I ACO 24/16

Sąd Okręgowy w ŁodziŁódź2018-06-19
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
skarga pauliańskabezskuteczność czynności prawnejdarowiznawierzytelnośćegzekucjaprawo spółdzielczespółdzielcze własnościowe prawo do lokalu

Podsumowanie

Sąd Okręgowy oddalił powództwo o uznanie umowy darowizny za bezskuteczną w zakresie żądań ewentualnych, ale uznał ją za bezskuteczną w części dotyczącej udziału dłużnika S. J. w celu egzekucji wierzytelności.

Powód (...) spółka prawa cypryjskiego domagał się uznania umowy darowizny spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu za bezskuteczną wobec niego, w celu egzekucji wierzytelności stwierdzonej wyrokiem Sądu Arbitrażowego. Sąd Okręgowy oddalił powództwo w zakresie żądań ewentualnych, ale uznał umowę darowizny za bezskuteczną w części dotyczącej udziału dłużnika S. J. w prawie do lokalu, zasądzając jednocześnie koszty procesu od powoda na rzecz pozwanej.

Sprawa dotyczyła powództwa (...) spółki prawa cypryjskiego przeciwko E. I. o uznanie umowy darowizny spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego za bezskuteczną. Powód dochodził tego na podstawie wyroku Sądu Arbitrażowego, który stwierdzał wierzytelność wobec S. J. i K. J., którzy dokonali darowizny lokalu na rzecz E. I. Powództwo było skierowane na różne sposoby: o uznanie całej umowy za bezskuteczną, o uznanie jej za bezskuteczną w zakresie kwoty 228.000 zł, a także w zakresie udziału S. J. w prawie do lokalu, zarówno w całości, jak i w części odpowiadającej kwocie 114.000 zł. Sąd Okręgowy w Łodzi, po rozpoznaniu sprawy, oddalił powództwo w zakresie żądań ewentualnych opisanych w punktach a i b. Jednocześnie sąd uznał, że umowa darowizny jest bezskuteczna w stosunku do powoda w zakresie udziału S. J. w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego, w celu egzekucji wierzytelności przysługującej powodowi. Sąd zasądził od powoda na rzecz pozwanej E. I. kwotę 10.817 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego oraz nakazał pobranie od powoda na rzecz Skarbu Państwa kwoty 5.700 zł tytułem brakującej opłaty sądowej.

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, umowa darowizny może być uznana za bezskuteczną w stosunku do wierzyciela w zakresie udziału dłużnika w prawie do lokalu, jeśli spełnione są przesłanki z art. 527 k.c.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że darowizna udziału w prawie do lokalu przez dłużnika S. J. na rzecz E. I. była czynnością prawną dokonaną z pokrzywdzeniem wierzyciela, gdyż dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzyciela, a obdarowany mógł lub powinien był wiedzieć o tej okoliczności. Wartość darowanego udziału była znacząca i stanowiła istotną część majątku dłużnika.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalenie powództwa w części, uwzględnienie w części

Strona wygrywająca

E. I. (w zakresie kosztów), (...) spółka prawa cypryjskiego (w części uwzględnionego powództwa)

Strony

NazwaTypRola
(...) spółka prawa cypryjskiegospółkapowód
E. I.osoba_fizycznapozwany
S. J.osoba_fizycznadłużnik / darczyńca
K. J.osoba_fizycznadarczyńca

Przepisy (3)

Główne

k.c. art. 527

Kodeks cywilny

Przepis regulujący instytucję skargi pauliańskiej, pozwalający wierzycielowi na zaskarżenie czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzyciela.

Pomocnicze

k.c. art. 528

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący sytuacji, gdy czynność prawna była nieodpłatna (jak darowizna), co ułatwia wierzycielowi wykazanie przesłanki świadomości dłużnika i obdarowanego.

u.s.m.

Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych

Przepisy dotyczące spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, które stanowi przedmiot darowizny i egzekucji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Darowizna udziału w prawie do lokalu przez dłużnika S. J. była czynnością prawną dokonana z pokrzywdzeniem wierzyciela. Dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzyciela. Obdarowany (E. I.) mógł lub powinien był wiedzieć o okolicznościach uzasadniających uznanie umowy za bezskuteczną.

Odrzucone argumenty

Żądanie uznania całej umowy darowizny za bezskuteczną. Żądanie uznania umowy za bezskuteczną w zakresie kwoty 228.000 zł.

Godne uwagi sformułowania

umowa darowizny (...) jest bezskuteczna w stosunku do powoda (...) w zakresie udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego w wysokości ½ przysługującego S. J.

Skład orzekający

Ewa Steckiewicz-Ochocka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Stosowanie art. 527 k.c. do umów darowizny spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu."

Ograniczenia: Konkretny stan faktyczny, konieczność wykazania przesłanek skargi pauliańskiej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania skargi pauliańskiej w kontekście nieruchomości i ochrony wierzycieli, co jest istotne dla prawników zajmujących się obrotem majątkowym i egzekucją.

Czy darowizna mieszkania może zostać uznana za nieważną wobec wierzyciela? Wyrok Sądu Okręgowego.

Dane finansowe

WPS: 228 000 PLN

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 10 817 PLN

brakująca opłata sądowa: 5700 PLN

Sektor

nieruchomości

Lexedit — asystent AI dla prawników

Analizuj umowy, identyfikuj ryzyka i edytuj dokumenty z pomocą AI. Wrażliwe dane są anonimizowane zanim opuszczą Twój komputer.

Analiza umów

Ryzyka, klauzule i rekomendacje w trybie śledzenia zmian

Pełna anonimizacja

Dane osobowe usuwane lokalnie przed wysyłką do AI

Bezpieczeństwo danych

Szyfrowanie, brak trenowania modeli na Twoich dokumentach

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II C1195/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 czerwca 2018 roku Sąd Okręgowy w Łodzi II Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący SSO Ewa Steckiewicz- Ochocka Protokolant Adam Bęczkowski po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2018 roku w Łodzi na rozprawie sprawy z powództwa (...) spółki prawa cypryjskiego z siedzibą na Cyprze przeciwko E. I. o: (a) uznanie, że umowa darowizny spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego nr (...) , dla którego nie została założona księga wieczysta, znajdującego się w budynku wielomieszkaniowym, wzniesionym na nieruchomości położonej w Ł. , dzielnicy P. , przy ulicy (...) , który to lokal znajduje się w zasobach spółdzielni mieszkaniowej (...) w Ł. , zawarta w dniu 15 listopada 2013 r. pomiędzy S. J. i K. J. a E. I. , repertorium (...) jest bezskuteczna w stosunku do powoda (...) spółki prawa cypryjskiego, w celu egzekucji wierzytelności przysługującej powodowi (...) spółce prawa cypryjskiego względem S. J. , stwierdzonej tytułem wykonawczym w postaci wyroku Sądu Arbitrażowego przy Krajowej Izbie Gospodarczej w W. z dnia 17 marca 2016 r. (sygn. akt: SA 69/15), zaopatrzonego w klauzulę wykonalności postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 5 grudnia 2016 r. (sygn. akt I ACo 24/16); (b) ewentualnie, o uznanie, że umowa darowizny spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego nr (...) , dla którego nie została założona księga wieczysta, znajdującego się w budynku wielomieszkaniowym, wzniesionym na nieruchomości położonej w Ł. , dzielnicy P. , przy ulicy (...) , który to lokal znajduje się w zasobach spółdzielni mieszkaniowej (...) w Ł. , zawarta w dniu 15 listopada 2013 r. pomiędzy S. J. i K. J. a E. I. repertorium (...) jest bezskuteczna w stosunku do powoda (...) spółki prawa cypryjskiego w zakresie kwoty 228.000 zł (dwieście dwadzieścia osiem tysięcy 00/100 złotych), w celu egzekucji wierzytelności przysługującej powodowi (...) spółce prawa cypryjskiego względem S. J. , stwierdzonej tytułem wykonawczym w postaci wyroku Sądu Arbitrażowego przy Krajowej Izbie Gospodarczej w W. z dnia 17 marca 2016 r. (sygn. akt: SA 69/15) zaopatrzonego w klauzulę wykonalności postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 5 grudnia 2016 r. (sygn. akt I ACo 24/16); (c) ewentualnie, o uznanie, że umowa darowizny spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego nr (...) , dla którego nie została założona księga wieczysta, znajdującego się w budynku wielomieszkaniowym, wzniesionym na nieruchomości położonej w Ł. , dzielnicy P. , przy ulicy (...) , który to lokal znajduje się w zasobach spółdzielni mieszkaniowej (...) w Ł. , zawarta w dniu 15 listopada 2013 r. pomiędzy S. J. i K. J. a E. I. repertorium (...) jest bezskuteczna w stosunku do powoda (...) spółki prawa cypryjskiego w zakresie udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego w wysokości ½ tego prawa przysługującego S. J. , w celu egzekucji wierzytelności przysługującej powodowi (...) spółce prawa cypryjskiego względem S. J. , stwierdzonej tytułem wykonawczym w postaci wyroku Sądu Arbitrażowego przy Krajowej Izbie Gospodarczej w W. z dnia 17 marca 2016 r. (sygn. akt: SA 69/15) zaopatrzonego w klauzulę wykonalności postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 5 grudnia 2016 r. (sygn. akt I ACo 24/16); (d) ewentualnie, o uznanie, że umowa darowizny spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego nr (...) , dla którego nie została założona księga wieczysta, znajdującego się w budynku wielomieszkaniowym, wzniesionym na nieruchomości położonej w Ł. , dzielnicy P. , przy ulicy (...) , który to lokal znajduje się w zasobach spółdzielni mieszkaniowej (...) w Ł. , zawarta w dniu 15 listopada 2013 r. pomiędzy S. J. i K. J. a E. I. repertorium (...) jest bezskuteczna w stosunku do powoda (...) spółki prawa cypryjskiego w zakresie udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego w wysokości ½ tego prawa przysługującego S. J. odpowiadającego zgodnie z treścią Umowy Darowizny kwocie 114.000 zł (sto czternaście tysięcy złotych), w celu egzekucji wierzytelności przysługującej powodowi (...) spółce prawa cypryjskiego względem S. J. , stwierdzonej tytułem wykonawczym w postaci wyroku Sądu Arbitrażowego przy Krajowej Izbie Gospodarczej w W. z dnia 17 marca 2016 r. (sygn. akt: SA 69/15) zaopatrzonego w klauzulę wykonalności postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 5 grudnia 2016 r. (sygn. akt I ACo 24/16) 1. oddala powództwo w zakresie żądań ewentualnych opisanych w punktach a,b; 2. uznaje, że umowa darowizny spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego nr (...) , dla którego nie została założona księga wieczysta, znajdującego się w budynku wielomieszkaniowym, wzniesionym na nieruchomości położonej w Ł. , dzielnicy P. , przy ulicy (...) , który to lokal znajduje się w zasobach spółdzielni mieszkaniowej (...) w Ł. , zawarta w dniu 15 listopada 2013 r. pomiędzy S. J. i K. J. a E. I. repertorium (...) jest bezskuteczna w stosunku do powoda (...) spółki prawa cypryjskiego w zakresie udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego w wysokości ½ przysługującego S. J. , w celu egzekucji wierzytelności przysługującej powodowi (...) spółce prawa cypryjskiego względem S. J. , stwierdzonej tytułem wykonawczym w postaci wyroku Sądu Arbitrażowego przy Krajowej Izbie Gospodarczej w W. z dnia 17 marca 2016 r. (sygn. akt: SA 69/15) zaopatrzonego w klauzulę wykonalności postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 5 grudnia 2016 r. (sygn. akt I ACo 24/16); 3 . zasądza od (...) spółki prawa cypryjskiego z siedzibą na Cyprze na rzecz E. I. kwotę 10.817zł(dziesięć tysięcy osiemset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego; 4. nakazuje pobrać od powoda na rzecz Skarbu Państwa Sądu Okręgowego w Łodzi kwotę 5.700zł(pięć tysięcy siedemset złotych) tytułem brakującej opłaty sądowej.