I ACz 30/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny uchylił postanowienie Sądu Okręgowego o umorzeniu postępowania z powodu cofnięcia pozwu, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania z uwagi na przedwczesne orzeczenie o kosztach.
Sąd Okręgowy umorzył postępowanie po cofnięciu pozwu i zwrócił powodowi połowę opłaty od pozwu. Pozwani zaskarżyli to postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów o doręczeniach i brak orzeczenia o kosztach. Sąd Apelacyjny uznał zażalenie za uzasadnione, uchylając postanowienie i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Powodem było przedwczesne wydanie postanowienia o umorzeniu, bez uwzględnienia dwutygodniowego terminu dla pozwanych na złożenie wniosku o przyznanie kosztów po cofnięciu pozwu.
Sąd Apelacyjny w Katowicach rozpoznał zażalenie pozwanych na postanowienie Sądu Okręgowego w Katowicach, które umorzyło postępowanie w sprawie o zapłatę z powodu cofnięcia pozwu przez powoda. Sąd Okręgowy zwrócił również powodowi połowę opłaty od pozwu. Pozwani zarzucili naruszenie przepisów proceduralnych, w tym doręczenie postanowienia z pominięciem ich pełnomocnika oraz brak orzeczenia o kosztach postępowania, mimo że ich zdaniem strona powodowa przegrała sprawę. Sąd Apelacyjny, analizując sprawę, stwierdził, że cofnięcie pozwu nastąpiło po wysłaniu odpisów pozwu pozwanym, ale przed doręczeniem im pisma cofającego pozew. Kluczowym problemem okazało się przedwczesne wydanie postanowienia o umorzeniu postępowania. Zgodnie z art. 203 § 3 k.p.c., po cofnięciu pozwu poza rozprawą, pozwany ma dwutygodniowy termin na złożenie wniosku o przyznanie kosztów. Sąd Okręgowy nie uwzględnił tego terminu, doręczając odpis pisma cofającego pozew wraz z postanowieniem o umorzeniu. W związku z tym Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania, zlecając mu ponowną ocenę wniosku pozwanych o przyznanie kosztów.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienie o umorzeniu postępowania nie może zostać wydane przed upływem dwutygodniowego terminu do złożenia przez pozwanego wniosku o przyznanie kosztów, liczonego od momentu, w którym pozwany dowiedział się o cofnięciu pozwu, chyba że taki wniosek został złożony wcześniej.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny wskazał, że art. 203 § 3 k.p.c. ma na celu ochronę pozwanego przed zaskoczeniem cofnięciem pozwu i umożliwienie mu zgłoszenia wniosku o zwrot kosztów. Wydanie postanowienia o umorzeniu przed upływem tego terminu pozbawia pozwanych tej możliwości.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Spółki Akcyjnej w K. | spółka | powód |
| (...) Spółki Jawnej w K. | spółka | pozwany |
| E. M. | osoba_fizyczna | pozwany |
| J. M. | osoba_fizyczna | pozwany |
| B. B. | osoba_fizyczna | pozwany |
| W. B. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 203 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
W razie cofnięcia pozwu poza rozprawą przewodniczący odwołuje wyznaczoną rozprawę i o cofnięciu zawiadamia pozwanego, który może w terminie dwutygodniowym złożyć sądowi wniosek o przyznanie kosztów.
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
W razie uchylenia postanowienia w przedmiocie zabezpieczenia, przekazania sprawy do właściwego sądu lub innego postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, sąd drugiej instancji wyda postanowienie o kosztach kasacji.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
W razie uchylenia postanowienia w przedmiocie zabezpieczenia, przekazania sprawy do właściwego sądu lub innego postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, sąd drugiej instancji wyda postanowienie o kosztach kasacji.
Pomocnicze
k.p.c. art. 355
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd umarza postępowanie również w razie cofnięcia pozwu.
k.p.c. art. 79 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zwrot połowy opłaty od pozwu następuje m.in. gdy cofnięcie pozwu nastąpiło po wysłaniu odpisu pozwu pozwanym.
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sądowe postanowienie kończące postępowanie w sprawie powinno zawierać rozstrzygnięcie o kosztach.
k.p.c. art. 109 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Strona wygrywająca sprawę może żądać od strony przeciwnej zwrotu niezbędnych kosztów procesu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przedwczesne wydanie postanowienia o umorzeniu postępowania bez uwzględnienia dwutygodniowego terminu dla pozwanych na złożenie wniosku o przyznanie kosztów. Doręczenie odpisu pisma cofającego pozew wraz z odpisem postanowienia o umorzeniu postępowania.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 133 § 3 k.p.c. poprzez doręczenie postanowienia bezpośrednio na adres stron z pominięciem pełnomocnika (nie został rozstrzygnięty przez SA, ale nie był główną podstawą uchylenia).
Godne uwagi sformułowania
Zażalenie pozwanych jest uzasadnione aczkolwiek z innych przyczyn niż w nim powołane. Z tych też przyczyn oczywistym jest, że postanowienie o umorzeniu postępowania (...) nie może zostać wydane przed upływem dwutygodniowego terminu do złożenia przez pozwanego wniosku o przyznanie kosztów (...) wskutek cofnięcia pozwu, umorzył postępowanie i zwrócił powodowi kwotę 1 479,50 zł tytułem polowy opłaty od pozwu.
Skład orzekający
Mieczysław Brzdąk
przewodniczący-sprawozdawca
Roman Sugier
sędzia
Ewa Solecka
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących cofnięcia pozwu, kosztów postępowania i terminu do złożenia wniosku o ich zwrot po cofnięciu pozwu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji cofnięcia pozwu po wysłaniu odpisu pozwu, ale przed doręczeniem pisma cofającego pozew.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy istotnych kwestii proceduralnych związanych z cofnięciem pozwu i kosztami postępowania, co jest ważne dla praktyków prawa cywilnego.
“Cofnąłeś pozew? Uważaj na koszty! Sąd Apelacyjny wyjaśnia kluczowe zasady.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I ACz 30/16 POSTANOWIENIE Dnia 26 stycznia 2016 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący SSA Mieczysław Brzdąk (spr.) Sędziowie : SA Roman Sugier SO del. Ewa Solecka po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2016 r. w Katowicach na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) Spółki Akcyjnej w K. przeciwko (...) Spółce Jawnej w K. , E. M. , J. M. , B. B. i W. B. o zapłatę na skutek zażalenia pozwanych (...) Spółki Jawnej w K. , E. M. i J. M. na postanowienie Sądu Okręgowego w Katowicach z 23 czerwca 2015 roku, sygn. akt II C 427/15 uchyla zaskarżone postanowienie i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu w Katowicach do ponownego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego. SSO del. Ewa Solecka SSA Mieczysław Brzdąk SSA Roman Sugier Sygn. akt I ACz 30/16 UZASADNIENIE Postanowieniem z 23 czerwca 2015r Sąd Okręgowy w Katowicach, wskutek cofnięcia pozwu, umorzył postępowanie i zwrócił powodowi kwotę 1 479,50 zł tytułem polowy opłaty od pozwu. W ocenie sądu I instancji cofnięcie pozwu jest skuteczne w związku z czym na podstawie art. 203 kpc i 355 kpc umorzył postępowanie. Oceniając zasadność żądania zwrotu powodowi opłaty od pozwu Sąd I instancji podał, że cofnięcie pozwu nastąpiło po wysłaniu odpisu pozwu pozwanym, co nastąpiło na mocy zarządzenia z dnia 10 czerwca 2015 roku, w związku z czym, na podstawie art. 79 ust. 1 pkt 1 lit. b zwrócono powodowi połowę uiszczonej opłaty od pozwu . Postanowienie to zaskarżyli pozwani (...) Spółka Jawna , E. M. i J. M. , którzy zarzucili w zażaleniu: 1) naruszenie art.133§3 kpc poprzez doręczenie zaskarżonego postanowienia bezpośrednio na adres stron ad. 1-3, z pominięciem ich pełnomocnika [..]; 2) naruszenie art. 203§1 w zw. z art. 98§1 kpc poprzez brak orzeczenia w przedmiocie obowiązku zwrotu kosztów postępowania przez stronę powodową na rzecz pozwanych ad. 1-3, pomimo że strona powodowa przegrała proces, a zatem zobowiązana jest do zwrotu stronom ad. 1-3 kosztów procesu wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W oparciu o tak sformułowane zarzuty pozwani wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz o zasądzenie od strony powodowej na rzecz pozwanych ad. 1-3 kosztów procesu wraz z kosztami zastępstwa procesowego oraz kosztami postępowania zażaleniowego według norm przepisanych. Sąd Apelacyjny zważył co następuje. Zażalenie pozwanych jest uzasadnione aczkolwiek z innych przyczyn niż w nim powołane. Niewątpliwym jest, że w piśmie procesowym z dnia 19 czerwca 2015 roku powód oświadczył, że cofa pozew. Jak wynika z akt sprawy w dniu 10 czerwca 2015 roku zarządzono doręczenie pozwanym odpisów pozwu i zobowiązano ich do złożenia odpowiedzi na pozew, które to odpowiedzi wpłynęły w dniu 9 lipca 2015 roku. Sąd Okręgowy nie doręczył natomiast pozwanym odpisów pisma powoda z 19 czerwca 2015 roku, w którym oświadczył on, że cofa pozew. Odpisy te doręczono pozwanym dopiero wraz z odpisami postanowienia o umorzeniu postępowania. Zgodnie z art. 203§3 kpc w razie cofnięcia pozwu poza rozprawą przewodniczący odwołuje wyznaczoną rozprawę i o cofnięciu zawiadamia pozwanego, który może w terminie dwutygodniowym złożyć sądowi wniosek o przyznanie kosztów. Cofnięcie pozwu jest jednostronną czynnością procesową powoda, której następstwem jest umorzenie postępowania. Z oczywistych względów pozwany nie ma wpływu na dokonanie takiej czynności procesowej przez powoda, w związku z czym mógłby być zaskoczony takim zachowaniem powoda i w konsekwencji nie zgłosić w terminie wniosku o przyznanie (zasądzenie) kosztów procesu (por. art. 109 § 1 zd. 1 kpc ). Zapobiega temu art. 203 § 3kpc , według którego pozwany po zawiadomieniu go o cofnięciu pozwu, może w terminie dwutygodniowym złożyć sądowi wniosek o przyznanie kosztów. Wskazany przepis ma zastosowanie wówczas, gdy pozwany nie złożył uprzednio wniosku w trybie art. 109 § 1 kpc . Z tych też przyczyn oczywistym jest, że postanowienie o umorzeniu postępowania, które jako kończące postępowanie w sprawie powinno zawierać orzeczenie o kosztach ( art. 108 § 1 kpc ), nie może zostać wydane przed upływem dwutygodniowego terminu do złożenia przez pozwanego wniosku o przyznanie kosztów, liczonego od momentu, w którym pozwany dowiedział się o cofnięciu pozwu, chyba że taki wniosek został złożony wcześniej. Z akt sprawy wynika, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem zasad dotyczących orzekania o kosztach w wypadku cofnięcia pozwu, bowiem Sąd I instancji wydając zaskarżone postanowienie, naruszył przysługujący pozwanym dwutygodniowy termin do złożenia wniosku o przyznanie kosztów i w konsekwencji pozbawił ich możliwości dochodzenia od powoda kosztów postępowania. Odpis pisma powoda, w którym oświadczył on, że cofa pozew doręczono bowiem pozwanym wraz z odpisem postanowienia o umorzeniu postępowania. Powyższe uwagi wskazują, że zażalenie pozwanych, aczkolwiek oparte na innych zarzutach okazało się uzasadnione skoro zaskarżone postanowienie wydano przedwcześnie, co sprawia, że na podstawie art. art.386§4 kpc w zw. z art. 397§2 kpc ulegało ono uchyleniu, a sprawa przekazaniu Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Ponownie rozpoznając sprawę Sąd Okręgowy oceni w szczególności czy zawarty w zażaleniu wniosek o zasądzenie na rzecz pozwanych ad. 1-3 od powoda kosztów procesu spełnia wymogi przewidziane w art. 203§3 kpc i stosownie do tej oceny, wydając postanowienie o umorzeniu postępowania orzeknie o kosztach procesu należnych stronom. Z powołanych przyczyn postanowiono jak w sentencji. SSO del. Ewa Solecka SSA Mieczysław Brzdąk SSA Roman Sugier
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI