Orzeczenie · 2013-10-17

I ACa 802/13

Sąd
Sąd Apelacyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2013-10-17
SAOSinnespółdzielcze prawo do lokaluWysokaapelacyjny
spółdzielnia mieszkaniowauchwałanieważnośćegzekucjaprawo do lokaludługikpcprawo spółdzielcze

Sprawa dotyczyła powództwa L. S. przeciwko (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w K. o stwierdzenie nieważności uchwały Walnego Zgromadzenia Członków nr (...) z dnia 31 maja 2012 roku, w części dotyczącej § 1 pkt IV ppkt 1 lit.c. Uchwała ta zalecała intensyfikację działań zmierzających do egzekucji długów z ograniczonego prawa rzeczowego, jakim jest spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, poprzez zbywanie zadłużonych lokali w drodze licytacji komorniczej. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, uznając, że powódka nie wykazała interesu prawnego w ustaleniu nieważności uchwały oraz że uchwała nie jest sprzeczna z prawem. Sąd I instancji podkreślił również, że powództwo o uchylenie uchwały zostało wytoczone po terminie. Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok. Uznano, że każdy członek spółdzielni ma interes prawny w zaskarżeniu uchwały sprzecznej z prawem, powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego. Sąd Apelacyjny stwierdził, że kwestionowana część uchwały jest sprzeczna z art. 799 § 1 kpc, który wprowadza zasadę stosowania najmniej uciążliwego dla dłużnika sposobu egzekucji. Uchwała nakazująca preferowanie egzekucji z prawa do lokalu, bez uwzględnienia innych, mniej uciążliwych sposobów, została uznana za naruszającą tę zasadę i zmierzającą do szykanowania dłużników. W związku z tym, Sąd Apelacyjny stwierdził nieważność uchwały w zaskarżonej części, a w pozostałej części powództwo oddalił. Rozstrzygnięto również o kosztach postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że uchwały spółdzielni mieszkaniowych dotyczące sposobu egzekucji długów z praw do lokali muszą być zgodne z zasadami Kodeksu postępowania cywilnego, w szczególności z zasadą stosowania najmniej uciążliwego sposobu egzekucji. Potwierdzenie interesu prawnego członka spółdzielni w zaskarżaniu uchwał sprzecznych z prawem.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji uchwały spółdzielni mieszkaniowej; zasady ogólne dotyczące egzekucji mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy członek spółdzielni ma interes prawny w domaganiu się ustalenia nieważności uchwały walnego zgromadzenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, każdy członek spółdzielni ma interes prawny we wniesieniu powództwa o stwierdzenie niezgodności z prawem uchwały walnego zgromadzenia.

Uzasadnienie

Interes prawny wynika ze stosunku członkostwa, który uprawnia do zaskarżania uchwał. Powództwo o ustalenie nieważności ma taki sam cel jak powództwo o uchylenie uchwały, czyli unicestwienie uchwały sprzecznej z prawem.

Czy uchwała spółdzielni mieszkaniowej zalecająca intensyfikację działań zmierzających do egzekucji długów z ograniczonego prawa rzeczowego (spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu) poprzez zbywanie zadłużonych lokali w drodze licytacji komorniczej jest zgodna z prawem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taka uchwała jest sprzeczna z prawem, w szczególności z art. 799 § 1 kpc.

Uzasadnienie

Uchwała narusza zasadę stosowania najmniej uciążliwego dla dłużnika sposobu egzekucji, gdyż postuluje kierowanie egzekucji do spółdzielczego prawa do lokalu niezależnie od sytuacji dłużnika i istnienia innych, mniej uciążliwych sposobów. Stanowi to próbę szykanowania dłużników.

Czy uchwała spółdzielni mieszkaniowej dotycząca kierunków działalności, w tym sposobu egzekucji długów, mieści się w zakresie uprawnień walnego zgromadzenia?

Odpowiedź sądu

Nie, wskazanie preferowanego sposobu prowadzenia egzekucji komorniczej przekracza zakres uprawnień walnego zgromadzenia.

Uzasadnienie

Uprawnienia walnego zgromadzenia do uchwalania kierunków rozwoju działalności muszą być związane z celem spółdzielni, jakim jest zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych członków. Określanie sposobu egzekucji długów nie mieści się w tych ramach.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana zaskarżonego wyroku i uwzględnienie powództwa w części
Strona wygrywająca
L. S.

Strony

NazwaTypRola
L. S.osoba_fizycznapowódka
(...) Spółdzielnia Mieszkaniowa w K.spółkapozwana

Przepisy (13)

Główne

k.p.c. art. 189

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna żądania stwierdzenia nieważności uchwały organu spółdzielni; wymaga wykazania interesu prawnego.

Prawo spółdzielcze art. 42 § § 2

Ustawa z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze

Uchwała sprzeczna z ustawą jest nieważna.

k.p.c. art. 799 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wierzyciel powinien zastosować najmniej uciążliwy dla dłużnika sposób egzekucji; uchwała spółdzielni naruszająca tę zasadę jest sprzeczna z prawem.

Pomocnicze

Prawo spółdzielcze art. 42 § § 3

Ustawa z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze

Uchwała sprzeczna z postanowieniami statutu bądź dobrymi obyczajami lub godząca w interesy spółdzielni albo mająca na celu pokrzywdzenie jej członka może być zaskarżona do sądu.

Prawo spółdzielcze art. 42 § § 6

Ustawa z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze

Termin do zaskarżenia uchwały (sześciotygodniowy, zawity).

u.s.m. art. 1 § ust. 1

Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych

Cel działalności spółdzielni mieszkaniowych - zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych członków.

u.s.m. art. 1 § ust. 3

Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych

Obowiązek spółdzielni zarządzania nieruchomościami.

k.p.c. art. 328 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Wymagania dotyczące uzasadnienia orzeczenia; zarzut naruszenia skuteczny, gdy uniemożliwia kontrolę instancyjną.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada swobodnej oceny dowodów; zarzut naruszenia skuteczny przy rażącym naruszeniu zasad logiki lub doświadczenia życiowego.

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zmiany zaskarżonego orzeczenia przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do oddalenia apelacji przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada wzajemnego zniesienia lub zasądzenia kosztów postępowania.

u.k.s.c. art. 113 § ust. 1

Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Podstawa do nakazania ściągnięcia brakującej opłaty sądowej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Istnienie interesu prawnego członka spółdzielni w zaskarżeniu uchwały sprzecznej z prawem. • Sprzeczność uchwały z art. 799 § 1 kpc ze względu na naruszenie zasady stosowania najmniej uciążliwego sposobu egzekucji. • Przekroczenie przez walne zgromadzenie spółdzielni zakresu uprawnień w zakresie określania sposobu egzekucji długów.

Odrzucone argumenty

Brak interesu prawnego powódki w ustaleniu nieważności uchwały. • Zgodność uchwały z prawem. • Wytoczenie powództwa o uchylenie uchwały po terminie. • Naruszenie przepisów o uzasadnieniu wyroku (art. 328 § 2 kpc) i błędne ustalenia faktyczne (oddalone).

Godne uwagi sformułowania

każdy członek spółdzielnio ma interes prawny we wniesieniu powództwa o stwierdzenie niezgodności z prawem uchwały walnego zgromadzenia • uchwała wskazuje, do jakiego prawa majątkowego skierowana ma być egzekucja długów członków spółdzielni nie mieści się bowiem w granicach określenia kierunków rozwoju gospodarczego • postuluje się w nim kierowanie egzekucji do spółdzielczego prawa do lokalu, niezależnie od sytuacji dłużnika (członka spółdzielni) oraz istnienia innych, mniej uciążliwych sposobów egzekucji • Nie sposób inaczej odczytać tego postanowienia jako stanowiącego źródło zobowiązania określonego zachowania się przez organ kierujący spółdzielnią, nie uwzględniającego ograniczeń dla prowadzenia egzekucji przewidzianych przepisami prawa, w tym określających obowiązki wierzyciela. • Biorąc to pod uwagę stwierdzić należy, że kwestionowane postanowienie pozostaje w sprzeczności z art. 799 § 1 kpc.

Skład orzekający

Paweł Rygiel

przewodniczący-sprawozdawca

Władysław Pawlak

sędzia

Krzysztof Hejosz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że uchwały spółdzielni mieszkaniowych dotyczące sposobu egzekucji długów z praw do lokali muszą być zgodne z zasadami Kodeksu postępowania cywilnego, w szczególności z zasadą stosowania najmniej uciążliwego sposobu egzekucji. Potwierdzenie interesu prawnego członka spółdzielni w zaskarżaniu uchwał sprzecznych z prawem."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchwały spółdzielni mieszkaniowej; zasady ogólne dotyczące egzekucji mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia ochrony praw członków spółdzielni mieszkaniowych przed nadmiernie represyjnymi metodami egzekucji długów, co ma znaczenie praktyczne dla wielu osób.

Spółdzielnia nie może dowolnie wybierać sposobu egzekucji długu z lokalu – sąd staje po stronie członka.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst