I ACa 694/14

Sąd Apelacyjny w LublinieLublin2015-01-28
SAOSCywilneodpowiedzialność deliktowaŚredniaapelacyjny
zadośćuczynienieodszkodowaniewypadekodsetki ustawoweopóźnienieubezpieczeniaroszczenia majątkowe

Sąd Apelacyjny częściowo zmienił wyrok Sądu Okręgowego, zasądzając odsetki ustawowe od zadośćuczynienia i odszkodowania od wcześniejszych dat, uznając zasadność apelacji powoda w tym zakresie.

Powód J. W. domagał się zadośćuczynienia i odszkodowania od (...) Spółki Akcyjnej. Sąd Okręgowy zasądził kwoty, ale ustalił datę początkową naliczania odsetek ustawowych od zadośćuczynienia i części odszkodowania na późniejszy termin. Powód złożył apelację, kwestionując te daty. Sąd Apelacyjny częściowo uwzględnił apelację, zasądzając odsetki od wcześniejszych dat, uznając, że pozwany popadł w opóźnienie wcześniej niż przyjął sąd pierwszej instancji.

Sprawa dotyczyła roszczeń J. W. o zadośćuczynienie i odszkodowanie przeciwko (...) Spółce Akcyjnej, wynikających z wypadku z 2006 roku. Sąd Okręgowy w Siedlcach zasądził powodowi kwotę 53.000 zł zadośćuczynienia oraz 3.942,98 zł odszkodowania, jednakże z odsetkami ustawowymi naliczanymi od późniejszych dat (od 23 lipca 2013 r. dla zadośćuczynienia i części odszkodowania, oraz od 24 lipca 2012 r. dla pozostałej części odszkodowania). Sąd Okręgowy uznał, że pozwany popadł w opóźnienie z zapłatą dopiero po upływie 14 dni od doręczenia opinii biegłego. Powód złożył apelację, zarzucając naruszenie art. 481 § 1 k.c. i art. 817 § 2 k.c. poprzez błędne ustalenie daty początkowej naliczania odsetek. Sąd Apelacyjny, rozpoznając apelację, uznał ją za częściowo zasadną. Sąd odwoławczy podkreślił, że odsetki należą się za samo opóźnienie w spełnieniu świadczenia. Wskazał, że pozwany obowiązany był wypłacić zadośćuczynienie w terminie 30 dni od daty zgłoszenia szkody, które zostało sprecyzowane we wniosku z 17 maja 2012 r., co czyni żądanie odsetek od 24 lipca 2012 r. (data wniesienia pozwu) zasadnym. Odnosząc się do odszkodowania za koszty opieki, sąd stwierdził, że żądanie zostało sprecyzowane dopiero w pozwie, stąd odsetki należą się od 19 grudnia 2012 r. Sąd Apelacyjny zmienił częściowo zaskarżony wyrok w zakresie dat naliczania odsetek i zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1.867 zł tytułem kosztów postępowania apelacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Odsetki ustawowe od zadośćuczynienia należą się od dnia następującego po upływie 30 dni od daty sprecyzowania żądania przez powoda (17 maja 2012 r.), czyli od 24 lipca 2012 r. Odsetki od części odszkodowania za koszty opieki należą się od dnia następującego po upływie 30 dni od doręczenia odpisu pozwu, czyli od 19 grudnia 2012 r.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że pozwany popadł w opóźnienie wcześniej niż przyjął sąd pierwszej instancji. W przypadku zadośćuczynienia, termin 30 dni na wypłatę biegnie od daty sprecyzowania żądania przez powoda. W przypadku odszkodowania za koszty opieki, żądanie zostało sprecyzowane dopiero w pozwie, stąd późniejszy termin naliczania odsetek.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

częściowa zmiana wyroku

Strona wygrywająca

powód J. W.

Strony

NazwaTypRola
J. W.osoba_fizycznapowód
(...) Spółka Akcyjnaspółkapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.c. art. 481 § § 1

Kodeks cywilny

Odsetki należą się za samo opóźnienie w spełnieniu świadczenia, choćby wierzyciel nie poniósł żadnej szkody i choćby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik nie ponosi odpowiedzialności.

u.u.o. art. 14 § ust. 1

Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych

Pozwany obowiązany był wypłacić odszkodowanie w terminie 30 dni od daty zgłoszenia szkody.

Pomocnicze

k.c. art. 817 § § 1

Kodeks cywilny

Ubezpieczyciel obowiązany jest spełnić świadczenie w terminie 30 dni od daty zgłoszenia szkody.

k.c. art. 817 § § 2

Kodeks cywilny

Jeśli wysokość świadczenia nie została sprecyzowana, termin 30 dni biegnie od daty jej sprecyzowania.

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do zmiany zaskarżonego wyroku przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do oddalenia apelacji.

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 481 § 1 k.c. przez przyjęcie, że powód mógł domagać się odsetek dopiero od dnia następującego po upływie 14-dniowego terminu liczonego od doręczenia opinii biegłego. Naruszenie art. 817 § 2 k.c. poprzez przyjęcie, że w realiach sprawy ustalenie wysokości należnego świadczenia było niemożliwe w terminie wynikającym z art. 817 § 1 k.c.

Godne uwagi sformułowania

Odsetki należą się za samo opóźnienie w spełnieniu świadczenia, choćby wierzyciel nie poniósł żadnej szkody i choćby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik nie ponosi odpowiedzialności. Stanowią one zatem opartą na uproszczonych zasadach rekompensatę typowego uszczerbku majątkowego doznanego przez wierzyciela wskutek pozbawienia go możliwości czerpania korzyści z należnego mu świadczenia pieniężnego.

Skład orzekający

Ewa Lauber-Drzazga

przewodniczący-sprawozdawca

Alicja Surdy

sędzia

Zbigniew Grzywaczewski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie daty początkowej naliczania odsetek ustawowych od zadośćuczynienia i odszkodowania, zwłaszcza w sprawach ubezpieczeniowych, gdy wysokość świadczenia nie była od razu sprecyzowana."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wysokość roszczenia była kwestionowana lub nie była od razu określona przez poszkodowanego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu dochodzenia roszczeń odszkodowawczych – momentu, od którego należą się odsetki. Jest to istotne dla praktyków prawa cywilnego i ubezpieczeniowego.

Kiedy naprawdę należą się odsetki od odszkodowania? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.

Dane finansowe

zadośćuczynienie: 53 000 PLN

odszkodowanie: 3942,98 PLN

odszkodowanie: 3360 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I ACa 694/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 stycznia 2015 r. Sąd Apelacyjny w Lublinie, I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący - Sędzia SA Ewa Lauber-Drzazga (spr.) Sędzia: Sędzia: SA Alicja Surdy SA Zbigniew Grzywaczewski Protokolant sekr. sądowy Agnieszka Pawlikowska po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2015 r. w Lublinie na rozprawie sprawy z powództwa J. W. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w Ł. o zadośćuczynienie i odszkodowanie na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Siedlcach z dnia 23 maja 2014 r., sygn. akt I C 812/12 I. zmienia częściowo zaskarżony wyrok w punktach I i II w ten sposób, że: 1. odsetki ustawowe od zadośćuczynienia w kwocie 53.000 zł zasądza od dnia 24 lipca 2012 roku; 2. odsetki ustawowe od odszkodowania w kwocie 3.360 zł zasądza od dnia 19 grudnia 2012 roku; II. oddala apelację w pozostałej części; III. zasądza od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w Ł. na rzecz powoda J. W. kwotę 1.867 (tysiąc osiemset sześćdziesiąt siedem) zł tytułem kosztów postępowania apelacyjnego. I ACa 694/14 UZASADNIENIE Wyrokiem z 23 maja 2014r. Sąd Okręgowy w Siedlcach zasądził od pozwanego (...) SA z siedzibą w Ł. na rzecz powoda J. W. : - kwotę 53.000zł zadośćuczynienia z ustawowymi odsetkami od dnia 23 lipca 2013r.; - kwotę 3.942,98zł odszkodowania z ustawowymi odsetkami od kwoty 582,98zł od dnia 24 lipca 2012r. i od kwoty 3.360zł od dnia 23 lipca 2013r.; - ustalił odpowiedzialność pozwanego za szkody mogące powstać w przyszłości i będące skutkiem wypadku, któremu powód uległ w dniu 25 września 2006r.; - oddalił powództwo w pozostałej części i orzekł o kosztach procesu. Sąd Okręgowy uwzględniając częściowo żądania powoda w zakresie zadośćuczynienia i odszkodowania uznał, iż pozwany z zapłatą należnych powodowi kwot popadł w opóźnienie z dniem 23 lipca 2013r. Bezsporne kwoty zadośćuczynienia i odszkodowania zostały powodowi wypłacone w terminie tj. 30 dni od daty otrzymania zawiadomienia o wypadku ( art. 817 § 1 kc ). Rozpoznanie roszczenia powoda ponad bezsporne wypłacone kwoty możliwe było po wyjaśnieniu wszelkich zaistniałych w sprawie wątpliwości dotyczących zakresu odniesionych przez powoda obrażeń i ich konsekwencji, co zdaniem Sądu Okręgowego nastąpiło z momentem doręczenia pełnomocnikom stron sporządzonej w niniejszej sprawie opinii biegłego (8 lipca 2013r.). Okres 14 dni od otrzymania opinii był wystarczającym czasem na uczynienie zadość roszczeniom powoda. Od tego wyroku w części zasądzającej odsetki od zadośćuczynienia w kwocie 53.000zł i odszkodowania w kwocie 3.360zł powód złożył apelację zarzucając naruszenie: - art. 481 § 1 kc przez przyjęcie, ze powód mógł domagać się odsetek od dochodzonych pozwem kwot dopiero od dnia następującego po upływie 14-dniowego terminu liczonego od doręczenia opinii biegłego stronie przeciwnej; - art. 817 § 2 kc poprzez przyjecie, że w realiach niniejszej sprawy ustalenie wysokości należnego świadczenia było niemożliwe w terminie wynikającym z art. 817 § 1 kc ; Wskazując na powyższe powód wnosił o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty 7.306,72zł tytułem odsetek ustawowych od kwoty 56.360zł liczonych od dnia 24 lipca 2012r. do dnia 22 lipca 2013r. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja jest częściowo zasadna. Zgodnie z art. 481 k.c. odsetki należą się za samo opóźnienie w spełnieniu świadczenia, choćby wierzyciel nie poniósł żadnej szkody i choćby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik nie ponosi odpowiedzialności. Stanowią one zatem opartą na uproszczonych zasadach rekompensatę typowego uszczerbku majątkowego doznanego przez wierzyciela wskutek pozbawienia go możliwości czerpania korzyści z należnego mu świadczenia pieniężnego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 lutego 2000 r., II CKN 725/98). Jeżeli zobowiązany nie płaci zadośćuczynienia, czy odszkodowania w terminie wynikającym z przepisu szczególnego lub w terminie ustalonym zgodnie z art. 455 in fine k.c. , uprawniony nie ma niewątpliwie możliwości czerpania korzyści z zadośćuczynienia, czy odszkodowania jakie mu się należy już w tym terminie. Stosownie do art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, (...) (Dz.U. Nr 124, poz. 1152 ze zm.) pozwany obowiązany był wypłacić odszkodowanie w terminie 30 dni od daty zgłoszenia szkody. Należy jednak zauważyć, iż warunkiem przypisania ubezpieczycielowi opóźnienia w wypłacie świadczenia jest uprzednie sprecyzowanie jego wysokości. W okolicznościach niniejszej sprawy powód w zgłoszeniu szkody nie podał wysokości żądanego zadośćuczynienia. Uczynił to we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy doręczonym pozwanemu 17 maja 2012r. Pozwany zatem obowiązany był wypłacić należne powodowi zadośćuczynienie w terminie 30 dni od tej daty. Żądanie powoda zasądzenia odsetek od dnia 24 lipca 2012r. (data wniesienia pozwu) należ uznać w tej sytuacji za zasadne. Należy zauważyć, iż wypadek miał miejsce 25 września 2006r. W 2012 roku, kiedy pozwany prowadził postępowanie likwidacyjne znany był zarówno zakres odniesionych przez powoda obrażeń jak i ich konsekwencje. Jeżeli pozwany miał jakieś wątpliwości, to nie było żadnych przeszkód, aby wyjaśnił je we własnym zakresie. W toku postępowania przed Sądem Okręgowym nie ujawniły się żadne nowe okoliczności, które mogłyby mieć wpływ na wysokość należnego powodowi zadośćuczynienia, a opinia biegłego potwierdziła jedynie stan istniejący już wcześniej. Odnośnie odszkodowania obejmującego koszty opieki należy stwierdzić, iż powód nigdy przed sporem nie sprecyzował swojego żądania w tym zakresie. Wprawdzie we wniosku skierowanym do ubezpieczyciela o ponowne rozpoznanie sprawy wnosił o zwrot kosztów opieki, ale bez podania konkretnej kwoty. Żądana kwota została określona dopiero w pozwie. W związku z powyższym odsetki od zadośćuczynienia obejmującego koszty opieki należą się powodowi od dnia następnego po upływie 30 dni od dnia doręczenia pozwanemu odpisu pozwu, co miało miejsce 19 listopada 2012r., a więc od 19 grudnia 2012r. Z tych względów i na podstawie art. 386 § 1 kpc , art. 385 kpc i art. 108 § 1 kpc Sąd Apelacyjny orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI