I ACa 99/17

Sygn. akt I ACa 99/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 sierpnia 2017 r. Sąd Apelacyjny w Łodzi I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Michał Kłos (spr.) Sędziowie: SA Dorota Ochalska - Gola SO (del.) Sławomir Zieliński Protokolant: st. sekr. sąd. G. M. po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2017 r. w Łodzi na rozprawie sprawy z powództwa M. W. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w W. z udziałem interwenienta ubocznego po stronie pozwanej Szpitala Wojewódzkiego im. (...) S. W. w S. o zadośćuczynienie na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 23 listopada 2016 r. sygn. akt II C 15/15 1. oddala apelację; 2. nie obciąża powoda kosztami procesu pozwanego i interwenienta ubocznego po stronie pozwanej w postępowaniu apelacyjnym; 3. przyznaje adwokatowi T. W. prowadzącemu Kancelarię Adwokacką w Ł. z tytułu wynagrodzenia za udzielenie pomocy prawnej z urzędu powodowi w postępowaniu apelacyjnym kwotę 6.642 (sześć tysięcy sześćset czterdzieści dwa) złote brutto i sumę tę nakazuje wypłacić adwokatowi T. W. ze Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Łodzi. Sygn. akt I ACa 99/17 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 23 listopada 2016 r. Sąd Okręgowy w Łodzi, w sprawie z powództwa M. W. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w W. , z udziałem interwenienta ubocznego po stronie pozwanej Szpitala Wojewódzkiego im. (...) S. W. w S. o zapłatę, oddalił powództwo, nie obciążył powoda kosztami procesu oraz nakazał wypłacić ze Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Łodzi na rzecz adwokata T. W. z indywidualnej Kancelarii Adwokackiej w Ł. kwotę 8.856 złotych brutto tytułem nieopłaconych kosztów pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu. Powyższe orzeczenie Sąd Okręgowy oparł na ustaleniach, z których w szczególności wynikało, że w dniu 24 czerwca 2013 r. powód został przyjęty do Oddziału Okulistycznego Szpitala Wojewódzkiego im. (...) S. W. w S. celem operacji zaćmy oka lewego. W momencie przyjęcia do szpitala powód miał 4 jednostki chorobowe w postaci wysokiej degeneracyjnej krótkowzroczności obu oczu, jaskry pierwotnej otwartego kąta obu oczu, zaćmy, które były uwarunkowane genetycznie oraz przewlekłe zapalenie rogówki oka lewego. Przy przyjęciu ostrość wzroku powoda wynosiła w oku prawym 1ppo, w oku lewym 1ppo, co oznaczało zdolność rozróżnienia otwartej dłoni tuż przed okiem. Uprzednio powód leczył się w przyszpitalnej Poradni Okulistycznej, gdzie odbył kontrole w związku z nawracającym stanem zapalnym rogówki oka lewego. Z tego powodu był też dwukrotnie hospitalizowany w Oddziale Okulistycznym, w dniach od 25 lutego 2013 r. do dnia 11 marca 2013 r., a następnie od 4 do 17 kwietnia 2013 r. Przy przyjęciu do szpitala powodowi wykonano rutynowe badania – ostrości wzroku, ciśnienia wewnątrzgałkowego, oceny stanu przedniego i tylnego odcinka, pola widzenia. Zastosowano także antybiotykoterapię. Powód miał podobnie zawansowaną zaćmę w obu oczach. Z uwagi na stan zapalny oka lewego ostatecznie zdecydowano się na usunięcie zaćmy oka prawego. Był to zabieg mniejszego ryzyka z powodu mniejszego stanu zapalnego w oku prawym choć, z uwagi na schorzenia samoistne, genetyczne występujące u powoda obciążony ryzkiem złych rezultatów pooperacyjnych, o których powód był informowany. W dniu 28 czerwca 2013 r. wykonano u powoda zabieg fakoemulsyfikacji z jednoczesnym wszczepem wewnątrzgałkowym soczewki sztucznej – zwijalnej. Zabieg operacyjny przebiegł bez powikłań. Po operacji ostrość wzroku powoda wynosiła 2/50, co oznacza możliwość rozróżnienia pojedynczych palców z odległości 2 metrów, co stanowiło poprawę w porównaniu ze stanem wyjściowym. W dniu 5 lutego 2015 r. powód przeszedł zabieg usunięcia zaćmy OL w Szpitalu im. (...) w Ł. . Postępowanie medyczne i lecznicze zastosowane wobec powoda w Szpitalu Wojewódzkim im. (...) S. W. w S. było prawidłowe i zgodne z zasadami sztuki lekarskiej. Zabieg operacyjny usunięcia zaćmy przeprowadzono bez powikłań, soczewka została wszczepiona we właściwe miejsce, a ostrość wzroku powoda obiektywnie uległa po zabiegu niewielkiej poprawie. Zakres poprawy spowodowany był schorzeniami na jakie powód od dawna był leczony, w szczególności występującą u niego od dziecka wadą w postaci wysokiej degeneracyjnej krótkowzroczności (powód nosił szkła korekcyjne o mocy -15,0 D. ), powodującej zmiany zanikowe naczyniówki, jaskrą (od 2001 r.), powodującą utratę pola widzenia, które przyczyniają się do wielkiego dyskomfortu widzenia. Nadto, oko lewe powoda całkowicie utraciło zdolność widzenia. Aktualnie powód jest osobą niesamodzielną , wymaga opieki osób trzecich. Jego stan jest stabilny, nie należy oczekiwać ani poprawy, ani pogorszenia. Nie wynika on ze źle przeprowadzonych zabiegów, a wyłącznie z w.w. schorzeń samoistnych. Szpital Wojewódzki im. (...) S. W. w S. miał zawartą umowę OC podmiotu leczniczego ze stroną pozwaną. Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił w oparciu o lekarską dokumentację powoda, zeznania świadka Z. W. oraz opinii biegłej z zakresu okulistyki. W ocenie Sądu I instancji dowody te były wiarygodne i nie budziły żadnych zastrzeżeń. W zakresie przeprowadzonej u powoda operacji, jej przebiegu, prawidłowości, a także związku przyczynowego z aktualnym stanem narządu wzroku powoda, biegła z zakresu okulistyki jednoznacznie wskazała na przyczyny niedowidzenia, które znajdowały odzwierciedlenie w jego dokumentacji medycznej i wynikały ze schorzeń samoistnych. Ponadto wszelkie wątpliwości zgłaszane przez powoda były przez biegłą czterokrotnie wyjaśniane w sposób merytorycznie nie budzący wątpliwości. W konsekwencji tak ustalonego stanu faktycznego Sąd I instancji uznał, iż powództwo podlegało oddaleniu. Jako podstawę odpowiedzialności pozwanego wskazano art. 822 k.c. i nast. gdyż odpowiedzialność ubezpieczyciela należało rozważać przez pryzmat odpowiedzialności ubezpieczonego szpitala. Kwestie odpowiedzialności szpitala regulował natomiast art. 415 k.c. w zw. z art. 430 k.c. Zgodnie z regulacjami zawartymi w tych przepisach przyjęcie odpowiedzialności zakładu opieki zdrowotnej na podstawie art. 430 k.c. wymagało uprzedniego stwierdzenia, iż pracownik zakładu wyrządził szkodę w sposób zawiniony i odpowiada za nią na zasadach ogólnych. W tym miejscu Sąd Okręgowy przypomniał, iż zakład opieki zdrowotnej ponosi odpowiedzialność za błędy organizacyjne i zaniedbania personelu medycznego oraz za naruszenie standardów postępowania i procedur medycznych przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych, skutkiem czego są poważne szkody doznane przez pacjenta. W ocenie Sądu meriti zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie dostarczał podstaw do stwierdzenia, by aktualny stan zdrowia powoda był następstwem błędu w sztuce medycznej, spowodowanego przeprowadzeniem zabiegu operacyjnego w szpitalu w S. . Niewątpliwie sytuacja zdrowotna powoda, tj. całkowita utrata widzenia w oku lewym oraz poważne ograniczenie widzenia w oku prawym, były dla niego źródłem ogromnych cierpień i poczucia krzywdy, a sytuacja w jakiej się znalazł w negatywny sposób wpłynęła na dyspozycję fizyczną powoda i jego zdolność do samodzielnej egzystencji, to jednak wskazywana przez M. W. podstawa faktyczna dochodzonego roszczenia została jednoznacznie wykluczona w drodze opinii wydanej przez biegłego lekarza specjalistę z zakresu okulistyki. Z opinii tej jednoznacznie wynikało, iż zabieg wykonany u powoda przeprowadzony został prawidłowo, z zachowaniem wszelkich zasad sztuki lekarskiej. Został on przeprowadzony bez powikłań, soczewka została wszczepiona we właściwe miejsce, a ostrość wzroku powoda obiektywnie uległa po zabiegu niewielkiej poprawie. Zakres poprawy nie był satysfakcjonujący dla powoda, a wręcz według jego twierdzeń niezauważalny, jednakże nie zostało to spowodowane nieprawidłowościami w postępowaniu lekarzy szpitala. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w szczególności dokumentacji lekarskiej powoda jednoznacznie wynikało, że powód od dawna był leczony na poważne samoistne i genetyczne schorzenia. Najpoważniejsze z nich to występującą u niego od dziecka wada w postaci wysokiej degeneracyjnej krótkowzroczności (powód nosił szkła korekcyjne o mocy -15,0 D. ), powodującej zmiany zanikowe naczyniówki oraz wskazywana w historii choroby z Przychodni w P. jaskra, powodująca utratę pola widzenia. To właśnie te schorzenia odpowiedzialne były za jakość i dyskomfort widzenia powoda. W związku z powyższym Sąd Okręgowy uznał, iż brak było podstaw do przypisania stronie pozwanej odpowiedzialności, co skutkowało oddaleniem powództwa. O kosztach postępowania rozstrzygnięto zgodnie z art. 102 k.p.c. Apelację od powyższego wyroku wywiódł powód, zaskarżając rozstrzygnięcie w zakresie oddalającym powództwo i zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj. : a) art. 227 k.p.c. , w zw. z art. 278 § 1 k.p.c. poprzez bezzasadne oddalenie wniosku dowodowego o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego z zakresu okulistyki na okoliczność prawidłowości procedur leczniczych zastosowanych wobec powoda w Szpitalu Wojewódzkim im. (...) S. W. w S. w 2013 roku, stanu zdrowia pacjenta przed zabiegami wykonywanymi w tym szpitalu w 2013 roku oraz po operacji przeprowadzonej u powoda w dniu 28 czerwca 2013 roku, aktualnego stanu narządu wzroku powoda i jego przyczyn, która to opinia ma decydujące znaczenie do oceny zasadności powództwa, a z uwagi na nierzetelność, niepełność, nielogiczność i sprzeczność opinii biegłej D. P. - P. z dokumentacją medyczną pacjenta i zeznaniami powoda należy uznać, że wydane w sprawie opinie - podstawowa i uzupełniające nie mają wartości dowodowej; b) art. 233 § 1 k.p.c. poprzez błędne przyjęcie, iż wydane w sprawie opinie przez biegłej z zakresu okulistyki są wystarczające do rozstrzygnięcia o zasadności powództwa, tj. prawidłowości procedur leczniczych zastosowanych wobec powoda w Szpitalu Wojewódzkim im. (...) S. W. w S. w 2013 roku, podczas gdy opinie te nie przedstawiają istotnej wartości dowodowej z uwagi na ich niepełność, nierzetelność, nieobiektywność, sprzeczność z dokumentacją medyczną pacjenta, a także z zeznaniami powoda; W konsekwencji powyższego apelujący wniósł o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego z zakresu okulistyki na okoliczność prawidłowości procedur leczniczych zastosowanych wobec powoda w Szpitalu Wojewódzkim im. (...) S. W. w S. w 2013 roku, stanu zdrowia pacjenta przed zabiegami wykonywanymi w tym szpitalu w 2013 roku oraz po operacji przeprowadzonej u powoda w dniu 28 czerwca 2013 roku, aktualnego stanu narządu wzroku powoda i jego przyczyn, a w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie postępowania medycznego wobec powoda w Szpitalu Wojewódzkim im. (...) S. W. w S. wniósł również o wskazanie czy powód w wyniku tych nieprawidłowości doznał uszczerbku na zdrowiu i w jakim zakresie, ewentualnie czy wymaga w związku z tym pomocy osób trzecich w czynnościach codziennych i w jakim wymiarze. W konkluzji apelujący wniósł o zmianę przedmiotowego wyroku i zasądzenie od pozwanego na jego rzecz kwoty 500.000 zł tytułem zadośćuczynienia z ustawowymi odsetkami od dnia następnego, po dniu doręczenia pozwanemu odpisu pozwu, do dnia zapłaty i zasądzenie od pozwanego na jego rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. Pełnomocnik powoda wniósł także o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu za postępowanie apelacyjne, oświadczając, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w żadnej części. W odpowiedzi na apelację interwenient uboczny wniósł o oddalenie apelacji w całości, o oddalenie wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego z zakresu okulistyki na okoliczności wskazane w treści wniosku dowodowego, jak również o zasądzenie od powoda na jego rzecz kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.