I ACZ 4/13Uchylenie postanowienia o niewłaściwosci rzeczowej
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła zażalenia pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego w Rzeszowie, który uznał się za niewłaściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy i przekazał ją do Sądu Rejonowego w Dębicy. Sąd Okręgowy oparł swoje rozstrzygnięcie na ostatecznym sprecyzowaniu przez powoda żądania pozwu, obejmującego zapłatę kwoty 54.011,98 zł, uznając, że sprawa nie jest zastrzeżona do właściwości sądów okręgowych. Pozwana zarzuciła naruszenie art. 25 § 1 k.p.c. poprzez niedokonanie sprawdzenia wartości przedmiotu sporu, mimo jej wniosku. Sąd Apelacyjny, analizując sprawę, wskazał, że sąd pierwszej instancji był zobowiązany do ustalenia swojej właściwości. Pierwotnie powód domagał się wydania nieruchomości, wskazując wartość 176.766 zł. Następnie zmienił żądanie, domagając się przywrócenia stanu zgodnego z prawem i zapłaty 39.281,44 zł, podając łączną wartość przedmiotu sporu 54.011,98 zł. Sąd Apelacyjny podkreślił, że wartość przedmiotu sporu powinna być sprawdzona przez sąd, zwłaszcza w kontekście roszczenia negatoryjnego, gdzie zastosowanie art. 23 § 2 k.p.c. (dotyczącego czynszu najmu) mogło być nieuzasadnione. Sąd Okręgowy powinien był zarządzić dochodzenie w celu sprawdzenia wartości przedmiotu sporu, co miało wpływ na ustalenie właściwości sądu. W związku z tym Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie właściwości sądu w sprawach, gdzie wartość przedmiotu sporu jest sporna lub wymaga weryfikacji, zwłaszcza w kontekście roszczeń negatoryjnych.
Dotyczy specyficznych przepisów k.p.c. dotyczących właściwości i wartości przedmiotu sporu. Interpretacja może być zależna od konkretnych okoliczności sprawy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał się za niewłaściwy rzeczowo, nie weryfikując uprzednio wartości przedmiotu sporu, zwłaszcza w kontekście roszczenia negatoryjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji nieprawidłowo uznał się za niewłaściwy rzeczowo, ponieważ powinien był najpierw zweryfikować wartość przedmiotu sporu, szczególnie w części dotyczącej roszczenia negatoryjnego, zanim podjął decyzję o przekazaniu sprawy innemu sądowi.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny wskazał, że sąd do którego wniesiono pozew jest zobowiązany do ustalenia swojej właściwości. Wartość przedmiotu sporu podlega sprawdzeniu przez sąd, a możliwość podjęcia działań w celu jej sprawdzenia istnieje do chwili doręczenia pozwu, a po tym terminie tylko na zarzut pozwanego. W tej sprawie pozwana zgłosiła zarzut dotyczący wartości przedmiotu sporu, a sąd okręgowy nie podjął działań w celu jej weryfikacji, co było przedwczesne.
Jak należy obliczyć wartość przedmiotu sporu w sprawie o przywrócenie stanu zgodnego z prawem nieruchomości lokalowo-użytkowej (roszczenie negatoryjne)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wartość przedmiotu sporu w sprawach o roszczenia negatoryjne dotyczące nieruchomości, gdzie wartość przedmiotu sporu jest możliwa do oszacowania i obliczenia, niekoniecznie opiera się na odpowiednim zastosowaniu art. 23 § 2 k.p.c. (dotyczącym czynszu najmu). Sąd powinien zbadać możliwość oszacowania wartości.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny stwierdził, że w sytuacji, gdy powód domaga się przywrócenia stanu zgodnego z prawem poprzez nakazanie pozwanej dokonania określonych czynności faktycznych, których wartość jest możliwa do oszacowania, odpowiednie zastosowanie przepisu art. 23 § 2 k.p.c. w celu obliczenia wartości przedmiotu sporu w sprawach o roszczenia negatoryjne nie znajduje uzasadnienia. Sąd powinien sprawdzić podaną przez powoda wartość.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. M. | osoba_fizyczna | powód |
| A. M. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (9)
Główne
k.p.c. art. 200 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę sądowi właściwemu.
k.p.c. art. 25 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd bada, czy wartość przedmiotu sporu jest zgodna z rzeczywistym stanem rzeczy i przepisami.
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji uchyla postanowienie i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Postanowienia sądu pierwszej instancji są zaskarżalne zażaleniem.
Pomocnicze
k.p.c. art. 17 § § 1 pkt. 4
Kodeks postępowania cywilnego
Określa sprawy zastrzeżone do właściwości sądów okręgowych.
k.p.c. art. 15 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd właściwy w chwili wniesienia pozwu pozostaje właściwy aż do zakończenia postępowania.
k.p.c. art. 23 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sposób obliczania wartości przedmiotu sporu w sprawach o wydanie nieruchomości posiadanej bez tytułu prawnego (suma trzymiesięcznego czynszu najmu).
k.p.c. art. 19-24
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące wartości przedmiotu sporu.
k.p.c. art. 108 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 25 § 1 k.p.c. poprzez niedokonanie sprawdzenia wartości przedmiotu sporu w sytuacji złożenia przez pozwaną takiego wniosku. • Sąd Okręgowy powinien był sprawdzić podaną przez powoda wartość przedmiotu sporu, zwłaszcza w części dotyczącej roszczenia negatoryjnego, i zarządzić w tym celu dochodzenie.
Godne uwagi sformułowania
sąd właściwy w chwili wniesienia pozwu pozostaje właściwy, aż do momentu ukończenia postępowania, choćby podstawy właściwości zmieniły się w toku sprawy • sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę sądowi właściwemu • wartość przedmiotu sporu podlega sprawdzeniu przez sąd zarówno co do zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy, jak i co do zgodności z przepisami art. 19-24 k.p.c. • możliwość podjęcia przez sąd czynności z urzędu, a zwłaszcza zarządzenia dochodzenia w celu sprawdzenia wartości przedmiotu sporu istnieje do chwili doręczenia pozwu pozwanemu • po doręczeniu pozwu sprawdzenie wartości przedmiotu sporu możliwe jest tylko na zarzut pozwanego, którego skuteczne zgłoszenie możliwe jest przed wdaniem się w spór co do istoty sprawy
Skład orzekający
Jan Sokulski
przewodniczący-sprawozdawca
Anna Gawełko
sędzia
Dariusz Mazurek
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości sądu w sprawach, gdzie wartość przedmiotu sporu jest sporna lub wymaga weryfikacji, zwłaszcza w kontekście roszczeń negatoryjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów k.p.c. dotyczących właściwości i wartości przedmiotu sporu. Interpretacja może być zależna od konkretnych okoliczności sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje ważny aspekt proceduralny postępowania cywilnego – ustalanie właściwości sądu i rolę sądu w weryfikacji wartości przedmiotu sporu. Jest to kluczowe dla praktyków prawa.
“Kiedy sąd nie jest pewien swojej właściwości? Kluczowa rola weryfikacji wartości przedmiotu sporu.”
Dane finansowe
WPS: 54 011,98 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.