I ACA 780/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód P. W. (1) wniósł o ustalenie skuteczności odwołania pełnomocnictwa udzielonego pozwanej spółce Przedsiębiorstwo Budownictwa (...) , A. C. , (...) Spółce jawnej z siedzibą w M. do zawarcia umowy sprzedaży czterech lokali mieszkalnych. Sąd Okręgowy w Siedlcach oddalił powództwo, uznając, że powód nie posiada interesu prawnego do żądania ustalenia, ponieważ istnieją inne, dalej idące środki ochrony prawnej, a także że zrzeczenie się odwołania pełnomocnictwa było uzasadnione treścią stosunku prawnego będącego podstawą pełnomocnictwa (umowy przedwstępnej sprzedaży). Sąd Okręgowy wskazał, że powód nie wykazał ważnych powodów do odwołania pełnomocnictwa. Sąd Apelacyjny w Lublinie, rozpoznając apelację powoda, stwierdził, że powód miał interes prawny w ustaleniu istnienia lub nieistnienia pełnomocnictwa, ponieważ było to odrębne od umowy przedwstępnej oświadczenie woli. Jednakże, powód nie wykazał skuteczności swojego oświadczenia o uchyleniu się od skutków prawnych oświadczenia woli. Nie udowodnił, że został wprowadzony w błąd co do obciążenia jego udziału w nieruchomości roszczeniem w wysokości 164.000 zł, a także nie dochował rocznego terminu do uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli, gdyż informację o rzekomym braku zobowiązania otrzymał znacznie wcześniej niż twierdził. Ponadto, Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko Sądu Okręgowego, że zrzeczenie się przez powoda możliwości odwołania pełnomocnictwa, zawarte w umowie przedwstępnej, było uzasadnione i skuteczne. W konsekwencji, Sąd Apelacyjny oddalił apelację powoda i zasądził od niego na rzecz pozwanej zwrot kosztów postępowania apelacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących interesu prawnego w powództwie o ustalenie, skuteczności zrzeczenia się odwołania pełnomocnictwa, przesłanek uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu oraz dochowania terminu do złożenia takiego oświadczenia.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z umową przedwstępną sprzedaży nieruchomości i udzielonym pełnomocnictwem, jednak zasady prawne w nim zawarte mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (4)
Czy powód posiada interes prawny w ustaleniu skuteczności odwołania pełnomocnictwa, gdy istnieją inne środki ochrony prawnej?
Odpowiedź sądu
Nie, Sąd Okręgowy uznał, że powód nie posiada interesu prawnego, ponieważ istnieją inne, dalej idące środki ochrony prawnej. Sąd Apelacyjny uznał, że powód posiada interes prawny w ustaleniu istnienia lub nieistnienia pełnomocnictwa, jako odrębnej czynności prawnej od umowy przedwstępnej.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że inne postępowania (np. o ustalenie skuteczności uchylenia się od skutków umowy przedwstępnej) mogą zakończyć spór. Sąd Apelacyjny stwierdził, że ustalenie istnienia lub nieistnienia pełnomocnictwa jest odrębną kwestią od umowy przedwstępnej i może być przedmiotem odrębnego powództwa o ustalenie.
Czy zrzeczenie się przez mocodawcę odwołania pełnomocnictwa z przyczyn uzasadnionych treścią stosunku prawnego będącego podstawą pełnomocnictwa jest skuteczne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli stosunek podstawowy (np. umowa przedwstępna sprzedaży nieruchomości) uzasadnia udzielenie nieodwołalnego pełnomocnictwa w celu zabezpieczenia interesów pełnomocnika.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że umowa przedwstępna sprzedaży nieruchomości, w której nastąpiło rozliczenie ceny i udzielenie pełnomocnictwa do zawarcia umowy przyrzeczonej, stanowi uzasadniony stosunek podstawowy dla udzielenia nieodwołalnego pełnomocnictwa, zabezpieczającego realizację umowy przedwstępnej.
Czy powód skutecznie uchylił się od skutków prawnych oświadczenia woli o udzieleniu pełnomocnictwa z powodu błędu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, powód nie wykazał, że został wprowadzony w błąd co do treści czynności prawnej ani że dochował rocznego terminu do uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli.
Uzasadnienie
Powód nie przedstawił dowodów na istnienie błędu, a także dowody wskazują, że informację o rzekomym braku zobowiązania otrzymał przed upływem rocznego terminu do uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli.
Czy istnieją ważne powody do odwołania pełnomocnictwa, mimo zrzeczenia się tej możliwości?
Odpowiedź sądu
Nie, ponieważ powód nie wykazał istnienia błędu ani nie dochował terminu do uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli.
Uzasadnienie
Skoro powód nie wykazał podstaw do skutecznego uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli, kwestia istnienia ważnych powodów do odwołania pełnomocnictwa stała się bezprzedmiotowa.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. W. | osoba_fizyczna | powód |
| Przedsiębiorstwo Budownictwa (...) , A. C. , (...) Spółka jawna | spółka | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
k.c. art. 189
Kodeks cywilny
Dotyczy interesu prawnego w wytoczeniu powództwa o ustalenie.
k.c. art. 101
Kodeks cywilny
Pełnomocnictwo może być w każdym czasie odwołane, chyba że mocodawca zrzekł się odwołania pełnomocnictwa z przyczyn uzasadnionych treścią stosunku prawnego będącego podstawą pełnomocnictwa.
k.c. art. 84
Kodeks cywilny
Dotyczy uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu.
k.c. art. 88 § 1
Kodeks cywilny
Termin do uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu wynosi rok od jego wykrycia.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad orzekania o kosztach procesu.
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy powództwa o ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oddalenia apelacji.
k.p.c. art. 391 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów postępowania apelacyjnego.
Pomocnicze
k.c. art. 390
Kodeks cywilny
Dotyczy skutków umowy przedwstępnej, w tym możliwości dochodzenia zawarcia umowy przyrzeczonej na drodze sądowej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak interesu prawnego powoda w ustaleniu skuteczności odwołania pełnomocnictwa (Sąd Okręgowy). • Skuteczne zrzeczenie się przez powoda możliwości odwołania pełnomocnictwa z przyczyn uzasadnionych treścią umowy przedwstępnej. • Powód nie wykazał istnienia błędu jako wady oświadczenia woli. • Powód nie dochował rocznego terminu do uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli. • Powództwo o ustalenie nie jest jedynym i niezbędnym środkiem ochrony prawnej (w ocenie Sądu Okręgowego).
Odrzucone argumenty
Powód posiadał interes prawny w ustaleniu skuteczności odwołania pełnomocnictwa. • Istniały ważne powody do odwołania pełnomocnictwa. • Powód skutecznie uchylił się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu. • Powód dochował terminu do uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli.
Godne uwagi sformułowania
nie posiada interesu prawnego do żądania ustalenia • nieodwołalne pełnomocnictwo jest w szczególny sposób związane z losami tego stosunku • powód nie wykazał w żadnym razie, aby jego twierdzenia o tym, że został wprowadzony w błąd były prawdziwe • nie wykazał zaistnienia błędu, na który powołał się, jako na wadę oświadczenia woli • nie złożył oświadczenia o uchyleniu się od tych skutków w terminie przewidzianym w art. 88 §2 kc
Skład orzekający
Ewa Mierzejewska
przewodniczący-sprawozdawca
Ewa Bazelan
sędzia
Magdalena Kuczyńska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących interesu prawnego w powództwie o ustalenie, skuteczności zrzeczenia się odwołania pełnomocnictwa, przesłanek uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu oraz dochowania terminu do złożenia takiego oświadczenia."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z umową przedwstępną sprzedaży nieruchomości i udzielonym pełnomocnictwem, jednak zasady prawne w nim zawarte mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy złożonych kwestii prawnych związanych z pełnomocnictwem i umową przedwstępną, a także błędami w oświadczeniach woli, co jest częstym problemem w praktyce prawniczej. Rozstrzygnięcie Sądu Apelacyjnego wyjaśnia kluczowe aspekty tych zagadnień.
“Czy można odwołać pełnomocnictwo, gdy zrzekłeś się tej możliwości? Kluczowe orzeczenie w sprawie nieruchomości.”
Dane finansowe
WPS: 244 000 PLN
zwrot kosztów postępowania apelacyjnego: 2985,84 PLN
zwrot kosztów procesu: 11 280,01 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.