I ACA 915/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia syndyka masy upadłości spółki (...) sp. z o.o. przeciwko S. J., byłemu prezesowi zarządu i udziałowcowi, o zapłatę równowartości lokali mieszkalnych sprzedanych przez spółkę na rzecz pozwanego w okresie sześciu miesięcy przed złożeniem wniosku o ogłoszenie upadłości. Sąd Okręgowy w Nowym Sączu uznał częściowo powództwo za uzasadnione, zasądzając kwotę netto z tytułu sprzedaży lokali, opierając się na przepisach prawa upadłościowego (art. 128 ust. 2 i art. 134 ust. 1 PrUp). Pozwany zaskarżył wyrok, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym kwestionując bezskuteczność czynności prawnych oraz wysokość zasądzonej kwoty. Syndyk również złożył apelację, domagając się zasądzenia pełnej wartości lokali, w tym podatku VAT. Sąd Apelacyjny w Krakowie, po rozpoznaniu obu apelacji, uznał apelację syndyka za zasadną, a apelację pozwanego za bezzasadną. Zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że zasądził od pozwanego na rzecz masy upadłości pełną wartość sprzedanych lokali wraz z odsetkami i podatkiem VAT, uznając, że sprzedaż była bezskuteczna wobec masy upadłości na podstawie art. 128 ust. 1 i 2 Prawa upadłościowego i naprawczego. Sąd Apelacyjny podkreślił, że ochrona masy upadłości przed czynnościami dłużnika w tym okresie nie wymagała wykazania zamiaru pokrzywdzenia wierzycieli, a zwrotowi podlegała równowartość ubytku majątkowego, w tym podatek VAT.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów prawa upadłościowego dotyczących bezskuteczności czynności prawnych dokonanych przez upadłego w okresie ochronnym, w szczególności w kontekście sprzedaży nieruchomości oraz uwzględniania podatku VAT przy ustalaniu równowartości ubytku majątkowego.
Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed 1 stycznia 2016 roku w zakresie Prawa upadłościowego i naprawczego. Stosowanie art. 162 k.p.c. w kontekście zarzutów procesowych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sprzedaż lokali mieszkalnych przez spółkę w upadłości na rzecz jej prezesa zarządu w okresie 6 miesięcy przed złożeniem wniosku o ogłoszenie upadłości jest bezskuteczna wobec masy upadłości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sprzedaż jest bezskuteczna wobec masy upadłości na podstawie art. 128 ust. 1 i 2 Prawa upadłościowego i naprawczego.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że sprzedaż lokali przez spółkę na rzecz jej prezesa w okresie ochronnym przed ogłoszeniem upadłości spełnia przesłanki bezskuteczności z mocy prawa, niezależnie od zamiaru pokrzywdzenia wierzycieli czy uzyskania ekwiwalentu przez spółkę.
Jaka jest podstawa prawna i zakres roszczenia syndyka w przypadku bezskuteczności czynności prawnej polegającej na zbyciu nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
W przypadku niemożności zwrotu przedmiotu w naturze, syndykowi przysługuje roszczenie o zwrot jego równowartości w pieniądzu, obejmującej również podatek VAT.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że zgodnie z art. 134 ust. 1 Prawa upadłościowego i naprawczego oraz art. 3 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, równowartość ubytku majątkowego obejmuje całość ceny sprzedaży, w tym podatek VAT, który podlega opodatkowaniu przez syndyka jako podatnika VAT.
Czy zarzut niewłaściwości miejscowej sądu może być skutecznie podniesiony w apelacji, jeśli nie zgłoszono zastrzeżenia w trybie art. 162 k.p.c.?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia przepisów procesowych, w tym niewłaściwości sądu, nie może być skutecznie podniesiony w apelacji, jeśli strona nie zgłosiła zastrzeżenia do protokołu w trybie art. 162 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny powołał się na prekluzję procesową wynikającą z art. 162 k.p.c., wskazując, że pozwany, będąc obecnym na rozprawie, nie zgłosił zastrzeżeń do oddalenia wniosków dowodowych, co uniemożliwia powoływanie się na te uchybienia w dalszym toku postępowania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Syndyk Masy Upadłości (...) sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w K. | inne | powód |
| S. J. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
PrUp art. 128 § 1 i 2
Ustawa Prawo upadłościowe i naprawcze
Czynności prawne odpłatne dokonane przez upadłego w okresie 6 miesięcy przed złożeniem wniosku o ogłoszenie upadłości z jego wspólnikami, reprezentantami lub ich małżonkami są bezskuteczne w stosunku do masy upadłości.
PrUp art. 134 § 1 i 2
Ustawa Prawo upadłościowe i naprawcze
Jeżeli zwrot w naturze jest niemożliwy, do masy upadłości zwraca się równowartość w pieniądzu. Zwrot świadczenia wzajemnego osobie trzeciej jest możliwy, jeśli znajduje się ono w masie upadłości lub masa jest nim wzbogacona.
Pomocnicze
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Nie można czynić ze swego prawa użytku, który by był sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie, cel kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.p.c. art. 162
Kodeks postępowania cywilnego
Strony mogą w toku posiedzenia zwrócić uwagę sądu na uchybienia przepisów postępowania, wnosząc o wpisanie zastrzeżenia do protokołu. Stronie, która zastrzeżenia nie zgłosiła, nie przysługuje prawo powoływania się na takie uchybienia w dalszym toku postępowania.
u.i.c.t.u. art. 3 § 2
Ustawa o informowaniu o cenach towarów i usług
W cenie uwzględnia się podatek od towarów i usług oraz podatek akcyzowy, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów sprzedaż towaru (usługi) podlega obciążeniu tymi podatkami.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprzedaż lokali przez spółkę na rzecz prezesa w okresie ochronnym jest bezskuteczna wobec masy upadłości. • Równowartość zbytych lokali, o której mowa w art. 134 ust. 1 PrUp, obejmuje również podatek VAT. • Brak zgłoszenia zastrzeżenia do protokołu w trybie art. 162 k.p.c. uniemożliwia powoływanie się na uchybienia procesowe w apelacji.
Odrzucone argumenty
Pozwany działał w celu polepszenia sytuacji finansowej spółki i kupił lokale po wartościach rynkowych. • Nie zaszły przesłanki do uznania czynności za bezskuteczne z mocy prawa. • Sąd błędnie ustalił datę złożenia wniosku o upadłość. • Cena sprzedaży lokali powinna być pomniejszona o podatek VAT. • Zarzut przedawnienia roszczenia. • Zastosowanie art. 5 k.c. w celu ochrony pozwanego.
Godne uwagi sformułowania
ochrona masy upadłości przed czynnościami dłużnika [...] nie jest zależna od działania dłużnika w celu pokrzywdzenia wierzycieli • zwrotowi do masy podlega to co ubyło z majątku upadłego, wskutek dokonania czynności, lub do niego nie weszło, bądź równowartość rzeczy w pieniądzu • w cenie uwzględnia się podatek od towarów i usług
Skład orzekający
Paweł Rygiel
przewodniczący
Hanna Nowicka de Poraj
sędzia sprawozdawca
Grzegorz Krężołek
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów prawa upadłościowego dotyczących bezskuteczności czynności prawnych dokonanych przez upadłego w okresie ochronnym, w szczególności w kontekście sprzedaży nieruchomości oraz uwzględniania podatku VAT przy ustalaniu równowartości ubytku majątkowego."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed 1 stycznia 2016 roku w zakresie Prawa upadłościowego i naprawczego. Stosowanie art. 162 k.p.c. w kontekście zarzutów procesowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy znaczącej kwoty i dotyczy sytuacji, w której prezes spółki w upadłości sprzedaje jej majątek na swoją rzecz, co jest klasycznym przykładem potencjalnego konfliktu interesów i nadużyć. Rozstrzygnięcie w kwestii VAT dodaje jej praktycznego znaczenia.
“Prezes sprzedał lokale spółki na swoją rzecz. Sąd Apelacyjny orzekł zwrot pełnej wartości, w tym VAT!”
Dane finansowe
WPS: 3 264 047,7 PLN
zapłata równowartości lokali wraz z odsetkami i VAT: 3 264 047,7 PLN
zwrot części kosztów procesu: 13 503,92 PLN
koszty postępowania apelacyjnego: 19 350 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.