku Sąd Apelacyjny w Krakowie, Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSA Jan Kremer (spr.) Sędziowie: SSA Regina Kurek SSA Robert Jurga po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2015 roku w Krakowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa K. S. przeciwko (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w K. o zapłatę na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 2 lutego 2015 roku, sygn. akt IX GNc 80/15 postanawia: zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że zabezpieczyć powództwo K. S. przeciwko (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w K. o zapłatę poprzez: 1. zajęcie wierzytelności przysługujących stronie pozwanej od Urzędu Miejskiego w S. Wydział Inwestycji Miejskich, wynikających z umowy o roboty budowlane dotyczące zamówienia publicznego pn. „Budowa (...) (...) w S. "; 2. zajęcie wierzytelności przysługujących stronie pozwanej od (...) S.A. w W. , wynikających z umowy o roboty budowlane dotyczące budowy w obiektach (...) w S. przy ul. (...) ; 3. zajęcie wierzytelności przysługujących stronie pozwanej od A. S. .P.A. S.A. Oddział w Polsce z siedzibą w W. (KRS nr (...) ), wynikających z umowy o roboty budowlane dotyczące budowy w B. ; 4. zajęcie wierzytelności przysługujących stronie pozwanej od (...) S.A. w P. (KRS nr (...) ), wynikających z umowy o roboty budowlane; 5. zajęcie wierzytelności przysługujących stronie pozwanej od (...) S.A. w K. (KRS nr (...) ), wynikających z umowy o roboty budowlane 6. zajęcie wierzytelności przysługujących stronie pozwanej od Miejskiego Zakładu (...) Sp. z o.o. w S. (KRS nr (...) ), wynikających z umowy o roboty budowlane; 7. zajęcie wierzytelności przysługujących stronie pozwanej od Urzędu Gminy w B. ; 8. zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego strony pozwanej o nr (...) prowadzonego w banku (...) S.A. , Oddział Korporacyjny K. , do łącznej kwoty 156.185,40 zł (sto pięćdziesiąt sześć tysięcy sto osiemdziesiąt pięć złotych czterdzieści groszy), stanowiącej sumę zabezpieczenia. Sygn. akt I ACz 526/15 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy oddalił wniosek powoda K. S. o udzielenie zabezpieczenia dochodzonego pozwem roszczenia o zapłatę kwoty 156.185,40 zł poprzez zajęcie ośmiu oznaczonych wierzytelności przysługujących stronie pozwanej (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w K. od określonych podmiotów do kwoty należności głównej. W uzasadnieniu Sąd Okręgowy uznał, że wniosek podlegał oddaleniu, gdyż nie zostały kumulatywnie wskazane w art. 730 1 § 1 k.p.c. przesłanki udzielenia zabezpieczenia. Odnośnie przesłanki uprawdopodobnienia roszczenia Sąd Okręgowy wskazał, że w sprawie został wydany nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym na podstawie przytoczonych uzasadnieniu pozwu twierdzeniach, znajdujących poparcie w załączonych do pozwu dokumentach. Odnośnie drugiej przesłanki zabezpieczenia tj. uprawdopodobnienia interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia, Sąd Okręgowy wskazał, że powód nie wykazał istnienia tej przesłanki. Interes w udzieleniu zabezpieczenia w istnieje wówczas, gdy brak zabezpieczenia może poważnie utrudnić lub uniemożliwić wykonanie orzeczenia w sprawie lub w inny sposób uniemożliwić lub poważnie utrudnić osiągnięcie celu postępowania. Zdaniem Sądu Okręgowego obawa uniemożliwienia lub poważnego utrudnienia osiągnięcia celu postępowania winna być realna, a nie ogólnikowa i znajdować swoje uzasadnienie w okolicznościach sprawy. Choć powód dołączył dokumenty o zajęciu wierzytelności strony pozwanej, to podał, iż są to egzekucje skuteczne, nie zaś bezskuteczne. Na uzasadnienie istnienia interesu prawnego niewystarczające jest wskazanie, że strona pozwana zalega z płatnościami także na rzecz innych podmiotów. Również sam fakt odmowy dobrowolnej zapłaty żądanej w pozwie kwoty, nie rodzi automatycznie zagrożenia, iż dochodzona kwota nie zostanie wyegzekwowana w przypadku zasądzenia jej na rzecz powoda. Zażalenie na to postanowienie złożył powód, zaskarżając je w całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie następujących przepisów prawa procesowego: 1/ art. 730 1 § 2 k.p.c. poprzez błędne przyjęcie, że powód nie uprawdopodobnił interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia, 2/ art. 233 k.p.c. poprzez przyjęcie dowolnej oceny materiału dowodowego oraz sprzecznej z zebranym materiałem dowodowym. W konkluzji wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez udzielenie zabezpieczenia zgodnie z wnioskiem oraz zasądzenie od strony pozwanej na swoją rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu stwierdził, że skutecznie wskazał na złą kondycję finansową strony pozwanej oraz narastające zadłużenie wobec innych podmiotów. Na tę okoliczność przedłożył dokumentację w postaci kopii pisma z dnia 24 marca 2014 r. wraz z listą nierozliczonych płatności w stosunku do (...) .H.U. (...) sp. j. Nadto powód wykazał, że strona pozwana nie reguluje należności względem (...) S.A. oraz wykazał fakt prowadzenia postępowania egzekucyjnego względem pozwanej spółki przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Pszczynie. Powyższe potwierdza, że stan majątkowy strony pozwanej stanowi zagrożenia dla wykonalności orzeczenia w niniejszej sprawie. Odnośnie zarzutu naruszenia przepisu art. 233 par 1 k.p.c. skarżący wytknął Sądowi I instancji dolaną ocenę dowodów poprzez przyjęcie, powód nie uprawdopodobnił istnienia interesu prawnego pomimo tego, że wykazana została zła kondycja finansowa pozwanej spółki. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zażalenie zasługuje na uwzględnienie, prowadząc do zmiany zaskarżonego postanowienia w kierunku uwzględnienia wniosku uprawnionego i udzielenia żądanego zabezpieczenia. Jak trafnie odnotował Sąd I instancji, udzielenia zabezpieczenia może żądać każda strona postępowania, jeżeli uprawdopodobni roszczenie, podlegające zabezpieczeniu oraz interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia. Interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia istnieje wtedy, gdy brak zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia lub w inny sposób uniemożliwi lub poważnie utrudni osiągnięcie celu postępowania w sprawie. ( art. 730 1 § 2 k.p.c. ). Przy wyborze sposobu zabezpieczenia sąd uwzględnia interesy stron lub uczestników postępowania w takiej mierze, aby uprawnionemu zapewnić należytą ochronę prawną, a obowiązanego nie obciążać ponad potrzebę ( art. 730 1 § 3 k.p.c. ). Zabezpieczenie roszczeń pieniężnych może nastąpić m. in. przez zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego albo innej wierzytelności lub innego prawa majątkowego ( art. 747 pkt 1 k.p.c. ). Przede wszystkim należy wskazać, że postępowanie zabezpieczające nie jest postępowaniem merytorycznym. Jego kognicja ogranicza się tylko i wyłącznie do badania przesłanek do wydania postanowienia tymczasowego. Oceniając przesłanki zabezpieczenia zgodzić się należy z Sądem Okręgowym trafnie uznał, pierwsze z warunkujących udzielenie zabezpieczenia przesłanek została przez uprawnionego spełniona. Nie ulega bowiem wątpliwości, że uprawniony, stosownie do wymogów art. 730 1 § 1 k.p.c. , uprawdopodobniła będące przedmiotem zabezpieczenia roszczenie. Trafny okazał się zarzut żalącego się, w którym wskazywał on, iż wbrew temu co przyjął Sąd Okręgowy – uprawdopodobnił on również interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia. Z powołanego przepisu art. 730 1 § 2 k.p.c. wynika, że ustawodawca interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia skojarzył z celem postępowania, którym jest umożliwienie wykonania zapadłego w sprawie orzeczenia. Celem zabezpieczenia w przypadku roszczeń nadających się do egzekucyjnego wykonania jest zapewnienie egzekucyjnej wykonalności przyszłego orzeczenia. W przypadku roszczeń o świadczenia pieniężne obawa co do egzekucyjnego wykonania przyszłego orzeczenia wynikać z faktu, iż zagrożona jest wypłacalność obowiązanego, w szczególności gdy nie posiada on dostatecznego majątku lub istnieje uzasadniona obawa, iż takiego majątku wyzbędzie się. Chodzi tu zatem o takie okoliczności, które wskazywałyby na zagrożenie wyzbycia się majątku przez obowiązanego, nieregulowanie zobowiązań, nieracjonalne obchodzenie się z majątkiem, grożąca obowiązanemu upadłość. Zdaniem Sądu Apelacyjnego także i ta przesłanka warunkująca udzielenie zabezpieczenia została przez powoda spełniona. Przedstawiona przez skarżącego argumentacja jest wystarczająca dla przyjęcia uprawdopodobnienia przez niego interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. Rozpatrywane w okolicznościach sprawy niniejszej twierdzenia powoda o prowadzonych wobec strony pozwanej postępowań egzekucyjnych KM 1848/14, KM 1837/14, istniejących nieuregulowanych należności wobec (...) .H.U. (...) sp. j. na kwotę porównywalną do tej dochodzonej niniejszym pozwem, poparte załączonymi do wniosku dokumentami, potwierdza, że strona pozwana ma kłopoty z płynnością finansową, a tym samym, wbrew twierdzeniu Sądu Okręgowego, uzasadnia obawę co do możliwości egzekucyjnego wykonania przyszłego orzeczenia. Również powołana we wniosku informacja o odstąpieniu przez (...) S.A. od umowy zawartej ze stroną pozwaną, wskazuje na to, że strona pozwana nie otrzyma należnego wynagrodzenia, lecz może ona zostać obciążona karami umownymi, wobec tego, że odstąpienie od umowy nastąpiło z uwagi na zawinione okoliczności leżące po jej stronie. Nadto jak wynika z załączonego do akt sprawy odpisu z rejestru przedsiębiorców KRS dla strony pozwanej Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym dla Krakowa – Podgórza w Krakowie w sprawie VI KM 2816/12 w dniu 21 października 2013 r. umorzył egzekucje prowadzoną przeciwko stronie pozwanej z uwagi to, że z egzekucji nie uzyska się sumy wyższej od kosztów egzekucyjnych (k. 13 akt). Powyższe wzmacnia argumentację o tym, że sytuacja pozwanej spółki może ulec pogorszeniu i będzie ona niewypłacalna. Okoliczności te w wystarczający sposób uprawdopodabniają, iż brak zabezpieczenia mógłby utrudnić powodowi realizację zgłoszonego roszczenia. W tym stanie rzeczy Sąd Apelacyjny uznając za uprawdopodobnione zarówno roszczenie jak i interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia udzielił zabezpieczenia w sposób wskazany we wniosku. Sposób ten, w świetle przepisu art. 730 1 § 3 k.p.c. , uwzględnia interesy obu stron oraz jest adekwatny do celu postępowania, jakim jest uzyskanie zapłaty za wykonane przez powoda roboty elektryczne, a ponadto nie obciąży obowiązanej ponad potrzebę. Z tych względów Sąd Apelacyjny na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. orzekł jak sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI