Orzeczenie · 2016-09-08

I ACZ 1392/16

Sąd
Sąd Apelacyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2016-09-08
SAOSCywilnespadkiWysokaapelacyjny
zachowekspadkiwłaściwość sądusąd apelacyjnysąd okręgowysąd rejonowykpcostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy

Sprawa dotyczyła zażalenia powodów na postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie, który stwierdził swoją niewłaściwość rzeczową w sprawie o zachowek i przekazał ją do Sądu Rejonowego w B. Powodowie, małoletni D. S. i J. S., domagali się zasądzenia od pozwanego Ł. S. kwot po 45 692 zł tytułem zachowku. Sąd Okręgowy oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 16 i 17 pkt 4 k.p.c., uznając, że wartość przedmiotu sporu (suma roszczeń obu powodów) nie przekracza 75 000 zł, co wyłącza właściwość sądu okręgowego. Powodowie w zażaleniu zarzucili naruszenie art. 39 k.p.c., który stanowi o właściwości wyłącznej sądu w sprawach o zachowek. Sąd Apelacyjny w Krakowie uznał zażalenie za zasadne. Podkreślił, że zgodnie z art. 39 k.p.c., przy powództwach z tytułu zachowku, wyłączną właściwość miejscową sądu ustala się na podstawie ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy. Ponieważ ostatnim miejscem zamieszkania spadkodawcy K. S. był Kraków, Sąd Apelacyjny uznał, że wyłącznym sądem właściwym do rozpoznania sprawy jest Sąd Rejonowy (...) w K. W związku z tym, Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu (...) w K.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie właściwości sądu w sprawach o zachowek, interpretacja art. 39 k.p.c. oraz zasady ustalania właściwości rzeczowej w kontekście roszczeń wielu powodów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie spraw o zachowek i sytuacji, gdy ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy jest znane i znajduje się w Polsce.

Zagadnienia prawne (2)

Jaki sąd jest właściwy miejscowo do rozpoznania sprawy o zachowek, gdy ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy znajduje się w obszarze właściwości danego sądu rejonowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wyłączną właściwość miejscową w sprawach o zachowek określa ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy, a jeżeli jego miejsca zamieszkania w Polsce nie da się ustalić, miejsce, w którym znajduje się majątek spadkowy lub jego część.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny oparł się na treści art. 39 k.p.c., który stanowi o właściwości wyłącznej sądu w sprawach o zachowek. Ponieważ ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy K. S. było w Krakowie, właściwym do rozpoznania sprawy jest Sąd Rejonowy (...) w K.

Czy w przypadku, gdy w sprawie występuje dwóch powodów dochodzących zachowku, a roszczenie każdego z nich nie przekracza 75 000 zł, należy zliczyć wartości tych roszczeń dla ustalenia właściwości rzeczowej sądu okręgowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis art. 21 k.p.c. o zliczaniu wartości roszczeń nie miał zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ występuje dwóch powodów, a roszczenie każdego z nich nie przekracza kwoty 75 000 zł.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy błędnie zastosował art. 21 k.p.c. Sąd Apelacyjny wskazał, że właściwość wyłączna w sprawach o zachowek jest regulowana przez art. 39 k.p.c., a nie przez ogólne przepisy o właściwości rzeczowej sądu okręgowego (art. 17 pkt 4 k.p.c.).

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi

Strony

NazwaTypRola
D. S.osoba_fizycznapowód
J. S.osoba_fizycznapowód
Ł. S.osoba_fizycznapozwany
M. S.osoba_fizycznaprzedstawiciel ustawowy powodów

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 39

Kodeks postępowania cywilnego

Określa właściwość wyłączną sądu w przypadku powództwa z tytułu zachowku, wskazując jako podstawę ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy.

Pomocnicze

k.p.c. art. 16

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 17 § pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 21

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez Sąd Okręgowy art. 39 k.p.c. poprzez błędne ustalenie właściwości miejscowej sądu w sprawie o zachowek. • Wyłączna właściwość sądu w sprawach o zachowek jest determinowana ostatnim miejscem zamieszkania spadkodawcy (art. 39 k.p.c.). • Ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy było w Krakowie, co czyni Sąd Rejonowy (...) w K. sądem właściwym.

Odrzucone argumenty

Argument Sądu Okręgowego o niewłaściwości rzeczowej opartej na art. 17 pkt 4 k.p.c. i zliczaniu wartości przedmiotu sporu (art. 21 k.p.c.).

Godne uwagi sformułowania

istota właściwości wyłącznej polega na tym, że wyłącznie (tylko i jedynie) właściwym do rozpoznania sprawy o zachowek jest sąd wskazany w ustawie • podstawą ustalenia sądu wyłącznie właściwego miejscowo jest ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy

Skład orzekający

Józef Wąsik

przewodniczący-sprawozdawca

Grzegorz Krężołek

sędzia

Regina Kurek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu w sprawach o zachowek, interpretacja art. 39 k.p.c. oraz zasady ustalania właściwości rzeczowej w kontekście roszczeń wielu powodów."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw o zachowek i sytuacji, gdy ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy jest znane i znajduje się w Polsce.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje kluczową kwestię proceduralną dotyczącą właściwości sądu w sprawach spadkowych, co jest częstym problemem praktycznym dla prawników.

Gdzie pozwać o zachowek? Sąd Apelacyjny wyjaśnia kluczową zasadę właściwości sądu.

Dane finansowe

WPS: 91 384 PLN

zachowek: 45 692 PLN

zachowek: 45 692 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst