I ACz 667/16

Sąd Apelacyjny w SzczecinieSzczecin2016-09-01
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaapelacyjny
opłata sądowakoszty sądowezażaleniezwrot pozwuczynność bankowacesja wierzytelnościprawo bankowewartość przedmiotu sporu

Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie powoda, uznając, że opłata od pozwu w sprawie o roszczenie wynikające z cesji wierzytelności bankowej powinna być obliczona według ogólnych zasad, a nie preferencyjnych stawek dla czynności bankowych.

Powód wniósł pozew o zapłatę, opłacając go kwotą 1.000 zł. Sąd Okręgowy zwrócił pozew, uznając, że opłata powinna wynosić 5% wartości przedmiotu sporu (5.123 zł), ponieważ powód dochodził roszczenia z cesji wierzytelności, a nie bezpośrednio z czynności bankowej. Powód wniósł zażalenie, argumentując, że jego roszczenie wynika z umowy kredytu. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie, stwierdzając, że choć pierwotne roszczenie banku wynikało z czynności bankowej, to roszczenie powoda wynika z umowy cesji, która nie jest czynnością bankową dla podmiotu innego niż bank, a preferencyjne stawki opłat sądowych dotyczą głównie konsumentów.

Sprawa dotyczyła zażalenia powoda na zarządzenie Przewodniczącego Sądu Okręgowego w Szczecinie, które zwróciło pozew z powodu niewłaściwego opłacenia. Powód uiścił opłatę sądową od pozwu w kwocie 1.000 zł, podczas gdy Sąd Okręgowy uznał, że w sprawie o zapłatę, gdzie powód dochodził roszczenia nabytego w drodze cesji od banku, powinna mieć zastosowanie stawka 5% od wartości przedmiotu sporu (5.123 zł), zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (u.k.s.c.). Sąd Okręgowy odrzucił argumentację powoda, że jego roszczenie wynika z czynności bankowej (umowy kredytu), wskazując, że instytucje skupujące wierzytelności bankowe nie są adresatami preferencyjnego przepisu art. 13 ust. 1a u.k.s.c. Sąd Apelacyjny, rozpoznając zażalenie, podzielił stanowisko Sądu Okręgowego. Podkreślono, że choć pierwotne roszczenie banku wobec pozwanego wynikało z czynności bankowej (umowy kredytu), to roszczenie samego powoda wywodzi się z umowy cesji wierzytelności. Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że czynność cesji wierzytelności, nawet jeśli dla banku może stanowić czynność bankową, dla podmiotu przejmującego wierzytelności nie jest nią, chyba że jest dokonywana przez bank. Wskazano również na cel nowelizacji wprowadzającej art. 13 ust. 1a u.k.s.c., który miał na celu złagodzenie ciężaru fiskalnego dla banków i późniejszą nowelizację z 2016 roku, która wyraźnie ograniczyła stosowanie tej preferencji do konsumentów i osób fizycznych prowadzących gospodarstwo rodzinne. W związku z tym, że pozew został złożony przez profesjonalnego pełnomocnika i nie został należycie opłacony, Sąd Apelacyjny, na podstawie art. 130^2 § 1 k.p.c. w związku z art. 397 § 2 k.p.c. i art. 385 k.p.c., oddalił zażalenie jako nieuzasadnione.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, roszczenie nabyte w drodze cesji przez podmiot inny niż bank nie jest traktowane jako roszczenie wynikające bezpośrednio z czynności bankowej dla celów ustalenia opłaty sądowej, chyba że cesja jest dokonywana przez bank.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że choć pierwotne roszczenie banku wynikało z czynności bankowej, to roszczenie powoda wynika z umowy cesji. Cesja wierzytelności nie jest czynnością bankową dla podmiotu innego niż bank. Preferencyjne stawki opłat sądowych, wprowadzone art. 13 ust. 1a u.k.s.c., miały na celu złagodzenie obciążeń dla banków i zostały później zawężone do konsumentów i osób fizycznych prowadzących gospodarstwo rodzinne, co wyklucza rozszerzającą interpretację na inne podmioty profesjonalne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

pozwany

Strony

NazwaTypRola
(...)innepowód
H. D.innepozwany

Przepisy (7)

Główne

u.k.s.c. art. 13 § 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Opłata stosunkowa od pozwu wynosi 5% wartości przedmiotu sporu.

Pomocnicze

u.k.s.c. art. 13 § 1a

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Opłata stosunkowa w sprawach o roszczenia wynikające z czynności bankowych wynosi 5% wartości przedmiotu sporu, jednak nie mniej niż 30 zł i nie więcej niż 1.000 zł. Przepis ten nie ma zastosowania do podmiotów innych niż banki w przypadku cesji wierzytelności, a po nowelizacji z 2016 r. głównie do konsumentów.

k.p.c. art. 130^2 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pismo wniesione przez profesjonalnego pełnomocnika, które nie zostało należycie opłacone, podlega zwrotowi bez wzywania do uzupełnienia opłaty.

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Do zażaleń stosuje się odpowiednio przepisy o apelacjach.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji oddala apelację, jeśli jest bezzasadna.

prawo bankowe art. 5 § 1

Ustawa Prawo bankowe

Określa czynności bankowe.

prawo bankowe art. 5 § 2

Ustawa Prawo bankowe

Wymienia przykładowe czynności bankowe, w tym udzielanie kredytów i przyjmowanie przelewów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Roszczenie powoda wynika z umowy cesji wierzytelności, a nie bezpośrednio z czynności bankowej. Preferencyjne stawki opłat sądowych z art. 13 ust. 1a u.k.s.c. nie mają zastosowania do podmiotów innych niż banki w przypadku cesji. Nowelizacja z 2016 r. zawęziła stosowanie preferencji do konsumentów i osób fizycznych prowadzących gospodarstwo rodzinne.

Odrzucone argumenty

Roszczenie powoda, mimo nabycia w drodze cesji, nadal wynika z pierwotnej czynności bankowej (umowy kredytu). Preferencyjne stawki opłat sądowych powinny mieć zastosowanie do wszystkich podmiotów dochodzących roszczeń wywodzących się z czynności bankowych.

Godne uwagi sformułowania

instytucje będące funduszami inwestycyjnymi, zajmujące się skupowaniem wierzytelności bankowych, nie są adresatami przepisu art. 13 ust. 1a u.k.s.c. Przelew wierzytelności nie powoduje bowiem, że czynność prawna, z której wynika wierzytelność, traci charakter wierzytelności wynikającej z czynności bankowej samo już roszczenie powoda nie wywodzi się z czynności bankowej, bowiem takiej strona powodowa z pozwanym nie dokonywała, ale z umowy cesji wierzytelności banku wobec tego pozwanego. O ile nawet sama czynność cesji dla banku stanowi czynność bankową określoną w art. 5 ust. 2 pkt 5 prawa bankowego, o tyle dla innego podmiotu już nie. Racjonalny ustawodawca, dokonującego kolejnej nowelizacji, dał zatem wyraz temu, że jego celem nie było nawet uprzywilejowanie szerokiego kręgu podmiotów profesjonalnych dokonujących czynności bankowej, ale wyłącznie podmiotów słabszych, tj. konsumentów i osób fizycznych „prowadzących gospodarstwo rodzinne”.

Skład orzekający

Danuta Jezierska

przewodniczący-sprawozdawca

Edyta Buczkowska – Żuk

sędzia

Małgorzata Gawinek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opłat sądowych w sprawach o roszczenia nabyte w drodze cesji od banków, zwłaszcza w kontekście stosowania preferencyjnych stawek dla czynności bankowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia wierzytelności bankowej w drodze cesji przez podmiot inny niż bank i interpretacji przepisów o kosztach sądowych obowiązujących w dacie orzekania. Późniejsze zmiany w prawie mogą wpływać na aktualność.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy praktycznego aspektu opłat sądowych, który może być niejasny dla wielu profesjonalistów i stron postępowań. Wyjaśnia, kiedy preferencyjne stawki mają zastosowanie, co ma bezpośrednie przełożenie na koszty prowadzenia spraw.

Czy opłata od pozwu o zapłatę z cesji bankowej zawsze wynosi 1000 zł? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 102 460 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I ACz 667/16 POSTANOWIENIE Dnia 1 września 2016 roku Sąd Apelacyjny w Szczecinie I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Danuta Jezierska (spr.) Sędziowie:SA Edyta Buczkowska - Żuk SA Małgorzata Gawinek po rozpoznaniu w dniu 1 września 2016 roku w Szczecinie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) we W. przeciwko H. D. o zapłatę w przedmiocie zażalenia powoda na zarządzenie Przewodniczącego Sądu Okręgowego w Szczecinie z 25 maja 2016 roku, sygn. akt VIII GNc 104/16 p o s t a n a w i a: oddalić zażalenie. Edyta Buczkowska – Żuk Danuta Jezierska Małgorzata Gawinek UZASADNIENIE Zarządzeniem z 25 maja 2016 roku Przewodniczący Sądu Okręgowego w Szczecinie zwrócił pozew, gdyż powód uiścił opłatę sądową od pozwu jedynie w kwocie 1.000 zł. Uzasadniając swoje stanowisko, Sąd wskazał, że w niniejszej sprawie, zastosowanie znajduje art. 13 ust. 1 u.k.s.c. i powód powinien ją uiścić w wysokości 5% od wartości przedmiotu sporu, a więc w kwocie 5.123 zł. Nie ma zaś zastosowania art. 13 ust. 1a u.k.s.c. wskazujący, że w sprawach o roszczenia wynikające z czynności bankowych, o których mowa w art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (Dz.U. z 2015 roku, poz. 128 z późn. zm.) – dalej: „ prawo bankowe ”, opłata stosunkowa wynosi 5 % wartości przedmiotu sporu lub przedmiotu zaskarżenia, jednak nie mniej niż 30 zł i nie więcej niż 1.000 zł, gdyż instytucje będące funduszami inwestycyjnymi, zajmujące się skupowaniem wierzytelności bankowych, nie są adresatami przepisu art. 13 ust. 1a u.k.s.c. Skoro zatem powód, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, uiścił opłatę jedynie w kwocie 1000 zł, zgodnie z art. 130 2 § 2 k.p.c. , pozew należało zwrócić bez wzywania do uiszczenia brakującej opłaty. Zażalenie na powyższe zarządzenie wniósł powód, zaskarżając je w całości, zarzucając rozstrzygnięciu naruszenie art. 13 ust. 1a u.k.s.c. poprzez jego niezastosowanie w okolicznościach niniejszej sprawy i uznanie, że strona powodowa winna uiścić opłatę sądową od pozwu w wysokości wyższej niż 1.000 złotych. W uzasadnieniu zażalenia skarżący wskazał, że dochodzi roszczenia wynikającego z umowy kredytu, zawartej przez stronę pozwaną z wierzycielem pierwotnym – bankiem. Stwierdzić zatem należy, że strona powodowa dochodzi roszczenia wynikającego z czynności bankowej. Przelew wierzytelności nie powoduje bowiem, że czynność prawna, z której wynika wierzytelność, traci charakter wierzytelności wynikającej z czynności bankowej, przewidzianej w art. 5 ust. 1 i 2 ustawy prawa bankowego . Pozew został zatem należycie opłacony. W oparciu o wyżej sformułowany zarzut, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia oraz zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania wywołanych wniesieniem zażalenia, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych oraz zwrot uiszczonej opłaty od zażalenia. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zażalenie powoda nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazać należy, że powód nie kwestionował, iż nabył wierzytelność dochodzoną pozwem w drodze przelewu wierzytelności, twierdził jednak że podstawę roszczenia stanowi czynność bankowa – zawarta umowa kredytu. W przepisach prawa bankowego nie zdefiniowano pojęcia „czynności bankowej". W piśmiennictwie wskazuje się jednak, że czynności bankowe niewątpliwie stanowią określenie uprawnień i obowiązków banków. W statucie danego banku znajduje się zaś określenie czynności, do jakich wykonywania bank jest upoważniony. Jedną z czynności bankowych jest udzielanie kredytów. To właśnie w tej czynności powód dopatruje się podstawy dochodzonego roszczenia. Wbrew jednak argumentacji skarżącego, zawartej w zażaleniu na zarządzenie o ustaleniu wysokości opłaty, brak jest podstaw do uznania, że powód dochodzi roszczenia z czynności bankowej w postaci udzielenia kredytu. Faktem jest, iż źródłem roszczenia banku wobec pozwanego była czynność bankowa, a więc czynność dokonana przez pozwanego z bankiem (...) S.A. w postaci umowy kredytu, jednakże samo już roszczenie powoda nie wywodzi się z czynności bankowej, bowiem takiej strona powodowa z pozwanym nie dokonywała, ale z umowy cesji wierzytelności banku wobec tego pozwanego. Podkreślenia wymaga, że pomimo braku definicji „czynności bankowych” w prawie bankowym , z przepisów tej ustawy można wywodzić, że czynności określone w art. 5 ust. 2 mają charakter czynności bankowej, o ile są wykonywane przez banki lub inne podmioty, na podstawie prawem przewidzianego zlecenia banku. Zawarcie z bankiem umowy przelewu wierzytelności nie jest zakazane, przeciwnie, jest czynnością dozwoloną, jednakże z tego faktu nie można wywodzić, że podstawą roszczenia powoda będzie również czynność bankowa. O ile nawet sama czynność cesji dla banku stanowi czynność bankową określoną w art. 5 ust. 2 pkt 5 prawa bankowego , o tyle dla innego podmiotu już nie. Stąd też, jeżeli nie jest ona dokonywana przez bank, a jedynie przez podmiot zajmujący się przejmowaniem wierzytelności bankowych, zdaniem Sądu Apelacyjnego nie znajduje zastosowania regulacja wprowadzona art. 13 ust. 1a u.k.s.c. Nadto wskazać należy na ratio legis art. 13 ust. 1a u.k.s.c. Nowelizacja, która wprowadziła omawianą normę, była konsekwencją uchylenia niektórych przepisów prawa bankowego , które dotyczyły bankowych tytułów egzekucyjnych ( art. 96 – 98 ). Do czasu wprowadzenia przedmiotowej nowelizacji, banki miały ułatwioną możliwość dochodzenia swoich roszczeń, za pomocą właśnie bankowych tytułów egzekucyjnych i tym samym banki nie były zobligowane do dochodzenia swoich roszczeń na drodze sądowej. Po wprowadzeniu nowelizacji w życie, taki obowiązek po stronie banków powstał. Wprowadzając wyjątek od zasady, która została wyrażona w punkcie pierwszym przepisu art. 13 u.k.s.c., w przedmiocie wysokości opłaty stosunkowej przy roszczeniach majątkowych, intencją ustawodawcy było niewątpliwie złagodzenie ciężaru fiskalnego dla banków, które do tej pory były uprzywilejowane w prowadzeniu egzekucji roszczeń im przysługujących. Za ścisłą interpretacją art. 13 ust. 1a u.k.s.c. w zakresie jego adresatów przemawia również kolejna nowelizacja wspomnianego przepisu. Ustawą z dnia 18 marca 2016 r. o zmianie ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. poz. 421), która weszła w życie z dniem 15 kwietnia 2016 r. zmieniono przedmiotowy przepis w ten sposób, że otrzymał on brzmienie: Opłata stosunkowa w sprawach o roszczenia wynikające z czynności bankowych, o których mowa w art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe (Dz. U. z 2015 r. poz. 128, z późn. zm.), pobierana od konsumenta albo osoby fizycznej prowadzącej gospodarstwo rodzinne wynosi 5% wartości przedmiotu sporu lub przedmiotu zaskarżenia, jednak nie mniej niż 30 złotych i nie więcej niż 1000 złotych. Racjonalny ustawodawca, dokonującego kolejnej nowelizacji, dał zatem wyraz temu, że jego celem nie było nawet uprzywilejowanie szerokiego kręgu podmiotów profesjonalnych dokonujących czynności bankowej, ale wyłącznie podmiotów słabszych, tj. konsumentów i osób fizycznych „prowadzących gospodarstwo rodzinne”. Kierunek zmian nakazuje zatem, aby nie interpretować art. 13 ust. 1a u.k.s.c. w ten sposób, by przyznawać szerszemu kręgowi podmiotów, niż to wynika wprost z przepisu, prawa do uiszczania niższej opłaty od pozwu. Zdaniem Sądu Apelacyjnego, skarżący nie ma racji twierdząc, że przywilej ten powinien rozciągać się również na inne podmioty. Tego rodzaju wnioski nie są niczym uzasadnione. Jak trafnie wskazał Sąd I instancji, że zgodnie z treścią art. 13 ust. la u.k.s.c., tylko w sprawach o roszczenia wynikające z czynności bankowych, o których mowa w art. 5 ust. 1 i 2 ustawy Prawo bankowe , opłata stosunkowa wynosi 5% wartości przedmiotu zaskarżenia, jednak nie mniej niż 30 złotych i nie więcej niż 1.000 zł. W ocenie Sądu Apelacyjnego, z powyższych względów, opłata od pozwu w przedmiotowej sprawie została prawidłowo wyliczona przez Sąd meriti na kwotę 5.123 złotych. Z uwagi na to, że w niniejszej sprawie pozew został złożony przez radcę prawnego i opłacony jedynie w kwocie 1000 zł, a zgodnie art. 130 2 § 1 k.p.c. pismo wniesione przez adwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego, które nie zostało należycie opłacone, przewodniczący zwraca bez wzywania o uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie w wysokości stałej lub stosunkowej, obliczonej od wskazanej przez stronę wartości przedmiotu sporu, zasadnie zarządzono zwrot pozwu. Z tych też przyczyn, Sąd Apelacyjny w oparciu o art. 385 k.p.c. w związku z art. 397 § 2 k.p.c. oddalił zażalenie jako nieuzasadnione. Edyta Buczkowska – Żuk Danuta Jezierska Małgorzata Gawinek

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI