I ACz 346/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Okręgowego, który częściowo oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że powód posiadał środki na pokrycie części opłat.
Powód A. G. domagał się zwolnienia od kosztów sądowych w całości w sprawie o zapłatę przeciwko Polskiemu Biuru Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. Sąd Okręgowy zwolnił go częściowo, uznając, że posiada stałe dochody i otrzymał już zadośćuczynienie, co pozwala mu na pokrycie części opłat. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie powoda, podzielając argumentację sądu niższej instancji, że pomoc państwa powinna być udzielana osobom w trudnej sytuacji materialnej, a wnioskodawca powinien poczynić pewne oszczędności i wykorzystać dostępne środki, w tym otrzymane zadośćuczynienie, do pokrycia kosztów sądowych.
Sąd Apelacyjny w Rzeszowie rozpoznał zażalenie powoda A. G. na postanowienie Sądu Okręgowego w Przemyślu, który częściowo oddalił jego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Sąd Okręgowy uznał, że powód, mimo trudnej sytuacji materialnej, jest w stanie uiścić opłatę sądową w kwocie 1.500 zł oraz ewentualne wydatki, biorąc pod uwagę jego stały dochód (1.500 zł miesięcznie) oraz dochód żony (1.250 zł miesięcznie), a także fakt otrzymania 5.000 zł zadośćuczynienia od pozwanego w związku ze śmiercią ojca. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie, stwierdzając, że przepis o zwolnieniu od kosztów sądowych ma na celu pomoc osobom w trudnej sytuacji materialnej, które nie mogą ponieść kosztów bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Podkreślono, że wnioskodawca powinien poczynić oszczędności i wykorzystać dostępne środki, w tym otrzymane zadośćuczynienie, do pokrycia kosztów sądowych, co nie wyklucza jego podstawowej funkcji rekompensaty krzywdy. Sąd uznał, że zgromadzenie kwoty 1.500 zł na opłatę sądową mieściło się w możliwościach finansowych powoda, a jego argumentacja o braku możliwości uwzględnienia otrzymanego zadośćuczynienia była niezasadna.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, powód nie może zostać całkowicie zwolniony od kosztów sądowych, jeśli posiada środki pozwalające na pokrycie części opłat bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pomoc państwa w postaci zwolnienia od kosztów sądowych jest skierowana do osób w trudnej sytuacji materialnej. Wnioskodawca powinien poczynić oszczędności i wykorzystać dostępne środki, w tym otrzymane zadośćuczynienie, do pokrycia części kosztów sądowych, jeśli mieści się to w jego możliwościach finansowych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalić zażalenie
Strona wygrywająca
Polskie Biuro Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. G. | osoba_fizyczna | powód |
| Polskie Biuro Ubezpieczycieli Komunikacyjnych | instytucja | pozwany |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 102 § ust. 1
Kodeks postępowania cywilnego
Regulacja stanowi pomoc państwa dla osób, które ze względu na trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Ubiegający się o pomoc powinien poczynić pewne oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia siebie i rodziny, bądź uruchomić dodatkowe źródła finansowania.
Pomocnicze
k.p.c. art. 101
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powód posiada stały dochód oraz otrzymał zadośćuczynienie, co pozwala mu na pokrycie części opłat sądowych. Wnioskodawca powinien poczynić oszczędności i wykorzystać dostępne środki na pokrycie kosztów sądowych. Otrzymane zadośćuczynienie może być przeznaczone na poczet kosztów sądowych bez uszczerbku dla jego podstawowej funkcji.
Odrzucone argumenty
Powód zarzucił naruszenie art. 102 ust. 1 u.k.s.c. poprzez błędne ustalenie, że jest w stanie uiścić część opłaty sądowej i inne koszty.
Godne uwagi sformułowania
pomoc państwa dla osób, które ze względu na trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny powinien przede wszystkim poczynić pewne oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia siebie i rodziny, bądź uruchomić dodatkowe źródła finasowania zgromadzenie przez niego, w pierwszej kolejności, kwoty 1.500 zł na poczet opłaty sądowej od pozwu pozostawało w granicach jego możliwości finansowych To konkretna sytuacja decyduje, czy i w jakim zakresie, strona może przeznaczyć znajdujące się w jej dyspozycji środki majątkowe na pokrycie opłaty sądowej bez uszczerbku w zakresie koniecznego utrzymania jej i najbliższej rodziny rozpoznawanie wniosków o zwolnienie od kosztów sądowych opierało się na podejściu pragmatycznym, unikającym skrajności i uwzględniającym, na ile to możliwe, realia konkretnej sprawy
Skład orzekający
Marek Klimczak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia od kosztów sądowych w kontekście posiadania przez stronę stałych dochodów i otrzymanych świadczeń odszkodowawczych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji materialnej strony i oceny jej możliwości finansowych przez sąd.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy praktycznego aspektu postępowania cywilnego - zwolnienia od kosztów sądowych, co jest istotne dla prawników i osób występujących na drogę sądową. Pokazuje pragmatyczne podejście sądu do oceny sytuacji materialnej.
“Czy otrzymane zadośćuczynienie pozbawia Cię prawa do zwolnienia od kosztów sądowych?”
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I ACz 346/14 POSTANOWIENIE Dnia 27 czerwca 2014 r. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie I Wydział Cywilny w składzie następującym : Przewodniczący: SSA Marek Klimczak po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa A. G. przeciwko Polskiemu Biuru Ubezpieczycieli Komunikacyjnych w W. o zapłatę na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego w Przemyślu z dnia 25 marca 2014r. sygn.. akt I C 232/14 p o s t a n a w i a: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w Przemyślu zwolnił powoda A. G. od opłaty sądowej od pozwu powyżej kwoty, w pozostałej zaś części jego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych – oddalił. Badając sytuację materialną powoda w kontekście złożonego przez niego oświadczenia majątkowego Sąd Okręgowy doszedł do przekonania, że jest on w stanie uiścić część opłaty sądowej od pozwu w kwocie 1.500 zł oraz ewentualne wydatki w sprawie. Sąd ten argumentował, że powód posiada stały dochód w kwocie 1.500 zł miesięcznie, a jego żona w kwocie około 1.250 zł miesięcznie. Wypadek – skutkujący śmiercią jego ojca F. G. – z którym powód łączy dochodzone roszczenie miał miejsce w dniu 10.10.2011r., a w toku postępowania likwidacyjnego powód otrzymał już od pozwanego tytułem zadośćuczynienia kwotę 5.000 zł. Planując wniesienie przedmiotowego pozwu powód powinien się, zatem liczyć z koniecznością choćby częściowego poniesienia związanych z tym kosztów, a co za tym idzie, poczynić stosowne na ten cel oszczędności. W zażaleniu na powyższe postanowienie w zakresie oddalającym wniosek powód zarzucił naruszenie przepisu art. 102 ust. 1 u.k.s.c. poprzez przyjęcie, iż nie przysługuje mu prawo zwolnienia od kosztów sądowych w całości, w związku z błędnym ustaleniem, że uiszczenie opłaty sądowej od pozwu w wysokości 1.500 zł oraz pozostałych kosztów w postaci zaliczek na opinie biegłych oraz ewentualnej opłaty od apelacji, leży w zakresie możliwości płatniczych powoda, a więc, że jest on w stanie ponieść część kosztów związanych z postępowanie sądowym. Podnosząc powyższy zarzut, powód wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez zwolnienie go od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w całości. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zażalenie powoda nie posiada usprawiedliwionych podstaw. Zaskarżone postanowienie nie narusza przepisu art. 102 ust. 1 u.k.s.c. Zasadnie przyjmuje Sąd Okręgowy, iż wymieniona regulacja prawna stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które ze względu na trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Dlatego ubiegający się o taką pomoc powinien przede wszystkim poczynić pewne oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia siebie i rodziny, bądź uruchomić dodatkowe źródła finasowania jak np. dodatkowe zatrudnienie, pożyczka, kredyt itp. Tak dzieje się w przypadku każdego budżetu domowego, gdy zachodzi potrzeba poniesienia wydatków nadzwyczajnych, a do takich zaliczyć należy koszty sądowe. Nie kłoci się z logiką bądź doświadczeniem życiowym przyjęcie przez Sąd Okręgowy, iż powód posiadał pewne możliwości w tym zakresie i zgromadzenie przez niego, w pierwszej kolejności, kwoty 1.500 zł na poczet opłaty sądowej od pozwu pozostawało w granicach jego możliwości finansowych. Wynikały one z faktu, że zarówno on jak i jego żona dysponują niskimi wprawdzie, ale stałymi dochodami, a ponadto powód otrzymał już od pozwanego tytułem zadośćuczynienia kwotę 5.000 zł. Nie ma racji skarżący podnosząc, że fakt otrzymania przez powoda wspomnianej kwoty nie powinien być w ogóle brany pod uwagę przy rozpoznawaniu niniejszego wniosku. To konkretna sytuacja decyduje, czy i w jakim zakresie, strona może przeznaczyć znajdujące się w jej dyspozycji środki majątkowe na pokrycie opłaty sądowej bez uszczerbku w zakresie koniecznego utrzymania jej i najbliższej rodziny (art. 101 i 102 u.k.s.c.) – por. orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 22 marca 2012r. V CZ 156/11, LEX nr 1214624. W rozpoznawanej sprawie nie ma takiego powodu, a przynajmniej skarżący nie wskazuje na takowy, który nie pozwalałby na przeznaczenie części otrzymanego zadośćuczynienia na poczet przewidywanych kosztów sądowych, tym bardziej, że obowiązek poniesienia kosztów sądowych ma charakter tymczasowy. Takie postąpienie co do przeznaczenia części otrzymanego zadośćuczynienia nie oznacza również, że przestaje ono pełnić swoją podstawą funkcję, tj. rekompensaty za wyrządzoną krzywdę. Zapatrywanie powyższe pozostaje w zgodzie z powszechnie akceptowanym postulatem ogólnej natury, a mianowicie, by rozpoznawanie wniosków o zwolnienie od kosztów sądowych opierało się na podejściu pragmatycznym, unikającym skrajności i uwzględniającym, na ile to możliwe, realia konkretnej sprawy. W ocenie Sądu Apelacyjnego zaskarżone postanowienie ten postulat spełnia. Z tych względów zażalenie powoda podlegało oddaleniu, jako bezzasadne ( art. 385 k.p.c. w związku z art. 397 § 2 k.p.c. ).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI