I ACa 855/12

Sąd Apelacyjny w KrakowieKraków2012-10-04
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniaapelacyjny
roboty budowlanepodwykonawcaplac budowyutrata mieniapowódźodpowiedzialnośćszkodaroszczenieumowa

Sąd Apelacyjny oddalił apelację powódki, utrzymując w mocy wyrok Sądu Okręgowego, który zasądził część dochodzonej kwoty, uznając brak podstaw do obciążenia pozwanego podwykonawcy odpowiedzialnością za utratę materiałów budowlanych.

Powódka domagała się od pozwanego podwykonawcy zapłaty ponad 121 tys. zł za utracone materiały budowlane. Sąd Okręgowy zasądził część kwoty, oddalając roszczenie dotyczące utraconych materiałów, uznając brak dowodów na przekazanie placu budowy pozwanemu i jego odpowiedzialność. Powódka złożyła apelację, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego. Sąd Apelacyjny oddalił apelację, stwierdzając, że powódka jako wykonawca była odpowiedzialna za plac budowy i musiała wykazać przesłanki odpowiedzialności kontraktowej pozwanego podwykonawcy, czego nie uczyniła.

Powódka, będąca wykonawcą modernizacji mostu, dochodziła od pozwanego podwykonawcy zapłaty kwoty 121.347,10 zł z odsetkami, tytułem utraconych materiałów budowlanych. Sąd Okręgowy w Krakowie wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2012 r. zasądził na rzecz powódki kwotę 100.791,63 zł z odsetkami, jednak w pozostałej części, w tym w zakresie roszczenia o zapłatę 11.520 zł stanowiącej połowę wartości utraconej stali, powództwo oddalił. Sąd I instancji ustalił, że strony łączyła umowa o roboty budowlane, a plac budowy został przekazany powódce przez inwestora. Utrata materiałów budowlanych nastąpiła w wyniku powodzi lub kradzieży. Sąd Okręgowy uznał, że powódka nie wykazała przesłanek odpowiedzialności pozwanego podwykonawcy na podstawie art. 652 k.c. ani art. 471 k.c., w szczególności nie przedstawiła dowodu protokolarnego przekazania placu budowy pozwanemu. Powódka zaskarżyła wyrok w części oddalającej powództwo, domagając się zasądzenia brakującej kwoty 11.520 zł. Zarzuciła naruszenie art. 652 k.c., art. 471 k.c. i art. 6 k.c. Sąd Apelacyjny w Krakowie oddalił apelację jako bezzasadną. Sąd II instancji podkreślił, że powódka jako wykonawca była gospodarzem terenu budowy i ponosiła odpowiedzialność za mienie na nim się znajdujące. Obciążenie powódki przez inwestora równowartością nierozliczonej stali nie przenosiło automatycznie odpowiedzialności na podwykonawcę z mocy art. 652 k.c. Sąd wskazał, że odpowiedzialność podwykonawcy mogłaby wynikać z zasad ogólnych (art. 471 k.c. lub art. 415 k.c.), jednak powódka nie wykazała protokołem pisemnym przekazania placu budowy pozwanemu, ani nie udowodniła, na czym polegało nienależyte wykonanie zobowiązania przez pozwanego oraz związku przyczynowego między tym a szkodą. Wobec braku tych dowodów, oddalenie roszczenia powódki uznano za prawidłowe. Kosztami postępowania apelacyjnego obciążono powódkę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, podwykonawca nie ponosi takiej odpowiedzialności, jeśli plac budowy nie został mu protokolarnie przekazany, a wykonawca nie wykazał przesłanek odpowiedzialności kontraktowej lub deliktowej.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że powódka jako wykonawca była gospodarzem terenu budowy i ponosiła odpowiedzialność za mienie. Obciążenie powódki przez inwestora nie przenosiło automatycznie odpowiedzialności na podwykonawcę. Powódka nie wykazała protokołem przekazania placu budowy pozwanemu ani przesłanek z art. 471 k.c., co było warunkiem jej roszczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

pozwana

Strony

NazwaTypRola
K. G.osoba_fizycznapowódka
Przedsiębiorstwo (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkapozwana

Przepisy (8)

Główne

k.c. art. 652

Kodeks cywilny

Przepis ten odsyła w zakresie podstaw odpowiedzialności za szkody powstałe na placu budowy do zasad ogólnych.

k.c. art. 471

Kodeks cywilny

Podstawa odpowiedzialności kontraktowej. Powódka musiała wykazać przesłanki z tego przepisu, aby obciążyć pozwanego.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia apelacji.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa zasądzenia kosztów postępowania apelacyjnego od strony przegrywającej.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu apelacyjnym.

Pomocnicze

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Obowiązek wykazania przesłanek odpowiedzialności spoczywał na powódce.

k.c. art. 415

Kodeks cywilny

Podstawa odpowiedzialności deliktowej, potencjalnie mająca zastosowanie w sprawach o szkody.

k.c. art. 361 § § 1

Kodeks cywilny

Definicja związku przyczynowego w prawie cywilnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Powódka jako wykonawca była gospodarzem terenu budowy i ponosiła odpowiedzialność za mienie. Powódka nie wykazała protokołem pisemnym przekazania placu budowy stronie pozwanej. Powódka nie wykazała przesłanek z art. 471 k.c. (niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania oraz związek przyczynowy ze szkodą).

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 652 k.c. przez błędne jego zastosowanie. Zarzut naruszenia art. 471 k.c. i art. 6 k.c. przez wadliwą ich wykładnię.

Godne uwagi sformułowania

Powódka zatem była gospodarzem terenu budowy od chwili protokolarnego przejęcia go od inwestora do czasu oddania mu obiektu. San fakt obciążenia powódki jako wykonawcy przez inwestora równowartością nierozliczonej stali, składowanej na placu budowy nie powoduje odpowiedzialność podwykonawcy robót z mocy przepisu art. 652 kc względnie postanowień umowy w zakresie ochrony mienia. Przepis art. 652 kc nie przewiduje współodpowiedzialności wykonawcy oraz podwykonawcy wobec inwestora za szkody powstałe na terenie budowy. W grę może wchodzić odpowiedzialność kontraktowa oparta na przepisie art. 471 kc lub odpowiedzialność z czynu niedozwolonego z art. 415 kc i nast. kc , w przypadku szkód wyrządzonych osobom trzecim. Stosownie do art. 6 kc na powódce spoczywał obowiązek wykazania przesłanek z art. 471 kc.

Skład orzekający

Paweł Rygiel

przewodniczący

Maria Kus-Trybek

sędzia

Jerzy Bess

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Zakres odpowiedzialności wykonawcy i podwykonawcy za szkody na placu budowy, konieczność wykazania przesłanek odpowiedzialności kontraktowej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku protokolarnego przekazania placu budowy podwykonawcy i utraty materiałów w wyniku zdarzeń losowych lub kradzieży.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady odpowiedzialności w procesie budowlanym, szczególnie rozróżnienie między odpowiedzialnością wykonawcy a podwykonawcy oraz ciężar dowodu.

Kto odpowiada za straty na budowie? Sąd wyjaśnia obowiązki wykonawcy i podwykonawcy.

Dane finansowe

WPS: 121 347,1 PLN

zasądzona kwota główna: 100 791,63 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I ACa 855/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 października 2012 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie – Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Paweł Rygiel Sędziowie: SSA Maria Kus-Trybek SSA Jerzy Bess Protokolant: st. prot. sądowy Marta Matys po rozpoznaniu w dniu 4 października 2012 r. w Krakowie na rozprawie sprawy z powództwa K. G. przeciwko Przedsiębiorstwu (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z/s w K. o zapłatę na skutek apelacji powódki od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Gospodarczego w Krakowie z dnia 19 kwietnia 2012 r. sygn. akt IX GC 199/10 oddala apelację i zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 1.800 zł (jeden tysiąc osiemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. Sygn.akt IACa 855/12 UZASADNIENIE Powódka domagała się od strony pozwanej zasądzenia kwoty 121.347,10 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od kwot : 80.867,72 zł od dnia 18 sierpnia 2007r , 11.520 zł od dnia 22 sierpnia 2008r, 28.969,38 zł od dnia wniesienia pozwu oraz z kosztami procesu. Strona pozwana wnosiła o oddalenie powództwa, za przyznaniem kosztów procesu. Wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2012r Sąd Okręgowy – Sąd Gospodarczy w Krakowie zasądził od strony pozwanej na rzecz powódki kwotę 100.791,63 zł z ustawowymi odsetkami liczonymi od kwot :28.969,38 zł od dnia 6 marca 2010r do dnia zapłaty i 71.822,25 zł od dnia 19 grudnia 2009r do dnia zapłaty oraz koszty procesu w kwocie 11.805,81 zł (pkt I i II) i w pozostałej części powództwo oddalił (pkt III). W zakresie doniosłym z uwagi na zakres zaskarżenia apelacją - Sąd I instancji ustalił, że strony łączyła umowa zawarta w dniu 9 maja 2007r na podstawie, której strona pozwana wykonała modernizację mostu stalowego linii nr (...) K. M. - P. w zakresie między innymi wymiany szyn wraz z przytwierdzeniem mostownic i przyrządów wyrównawczych. W dniu 13 maja 2008r został sporządzony protokół rozliczenia zdemontowanej stali podczas budowy, z którego wynikało, że materiał budowlany zakwalifikowany jako złom został skradziony lub utracony w wyniku powodzi. Równowartością brakującej stali inwestor obciążył powódkę , a ta z kolei obciążyła stronę pozwaną kwotą 11.520 zł stanowiącą połowę wartości brakującej stali. W ocenie Sądu I instancji wykonawca odpowiada za szkody na placu budowy w myśl art. 652 k.c. wówczas gdy zostanie mu przekazany protokolarnie plac budowy przez inwestora. Odpowiedzialność wykonawcy za szkody na placu budowy kształtuje się na zasadach ogólnych. Powódka nie przedstawiła żadnego dokumentu stwierdzającego przekazanie placu budowy stronie pozwanej. Z zeznań świadka A. G. wynika, że plac budowy został zalany w czasie powodzi na wysokość 6 metrów i wiele rzeczy uległo zniszczeniu. Sąd Okręgowy przyjął, że powódka nie wykazała przesłanek z art. 471 kc , zatem roszczenie o zapłatę kwoty 11.520 zł stanowiącej połowę równowartości zdemontowanych materiałów budowlanych utraconych w wyniku powodzi, bądź kradzieży podlega oddaleniu jako niezasadne. Wyrok Sądu Okręgowego – Sądu Gospodarczego w części oddalającej powództwo zaskarżyła powódka, wnosząc o zmianę wyroku i zasądzenie dalszej kwoty 11.520 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 22 sierpnia 2008r i kosztami procesu. Zaskarżonemu wyrokowi apelująca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 652 kc przez błędne jego zastosowanie oraz art. 471 kc i art. 6 kc przez wadliwą ich wykładnię. Strona pozwana wniosła o oddalenie apelacji za przyznaniem kosztów procesu. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje : Apelacja powódki jest bezzasadna. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia prawa materialnego, na którym oparta jest apelacja powódki. Z niekwestionowanych ustaleń Sądu Okręgowego wynika, iż strona pozwana była podwykonawcą powódki. Inwestor przekazał powódce plac budowy. Powódka zatem była gospodarzem terenu budowy od chwili protokolarnego przejęcia go od inwestora do czasu oddania mu obiektu. San fakt obciążenia powódki jako wykonawcy przez inwestora równowartością nierozliczonej stali, składowanej na placu budowy nie powoduje odpowiedzialność podwykonawcy robót z mocy przepisu art. 652 kc względnie postanowień umowy w zakresie ochrony mienia. Przepis art. 652 kc nie przewiduje współodpowiedzialności wykonawcy oraz podwykonawcy wobec inwestora za szkody powstałe na terenie budowy. Powołany przepis odsyła w zakresie podstaw odpowiedzialności do zasad ogólnych. W grę może wchodzić odpowiedzialność kontraktowa oparta na przepisie art. 471 kc lub odpowiedzialność z czynu niedozwolonego z art. 415 kc i nast. kc , w przypadku szkód wyrządzonych osobom trzecim. W przedmiotowej sprawie strony wiązała umowa z dnia 9 maja 2007r w przedmiocie modernizacji mostu stalowego w km 29.511 (tor 1 i 2) linii nr (...) K. – M. – P. , a to w zakresie między innymi wymiany szyn mostownic, przyrządów wyrównawczych (k. 118 – 123 akt sprawy). W postanowieniu § 4 umowy z dnia 9 maja 2007r strony uzgodniły, że „zlecający przekaże wykonawcy teren budowy w terminie 7 dni roboczych od dnia podpisania umowy”. Tak więc przesłanką warunkującą odpowiedzialność strony pozwanej za szkody powstałe na terenie budowy w świetle umowy stron było protokolarne przekazanie terenu budowy stronie pozwanej przez powódkę oraz wykazanie przesłanek z art. 471 kc , co trafnie wskazał Sąd Okręgowy w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Stosownie do art. 6 kc na powódce spoczywał obowiązek wykazania przesłanek z art. 471 kc. W przedmiotowej sprawie powódka wykazała tylko fakt poniesienia szkody. Natomiast nie wykazała protokołem pisemnym przekazania terenu budowy stronie pozwanej oraz na czym miałoby polegać nie wykonanie zobowiązania ochrony mienia przez pozwanego podwykonawcę robót i związku przyczynowego między niewykonaniem lub nienależytym wykonaniem zobowiązania, a powstałą szkodą w rozumieniu art.361 § 1 kc. Skoro powódka nie wykazała protokołem pisemnym przekazania placu budowy stronie pozwanej oraz przesłanek z art. 471 kc , to oddalenie roszczenia powódki o zapłatę połowy równowartości brakujących materiałów budowlanych należy uznać za prawidłowe. Strona pozwana była jednym z podwykonawców powódki. Świadek M. P. zeznał, iż w gestii strony powodowej było zabezpieczenie terenu. Udostępnienie frontu robót jednemu z podwykonawców pod realizację przedmiotu umowy nie może być utożsamiane z władaniem całym terenem budowy oraz ochroną na nim znajdującego się mienia. Mając na względzie powyższe apelacja powódki uległa oddaleniu jako niezasadna, na podstawie art. 385 k.p.c. Wobec oddalenia apelacji kosztami postępowania apelacyjnego obciążono powódkę na podstawie art. 98 kpc w związku z art. 391 § 1 kpc . Wysokość wynagrodzenia za zastępstwo prawne w postępowaniu apelacyjnym określono w oparciu o przepis § 6 pkt 5 w związku z § 13 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r w sprawie opłat za czynności adwokackie … (Dz. U. nr 163, poz. 1348 z późn.zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI