I ACz 509/12

Sąd Apelacyjny w RzeszowieRzeszów2012-08-24
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaapelacyjny
wyłączenie sędziegobezstronnośćegzekucjanieruchomośćsąd apelacyjnysąd okręgowyzażaleniepostępowanie cywilne

Sąd Apelacyjny częściowo uwzględnił zażalenie dłużnika, wyłączając dodatkowego sędziego od rozpoznania sprawy o egzekucję nieruchomości, ale oddalił wniosek w pozostałym zakresie.

Dłużnik złożył zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego, domagając się wyłączenia wszystkich sędziów Sądu Rejonowego w Rzeszowie od rozpoznania sprawy o egzekucję nieruchomości z powodu rzekomych wątpliwości co do ich bezstronności. Sąd Apelacyjny, analizując oświadczenia sędziów, wyłączył od rozpoznania sprawy sędziów, którzy przyznali, że znają osobiście komornika, a także dodatkowo sędziego, którego znajomość z pełnomocnikiem dłużnika była jedynie zawodowa. W pozostałym zakresie zażalenie i wniosek oddalono.

Sprawa dotyczyła wniosku dłużnika o wyłączenie wszystkich sędziów Sądu Rejonowego w Rzeszowie od rozpoznania sprawy o egzekucję nieruchomości. Sąd Okręgowy wyłączył trzech sędziów, uznając ich znajomość z komornikiem za podstawę do wyłączenia, a w pozostałym zakresie wniosek oddalił. Dłużnik złożył zażalenie, podtrzymując obawy o bezstronność pozostałych sędziów. Sąd Apelacyjny, po ponownej analizie, stwierdził, że nie zachodzą przesłanki do wyłączenia sędziów z mocy ustawy (art. 48 kpc). Wniosek podlegał ocenie na podstawie art. 49 kpc. Sąd podkreślił konstytucyjny obowiązek bezstronności sędziego. Wyłączono sędziów, którzy przyznali się do osobistej znajomości z komornikiem (W. O., R. M., K. B.). Sąd Apelacyjny, w przeciwieństwie do Sądu Okręgowego, wyłączył również sędziego K. B., mimo że jej znajomość z pełnomocnikiem dłużnika miała charakter zawodowy, aby uniknąć wszelkich wątpliwości. Pozostali sędziowie, którzy nie mieli kontaktów osobistych ze stronami ani komornikiem, nie zostali wyłączeni, gdyż zawodowe kontakty z pełnomocnikami nie stanowiły wystarczającej podstawy do powstania uzasadnionych wątpliwości co do ich bezstronności. Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżone postanowienie, wyłączając dodatkowego sędziego, a w pozostałym zakresie oddalił wniosek i zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Znajomość sędziego z komornikiem o charakterze osobistym może stanowić podstawę do wyłączenia. Natomiast zawodowa znajomość z pełnomocnikiem strony, bez relacji emocjonalnych zagrażających bezstronności, nie jest wystarczająca do wyłączenia sędziego.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny oparł się na art. 49 kpc, analizując oświadczenia sędziów. Wyłączył sędziów znających osobiście komornika, ale oddalił wniosek o wyłączenie sędziego, którego znajomość z pełnomocnikiem była jedynie zawodowa, uznając, że nie budzi to uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia i oddalenie wniosku w pozostałym zakresie

Strona wygrywająca

dłużnik (częściowo)

Strony

NazwaTypRola
L. S. (...)innewierzyciel
K. F.innewierzyciel
L. N. sp. j. w R.spółkawierzyciel
Sekurytyzacyjnego S- C. Funduszu (...) w W.innewierzyciel
(...) SA w W.spółkawierzyciel
Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R.instytucjawierzyciel
W. S.osoba_fizycznadłużnik

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 49

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do wnioskowania przez stronę o wyłączenie sędziego.

Konstytucja RP art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucyjny obowiązek zachowania bezstronności przez sędziego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 48

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Znajomość osobista sędziego z komornikiem J. K. uzasadnia wyłączenie. Znajomość osobista sędziego K. B. z komornikiem J. K. uzasadnia wyłączenie.

Odrzucone argumenty

Zawodowa znajomość sędziego K. B. z pełnomocnikiem dłużnika uzasadnia wyłączenie. Wszyscy sędziowie Sądu Rejonowego w Rzeszowie powinni zostać wyłączeni z powodu rzekomej stronniczości.

Godne uwagi sformułowania

obowiązek zachowania bezstronności przez sędziego przy rozpoznawaniu każdej sprawy jest jego obowiązkiem konstytucyjnym sędzia nie może być wyłączony od rozpoznania sprawy zawsze w sytuacji, gdy zna osoby będące uczestnikami postępowania, o ile ta znajomość nie ma charakteru mogącego doprowadzić do powstania u obiektywnego, nie zainteresowanego w sprawie, zewnętrznego obserwatora uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności sędziego przeświadczenie dłużnika co do tego, że wszyscy sędziowie Sądu Rejonowego w Rzeszowie będą stronniczy i świadomie doprowadzą do błędnego i niekorzystnego dla niego rozstrzygnięcia, nie jest przesłanką do żądania wyłączenia wszystkich sędziów tego sądu.

Skład orzekający

Kazimierz Rusin

przewodniczący

Anna Pelc

sędzia sprawozdawca

Grażyna Demko

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o wyłączeniu sędziego (art. 49 kpc) w kontekście znajomości z komornikiem i pełnomocnikami."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i oceny konkretnych znajomości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy kluczowego aspektu wymiaru sprawiedliwości - bezstronności sędziego, co jest zawsze interesujące dla prawników. Pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o wyłączeniu sędziego.

Kiedy znajomość z komornikiem lub pełnomocnikiem może wyłączyć sędziego? Analiza orzeczenia SA w Rzeszowie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I ACz 509/12 POSTANOWIENIE Dnia 24 sierpnia 2012 r. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie I Wydział Cywilny w składzie następującym Przewodniczący: SSA Kazimierz Rusin Sędziowie: SA Anna Pelc (spr.) SA Grażyna Demko po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2012 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku wierzycieli: L. S. (...) K. F. , L. N. sp. j. w R. , Sekurytyzacyjnego S- C. Funduszu (...) w W. , (...) SA w W. , Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z udziałem dłużnika W. S. o egzekucję nieruchomości na skutek zażalenia dłużnika na postanowienie Sądu Okręgowego w Rzeszowie Wydział I Cywilny z dnia 20 grudnia 2011r., sygn. akt I Co 197/11 p o s t a n a w i a: I. zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że wyłączyć od rozpoznania sprawy także sędziego Sądu Rejonowego w Rzeszowie K. B. , II. oddalić wniosek w pozostałym zakresie, III. oddalić zażalenie w pozostałym zakresie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy wyłączył od rozpoznania sprawy sędziów Sądu Rejonowego w Rzeszowie: P. J. , W. O. i R. M. , zaś w pozostałym zakresie wniosek dłużnika oddalił. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd wskazał, iż podane przez dłużnika wątpliwości co do bezstronności sędziów Sądu Rejonowego w Rzeszowie są nieuzasadnione i dlatego nie mogły być podstawą do wyłączenia wszystkich sędziów tego sądu. Jedynie z oświadczeń w/w trzech sędziów wynika, że zachodzi uzasadniona podstawa do wyłączenia ich od rozpoznawania niniejszej sprawy, gdyż znają na gruncie osobistym komornika J. K. (SSR R. M. i SSR W. O. ), zaś SSR P. J. wniósł o swoje wyłącznie oświadczając, iż sprawa dotyczy jego osoby. Natomiast pozostali sędziowie Sądu Rejonowego w Rzeszowie nie znają osobiście stron postępowania i nie zachodzą po ich stronie żadne okoliczności mogące wywołać wątpliwości co do ich bezstronności w sprawie. W zażaleniu na powyższe postanowienie dłużnik zakwestionował dokonane przez Sąd Okręgowy ustalenia i ich ocenę prawną. Nadal konsekwentnie wyrażał swoje obawy co do bezstronności pozostałych sędziów Sądu Rejonowego w Rzeszowie. Mając powyższe na uwadze dłużnik wniósł o wyłączenie pozostałych sędziów Sądu Rejonowemu w Rzeszowie od rozpoznanie niniejszej sprawy. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy nadmienić, że w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki wymienione w art. 48 kpc wyłączające z mocy ustawy sędziów od prowadzenia sprawy. Wniosek dłużnika o wyłączenie wszystkich sędziów Sądu Rejonowego w Rzeszowie podlega więc ocenie wyłącznie na podstawie art. 49 kpc , gdyż jedynie w oparciu o ten przepis strona może wnioskować o wyłączenie sędziego. Przede wszystkim obowiązek zachowania bezstronności przez sędziego przy rozpoznawaniu każdej sprawy jest jego obowiązkiem konstytucyjnym ( art. 45 ust. 1 Konstytucji RP ), którego ma przestrzegać bez względu na to kim są strony w poddanej jego rozstrzygnięciu sprawie i czego sprawa dotyczy. Dlatego sędzia nie może być wyłączony od rozpoznania sprawy zawsze w sytuacji, gdy zna osoby będące uczestnikami postępowania, o ile ta znajomość nie ma charakteru mogącego doprowadzić do powstania u obiektywnego, nie zainteresowanego w sprawie, zewnętrznego obserwatora uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności sędziego. W przedmiotowej sprawie dłużnik kwestionuje prawidłowość wykonywanych czynności egzekucyjnych przez komornika J. K. , zarzucając mu stronniczość, celową opieszałość w podejmowaniu czynności, utrudnianie w zaznajomieniu się z aktami itp. Ponadto w ocenie dłużnika sędzia A. H. jest znajomą powyższego komornika, zaś pozostali sędziowie Sądu Rejonowego w Rzeszowie znają się prywatnie z sędzią A. H. oraz J. K. , co wywołuje uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności w niniejszej sprawie. Ze złożonych przez sędziów Sądu Rejonowego w Rzeszowie oświadczeń wynika, iż oprócz P. J. (którego, jak twierdzi sprawa dotyczy k. 270), wyłączeniu od rozpoznania niniejszej sprawy podlegają sędziowie W. O. k (k. 325), R. M. (k. 326) oraz K. B. (k. 289), którzy przyznali, iż znają osobiście komornika J. K. . W związku z powyższym, aby uniknąć jakichkolwiek wątpliwości co do bezstronności sędziów Sąd Okręgowy wyłączył od rozpoznania sprawy sędziów: P. J. ę, W. O. oraz R. M. , zaś Sąd Apelacyjny – po ponownej analizie wszystkich oświadczeń sędziów – wyłączył dodatkowo sędziego Katarzynę Baryłę. Natomiast pozostałych sędziów Sądu Rejonowego w Rzeszowie - jak wynika z ich oświadczeń - nie łączą kontakty osobiste ze stronami, czy też komornikiem, zaś kontakty zawodowe sędziów (w tym z pełnomocnikami) stron nie są jednak w niniejszej sprawie wystarczające do powstania uzasadnionych wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektyzowanych przesłankach, skoro brak jest relacji emocjonalnych zagrażających bezstronności sędziowskiej. Z tych też względów oświadczenie SSR K. B. (k. 286), z którego wynika, iż zna pełnomocnika dłużnika na gruncie zawodowym nie może być podstawą wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy. Tym samym przeświadczenie dłużnika co do tego, że wszyscy sędziowie Sądu Rejonowego w Rzeszowie będą stronniczy i świadomie doprowadzą do błędnego i niekorzystnego dla niego rozstrzygnięcia, nie jest przesłanką do żądania wyłączenia wszystkich sędziów tego sądu. Z tych względów Sąd Apelacyjny, na podstawie art. 386 § 1 kpc w zw. z art. 397 § 2 kpc zmienił zaskarżone postanowienie, zaś w oparciu o treść art. 385 kpc w zw. z art. 397 § 2 kpc oddalił wniosek i zażalenie w pozostałym zakresie. Zarządzenie: 1) odpis postanowienia doręczyć pełnomocnikowi (...) SA , pozostałym wierzycielom oraz pełnomocnikowi dłużnika, 2) po nadejściu dowodów doręczenia akta zwrócić Sądowi Okręgowemu w Rzeszowie. R. , dnia 24 sierpnia 2012r. mp/

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI