XII C 39/23

Sąd Rejonowy w BydgoszczyBydgoszcz2023-11-23
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneŚredniarejonowy
tytuł wykonawczyklauzula wykonalnościpowództwo opozycyjneprawomocnośćart. 840 KPCnakaz zapłatyegzekucja komornicza

Sąd oddalił powództwo o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności, uznając, że nie można kwestionować prawomocnego orzeczenia sądu w drodze powództwa opozycyjnego.

Powódka wniosła o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego w postaci nakazu zapłaty, twierdząc, że nie otrzymała przesyłek sądowych i nie mieszkała pod wskazanym adresem w dacie wydania orzeczenia. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy oddalił powództwo, wskazując, że powództwo opozycyjne na podstawie art. 840 § 1 pkt 1 KPC nie pozwala na kwestionowanie prawomocnych orzeczeń sądowych, a jedynie innych tytułów egzekucyjnych. Sąd podkreślił, że kwestionowanie klauzuli wykonalności powinno odbywać się w drodze zażalenia lub skargi na orzeczenie referendarza.

Powódka wniosła pozew o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności, którym był nakaz zapłaty wydany przez Sąd Rejonowy w Bydgoszczy w postępowaniu upominawczym (sygn. akt I Nc 1003/17), zaopatrzony w klauzulę wykonalności. Powódka argumentowała, że nie otrzymała żadnych przesyłek sądowych i nie mieszkała pod wskazanym adresem w dacie wydania orzeczenia, co uniemożliwiło jej obronę. W związku z tym kwestionowała zasadność nadania klauzuli wykonalności. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy oddalił powództwo jako oczywiście bezzasadne. Sąd wyjaśnił, że zgodnie z art. 840 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania cywilnego, powództwo o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności może być oparte na zarzutach dotyczących zdarzeń, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności, jednakże ogranicza się to do tytułów niebędących orzeczeniami sądowymi. Prawomocne orzeczenia sądowe, jak w tym przypadku nakaz zapłaty, korzystają z powagi rzeczy osądzonej i nie mogą być podważane w drodze powództwa opozycyjnego. Sąd powołał się na doktrynę i judykaturę, w tym wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie (sygn. akt I AGa 26/18), który potwierdza, że powództwo opozycyjne nie służy do wzruszenia prawomocnego orzeczenia sądu. Sąd wskazał również, że kwestionowanie postanowienia o nadaniu klauzuli wykonalności powinno odbywać się w innych trybach, takich jak zażalenie na postanowienie sądu lub skarga na orzeczenie referendarza sądowego. Z tych względów sąd oddalił powództwo i nie obciążył powódki kosztami postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, powództwo o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności na podstawie art. 840 § 1 pkt 1 KPC nie pozwala na kwestionowanie prawomocnych orzeczeń sądowych, które korzystają z powagi rzeczy osądzonej.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że art. 840 § 1 pkt 1 KPC ogranicza możliwość podnoszenia zarzutów materialnoprawnych do tytułów niebędących orzeczeniami sądowymi. Prawomocne orzeczenia sądowe wiążą sąd i nie mogą być ponownie badane w ramach powództwa opozycyjnego. Kwestionowanie klauzuli wykonalności powinno odbywać się w innych trybach procesowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie powództwa

Strona wygrywająca

Gmina - Miasto B.

Strony

NazwaTypRola
P. P.osoba_fizycznapowódka
Gmina - Miasto B.instytucjapozwany

Przepisy (5)

Główne

KPC art. 840 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis ten nie pozwala na kwestionowanie prawomocnych orzeczeń sądowych w drodze powództwa opozycyjnego.

Pomocnicze

KPC art. 365 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Potwierdza powagę rzeczy osądzonej prawomocnych orzeczeń sądowych.

KPC art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy stosowania przepisów do innych niż procesy trybów postępowania.

KPC art. 759

Kodeks postępowania cywilnego

Wspomniany przez powódkę w kontekście egzekucji.

u.k.s.c. art. 14a § ust. 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Powództwo opozycyjne nie może służyć do kwestionowania prawomocnych orzeczeń sądowych. Prawomocne orzeczenia sądowe korzystają z powagi rzeczy osądzonej. Kwestionowanie klauzuli wykonalności powinno odbywać się w drodze zażalenia lub skargi na orzeczenie referendarza.

Odrzucone argumenty

Powódka nie otrzymała przesyłek sądowych i nie mieszkała pod wskazanym adresem w dacie wydania orzeczenia, co uniemożliwiło jej obronę.

Godne uwagi sformułowania

powódka złożyła pozew w przeświadczeniu zaistnienia przesłanek wskazanych w art. 840 § 1 pkt 1 tj. na podstawie tego, że: przeczy [on] zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności możliwość podnoszenia zarzutów materialnoprawnych, które mogły być podstawą do pozbawienia wykonalności tytułu ogranicza się do tytułów nie będących orzeczeniami sądowymi powódka usiłuje kwestionować prawomocne orzeczenie sądu, co w drodze powództwa przeciwegzekucyjnego, na podstawie wskazanych w pozwie przesłanek, jest oczywiście bezzasadne powaga rzeczy osądzonej (z której na mocy art. 365 § 1 korzystają prawomocne orzeczenia sądu) dłużnik nie może kwestionować treści tytułu egzekucyjnego w postaci prawomocnego orzeczenia sądowego, albowiem orzeczenie to wiąże sąd w sposób wyłączający ponowne badanie stwierdzonego w nim obowiązku Powództwo opozycyjne oparte na podstawie art. 840 § 1 pkt 1 KPC jest dopuszczalne, o ile nie występują przeszkody w postaci niedopuszczalności drogi sądowej, powagi rzeczy osądzonej lub zawisłości sporu. Dłużnik nie może w drodze tego powództwa zmierzać do wzruszenia prawomocnego rozstrzygnięcia sądu stanowiącego tytuł egzekucyjny

Skład orzekający

Marcin Kawecki

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że prawomocne orzeczenia sądowe nie mogą być podważane w drodze powództwa opozycyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kwestionowania prawomocnego nakazu zapłaty w drodze powództwa o pozbawienie wykonalności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne ograniczenia proceduralne w polskim prawie egzekucyjnym, pokazując, że nie można kwestionować prawomocnych orzeczeń sądowych w drodze powództwa opozycyjnego. Jest to kluczowa wiedza dla prawników zajmujących się windykacją i postępowaniem egzekucyjnym.

Czy można "unieważnić" prawomocny wyrok sądu? Sąd wyjaśnia granice powództwa o pozbawienie wykonalności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt XII C 39/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 listopada 2023 r. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy XII Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: Sędzia Sądu Rejonowego Marcin Kawecki po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2023 r. w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa P. P. przeciwko Gminie - Miastu B. o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności oddala powództwo jako oczywiście bezzasadne; nie obciąża powódki kosztami postępowania. Sędzia Sądu Rejonowego Marcin Kawecki UZASADNIENIE Powódka wniosła powództwo o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności. Wskazanym przez powoda tytułem jest nakaz zapłaty wydany w postępowaniu upominawczym przez Sąd Rejonowy w Bydgoszczy w dniu 10 marca 2017 r. w sprawie o sygn. akt I Nc 1003/17, zaopatrzony w klauzulę wykonalności, czyli prawomocne orzeczenie sądu. Na podstawie ww. tytułu wykonawczego komornik przy tutejszym Sądzie Jarosław Kuna prowadzi egzekucje pod sygn. akta Km 805/18. Z treści uzasadnienia pozwu wynika, iż powódka kwestionuje zasadność nadania klauzuli wykonalności ww. orzeczeniu Sądu Rejonowego w Bydgoszczy, w związku nie otrzymaniem nigdy żadnej przesyłki z Sądu z pismem procesowym, bowiem w dacie wydania orzeczenia nie mieszkała już w pod wskazanym adresem. Zatem kwestionuje zasadności nadania klauzuli wykonalności orzeczeniu. Zatem w ocenie Sądu powódka złożyła pozew w przeświadczeniu zaistnienia przesłanek wskazanych w art. 840 § 1 pkt 1 tj. na podstawie tego, że: przeczy [on] zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności, a w szczególności gdy kwestionuje istnienie obowiązku stwierdzonego tytułem egzekucyjnym niebędącym orzeczeniem sądu albo gdy kwestionuje przejście obowiązku mimo istnienia formalnego dokumentu stwierdzającego to przejście; Z normy prawnej wynikającej ze wskazanego przepisu wynika, jednak, iż możliwość podnoszenia zarzutów materialnoprawnych, które mogły być podstawą do pozbawienia wykonalności tytułu ogranicza się do tytułów nie będących orzeczeniami sądowymi . W niniejszej sprawie powódka usiłuje kwestionować prawomocne orzeczenie sądu, tj. przywołany powyżej nakaz zapłaty, co w drodze powództwa przeciwegzekucyjnego, na podstawie wskazanych w pozwie przesłanek, jest oczywiście bezzasadne. Pogląd ten potwierdzają zapatrywania doktryny, jak i judykatury co do możliwości podważenia prawomocnych orzeczeń sądowych w postępowaniu wywołanym powództwem przeciwegzekucyjnym: Wymieniona podstawa powództwa opozycyjnego może zostać skutecznie zastosowana tylko wtedy, gdy nie stoi temu na przeszkodzie niedopuszczalność drogi sądowej […] powaga rzeczy osądzonej (z której na mocy art. 365 § 1 korzystają prawomocne orzeczenia sądu) (Art. 840 KPC T. II red. Jankowski 2019, wyd. 3/Golinowska). Ponadto dłużnik nie może kwestionować treści tytułu egzekucyjnego w postaci prawomocnego orzeczenia sądowego, albowiem orzeczenie to wiąże sąd w sposób wyłączający ponowne badanie stwierdzonego w nim obowiązku. (Art. 840 KPC T. IV red. Marciniak 2020, wyd. 1/Kulski). Wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie w sprawie o sygn. akt I AGa 26/18 z dnia 12-01-2018: Powództwo opozycyjne oparte na podstawie art. 840 § 1 pkt 1 KPC jest dopuszczalne, o ile nie występują przeszkody w postaci niedopuszczalności drogi sądowej, powagi rzeczy osądzonej lub zawisłości sporu. Dłużnik nie może w drodze tego powództwa zmierzać do wzruszenia prawomocnego rozstrzygnięcia sądu stanowiącego tytuł egzekucyjny, ale może przeczyć treści innych tytułów egzekucyjnych, których nie chroni prawomocność materialna (res iudicata) czy zawisłość sporu (lis pendens), m.in.: ugody sądowej, ugody zawartej przed sądem polubownym, aktu notarialnego, bankowego tytułu egzekucyjnego. Powód w drodze powództwa opozycyjnego nie może zatem skutecznie podważyć obowiązku nałożonego na jego poprzednika prawnego orzeczeniem sądowym w postaci nakazu zapłaty . Na marginesie wskazać, należy, iż dłużnik może kwestionować postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności poprzez wniesienie zażalenia na postanowienie sądu w tym przedmiocie lub złożenie skargi na orzeczenie referendarza sądowego nadającego orzeczeniu klauzulę wykonalności, co sama powódka podnosi w treści pozwu, wskazując art. 759 kpc . Jednak powyższego dokonuje się w innych trybach postępowania, a nie w ramach powództwa opozycyjnego na podstawie art. 840 § 1 pkt 1 kpc . W związku z powyższym na podstawie art. 191 1 w kpc w zw. z art. 840 § 1 pkt 1 kpc – a contrario i w zw. z art. 13 § 2 kpc , sąd oddalił powództwo jako oczywiście bezzasadne i w związku z tym odstąpił od wzywania powódki do uzupełnia braków formalnych pozwu, w zakresie opłaty sądowej, rozpoznania wniosku o zabezpieczenie powództwa. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 14a ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, nie obciążając nimi powódki. Sędzia Sądu Rejonowego Marcin Kawecki ZARZĄDZENIE Wyrok wraz z uzasadnieniem doręczyć powódce z pouczaniem o apelacji (nr 5a). Zakreślić w rep. C. Wykonać urzędowy odpis pozwu i przekazać do I Wydziału Cywilnego celem rozważenia uznania go za zażalenie/skargę na orzecz. ref. na post. o nadaniu klauzuli wykonalności. O pkt 3 poinformować powódkę. Akta z wpływem lub za 30 dni. (...) .11.2023 r. SSR Marcin Kawecki

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI