Orzeczenie · 2024-04-04

I ACa 954/23

Sąd
Sąd Apelacyjny w L.
Miejsce
L.
Data
2024-04-04
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneŚredniaapelacyjny
tytuł wykonawczynakaz zapłatypozbawienie wykonalnościapelacjakoszty sądoweres iudicatasfałszowany weksel

Sąd Apelacyjny rozpoznał sprawę z powództwa O. P. przeciwko (...) o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego. Sąd Okręgowy w L. wyrokiem z dnia 23 marca 2023 r. pozbawił wykonalności tytuł wykonawczy – nakaz zapłaty Sądu Okręgowego w L. z dnia 15.02.2019 r., zasądzający na rzecz powodowej spółki kwotę 82224,12 zł z odsetkami i kwotę 4645 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Sąd Okręgowy nakazał również ściągnąć od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 4268 zł tytułem należnych kosztów sądowych. Pozwana spółka wniosła apelację, domagając się uchylenia wyroku i oddalenia powództwa, zarzucając naruszenie przepisów k.p.c. i k.c., w tym zaistnienie stanu res iudicata oraz wadliwe ustalenie stanu faktycznego. Sąd Apelacyjny uznał apelację za niezasadną w zakresie zwalczającym rozstrzygnięcie merytoryczne i orzeczenie o kosztach procesu, jednakże zmienił zaskarżony wyrok w punkcie III, obniżając zasądzoną kwotę 4268 zł do 1500 zł. Sąd odwoławczy podkreślił, że nie zaszły podstawy do odrzucenia pozwu ani do uznania stanu powagi rzeczy osądzonej, gdyż przedmioty postępowań w różnych sprawach były różne, mimo podobnych zarzutów dotyczących sfałszowanego weksla. Sąd Apelacyjny podzielił ustalenia faktyczne Sądu Okręgowego i uznał, że nie doszło do naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. Zmiana wyroku w zakresie kosztów sądowych nastąpiła z uwagi na wadliwe ustalenie opłaty od pozwu przez Przewodniczącego Wydziału, z naruszeniem art. 13c u.k.s.c. Sąd Apelacyjny oddalił apelację w pozostałej części i wniosek pozwanego o zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących powództwa o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, w szczególności w kontekście zmiany stanu prawnego po wydaniu tytułu oraz kwestii res iudicata.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany stanu prawnego po wydaniu tytułu wykonawczego, a także kwestii kosztów sądowych w sprawach o pozbawienie wykonalności.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wyrok uchylający nakaz zapłaty w innej sprawie, dotyczącej tego samego weksla, prowadzi do stanu powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) w sprawie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wyrok uchylający nakaz zapłaty w innej sprawie nie prowadzi do stanu powagi rzeczy osądzonej w sprawie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, jeśli przedmioty obu postępowań są różne, mimo że dotyczą tego samego weksla.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że tożsamość roszczenia w rozumieniu art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. wymaga identyczności nie tylko przedmiotu, ale i podstawy sporu. W analizowanej sprawie, mimo że obie sprawy dotyczyły tego samego weksla, przedmiotem jednej było zasądzenie określonej kwoty pieniężnej, a drugiej – pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego.

Czy zmiana stanu prawnego po wydaniu tytułu wykonawczego, w szczególności poprzez prawomocne orzeczenie sądowe o charakterze konstytutywnym, może stanowić podstawę do pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego na podstawie art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, prawomocne orzeczenie sądowe o charakterze konstytutywnym, które zmienia stan prawny po wydaniu tytułu wykonawczego, może stanowić podstawę do pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny wskazał, że art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. obejmuje zdarzenia materialnoprawne, które powodują wygaśnięcie zobowiązania lub uniemożliwiają jego egzekucję. Prawomocne orzeczenia sądowe o charakterze konstytutywnym, takie jak wyrok uchylający nakaz zapłaty, zmieniają stan prawny i mogą uzasadniać pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego.

Czy wadliwe ustalenie opłaty od pozwu w sprawie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, z naruszeniem przepisów ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, może skutkować zmianą orzeczenia w zakresie kosztów sądowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wadliwe ustalenie opłaty od pozwu może skutkować zmianą orzeczenia w zakresie kosztów sądowych.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok w punkcie dotyczącym kosztów sądowych, obniżając zasądzoną kwotę. Uzasadnieniem była wadliwość zarządzenia Przewodniczącego Wydziału ustalającego opłatę od pozwu z naruszeniem art. 13c u.k.s.c., który określa stałą opłatę w sprawach o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana zaskarżonego wyroku w punkcie III i oddalenie apelacji w pozostałej części
Strona wygrywająca
O. P. (w części dotyczącej kosztów sądowych)

Strony

NazwaTypRola
O. P.osoba_fizycznapowódka
(...)spółkapozwana

Przepisy (15)

Główne

k.p.c. art. 840 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego jest możliwe, gdy po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, które powoduje wygaśnięcie zobowiązania lub nie może być egzekwowane, w tym zmiana stanu prawnego.

u.k.s.c. art. 13c

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

W sprawie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, przy wartości przedmiotu sporu wynoszącej ponad 40000 zł, opłata od pisma jest stała i wynosi 2000 zł.

Pomocnicze

k.p.c. art. 199 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Tożsamość roszczenia w rozumieniu tego przepisu zachodzi tylko wówczas, gdy identyczne są nie tylko przedmiot, ale i podstawa sporu.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa zasady oceny dowodów przez sąd; naruszenie może polegać na błędnym uznaniu lub nieuznaniu mocy dowodowej dowodu, nieuwzględnieniu zasad logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego lub całokształtu materiału dowodowego.

k.p.c. art. 379 § pkt 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 776

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 840 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

u.k.s.c. art. 113 § ust. 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

k.p.c. art. 843 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Nakłada na powoda obowiązek powołania w pozwie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego wszystkich zarzutów, rozumianych jako okoliczności faktyczne uzasadniające żądanie.

k.p.c. art. 824 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zmiana stanu prawnego po wydaniu tytułu wykonawczego (prawomocny wyrok uchylający nakaz zapłaty) uzasadnia pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego na podstawie art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. • Wadliwe ustalenie opłaty od pozwu w sprawie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, z naruszeniem ustawy o kosztach sądowych, skutkuje koniecznością obniżenia zasądzonej kwoty kosztów sądowych.

Odrzucone argumenty

Zaistnienie stanu powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) w związku z innym postępowaniem dotyczącym tego samego weksla. • Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 233 § 1 k.p.c. (zasady oceny dowodów) przez Sąd Okręgowy. • Niewłaściwe zastosowanie art. 840 § 1 k.p.c. przez Sąd Okręgowy.

Godne uwagi sformułowania

Powództwo przeciwegzekucyjne jest środkiem merytorycznej obrony przed egzekucją, zmierzającym do podważenia zasadności lub dopuszczalności egzekucji. • Tożsamość roszczenia w rozumieniu art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. zachodzi tylko wówczas, gdy identyczne są nie tylko przedmiot, ale i podstawa sporu. • Istotą powództwa opozycyjnego z art. 840 k.p.c. jest wykazanie, że sam tytuł wykonawczy (dokument urzędowy) nie odpowiada istotnemu i rzeczywistemu stanowi rzeczy.

Skład orzekający

Mariusz Tchórzewski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących powództwa o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, w szczególności w kontekście zmiany stanu prawnego po wydaniu tytułu oraz kwestii res iudicata."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany stanu prawnego po wydaniu tytułu wykonawczego, a także kwestii kosztów sądowych w sprawach o pozbawienie wykonalności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia procesowego – pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego w sytuacji, gdy późniejsze orzeczenie sądu zmieniło stan prawny. Wyjaśnia również zasady dotyczące kosztów sądowych w takich sprawach.

Czy późniejszy wyrok sądu może unieważnić wcześniejszy nakaz zapłaty? Wyjaśniamy w sprawie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego.

Dane finansowe

WPS: 82 224,12 PLN

koszty sądowe: 1500 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst