I ACz 1132/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny oddalił zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego, uznając, że wnioskodawczyni nie mogła domagać się ochrony prawnej w trybie wyborczym dla dóbr osobistych męża.
Wnioskodawczyni M.W. domagała się w trybie wyborczym zakazania rozpowszechniania nieprawdziwych informacji o jej powiązaniach rodzinnych z posłanką J.W. i uzyskaniu stanowiska przez męża S.W. w wyniku tych powiązań. Sąd Okręgowy oddalił wniosek, uznając, że dotyczy on dóbr osobistych męża, a nie wnioskodawczyni. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie, potwierdzając, że wnioskodawczyni nie miała legitymacji czynnej do ochrony dóbr osobistych męża w trybie wyborczym, choć mogłaby dochodzić ochrony na zasadach ogólnych.
Sprawa dotyczyła wniosku M.W. o wydanie orzeczenia przewidzianego w art. 111 § 1 Kodeksu wyborczego, w którym domagała się zakazania uczestnikowi postępowania rozpowszechniania nieprawdziwych informacji o jej i jej męża powiązaniach rodzinnych z posłanką J.W. oraz sugerowania, że mąż uzyskał stanowisko w wyniku tych powiązań. Wnioskodawczyni żądała również nakazania sprostowania informacji i złożenia oświadczenia. Sąd Okręgowy w Częstochowie oddalił wniosek, stwierdzając, że artykuł stanowi przejaw agitacji wyborczej, ale odnosi się głównie do męża wnioskodawczyni, a sama wnioskodawczyni nie może być spokrewniona z J.W. Sąd uznał, że wniosek w istocie dotyczy ochrony dóbr osobistych S.W., co jest niedopuszczalne w trybie wyborczym. Sąd Apelacyjny w Katowicach utrzymał w mocy postanowienie Sądu Okręgowego, oddalając zażalenie wnioskodawczyni. Sąd Apelacyjny potwierdził, że stan faktyczny został prawidłowo ustalony i że artykuł stanowi agitację wyborczą przeciwko wnioskodawczyni. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było jednak to, że sąd pierwszej instancji słusznie dopatrzył się sprzeczności między sytuacją prawną wnioskodawczyni a zgłoszonymi żądaniami, które odnosiły się wyłącznie do S.W. Sąd Apelacyjny podkreślił, że nie mógł ingerować w treść żądań w sposób zmieniający istotę sporu, a wnioskodawczyni nie miała legitymacji czynnej do ochrony dóbr osobistych męża w trybie wyborczym. Wskazano, że wnioskodawczyni i jej mąż mogą dochodzić ochrony na zasadach ogólnych prawa cywilnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, w trybie wyborczym można dochodzić ochrony tylko własnych dóbr osobistych, a nie dóbr osobistych innych osób.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że wnioskodawczyni nie miała legitymacji czynnej do ochrony dóbr osobistych męża w trybie wyborczym, ponieważ żądania wniosku, nawet po próbie ich modyfikacji w zażaleniu, jednoznacznie odnosiły się do ochrony dóbr S.W. Sąd podkreślił, że ingerencja w treść żądań jest dopuszczalna tylko w ograniczonym zakresie i nie może zmieniać istoty sporu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalić zażalenie
Strona wygrywająca
uczestnik postępowania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. W. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| J. M. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| S. W. | osoba_fizyczna | mąż wnioskodawczyni |
| J. W. | osoba_fizyczna | posłanka do Parlamentu Europejskiego |
Przepisy (6)
Główne
k.w. art. 111 § § 1
Kodeks wyborczy
Przepis ten przewiduje szczególną ochronę prawną w zakresie agitacji wyborczej, jednakże wymaga, aby żądania dotyczyły ochrony własnych dóbr osobistych.
Pomocnicze
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.c. art. 23
Kodeks cywilny
Możliwość dochodzenia ochrony dóbr osobistych na zasadach ogólnych.
k.c. art. 24
Kodeks cywilny
Możliwość dochodzenia ochrony dóbr osobistych na zasadach ogólnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wnioskodawczyni nie posiada legitymacji czynnej do ochrony dóbr osobistych męża w trybie wyborczym. Sąd nie może ingerować w istotę żądań zgłoszonych w trybie wyborczym. Ochrona dóbr osobistych męża powinna być dochodzona na zasadach ogólnych prawa cywilnego.
Odrzucone argumenty
Sąd powinien zmienić treść żądań wnioskodawczyni, aby umożliwić ochronę jej dóbr osobistych. Ingerencja sądu w treść żądań jest dopuszczalna, jeśli służy ochronie prawnej.
Godne uwagi sformułowania
nie może im nadać znaczenia innego niż to wynikające z wniosku nie może natomiast prowadzić do zmiany istoty sporu nie mógł Sąd Okręgowy dopatrzyć się sprzeczności między sytuacją prawną wnioskodawczyni a zgłoszonymi przez nią żądaniami nie stoi na przeszkodzie poszukiwaniu ochrony prawnej na zasadach ogólnych
Skład orzekający
Piotr Wójtowicz
przewodniczący-sprawozdawca
Lucyna Świderska-Pilis
sędzia
Aneta Pieczyrak-Pisulińska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ograniczenia stosowania trybu wyborczego do ochrony dóbr osobistych innych osób oraz zakres dopuszczalnej ingerencji sądu w treść żądań."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z trybem wyborczym i ochroną dóbr osobistych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważne ograniczenia proceduralne w dochodzeniu ochrony prawnej, szczególnie w kontekście wyborów, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Czy można bronić dobrego imienia męża w trybie wyborczym? Sąd Apelacyjny odpowiada.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I ACz 1132/18 POSTANOWIENIE Dnia 18 października 2018 roku Sąd Apelacyjny w Katowicach w Wydziale I Cywilnym w składzie następującym: Przewodniczący: SSA Piotr Wójtowicz (spr.) Sędziowie: SA Lucyna Świderska-Pilis SO del. Aneta Pieczyrak-Pisulińska po rozpoznaniu w dniu 18 października 2018 roku w Katowicach na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. W. przy uczestnictwie J. M. o wydanie orzeczenia przewidzianego w art. 111§1 kodeksu wyborczego na skutek zażalenia wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Okręgowego w Częstochowie z dnia 16 października 2018 roku, sygn. akt I Ns 15/18, p o s t a n a w i a : oddalić zażalenie. SSO Aneta Pieczyrak-Pisulińska SSA Piotr Wójtowicz SSA Lucyna świderska-Pilis UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy oddalił wniosek o zakazanie uczestnikowi postępowania rozpowszechniania nieprawdziwych informacji o jej i jej męża powiązaniach rodzinnych z posłanką do Parlamentu Europejskiego J. W. (1) , a tym samym sugerowania, że S. W. stanowisko (...) (...) w M. uzyskał w wyniku tych powiązań, o nakazanie uczestnikowi postępowania sprostowania tych informacji przez złożenie stosownego w tym zakresie oświadczenia, o nakazanie uczestnikowi postępowania skierowania do niej własnoręcznie sporządzonego i podpisanego oświadczenia o szczegółowo we wniosku określonej treści oraz o nakazanie uczestnikowi postępowania, by zapłacił na rzecz (...) 10000,-zł. Stwierdził Sąd, że uczestnik postępowania, autor zamieszczonego w Gazecie (...) artykułu, jest wyborcą, sam artykuł zaś stanowi przejaw agitacji wyborczej w rozumieniu art. 111§1 kodeksu wyborczego, odnosi się on jednak głównie do męża wnioskodawczyni (i do innych osób), oraz że wnioskodawczyni, jako żona S. W. , z J. W. (2) nie może być spokrewniona. Wskazał, że jedyny fragment artykułu, który odnosi się do wnioskodawczyni („Żona M. z PiS startuje do Rady Powiatu (...) ”) zapewne zamieszczony został dlatego, by zasugerować, że swoje miejsce na liście wyborczej zawdzięcza ona powiązaniom jej męża z J. W. (1) , co mogłoby zostać ocenione jako nakłanianie do głosowania przeciwko jej kandydaturze, ale że kwestia ta miałaby znaczenie, gdyby domagała się ona ochrony w związku z tym, że uczestnik to zasugerował. Przykładając treść wniosku do stanu faktycznego sprawy uznał ostatecznie, że domaga się ona w istocie udzielenia przewidzianej kodeksem wyborczym ochrony prawnej S. W. , co było niedopuszczalne. Zwrócił w tym kontekście uwagę na niedopuszczalność takiej ingerencji w treść wynikających z art. 111 kodeksu wyborczego żądań, nie może im nadać znaczenia innego niż to wynikające z wniosku. W zażaleniu na opisane wyżej postanowienie wnioskodawczyni domagała się jego zmiany przez uwzględnienie jej żądań. Zarzuciła, że z niespornego stanu faktycznego wysnuł Sąd Okręgowy wadliwe wnioski; wskazała też, że nic nie stało na przeszkodzie ingerencji Sądu w treść jej żądania, udzielenie jej ochrony nie byłoby bowiem równoznaczne z nadaniem mu innego znaczenia. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim wskazać należy, że stan faktyczny sprawy ustalony został prawidłowo. Nie wykluczył wprawdzie Sąd Okręgowy stanowczo istnienia między wnioskodawczynią i jej mężem a J. W. (1) stosunku, odpowiednio, powinowactwa i pokrewieństwa, ale wobec niewykazania istnienia takiego stosunku przez uczestnika postępowania (na którym spoczywał ciężar dowodu prawdziwości swego w tym zakresie twierdzenia) okoliczność tę uznać należy za niesporną. Podkreślić nadto należy, że Sąd Okręgowy trafnie uznał, że odnoszący się do wnioskodawczyni fragment tekstu autorstwa uczestnika postępowania stanowi agitację wyborczą przeciwko niej i że z tej przyczyny mogłaby ona w ramach wyznaczonych art. 111§1 kodeksu wyborczego domagać się ochrony. Rzecz w tym jednak, że słusznie Sąd Okręgowy dopatrzył się sprzeczności między sytuacją prawną wnioskodawczyni a zgłoszonymi przez nią żądaniami, które (także w świetle uzasadnienia wniosku) wyraźnie odnoszą się wyłącznie do S. W. , nie zaś do niej. Wbrew tezie skarżącej nie mógł Sąd Okręgowy zaingerować w treść zgłoszonych żądań w taki sposób, jak domaga się ona tego w zażaleniu, ingerencja taka bowiem dopuszczalna jest tylko w zakresie redakcji tekstów mających być złożonymi oświadczeń lub przez usunięcie oczywistych uchybień językowych (stylistycznych, ortograficznych, interpunkcyjnych), nie może natomiast prowadzić do zmiany istoty sporu. Ingerencji takiej dopuszczalną nie czynią same intencje osoby domagającej się ochrony, nawet jeśli jawią się jako oczywiste (co w sprawie niniejszej nie miało miejsca, intencje te bowiem wyartykułowane zostały dopiero w zażaleniu). Wobec niemożności ingerencji w treść zgłoszonych przez wnioskodawczynię żądań, musiał Sąd Okręgowy odnieść się do nich w takim kształcie, jaki ona sama im nadała, ten kształt zaś niedwuznacznie wskazuje, że przedmiotem ochrony uczynić ona chciała dobra osobiste swego męża. Takie sformułowanie wniosku czyniło jego uwzględnienie niedopuszczalnym z dwóch względów: z uwagi na niemożność zastosowania szczególnego, przewidzianego w art. 111§1 kodeksu wyborczego trybu i z uwagi na brak po stronie wnioskodawczyni legitymacji czynnej. W tym kontekście godzi się zauważyć, że oddalenie wniosku złożonego w „trybie wyborczym” przez M. W. nie stoi na przeszkodzie poszukiwaniu ochrony prawnej na zasadach ogólnych (to jest w opartym na normach art. 23 k.c. i art. 24 k.c. procesie) tak przez S. W. , jak i przez nią samą, ale już na podstawie faktycznej odnoszącej się do jej, nie zaś jej męża, dóbr osobistych. Z powyższych względów, na podstawie art. 13§2 k.p.c. w związku z art. 397§2 k.p.c. i w związku z art. 385 k.p.c. Sąd Apelacyjny orzekł jak w sentencji. SSO Aneta Pieczyrak-Pisulińska SSA Piotr Wójtowicz SSA L. świderska- P.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI