I ACz 2165/13

Sąd Apelacyjny w KrakowieKraków2013-12-09
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneŚredniaapelacyjny
spółka jawnaodpowiedzialność wspólnikaklauzula wykonalnościwierzycieldłużnikbezskuteczność egzekucjikoszty postępowania

Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie wspólnika spółki jawnej na postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności, potwierdzając odpowiedzialność wspólnika za zobowiązania spółki.

Sąd Apelacyjny rozpoznał zażalenie wspólnika spółki jawnej na postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności przeciwko niemu, dotyczące zobowiązań spółki. Wspólnik zarzucał błędy w ustaleniach faktycznych, spełnienie świadczenia oraz zaniechanie egzekucji wobec innych dłużników. Sąd odwoławczy, podzielając argumentację sądu pierwszej instancji i wcześniejsze rozstrzygnięcie w podobnej sprawie, oddalił zażalenie, uznając, że zarzuty dotyczące pierwotnego tytułu egzekucyjnego są już nieaktualne, a kwestia bezskuteczności egzekucji wobec spółki została prawidłowo ustalona.

Sąd Apelacyjny w Krakowie rozpoznał zażalenie uczestnika M. M. (1) na postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie, które nadało klauzulę wykonalności prawomocnemu nakazowi zapłaty przeciwko wspólnikom spółki jawnej. Sąd pierwszej instancji uznał, że wspólnik ponosi odpowiedzialność za zobowiązania spółki, ponieważ egzekucja przeciwko niej okazała się bezskuteczna, a przesłanki wyłączające odpowiedzialność wspólnika nie zachodziły. Wspólnik zaskarżył to postanowienie, podnosząc szereg zarzutów, w tym błędy w ustaleniach faktycznych dotyczące stron pierwotnego nakazu zapłaty, twierdzenie o spełnieniu świadczenia na skutek sprzedaży licytacyjnej nieruchomości obciążonej hipoteką, zaniechanie egzekucji wobec innych dłużników solidarnych oraz brak skutecznego doręczenia zawiadomienia o wszczęciu egzekucji. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie, wskazując, że zarzuty dotyczące pierwotnego tytułu egzekucyjnego są nieaktualne ze względu na jego prawomocność i wiążący charakter. Sąd podkreślił, że w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności nie bada się zasadności samego roszczenia. Odnosząc się do zarzutu spełnienia świadczenia, sąd stwierdził, że nie jest to przedmiotem badania w tym postępowaniu. Kwestia bezskuteczności egzekucji wobec spółki została uznana za prawidłowo ustaloną, biorąc pod uwagę ujawnione w księdze wieczystej postępowania egzekucyjne oraz zaległości podatkowe spółki. Sąd odwoławczy w pełni podzielił argumentację sądu pierwszej instancji oraz wcześniejsze rozstrzygnięcie w analogicznej sprawie dotyczącej innego wspólnika.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wspólnik ponosi odpowiedzialność, jeśli egzekucja przeciwko spółce była bezskuteczna i nie zachodzą przesłanki wyłączające odpowiedzialność wspólnika.

Uzasadnienie

Sąd potwierdził, że nadanie klauzuli wykonalności przeciwko wspólnikowi spółki jawnej jest dopuszczalne w przypadku bezskuteczności egzekucji przeciwko spółce, zgodnie z przepisami k.s.h. i k.p.c.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

(...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K.

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K.spółkawnioskodawca
M. M. (1)osoba_fizycznauczestnik
K. O.osoba_fizycznauczestnik
M. K.osoba_fizycznauczestnik
„ (...) . K. ” spółki jawnej w S.spółkadłużnik spółki

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 778¹

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do nadania klauzuli wykonalności przeciwko wspólnikowi spółki jawnej.

k.s.h. art. 22 § §2

Kodeks spółek handlowych

Dotyczy odpowiedzialności wspólników za zobowiązania spółki.

k.s.h. art. 31 § §1

Kodeks spółek handlowych

Określa przesłanki odpowiedzialności wspólnika za zobowiązania spółki.

Pomocnicze

k.p.c. art. 365 § §1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa moc wiążącą prawomocnych orzeczeń.

k.p.c. art. 494 § §2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postępowania w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności.

k.c. art. 366 § §1

Kodeks cywilny

Reguluje kwestię zobowiązań solidarnych.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 397 § §2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postępowania zażaleniowego.

k.p.c. art. 770

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do orzekania o kosztach postępowania zażaleniowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawomocność pierwotnego tytułu egzekucyjnego. Brak obowiązku badania zasadności roszczenia w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności. Prawidłowe ustalenie bezskuteczności egzekucji wobec spółki. Prawo wierzyciela do wyboru dłużnika solidarnego.

Odrzucone argumenty

Błąd w ustaleniach faktycznych dotyczący stron pierwotnego nakazu zapłaty. Spełnienie świadczenia na skutek sprzedaży licytacyjnej nieruchomości. Zaniechanie egzekucji wobec innych dłużników solidarnych. Brak skutecznego doręczenia zawiadomienia o wszczęciu egzekucji.

Godne uwagi sformułowania

Orzeczenie to jest prawomocne, a zatem stosownie do art. 365 §1 k.p.c. w zw. z art. 494 §2 k.p.c. ma charakter wiążący dla innych sądów. W postepowaniu o nadanie klauzuli wykonalności Sąd nie bada, czy stwierdzone tytułem egzekucyjnym roszczenie istnieje. To wierzycielowi, stosownie do art. 366 §1 k.c. , przysługuje wybór dłużnika solidarnego, co wynika z istoty zobowiązań solidarnych i samo w sobie nie stanowi nadużycia prawa podmiotowego.

Skład orzekający

Józef Wąsik

przewodniczący

Regina Kurek

sędzia

Marek Boniecki

sędzia-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasad odpowiedzialności wspólnika spółki jawnej za jej zobowiązania oraz procedury nadania klauzuli wykonalności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spółki jawnej i jej wspólników, z uwzględnieniem wcześniejszych orzeczeń w tej samej sprawie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne aspekty odpowiedzialności wspólników spółek jawnych i procedury egzekucyjnej, co jest istotne dla prawników praktyków.

Odpowiedzialność wspólnika spółki jawnej – kiedy wierzyciel może sięgnąć do jego kieszeni?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I ACz 2165/13 POSTANOWIENIE Dnia 9 grudnia 2013 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie, Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Józef Wąsik Sędziowie: SSA Regina Kurek SSO del. Marek Boniecki (spr.) po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2013 r. w Krakowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. przy uczestnictwie: K. O. , M. M. (1) i M. K. o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko wspólnikom spółki jawnej na skutek zażalenia uczestnika M. M. (1) na postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 5 czerwca 2012 r., sygn. akt. IX GCo 134/12 postanawia: 1. oddalić zażalenie; 2. zasądzić od M. M. (1) na rzecz (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. kwotę 120 (sto dwadzieścia złotych) tytułem kosztów postępowania zażaleniowego. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 5 czerwca 2012 r. Sąd Okręgowy w Krakowie nadał klauzulę wykonalności prawomocnemu nakazowi zapłaty z dnia 7 lipca 2003 r. sygn. akt IX GNc 1371/03 wydanemu przez Sąd Okręgowy w Krakowie także przeciwko M. M. (1) na rzecz wierzyciela (...) Spółki z o.o. w K. oraz zasądził solidarnie od uczestników na rzecz wnioskodawcy kwotę 110 zł tytułem kosztów postępowania. Sąd pierwszej instancji przyjął, że M. M. (1) jako jeden ze wspólników „ (...) . K. ” spółki jawnej w S. ponosi odpowiedzialność za zobowiązania tej spółki, wobec bezskuteczności egzekucji przeciwko niej prowadzonej, co zostało wykazane postanowieniem komornika z dnia 18 maja 2012 r. w sprawie KM 3020/11 o umorzeniu egzekucji. W ocenie Sądu Okręgowego nie zachodziły także wyłączające odpowiedzialność wspólnika przesłanki wskazane w przepisie art. 31 §3 k.s.h. Jako podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji wskazał art. 778 1 k.p.c. , art. 22 §2 k.s.h. i art. 31 §1 k.s.h. Postanowienie powyższe zaskarżył w całości zażaleniem uczestnik M. M. (1) , wnosząc o jego uchylenie, a nadto zgłaszając szereg wniosków dowodowych z dokumentów. Skarżący zarzucił: 1) błąd w ustaleniach faktycznych, gdyż nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym z dnia 7 lipca 2003 r. o sygn. akt IX GNc 1371/03 wydany został przeciwko J. K. , W. C. , E. K. i M. C. , co pozwala domniemać, iż podstawą jego wydania był weksel wystawiony przez te osoby, a zatem świadczenie ma charakter osobisty i nie dotyczy (...) . (...) Spółka Jawna ; 2) błąd w ustaleniach faktycznych, gdyż gdyby roszczenie określone nakazem zapłaty dotyczyło (...) Spółka Jawna , to wobec faktu, iż podmiot ten został zarejestrowany w KRS w dacie 6.05.2003r., wobec przekształcenia w spółkę jawną spółki cywilnej (...) , powództwo winno być wytoczone przeciwko podmiotowi już istniejącemu; 3) spełnienie roszczenia, gdyż na podstawie aktu notarialnego Rep. (...) z dnia 11.10.2003r. sprostowanym aktem notarialnym Rep. (...) ustanowiona została hipoteka zwykła na rzecz (...) Sp. z o.o. z siedzibą w K. (poprzednia nazwa wierzyciela) na nieruchomości należącej do (...) Sp. z o.o. w S. , dla której prowadzona jest księga wieczysta o numerze (...) . Przedmiotowa nieruchomość została sprzedana na licytacji publicznej - przez Sąd Rejonowy w Szczecinie w sprawie o sygn. akt XV Co 4751/05 i w związku z art. 1025 k.p.c. , w związku z art. 451 k.c. został dokonany plan podziału sumy uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości, co w świetle obowiązujących przepisów spowodowało spełnienie roszczenia wierzyciela; 4) naruszenie zasad współżycia społecznego, gdyż brak jest dowodu postępowania egzekucyjnego wobec J. K. , W. C. , E. K. i M. C. , choć wskazane osoby posiadały i posiadają znaczny majątek i szereg nieruchomości oraz, że z wniosku W. C. toczyło się postępowanie egzekucyjne w sprawie, w której dokonana została sprzedaż licytacyjna przedmiotowej nieruchomości, gdzie wierzyciel był uczestnikiem, co pozwalało i wręcz było uzasadnione ekonomicznie zajęcie przysługującej mu wierzytelności stwierdzonej tytułem wykonawczym; 5) dłużnicy solidarni posiadają szereg składników majątku wobec, którego (...) Sp. z o.o. nie prowadził nigdy postępowania egzekucyjnego i tak: a) E. K. zam. ul. (...) , (...)-(...) S. posiada następujące nieruchomości: (...) , (...) , (...) , (...) , (...) , (...) , (...) , (...) , (...) , (...) , (...) (...) ; b) M. C. zam. ul. (...) , (...)-(...) S. posiada następujące nieruchomości (...) , (...) , (...) 6) błąd w ustaleniach faktycznych i zatajenie przed Sądem Okręgowym w Krakowie, iż (...) . (...) Spółka Jawna posiada również dwie nieruchomości, w tym jedną mieszkalną, dla której prowadzona jest księga wieczysta (...) na którą składają się lokale mieszkalne, co przeczy zasadności nieskutecznej egzekucji, wobec faktu zlecenia poszukiwania majątku komikowi sądowemu L. W. oraz braku prowadzenia postępowania egzekucyjnego wobec dłużników solidarnych - E. K. i M. C. ; 7) brak wiedzy i prawdopodobnie brak skutecznego doręczenia zawiadomienia o wszczęciu egzekucji w sprawie prowadzonej przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym Szczecin-Centrum w Szczecinie L. W. w sprawie KM 3020/11, co stanowi przeszkodę w wydaniu postanowienia o odpowiedzialności skarżącego na podstawie art. 778 ( 1) k.p.c. – a zostało to wykazane i ustalone przez Prokuraturę Rejonową Szczecin-Niebuszewo w Szczecinie w postepowaniu pod sygn. akt 2 Ds. 50/13; 8) adnotacje na kopercie załączonej w sposób oczywisty wskazują błędne postępowanie operatora publicznego przy doręczaniu przesyłki dla spółki. Wierzyciel w odpowiedzi na zażalenie wniósł o jego oddalenie i zasądzenie kosztów postepowania zażaleniowego. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie zauważyć należy, iż zaskarżone postanowienie było już przedmiotem kontroli instancyjnej Sądu Apelacyjnego w Krakowie, na skutek wywiedzenia zażalenia przez innego ze wspólników „ (...) . K. ” spółki jawnej w S. – M. K. . Uczestnik ten podniósł identyczne w swej treści zarzuty, które nie spotkały się z akceptacją Sądu drugiej instancji, który oddalił zażalenie postanowieniem z dnia 12 września 2013 r., sygn. akt I ACz 689/13. Sąd Apelacyjny w składzie rozpoznającym zażalenie M. M. (1) w pełni podziela wszelkie poglądy i wywody prawne przedstawione w ww. postanowieniu. Zgodzić się przede wszystkim należy z tym, iż wszelkie zarzuty skierowane przeciwko nakazowi zapłaty wydanemu przez Sąd Okręgowy w Krakowie w sprawie IX GNc 1371/03, tj. pierwotnemu tytułowi egzekucyjnemu na obecnym etapie postępowania nie mogą okazać się skuteczne. Orzeczenie to jest prawomocne, a zatem stosownie do art. 365 §1 k.p.c. w zw. z art. 494 §2 k.p.c. ma charakter wiążący dla innych sądów. Analogiczna sytuacja zachodzi co do prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 2 grudnia 2011 r. w sprawie IX GCo 242/11, którym nadano klauzulę wykonalności ww. nakazowi także przeciwko „ (...) . K. ” spółce jawnej w S. (zarzut nr 2). Za chybiony także uznać należało zarzut spełnienia świadczenia. W postepowaniu o nadanie klauzuli wykonalności Sąd nie bada, czy stwierdzone tytułem egzekucyjnym roszczenie istnieje (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 września 1967 r., I CZ 20/67, OSPiKA 1968, nr 5, poz. 90). Nie mogły odnieść również zamierzonego skutku zarzuty (nr 4 i 5) dotyczące zaniechania prowadzenia egzekucji przeciwko innym niż „ (...) . K. ” spółka jawna w S. dłużnikom solidarnym. Zarówno bowiem na etapie dochodzenia roszczenia, jak i jego egzekucji, to wierzycielowi, stosownie do art. 366 §1 k.c. , przysługuje wybór dłużnika solidarnego, co wynika z istoty zobowiązań solidarnych i samo w sobie nie stanowi nadużycia prawa podmiotowego. Ostatnie trzy zarzuty zażalenia dotyczą prawidłowości ustalenia przesłanki bezskuteczności egzekucji prowadzonej przeciwko „ (...) . K. ” spółce jawnej w S. . Skarżący powołał się w pierwszej kolejności na posiadanie przez spółkę dwóch nieruchomości, w tym jednej, dla której prowadzona jest księga wieczysta (...) . Jak trafnie zauważył Sąd Apelacyjny w uzasadnieniu postanowienia z dnia 12 września 2013 r., w dziale III ww. księgi ujawniony został fakt prowadzenia szeregu postepowań egzekucyjnych przeciwko spółce, która to okoliczność jest aktualna na chwilę obecną. Ponadto w rejestrze przedsiębiorców ujawnione zostały niezaspokojone zaległości podatkowe spółki w znacznej wysokości (k. 11). W tej sytuacji jak najbardziej trafną, w kontekście postanowienia komornika o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, wydaje się konstatacja o spełnieniu przesłanki bezskuteczności egzekucji przeciwko spółce. Pamiętać przy tym należy, iż nadanie klauzuli wykonalności przeciwko wspólnikowi spółki jawnej jest dopuszczalne także wtedy, gdy oczywistym jest, że egzekucja taka będzie bezskuteczna. W świetle podniesionej wyżej okoliczności, nie mogą także odnieść zamierzonego skutku zarzuty skierowane przeciwko prawidłowości doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania egzekucyjnego przeciwko „ (...) . K. ” spółce jawnej w S. . Skarżący nie wskazał przy tym, jaki wpływ na skuteczność egzekucji miałoby prawidłowe doręczenie ww. pisma. Obok wymienionej już wyżej nieruchomości M. M. nie wskazał konkretnie jakimi składnikami majątkowymi, co do których mogłaby być skierowana egzekucja, dysponuje spółka. Mając powyższe na uwadze, Sąd Apelacyjny na podst. art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 §2 k.p.c. postanowił jak w sentencji. O kosztach postępowania zażaleniowego, które po stronie wierzyciela ograniczyły się do wynagrodzenia adwokata, orzeczono na podstawie art. 770 k.p.c. oraz §11 ust. 1 pkt 13 w zw. z §13 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI