I ACz 1324/12

Sąd Apelacyjny we WrocławiuWrocław2012-07-23
SAOSCywilneochrona dóbr osobistychŚredniaapelacyjny
zawisłość sporutożsamość roszczeniaodrzucenie pozwudobra osobistepostępowanie cywilnesąd apelacyjnysąd okręgowy

Sąd Apelacyjny uchylił postanowienie sądu I instancji o oddaleniu wniosku o odrzucenie pozwu z powodu zawisłości sporu, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania w celu dokładniejszego zbadania tożsamości roszczeń.

Sąd Apelacyjny rozpoznał zażalenie strony pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego, które oddaliło wniosek o odrzucenie pozwu z powodu zawisłości sporu. Sąd Okręgowy uznał, że brak jest tożsamości roszczeń, ponieważ powód dochodził 500 000 zł, a w innej sprawie 50 000 zł. Sąd Apelacyjny uznał, że różnica w kwotach nie przesądza o braku tożsamości i nakazał sądowi I instancji ponowne zbadanie podstaw faktycznych obu roszczeń.

Sąd Apelacyjny we Wrocławiu, rozpoznając zażalenie strony pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego we Wrocławiu, uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy oddalił wniosek pozwanego o odrzucenie pozwu z powodu zawisłości sporu, argumentując, że brak jest tożsamości roszczenia, gdyż powód dochodził 500 000 zł, podczas gdy w innej sprawie (sygn. akt I C 153/11) dochodził 50 000 zł. Sąd Apelacyjny uznał, że taka argumentacja jest nieprawidłowa, ponieważ o tożsamości roszczenia decyduje nie tylko wysokość żądania, ale przede wszystkim jego podstawa faktyczna i merytoryczna istota. Sąd nakazał sądowi I instancji ponowne zbadanie podstaw faktycznych obu postępowań, ustalenie, w jakich okolicznościach doszło do naruszenia dóbr osobistych oraz dat wytoczenia powództw, aby móc prawidłowo ocenić, czy zachodzi tożsamość roszczeń i czy pozew powinien zostać odrzucony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, sama różnica w dochodzonych kwotach nie przesądza o braku tożsamości roszczenia. O tożsamości decyduje przede wszystkim jednakowość podstawy faktycznej i merytorycznej istoty powództwa.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny wskazał, że dla stwierdzenia zawisłości sporu kluczowe jest, aby sąd miał orzec o tym samym, dysponując tymi samymi faktami, które mają spowodować ocenę tego samego żądania. Różnica w dochodzonych kwotach nie wyklucza tożsamości roszczenia, jeśli podstawa faktyczna i prawna są takie same.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
M. T.osoba_fizycznapowód
Skarb Państwa – Zakład Karny w O.instytucjapozwany

Przepisy (3)

Główne

k.p.c. art. 199 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Nakazuje sądowi odrzucenie pozwu m.in. w sytuacji, gdy o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku.

Pomocnicze

k.p.c. art. 386 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje postępowanie zażaleniowe.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd I instancji nie zbadał dostatecznie tożsamości roszczenia, opierając się jedynie na różnicy w dochodzonych kwotach. Dla ustalenia tożsamości roszczenia istotne są okoliczności faktyczne i podstawa prawna, a nie tylko wysokość żądania. Utrwalona wykładnia Sądu Najwyższego wskazuje, że o tożsamości roszczenia decyduje merytoryczna istota powództwa i jednakowość problemu prawnego wyrosłego na gruncie tych samych faktów.

Odrzucone argumenty

Argument Sądu Okręgowego, że różnica w dochodzonych kwotach (500 000 zł vs 50 000 zł) wyklucza tożsamość roszczenia.

Godne uwagi sformułowania

o tożsamości roszczenia nie można mówić w sytuacji, gdy powód w niniejszym postępowaniu dochodzi kwoty 500.000 zł, zaś w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w O. kwoty 50.000 zł. Kwota dochodzonego odszkodowania i zadośćuczynienia nie może przesądzać bowiem istnieniu, czy też braku tożsamości roszczenia. przedmiotowe granice zawisłości sporu z art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. wyznaczają żądanie udzielenia ochrony prawnej w sposób i w zakresie wskazanym w pozwie oraz podstawa faktyczna żądania, a wymaganie jednakowości żądań odnosi się do merytorycznej istoty powództwa, rozumianej jako zwrócenie się do sądu o rozstrzygnięcie konkretnego, tożsamego w każdym aspekcie problemu prawnego, wyrosłego na gruncie tych samych faktów.

Skład orzekający

Adam Jewgraf

przewodniczący

Anna Guzińska

członek

Walter Komorek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia tożsamości roszczenia w kontekście zawisłości sporu (art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.), zwłaszcza gdy różnią się dochodzone kwoty."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i wymaga analizy konkretnych podstaw faktycznych obu spraw.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje subtelne różnice w interpretacji kluczowych pojęć procesowych, takich jak 'tożsamość roszczenia', co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.

Czy różnica w kwocie pozwu oznacza inną sprawę? Sąd Apelacyjny wyjaśnia pojęcie zawisłości sporu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I ACz 1324/12 POSTANOWIENIE Dnia 23 lipca 2012 r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu – Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący Sędzia SA: Adam Jewgraf Sędzia SA: Sędzia SA: Anna Guzińska Walter Komorek (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym we Wrocławiu sprawy z powództwa M. T. przeciwko Skarbowi Państwa – Zakładowi Karnemu w O. o zapłatę na skutek zażalenia strony pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 25 kwietnia 2012 r., sygn. akt I C 1594/11 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy we Wrocławiu oddalił wniosek strony pozwanej o odrzucenie pozwu wniesionego przez powoda z uwagi na zawisłość sporu. Sąd Okręgowy wskazał, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi zawisłość sporu, bowiem brak jest tożsamości dochodzonego roszczenia w sprawie niniejszej i w sprawie toczącej się z powództwa M. T. przeciwko stronie pozwanej w Sądzie Rejonowym w O. pod sygn. akt I C 153/11. W ocenie Sądu Okręgowego, o tożsamości roszczenia nie można mówić w sytuacji, gdy powód w niniejszym postępowaniu dochodzi kwoty 500.000 zł, zaś w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w O. kwoty 50.000 zł. Postanowienie to zaskarżyła strona pozwana, wnosząc o jego zmianę i odrzucenie pozwu, ewentualnie o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Strona pozwana wskazała, że dla ustalenia tożsamości roszczenia istotne są okoliczności faktyczne, na podstawie których sądy mają dokonać oceny żądania, a te w obu sprawach są takie same. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu Apelacyjnego Sąd I instancji rozstrzygając o wniosku pozwanej o odrzucenie pozwu z uwagi na zawisłość nie zbadał w sposób dostateczny, czy w sprawie o sygn. akt IC 153/11, z powództwa M. T. , zawisłej przed Sądem Rejonowym w O. i w sprawie niniejszej zachodzi tożsamość roszczenia, co przy tych samym stronach postępowania, uzasadniałoby odrzucenie pozwu na podstawie art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. Powołany powyżej przepis nakazuje sądowi odrzucenie pozwu m.in. w sytuacji, gdy jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku. Zgodnie natomiast z utrwaloną w orzecznictwie Sądu Najwyższego wykładnią tożsamość roszczenia ma miejsce w sytuacji, gdy jednakowy jest nie tylko przedmiot, ale i podstawa roszczenia, a sąd ma w obu sprawach orzec o tym samym, dysponując tymi samymi faktami, które mają spowodować ocenę tego samego żądania i kiedy rozstrzygnięcie jednej ze spraw oznacza rozstrzygnięcie także drugiej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 1 czerwca 2011 r., II CSK 427/10, LEX nr 884996, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 czerwca 1971 r., II CZ 59/71, OSNCP 1971/12/226). W rozpoznawanej sprawie tymczasem Sąd Okręgowy, bez poczynienia jakichkolwiek ustaleń we wskazanym powyżej zakresie, uznał, że skoro powód dochodzi 500.000 zł tytułem odszkodowania i zadośćuczynienia za naruszenie jego dóbr osobistych, zaś w sprawie przed Sądem Rejonowym w O. z tego samego tytułu domaga się 50.000 zł, to nie można mówić o tożsamości roszczenia. Takie stanowisko Sądu I instancji nie zasługuje na akceptację. Kwota dochodzonego odszkodowania i zadośćuczynienia nie może przesądzać bowiem istnieniu, czy też braku tożsamości roszczenia. Uszło uwadze Sądu I instancji, że przedmiotowe granice zawisłości sporu z art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. wyznaczają żądanie udzielenia ochrony prawnej w sposób i w zakresie wskazanym w pozwie oraz podstawa faktyczna żądania, a wymaganie jednakowości żądań odnosi się do merytorycznej istoty powództwa, rozumianej jako zwrócenie się do sądu o rozstrzygnięcie konkretnego, tożsamego w każdym aspekcie problemu prawnego, wyrosłego na gruncie tych samych faktów. Nie może decydować zatem o niewystępowaniu tożsamości roszczeń – jak to przyjął Sąd I instancji – fakt, iż powód dochodzi w obu sprawach roszczeń w różnej wysokości. Rozpoznając ponownie podniesiony przez stronę pozwaną zarzut zawisłości sporu Sąd I instancji ustali, jaka jest w obu sprawach podstawa faktyczna żądania powoda, w jakich zachowaniach powód upatruje naruszenia jego dóbr osobistych i w jakim czasie, zgodnie z twierdzeniem powoda, do naruszenia jego dóbr osobistych doszło. Sąd określi ponadto datę, w jakiej powód wytoczył powództwo w sprawie przed Sądem Rejonowym w O. , celem ustalenia, które z postępowań zostało wszczęte wcześniej. Ustalenie wskazanych okoliczności pozwoli dopiero Sądowi I instancji na prawidłową ocenę, czy w sprawach zachodzi tożsamość roszczeń, a tym samym, czy istnieją podstawy do odrzucenia pozwu w niniejszym postępowaniu. Mając na uwadze powyższe Sąd Apelacyjny na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. uchylił zaskarżone postanowienie i sprawę przekazał Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. mw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI