I ACa 8/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu Okręgowego, oddalając powództwo o ustalenie odpowiedzialności na przyszłość i korygując zasądzoną kwotę, jednocześnie odstępując od obciążania powódki kosztami postępowania apelacyjnego.
Sąd Apelacyjny w Krakowie rozpoznał apelację strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w Nowym Sączu, który zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę ponad 213 tys. zł i ustalił odpowiedzialność pozwanego na przyszłość. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok, oddalając żądanie ustalenia odpowiedzialności na przyszłość z uwagi na brak interesu prawnego powódki oraz skorygował zasądzoną kwotę do ok. 16,6 tys. zł. Sąd odstąpił również od obciążania powódki kosztami postępowania apelacyjnego.
Sąd Apelacyjny w Krakowie rozpoznał sprawę z powództwa A. N. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej (...) o zapłatę i ustalenie. Sąd Okręgowy w Nowym Sączu zasądził od pozwanego na rzecz powódki ponad 213 tys. zł z odsetkami, ustalił odpowiedzialność pozwanego na przyszłość za skutki wypadku komunikacyjnego z 2013 r. oraz nakazał ściągnąć od pozwanego ponad 20 tys. zł kosztów sądowych. Pozwany zaskarżył wyrok w części dotyczącej ustalenia odpowiedzialności na przyszłość i kosztów sądowych, zarzucając naruszenie art. 189 k.p.c. i art. 100 k.p.c. Sąd Apelacyjny uznał apelację za zasadną. Stwierdził, że powódka nie wykazała interesu prawnego w ustaleniu odpowiedzialności pozwanego na przyszłość, gdyż zasada odpowiedzialności została już przesądzona, a ewentualne przyszłe szkody będą wymagały odrębnego udowodnienia. Sąd Apelacyjny skorygował również rozliczenie kosztów sądowych, zasądzając od pozwanego na rzecz powódki kwotę 16.635,93 zł. Rozstrzygając o kosztach postępowania apelacyjnego, sąd zastosował art. 102 k.p.c., odstępując od obciążania powódki kosztami z uwagi na istotne rozbieżności w orzecznictwie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, nie istnieje interes prawny w ustaleniu odpowiedzialności na przyszłość, ponieważ zasada odpowiedzialności została już przesądzona, a ewentualne przyszłe szkody będą wymagały odrębnego udowodnienia ich powstania, wysokości oraz związku przyczynowego z wypadkiem.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że ustalenie odpowiedzialności na przyszłość nie zmienia sytuacji prawnej powódki, gdyż zasada odpowiedzialności została już przesądzona prawomocnym wyrokiem. W przypadku wystąpienia nowych szkód, powódka będzie musiała je udowodnić wraz z ich związkiem z wypadkiem, a przedawnieniu przyszłych roszczeń zapobiega art. 442¹ § 3 k.c.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana wyroku
Strona wygrywająca
pozwana (w części apelacji)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. N. | osoba_fizyczna | powódka |
| (...) Spółka Akcyjna (...) w W. | spółka | pozwana |
Przepisy (10)
Główne
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Brak interesu prawnego w ustaleniu odpowiedzialności na przyszłość, gdy zasada odpowiedzialności została już przesądzona.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada wzajemnego zniesienia lub zasądzenia kosztów w zależności od wyniku sprawy.
u.k.s.c. art. 113 § ust. 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Zasady ustalania opłat od pozwu i zwrotu kosztów tymczasowo poniesionych przez Skarb Państwa.
Pomocnicze
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 365 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Moc wiążąca prawomocnego orzeczenia.
k.p.c. art. 366
Kodeks postępowania cywilnego
Powaga rzeczy osądzonej.
k.c. art. 442¹ § § 3
Kodeks cywilny
Zapobieganie przedawnieniu przyszłych roszczeń.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zmiany zaskarżonego orzeczenia przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Szczególne zasady rozstrzygania o kosztach postępowania w wypadkach zasługujących na uwzględnienie.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zakres rozpoznania sprawy przez sąd drugiej instancji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak interesu prawnego powódki w ustaleniu odpowiedzialności pozwanego na przyszłość. Nieprawidłowe rozliczenie kosztów sądowych przez Sąd Okręgowy.
Godne uwagi sformułowania
brak interesu prawnego w rozumieniu art. 189 k.p.c. w tym zakresie Zasada odpowiedzialności strony pozwanej za wszelkie szkody pozostające w związku z ww. zdarzeniem została przesądzona z chwilą uprawomocnienia się wyroku Przedawnieniu przyszłych roszczeń powódki stoi z kolei na przeszkodzie art. 442¹ §3 k.c. Innymi słowy ustalenie lub nie odpowiedzialności na przyszłość w żaden sposób nie zmienia sytuacji prawnej powódki, co oznacza brak interesu prawnego w żądaniu takiego ustalenia.
Skład orzekający
Hanna Nowicka de Poraj
przewodniczący
Marek Boniecki
sprawozdawca
Wojciech Żukowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie braku interesu prawnego w ustaleniu odpowiedzialności na przyszłość w sprawach o wypadki komunikacyjne oraz prawidłowe rozliczanie kosztów sądowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy zasada odpowiedzialności została już przesądzona.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych, takich jak interes prawny w ustaleniu odpowiedzialności na przyszłość i rozliczanie kosztów sądowych, co jest istotne dla praktykujących prawników.
“Czy można ustalić odpowiedzialność na przyszłość, gdy wszystko już zostało przesądzone? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 269 534,68 PLN
zasądzona kwota: 213 074,28 PLN
koszty sądowe (skorygowane): 16 635,93 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I ACa 8/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 grudnia 2019 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie – I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Hanna Nowicka de Poraj Sędziowie: SSA Marek Boniecki (spr.) SSO del. Wojciech Żukowski Protokolant: Iwona Mrazek po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2019 r. w Krakowie na rozprawie sprawy z powództwa A. N. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej (...) w W. o zapłatę i ustalenie na skutek apelacji strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z dnia 28 września 2018 r. sygn. akt I C 7/16 1. zmienia zaskarżony wyrok w punktach: - II w ten sposób, że oddala powództwo w zakresie żądania ustalenia odpowiedzialności na przyszłość, - IV w ten sposób, że wskazaną tam kwotę 20.726,38 zł zastępuje kwotą 16.635,93 zł (szesnaście tysięcy sześćset trzydzieści pięć złotych i dziewięćdziesiąt trzy grosze); 2. odstępuje od obciążania powódki kosztami postępowania apelacyjnego. SSA Marek Boniecki SSA Hanna Nowicka de Poraj SSO (del.) Wojciech Żukowski Sygn. akt I ACa 8/19 Uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 11 grudnia 2019 r. Wyrokiem z dnia 28 września 2018 r. Sąd Okręgowy w Nowym Sączu: I. zasądził od (...) S.A. (...) w W. na rzecz A. N. kwotę 213.074,28 zł z odsetkami ustawowymi od 22 marca 2017 r. do dnia zapłaty; II. ustalił odpowiedzialność strony pozwanej w stosunku do powódki na przyszłość za skutki wypadku komunikacyjnego z dnia 19 listopada 2013 r.; III. oddalił powództwo w pozostałym zakresie; IV. nakazał ściągnąć od strony pozwanej na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Nowym Sączu kwotę 20.726,38 zł z tytułu kosztów postępowania; V. zasądził od strony pozwanej na rzecz powódki kwotę 3600 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania; VI. zniósł wzajemnie między stronami pozostałe koszty postępowania. Sąd Okręgowy ustalił stan faktyczny szczegółowo zaprezentowany w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, które to ustalenia Sąd odwoławczy przyjął za własne. W ustalonym przez siebie stanie faktycznym, po dokonaniu analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego, Sąd Okręgowy zważył m.in., że powódka wykazała interes prawny w ustaleniu odpowiedzialności strony pozwanej na przyszłość, albowiem wymaga kontynuacji leczenia schorzeń powypadkowych. Rozstrzygając w przedmiocie nieuiszczonych kosztów sądowych, Sąd pierwszej instancji miał na uwadze, że powódka korzystała ze zwolnienia w tym zakresie i wygrała proces w 82%. Wyrok powyższy odnośnie do pkt. II i IV zaskarżył apelacją pozwany, wnosząc o jego zmianę poprzez oddalenie powództwa w zakresie żądania ustalenia odpowiedzialności na przyszłość oraz zmianę rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów sądowych poprzez ich rozdzielenie stosownie do wyniku sprawy. Apelujący zarzucił naruszenie: 1) art. 189 k.p.c. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji uznanie, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki do ustalenia odpowiedzialności pozwanej za skutki wypadku mogące się ujawnić u powódki w przyszłości, w związku ze zdarzeniem z dnia 19 listopada 2013 r., podczas gdy okoliczności sprawy prowadzą do wniosku przeciwnego; 2) art. 100 k.p.c. w zw. z art. 98 §1 k.p.c. poprzez jego błędne zastosowanie polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, że powódka wygrała proces w 82%, podczas gdy w rzeczywistości było to jedynie 79% oraz nieuzasadnionym nałożeniu obowiązku na pozwanego zwrotu wszystkich poniesionych kosztów sądowych, podczas gdy pozwany uległ w 79% i w tej części winien zostać obciążony obowiązkiem poniesienia kosztów sprawy; 3) art. 13 ust. 1 u.k.s.c. w zw. z art. 100 k.p.c. poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji ustalenie, że pozwany winien jest ponieść wszystkie tymczasowo poniesione w toku procesu przez Skarb Państwa koszty. W odpowiedzi na apelację powódka wniosła o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje. Apelacja zasługuje na uwzględnienie. Zasadnie strona pozwana zarzuciła brak podstaw do ustalenia jej odpowiedzialności za skutki wypadku w przyszłości. Sąd Apelacyjny w obecnym składzie podziela pogląd o nieistnieniu po stronie powódki interesu prawnego w rozumieniu art. 189 k.p.c. w tym zakresie. Zasada odpowiedzialności strony pozwanej za wszelkie szkody pozostające w związku z ww. zdarzeniem została przesądzona z chwilą uprawomocnienia się wyroku Sądu Okręgowego w aktualnie rozpoznawanej sprawie, zgodnie z art. 365 §1 k.p.c. w zw. z art. 366 k.p.c. Zakładając wystąpienie w przyszłości nowej szkody u powódki, będzie ona każdorazowo zobowiązana do udowodnienia powstania szkody, jej wysokości oraz związku przyczynowego między nową szkodą a wypadkiem. Przedawnieniu przyszłych roszczeń powódki stoi z kolei na przeszkodzie art. 442 1 §3 k.c. Innymi słowy ustalenie lub nie odpowiedzialności na przyszłość w żaden sposób nie zmienia sytuacji prawnej powódki, co oznacza brak interesu prawnego w żądaniu takiego ustalenia. Prawidłowo skarżący zarzucił także naruszenie art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. – o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t. jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 785) w zw. z art. 100 k.p.c. Wartość przedmiotu sporu wynosiła 269.534,68 zł (100.000 zł + 150.000 zł + 3334,58 zł + (12 x 1350 zł)). Na rzecz powódki zasądzono kwotę 213.074,28 zł, co stanowi 79% pierwotnego żądania. Od zasądzonej kwoty należało obliczyć 5% opłaty od pozwu, od której powódka została zwolniona, otrzymując 10.653,75 zł oraz dodać do tego 79% z poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa wydatków (7572,38 zł), uzyskując sumę 16.635,93 zł. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd Apelacyjny na podstawie art. 386 §1 k.p.c. orzekł jak w sentencji. Za podstawę rozstrzygnięcia o kosztach postępowania apelacyjnego przyjęto art. 102 k.p.c. w zw. z art. 391 §1 k.p.c. ,zważywszy na istotne rozbieżności istniejące w orzecznictwie odnośnie do kwestii zasadności żądania ustalania odpowiedzialności na przyszłość w obecnym stanie prawnym. SSA Marek Boniecki SSA Hanna Nowicka de Poraj SSO Wojciech Żukowski
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI