I ACz 459/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny oddalił zażalenie na postanowienie o odmowie nadania klauzuli wykonalności, stwierdzając, że poręczyciel, który spłacił część długu, nie nabywa prawa do zaspokojenia z tytułu wykonawczego wierzyciela.
Wnioskodawca, poręczyciel, domagał się nadania na swoją rzecz klauzuli wykonalności na podstawie nakazu zapłaty, po tym jak spłacił część długu wierzycielowi. Sąd Okręgowy odmówił, a Sąd Apelacyjny podtrzymał tę decyzję. Sąd uznał, że choć poręczyciel wstępuje w prawa wierzyciela do wysokości spełnionego świadczenia (art. 518 k.c.), nie nabywa prawa do zaspokojenia z tytułu wykonawczego, który uzyskał pierwotny wierzyciel (art. 788 § 1 k.p.c.).
Wnioskodawca, Fundusz (...) Sp. z o.o. w O., złożył wniosek o nadanie na swoją rzecz klauzuli wykonalności do nakazu zapłaty wydanego przez Sąd Okręgowy w Opolu. Wnioskodawca, będący poręczycielem w umowie pożyczki, dokonał częściowej spłaty długu na rzecz pierwotnego wierzyciela (Fundacji (...) oraz (...)) w kwocie 325.206,81 zł. Na mocy art. 518 k.c. wstąpił w prawa wierzyciela do wysokości dokonanej zapłaty. Sąd Okręgowy w Opolu oddalił wniosek, uznając, że zapłata przez poręczyciela nie jest równoznaczna ze wstąpieniem w prawa wierzyciela w trybie art. 788 § 1 k.p.c. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu, rozpoznając zażalenie wnioskodawcy, podzielił stanowisko sądu pierwszej instancji. Zgodnie z uzasadnieniem, zaspokojenie wierzyciela przez poręczyciela nie powoduje wygaśnięcia długu głównego, a poręczyciel wstępuje w prawa zaspokojonego wierzyciela do wysokości spełnionego świadczenia (art. 518 § 1 pkt 1 k.c.), nabywając prawo do roszczenia regresowego. Jednakże, nie nabywa prawa do zaspokojenia się z tego tytułu wykonawczego, który uzyskał pierwotny wierzyciel, zgodnie z art. 788 § 1 k.p.c. Sąd podkreślił, że konstrukcja wstąpienia ex lege zapewnia poręczycielowi sytuację prawną analogiczną do pierwotnego wierzyciela w stosunku do dłużnika głównego, dając mu szansę odzyskania zapłaconej sumy, ale nie poprzez przejęcie tytułu wykonawczego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, poręczyciel nie nabywa prawa do zaspokojenia się z tytułu wykonawczego, który uzyskał pierwotny wierzyciel.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że choć poręczyciel wstępuje w prawa wierzyciela do wysokości spełnionego świadczenia (art. 518 k.c.) i nabywa prawo do roszczenia regresowego, nie nabywa prawa do zaspokojenia z tytułu wykonawczego pierwotnego wierzyciela zgodnie z art. 788 § 1 k.p.c.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalić zażalenie
Strona wygrywająca
Sąd Okręgowy w Opolu
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Fundusz (...) Sp. z o.o. w O. | spółka | wnioskodawca |
| M. S. | osoba_fizyczna | dłużnik |
| J. S. | osoba_fizyczna | dłużnik |
| Fundacja (...) oraz (...) | instytucja | wierzyciel |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 788 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis ten reguluje sytuację, gdy uprawnienie lub obowiązek po powstaniu tytułu egzekucyjnego lub w toku sprawy przed wydaniem tytułu przeszły na inną osobę. Sąd nadaje klauzulę wykonalności na rzecz lub przeciwko tej osobie, gdy przejście to będzie wykazane dokumentem urzędowym lub prywatnym z podpisem urzędowo poświadczonym. Sąd uznał, że zapłata przez poręczyciela nie jest równoznaczna z przejściem uprawnienia w rozumieniu tego przepisu w celu uzyskania klauzuli wykonalności na podstawie tytułu pierwotnego wierzyciela.
k.c. art. 518 § § 1 pkt 1
Kodeks cywilny
Przepis ten stanowi, że jeżeli osoba trzecia zapłaciła dług, w którym poręczyła, nabywa ona spłaconą wierzytelność do wysokości dokonanej zapłaty. Sąd uznał, że poręczyciel wstępuje w prawa wierzyciela na tej podstawie, ale nie nabywa prawa do tytułu wykonawczego.
Pomocnicze
k.c. art. 376
Kodeks cywilny
Reguluje odpowiedzialność solidarną, wskazując na możliwość dochodzenia zwrotu części świadczenia od współdłużników. Sąd wspomniał o tym przepisie w kontekście, że poręczyciel może żądać od dłużnika głównego wszystkiego, co sam świadczył, a nie tylko w stosunkowej części.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zażalenia. Sąd Apelacyjny rozpoznał sprawę w trybie zażalenia.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozpoznania zażalenia przez sąd drugiej instancji. Sąd Apelacyjny zważył, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zapłata przez poręczyciela wierzycielowi nie powoduje wstąpienia w prawa wierzyciela w trybie art. 788 § 1 k.p.c. w celu uzyskania klauzuli wykonalności na podstawie tytułu pierwotnego wierzyciela.
Odrzucone argumenty
Spełnienie świadczenia przez osobę trzecią (poręczyciela), powodujące nabycie spłaconej wierzytelności do wysokości dokonanej zapłaty, jest równoznaczne ze wstąpieniem tej osoby w prawa zaspokojonego wierzyciela, a w konsekwencji z prawem do uzyskania przez nią klauzuli wykonalności przeciwko dłużnikom głównym.
Godne uwagi sformułowania
Nie nabywa natomiast prawa do zaspokojenia się z tego wykonawczego, jaki uzyskał wierzyciel (art. 788 § 1 k.p.c.). Konstrukcja wstąpienia ex lege poręczyciela w miejsce zaspokojonego wierzyciela zapewnia poręczycielowi taką samą sytuację prawną, w stosunku do dłużnika głównego, jaką miał pierwotny wierzyciel.
Skład orzekający
Adam Jewgraf
przewodniczący
Anna Guzińska
sędzia
Walter Komorek
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 788 § 1 k.p.c. w kontekście wstąpienia poręczyciela w prawa wierzyciela po spłacie długu i możliwości uzyskania klauzuli wykonalności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji poręczyciela i jego prawa do tytułu wykonawczego pierwotnego wierzyciela.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa wyjaśnia istotną kwestię proceduralną dotyczącą praw poręczyciela po spłacie długu, co jest ważne dla praktyków prawa cywilnego i egzekucyjnego.
“Poręczyciel spłacił dług, ale czy może przejąć tytuł wykonawczy? Wyjaśnia Sąd Apelacyjny.”
Dane finansowe
WPS: 325 206,81 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I ACz 459/13 POSTANOWIENIE Dnia 20 marca 2013 r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu – Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący Sędzia SA: Adam Jewgraf Sędzia SA: Sędzia SA: Anna Guzińska Walter Komorek (spr.) po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym we Wrocławiu sprawy z wniosku: (...) Funduszu (...) Sp. z o.o. w O. z udziałem: M. S. i J. S. o nadanie klauzuli wykonalności na rzecz innej osoby na skutek zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego w Opolu z dnia 24 stycznia 2013 r., sygn. akt Co 187/12 p o s t a n a w i a: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE (...) Sp. z o.o. w O. wniósł o nadanie na swoją rzecz klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty Sądu Okręgowego w Opolu z dnia 3 lipca 2012 r., sygn. akt I Nc 89/12, do kwoty 325.206,81 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia 13 października 2012 r. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że nakazem zapłaty z dnia 3 lipca 2012 r. Sąd Okręgowy w Opolu nakazał dłużnikom M. S. i J. S. , aby zapłacili solidarnie na rzecz Fundacji (...) oraz (...) w O. kwotę 478.217 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 7 czerwca 2012 r. W dniu 29 grudnia 2011 r. pomiędzy Fundacją (...) oraz (...) a M. S. doszło do zawarcia umowy pożyczki na kwotę 465.500 zł, przy czym pożyczkobiorcą był M. S. , a zabezpieczeniem spłaty przez niego pożyczki było poręczenie cywilne udzielone przez wnioskodawcę do kwoty 325.850 zł. W dniu 12 października 2012 r. (...) Sp. z o.o. w O. dokonał zapłaty na rzecz Fundacji (...) oraz (...) kwoty 325.206,81 zł z niespłaconej pożyczki wyżej opisanej, przy czym Fundusz na podstawie art. 518 k.c. wstąpił w prawa wierzyciela do wysokości dokonanej zapłaty. Sąd Okręgowy w Opolu ocenił, iż wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 788 § 1 k.p.c. , jeżeli uprawnienie lub obowiązek po powstaniu tytułu egzekucyjnego lub w toku sprawy przed wydaniem tytułu przeszły na inną osobę, sąd nada klauzulę wykonalności na rzecz lub przeciwko tej osobie, gdy przejście to będzie wykazane dokumentem urzędowym lub prywatnym z podpisem urzędowo poświadczonym. Zapłacenie przez wnioskodawcę – poręczyciela na rzecz Fundacji (...) oraz (...) w O. kwoty 325.206,81 zł nie jest równoznaczne ze wstąpieniem w prawa tej Fundacji jako wierzyciela wpłacającemu przysługuje skuteczne prawo dochodzenia od dłużnika naprawienia wyrządzonej szkody, ale nie w trybie przewidzianym przez art. 788 § 1 k.p.c. W zażaleniu na to postanowienie, wnosząc o jego zmianę poprzez uwzględnienie wniosku, wnioskodawca zarzucił, iż spełnienie świadczenia przez osobę trzecią, powodujące nabycie spłaconej wierzytelności do wysokości dokonanej zapłaty, jest równoznaczne ze wstąpieniem tej osoby w prawa zaspokojonego wierzyciela, a w konsekwencji z prawem do uzyskania przez nią klauzuli wykonalności przeciwko dłużnikom głównym. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, bo zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Zaspokojenie wierzyciela przez poręczyciela zwalnia dłużnika głównego z zobowiązania wobec wierzyciela. Obojętny jest sposób tego zaspokojenia, Może on polegać nie tylko na wykonaniu zobowiązania zgodnie z jego pierwotną treścią, ale także np. na zapłaceniu odszkodowania, złożeniu przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego ( art. 467 i art. 486 § 1 k.c. ), odnowieniu ( art. 506 § 1 k.c. ), datio in solutum ( art. 453 k.c. ), potrąceniu z własną wierzytelnością ( art. 498 k.c. ), i to także wówczas, gdy potrącenie zostało dokonane nieprawidłowo (por. orzeczenie Sądu Najwyższego z 10 września 1957 r., I CR 685/57, OSN 1959, nr II, poz. 39 ). Zaspokojenie wierzyciela przez poręczyciela jednak nie powoduje wygaśnięcia długu głównego. Poręczyciel bowiem wstępuje z mocy ustawy w prawa zaspokojonego wierzyciela do wysokości spełnionego świadczenia ( art. 518 § 1 pkt 1 k.c. ). Może więc żądać od dłużnika głównego wszystkiego, co sam świadczył wierzycielowi z tytułu długu głównego (a nie tylko w stosunkowej części, jak nakazuje reguła przyjęta w art. 376 k.c. przy odpowiedzialności solidarnej). W braku dobrowolnej zapłaty nabywa prawo do roszczenia regresowego w znaczeniu materialnym. Nie nabywa natomiast prawa do zaspokojenia się z tego tytułu wykonawczego, jaki uzyskał wierzyciel ( art. 788 § 1 k.p.c. ). Konstrukcja wstąpienia ex lege poręczyciela w miejsce zaspokojonego wierzyciela zapewnia poręczycielowi taką samą sytuację prawną, w stosunku do dłużnika głównego, jaką miał pierwotny wierzyciel. Powstaje po stronie tego poręczyciela szansa odzyskania całej lub części sumy zapłaconej tytułem poręczenia. Z braku wyraźnego w tym względzie przepisu prawnego oraz regulacji umownej, poręczyciel zdany byłby tylko na niepewne roszczenie z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia. Orzeczenie Sądu Apelacyjnego uzasadniają przepisy art. 385 i art. 397 § 2 k.p.c. bp
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI