I ACz 139/14

Sygn. akt I ACz 139/14 POSTANOWIENIE Dnia 28 marca 2014 r. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie I Wydział Cywilny w składzie następującym Przewodniczący: SSA Andrzej Palacz Sędziowie: SA Grażyna Demko SA Dariusz Mazurek (spraw) po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Przedsiębiorstwa Handlowo - Usługowego (...) Spółka z o.o. w R. przeciwko Przedsiębiorstwu Usługowo - Produkcyjnemu (...) S.A. w R. , (...) Spółce z o.o. w (...) Spółce z o.o. w R. o zapłatę na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego-Sądu Gospodarczego w Rzeszowie z dnia 28 stycznia 2014 r., sygn. akt VI GNc 3/14 p o s t a n a w i a: o d d a l i ć zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 28 stycznia 2014r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie uwzględniając częściowo wniosek powoda o udzielenie zabezpieczenia, zabezpieczył dochodzone przez powoda roszczenie poprzez ustanowienie na rzecz powoda hipotek przymusowych: - do kwoty 122 200 zł na nieruchomości stanowiącej własność pozwanego (...) Sp. z o.o. w R. dla której prowadzona jest K.W. Nr (...) , - do kwoty 100 000 zł na nieruchomości stanowiącej własność pozwanego (...) Sp. z o.o. w R. dla której prowadzona jest K.W. Nr (...) , - do kwoty 100 000 zł na nieruchomości stanowiącej własność pozwanego (...) Sp. z o.o. w R. dla której prowadzona jest K.W. Nr (...) . W zakresie w jakim uprawniony domagał się w trybie art.754 1 § 1k.p.c. oznaczenia terminu upadku zabezpieczenia Sąd Okręgowy wniosek oddalił. W uzasadnieniu postanowienia Sąd Okręgowy wskazał, że powód uprawdopodobnił istnienie roszczenia i interes w uzyskaniu zabezpieczenia dołączonymi do pozwu dokumentami. Uprawniony określił sposób zabezpieczenia w sposób przewidziany przepisami wobec czego Sąd Okręgowy udzielił zabezpieczania zgodnie z wnioskiem. Sąd Okręgowy ocenił, że nie zachodzą szczególne okoliczności, z powodu których uzasadnione by było odstąpienie od wyrażonej w art. 754 1 § 1 k.p.c. zasady, że zabezpieczenie roszczeń pieniężnych upada po upływie miesiąca od uprawomocnienia się orzeczenia. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodził się powód, wnosząc zażalenie na rozstrzygnięcie zawarte w punkcie II sentencji oddalające wniosek co do oznaczenia terminu upadku zabezpieczenia, w sposób określony przez powoda. Postanowieniu w zaskarżonej części powód zarzucił naruszenie przepisów postępowania: - art. 233 § 1 k.p.c. w związku z 754 1 § 1 k.p.c. oraz w zw. z 730 1 k.p.c. przez przyjęcie, że brak jest przesłanek do oznaczenia terminu upadku zabezpieczenia zgodnie z wnioskiem powoda; - art. 754 1 § 1 k.p.c. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że zastosowanie tego przepisu może mieć miejsce tylko w sytuacjach szczególnych; - art. 754 1 § 1 k.p.c. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji gdy istniały przesłanki do oznaczenia innego terminu upadku zabezpieczenia. Wskazując na powyższe powód domagał się zmiany postanowienia w zaskarżonej części i orzeczenia zgodnie z żądaniem powoda. W uzasadnieniu zażalenia skarżący podnosił, że na skutek błędnej wykładni art. 754 1 § 1 k.p.c. Sąd I Instancji doszedł do wniosku, że oznaczenie innego terminu upadku zabezpieczenia niż to wynika z art. 754 1 § 1 k.p.c. Sąd możne dokonać tylko w sytuacjach szczególnych. Powołując się na wykładnię systemową podnosił, że taka interpretacja przepisu nie znajduje uzasadnienia w wynikach takiej wykładni. Argumentował, że uprawnienie wynikające z tego przepisu stanowi przejaw dyskrecjonalnej władzy sędziego. Powołując się na podnoszone już we wniosku o udzielnie zabezpieczenia argumenty powód wskazywał, że cel udzielonego mu zabezpieczenia wymaga uwzględnienia wniosku o oznaczenie przez sąd terminu upadku zabezpieczenia, zgodnie z wnioskiem powoda. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie rozpoznając zażalenie powoda zważył, co następuje: Przed merytorycznym rozstrzygnięciem zażalenia należało ocenić dopuszczalność środka odwoławczego wniesionego przez powoda na rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego wydane w trybie art. 754 1 § 1 k.p.c. , a to wobec powstających wątpliwości, czy rozstrzygnięcie takie mieści się w zakresie objętym przepisem art. 741 k.p.c. W doktrynie prezentowany jest pogląd, że do chwili upadku zabezpieczenia sąd może rozpoznać wniosek o określenie innego terminu upadku zabezpieczenia, a zapadłe w tym zakresie orzeczenie należałoby traktować jako zmianę postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia (por. także stanowisko co do orzekania przez sąd o wyznaczeniu innego terminu upadku zabezpieczenia, niż wynikający z treści art. 754 1 k.p.c., wyrażone przez J. Jagiełę (w:) Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz , t. 2, red. K. Piasecki, s. 542 oraz komentarz do art. 754 1 k.p.c. Dariusz Zawistowski - Kodeks postępowania cywilnego – postępowanie zabezpieczające LEX 2013 wydanie II). Ponieważ nie budzi wątpliwości, że od postanowień przedmiotem których jest zmiana postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia lub stwierdzających upadek zabezpieczenia przysługuje środek odwoławczy określony w art. 741 k.p.c. Sąd Apelacyjny w składzie rozpoznającym zażalenie ocenił, że wniesione przez powoda zażalenie jest dopuszczalne, skoro przedmiot rozpoznania ma bezpośredni wpływ na ustalenie daty upadku zabezpieczenia. W ocenie Sądu Apelacyjnego po wniesieniu przez powoda zażalenia nastąpiły jednak zdarzenia prawne, z powodu których powód utracił możliwość oznaczenia przez Sąd innego niż ustawowo określonego terminu upadku zabezpieczenia. Okolicznością tą jest uprawomocnienie się nakazu zapłaty w stosunku do pozwanego (...) Sp. z o.o. w R. , co miało miejsce w dniu 16 marca 2014r. i uzyskanie przez powoda przeciwko temu pozwanemu tytułu wykonawczego w dniu 24 marca 2014r. Z chwilą prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy odpadają przyczyny, dla których dokonano zabezpieczenia. Ochronę prawną zapewnia uprawnionemu prawomocne orzeczenie sądu. Z tego względu po upływie miesiąca od uprawomocnienia się orzeczenia uwzględniającego roszczenie zabezpieczenia upada. Pozostaje kwestią niewyjaśnioną dotychczas przez orzecznictwo, czy dzieje się tak również w sytuacji wniesienia środka odwoławczego na rozstrzygnięcie odmawiające oznaczenia przez sąd innego niż ustawowo określony terminu upadku zabezpieczenia. Nie ma jednak znaczenia w sytuacji gdy powód dysponuje tytułem wykonawczym na podstawie prawomocnego orzeczenia, na podstawie którego może skutecznie egzekwować świadczenia. Okoliczność ta ma też bezpośrednie znaczenie dla oceny czy zachodzą podstawy do określenia przez sąd innego terminu upadku zabezpieczenia niż to wynika z art. 754 1 k.p.c. W opisanych, aktualnych okolicznościach Sąd Apelacyjny nie widzi podstaw do podważenia stanowiska zajętego przez Sąd Okręgowy. Z tego względu nie znajdując podstaw do uwzględnienia zażalenia Sąd Apelacyjny orzekł o jego oddaleniu na podstawie art. 385 w związku z 397 § 2 i 13 § 2 k.p.c. Z tych wszystkich względów orzeczono jak w sentencji. (...) (...) R. dnia 28 marca 2014r.