I ACz 210/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWnioskodawczyni E. O. złożyła wniosek o uznanie za skuteczne na terenie Polski orzeczenia Sądu Najwyższego Stanu Nowy Jork z dnia 6 czerwca 2011 r., którym zasądzono od uczestnika R. O. na jej rzecz kwotę 1 350 000 USD z odsetkami. Sąd Okręgowy w Rzeszowie postanowieniem z dnia 9 marca 2012 r. stwierdził swoją niewłaściwość rzeczową i miejscową, przekazując sprawę do Sądu Okręgowego w Nowym Sączu. Sąd Okręgowy uznał, że objęte wnioskiem orzeczenie jest typowym wyrokiem zasądzającym świadczenie pieniężne i nie wynika z niego, aby stanowiło ono rozliczenie małżonków, podział majątku wspólnego czy rozliczenie ze stosunku małżeństwa. Wnioskodawczyni i kurator uczestnika wnieśli zażalenia, zarzucając naruszenie art. 1148 § 1 k.p.c. w zw. z art. 41 k.p.c. poprzez niezastosowanie, błędne przyjęcie, że sprawa nie jest ze stosunku małżeństwa, a także naruszenie art. 200 k.p.c. poprzez przekazanie sprawy do niewłaściwego sądu. Argumentowali, że orzeczenie dotyczyło rozliczenia majątku wspólnego małżonków, co potwierdza wcześniejsze orzeczenie o rozwodzie. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie oddalił oba zażalenia. Stwierdził, że właściwość sądu w sprawach o uznanie orzeczeń zagranicznych ma charakter wyłączny i sąd jest uprawniony do badania jej z urzędu. Analizując treść wniosku i orzeczenia zagranicznego, Sąd Apelacyjny uznał, że nie było podstaw do przyjęcia, iż świadczenie pieniężne stanowi rozliczenie majątkowe małżonków, gdyż wnioskodawczyni nie przedstawiła żadnych twierdzeń ani dowodów na poparcie tej tezy we wniosku. Fakt pozostawania stron w związku małżeńskim został wykazany dopiero w zażaleniu. Sąd Apelacyjny podkreślił, że wnioskodawczyni nie określiła podstaw do ustalenia właściwości sądu w Rzeszowie zgodnie z art. 187 § 1 pkt 2 k.p.c. Nie miało wpływu na właściwość sądu to, że uczestnik jest nieznany z miejsca pobytu. Wobec powyższego, Sąd Apelacyjny oddalił zażalenia obu stron na podstawie art. 385 w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. Rozstrzygając o kosztach postępowania zażaleniowego, Sąd Apelacyjny, mając na uwadze szczególną sytuację i całkowite uleganie stron w swoich żądaniach, postanowił nie obciążać ich wzajemnie kosztami na podstawie art. 102 k.p.c.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie właściwości sądu w sprawach o uznanie orzeczeń sądów zagranicznych, zwłaszcza gdy orzeczenie dotyczy świadczenia pieniężnego i istnieje potencjalny związek ze stosunkiem małżeństwa. Podkreślenie obowiązku wnioskodawcy do wykazania podstaw właściwości sądu.
Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o uznanie orzeczenia sądu zagranicznego i interpretacji przepisów k.p.c. dotyczących właściwości sądu.
Zagadnienia prawne (2)
Jaki sąd jest właściwy do rozpoznania wniosku o uznanie orzeczenia sądu państwa obcego, gdy orzeczenie to dotyczy świadczenia pieniężnego, które może być związane ze stosunkiem małżeństwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Właściwym do rozpoznania wniosku o uznanie orzeczenia sądu państwa obcego jest sąd, który byłby miejscowo właściwy do rozpoznania sprawy rozstrzygniętej orzeczeniem sądu zagranicznego, lub sąd, w którego okręgu znajduje się miejscowo właściwy sąd rejonowy, a w braku tych podstaw Sąd Okręgowy w Warszawie. W przypadku, gdy orzeczenie dotyczy świadczenia pieniężnego, a wnioskodawca twierdzi, że jest ono związane ze stosunkiem małżeństwa, powinien wykazać tę okoliczność i podstawy do właściwości sądu w Rzeszowie zgodnie z art. 187 § 1 pkt 2 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że właściwość sądu w sprawach o uznanie orzeczeń zagranicznych ma charakter wyłączny i sąd jest uprawniony do badania jej z urzędu. Wnioskodawczyni nie wykazała we wniosku, że zasądzone orzeczeniem zagranicznym świadczenie pieniężne stanowi rozliczenie majątkowe małżonków lub jest związane ze stosunkiem małżeństwa, co było podstawą do zastosowania art. 41 k.p.c. i właściwości sądu w Rzeszowie. Brak takich dowodów skutkował przekazaniem sprawy do sądu właściwego rzeczowo i miejscowo.
Czy sąd pierwszej instancji, stwierdzając swoją niewłaściwość, prawidłowo przekazał sprawę do rozpoznania innemu sądowi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo przekazał sprawę do rozpoznania innemu sądowi, jeśli stwierdził swoją niewłaściwość rzeczową lub miejscową, zgodnie z art. 200 § 1 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny potwierdził, że sąd do którego skierowano wniosek jest uprawniony do badania z urzędu właściwości, a w przypadku stwierdzenia swojej niewłaściwości, do przekazania sprawy sądowi właściwemu na podstawie art. 200 § 1 k.p.c.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. O. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| R. O. | osoba_fizyczna | uczestnik |
Przepisy (10)
Główne
k.p.c. art. 1148 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa właściwość sądu do rozpoznania wniosku o uznanie orzeczenia sądu państwa obcego.
Pomocnicze
k.p.c. art. 41
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy właściwości sądu w sprawach ze stosunku małżeństwa, w tym rozliczeń majątkowych.
k.p.c. art. 27
Kodeks postępowania cywilnego
Określa właściwość miejscową sądu pierwszej instancji.
k.p.c. art. 200 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje przekazanie sprawy sądowi właściwemu w przypadku stwierdzenia niewłaściwości.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o procesie do postępowań szczególnych.
k.p.c. art. 187 § § 1 punkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Wymogi formalne pisma procesowego, w tym określenie podstawy właściwości sądu.
k.p.c. art. 28
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy właściwości sądu w przypadku nieznanego miejsca zamieszkania pozwanego.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o zażaleniu przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o apelacji do postępowania zażaleniowego.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada słuszności w zakresie kosztów postępowania.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Orzeczenie sądu zagranicznego dotyczy rozliczenia majątkowego małżonków i powinno być rozpoznane przez Sąd Okręgowy w Rzeszowie na podstawie art. 41 k.p.c. • Sąd Okręgowy w Rzeszowie jest właściwy miejscowo do rozpoznania sprawy, ponieważ ostatnim wspólnym miejscem zamieszkania małżonków była miejscowość Z.
Godne uwagi sformułowania
objęte wnioskiem orzeczenie jest typowym wyrokiem zasądzającym świadczenie pieniężne • nie można domniemywać faktu zawarcia małżeństwa • właściwość sądu ma charakter wyłączny • nie istniały żadne podstawy faktyczne czy prawne do stwierdzenia przez Sąd Okręgowy, że objęte treścią rozstrzygnięcia świadczenie pieniężne stanowi rozliczenie stron z majątku wspólnego • wnioskodawczyni nie zawarła we wniosku jakichkolwiek twierdzeń wskazujących, że kwota objęta orzeczeniem państwa obcego pozostaje w związku ze stosunkami małżeńskimi stron • okoliczność pozostawania stron w związku małżeńskim wnioskodawczyni wykazała dopiero przy okazji wniesienia zażalenia
Skład orzekający
Anna Gawełko
przewodniczący
Marek Klimczak
sędzia
Dariusz Mazurek
sędzia (sprawozdawca)
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu w sprawach o uznanie orzeczeń sądów zagranicznych, zwłaszcza gdy orzeczenie dotyczy świadczenia pieniężnego i istnieje potencjalny związek ze stosunkiem małżeństwa. Podkreślenie obowiązku wnioskodawcy do wykazania podstaw właściwości sądu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o uznanie orzeczenia sądu zagranicznego i interpretacji przepisów k.p.c. dotyczących właściwości sądu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy uznania zagranicznego orzeczenia finansowego i jego związku ze stosunkiem małżeńskim, co jest częstym problemem w sprawach transgranicznych. Kluczowe jest tu ustalenie właściwości sądu i ciężar dowodu spoczywający na wnioskodawcy.
“Czy zagraniczny wyrok o milionowe odszkodowanie od byłego męża trafi do polskiego sądu? Kluczowa jest właściwość i dowody!”
Dane finansowe
WPS: 1 500 000 USD
zasądzone świadczenie pieniężne: 1 350 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.