I ACa 653/14

Sygn. akt I ACa 653/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 lutego 2015 r. Sąd Apelacyjny w Poznaniu, I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Małgorzata Gulczyńska Sędziowie: SA Elżbieta Fijałkowska SO del. Andrzej Adamczuk /spr./ Protokolant: st.sekr.sąd. Sylwia Stefańska po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2015 r. w Poznaniu na rozprawie sprawy z powództwa (...) Spółki Akcyjnej w P. przeciwko (...) Sp. z o.o. (wcześniejsza nazwa (...) Sp. z o.o. ) z siedzibą w W. , (...) Park Sp. z o.o. (wcześniejsza nazwa (...) spółce z o.o. ) z siedzibą w W. , (...) Sp. z o.o. (wcześniejsza nazwa (...) Sp. z o.o. ) z siedzibą w W. , (...) Park Sp. z o.o. (wcześniejsza nazwa (...) Sp. z o.o. ) z siedzibą w W. i (...) E. S. z siedzibą w M. o zapłatę na skutek apelacji powódki od wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 26 lipca 2013 r., sygn. akt IX GC 281/10 I. zmienia zaskarżony wyrok tylko w ten sposób, że uchyla nakazy ściągnięcia od powoda na rzecz Skarbu Państwa opłat sądowych objętych punktami 6 i 7 wyroku, II. oddala apelację w pozostałej części, III. zasądza od powoda na rzecz pozwanych (...) Sp. z o.o. (wcześniejsza nazwa (...) Sp. z o.o. ) z siedzibą w W. , (...) Park Sp. z o.o. (wcześniejsza nazwa (...) spółce z o.o. ) z siedzibą w W. , (...) Sp. z o.o. (wcześniejsza nazwa (...) Sp. z o.o. ) z siedzibą w W. , (...) Park Sp. z o.o. (wcześniejsza nazwa (...) Sp. z o.o. ) z siedzibą w W. po 5.400 zł dla każdego z pozwanych z tytułu zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym. SSA E.Fijałkowska SSA M.Gulczyńska SSO del. A.Adamczuk UZASADNIENIE Powód – (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w P. – wniósł w dniu 4 czerwca 2010r. pozew o zapłatę, w którym zażądał: 1. solidarnego zasądzenia od pozwanych: - (ad.1.) S. I. Polska obecnie (po zmianie nazwy) I. D. - sp. z o.o. z siedzibą w W. , - (ad.2.) S. Inwestycje obecnie (po zmianie nazwy) (...) Park sp. z o.o. z siedzibą w W. , - (ad.3.) (...) (...) obecnie (po zmianie nazwy) (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. , -(ad.4.) (...) obecnie (po zmianie nazwy) (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. , -(ad.5.) spółki (...) E. S. . z siedzibą w M. w (...) kwoty 17 600 129,03 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 5 maja 2010r. do dnia zapłaty; na wypadek nie uwzględnienia tego żądania powód (jak wskazał w pozwie) „ewentualnie” wniósł o: 2. zasądzenie od pozwanego S. I. Polska obecnie (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. kwoty 10.899.664,22 zł z odsetkami ustawowymi od dnia 5 maja 2010r. do dnia zapłaty, 3. zasądzenie od pozwanego (...) obecnie (...) sp. z o.o. kwoty 10 899 664,22 zł z odsetkami ustawowymi od dnia 5 maja 2010r. do dnia zapłaty. a każdym wypadku powód wniósł o : 4. zasądzenia solidarnie od pozwanych na rzecz powoda zwrotu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu powód podniósł, że na skutek negocjacji podjętych w czerwcu 2007r. z grupą (...) , doszło zawarcia miedzy stronami generalnego porozumienia co do wspólnej realizacji inwestycji przy ul. (...) , w ramach którego strona pozwana zobowiązała się nabyć od powoda nieruchomości pod przyszłe inwestycje, a następnie, z udziałem powoda, powołać spółkę bądź spółki celowe w celu dokonania na nieruchomościach zabudowy i wyodrębnienia lokali przeznaczonych na sprzedaż. Powód nabył nieruchomości przy ul. (...) - przeznaczone pod przyszłą wspólną inwestycję - po zawarciu ww. porozumienia. W tym celu powód zaciągnął 4 kredyty inwestycyjne na łączną kwotę 44 501 000 zł, a na dzień 28 lutego 2010r. odsetki od udzielonych kredytów wyniosły 6 700 464, 81 zł. W trakcie prowadzonych rozmów kontrahent z grupy S. oświadczył, że do zakupu nieruchomości przy ul. (...) może dojść jedynie pod warunkiem dokonania zakupu przez powoda połowy nieruchomości w gminie L. . Powód wyraził na to zgodę w związku z czym strony 11 grudnia 2007r. podpisały umowę, w której (...) sp. z o.o. sprzedała powodowi – za cenę w wysokości 10.899,664,22 zł brutto – ½ części praw i roszczeń wynikających z umowy przedwstępnej z dnia 4 kwietnia 2007r., tj. prawa do nabycia niezabudowanej nieruchomości gruntowej, położonej w gminie L. . W dniu 28 grudnia 2007r. powód zawarł umowę przyrzeczoną, przez co zobowiązał się do zapłaty na rzecz zbywcy (...) Inwestor sp. z o.o. sp. k. kwoty 14 227 050 zł brutto tytułem ceny za udział w prawie użytkowania wieczystego. (...) na ul. (...) powód nabył jedynie w celu ich dalszej odsprzedaży grupie S. . Mimo wyznaczenia kolejnych terminów do podpisania umowy dotyczącej sprzedaży nieruchomości na ul. (...) przedstawiciele zarządów spółek z grupy (...) jednostronnie odstąpili od realizacji uzgodnionej współpracy gospodarczej, co zmusiło powoda do odsprzedaży stronie pozwanej udziału w nieruchomości w L. . Spółki z grupy S. – mimo wezwań powoda – zachowały korzyść majątkową w wysokości 10.899.664,22 zł uiszczoną przez powoda za przejście praw i obowiązków wynikających z umowy przedwstępnej dotyczącej nieruchomości w L. . W podstawie żądania w punkcie 1. petitum pozwu - solidarnego zasądzenia od wszystkich pozwanych spółek kwoty 17 600 129,03 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 5 maja 2010r. do dnia zapłaty - powód, w pierwszej kolejności, powołał się na przepis art. 471 k.c. , podnosząc, że pozwane spółki wycofując się z nabycia nieruchomości przy ul. (...) nie wykonały przyjętych na siebie zobowiązań wynikających z umowy generalnej, w związku z czym powód może domagać się od nich zasądzenia odszkodowania z tytułu nie wykonania umowy. W drugiej kolejności powód powołał się przepis art. 72 § 2 k.c. , podnosząc, że negocjacje były prowadzone z naruszeniem zasady wzajemnej lojalności, w celu utwierdzenia powoda w przekonaniu o tym, że umowa sprzedaży nieruchomości na ul. (...) zostanie zawarta i skłonienia powoda do nabycia udziału w nieruchomości w L. , po czym jednostronne zerwanie porozumienia przez przedstawicieli spółek grupy S. . Powyższe uzasadnia zdaniem powoda zasądzenie odszkodowania na podstawie art. 72 § 2 k.c. , obejmującego kwotę 10.899.664,22 zł z tytułu zwrotu ceny sprzedaży praw i roszczeń będących przedmiotem umowy z dnia 11 grudnia 2007r. a także kwotę 6.700.464,81 zł z tytułu odsetek od kredytów zaciągniętych przez powoda na zakup nieruchomości położonych na ul. (...) czyli łącznie kwoty 17 600 129,03 zł . W podstawie prawnej „ewentualnego” żądania określonego w punkcie 2. petitum pozwu , powód powołał się na nieważność umowy przedwstępnej zawartej w dniu 11 grudnia 2007r. w której (...) sp. z o.o. sprzedała powodowi – za cenę w wysokości 10.899,664,22 zł brutto – ½ części praw i roszczeń wynikających z umowy przedwstępnej z dnia 4 kwietnia 2007r., tj. prawa do nabycia niezabudowanej nieruchomości gruntowej, położonej w gminie L. , gdyż przelew wierzytelności z umowy przedwstępnej nie jest dopuszczalny, jako sprzeczny z właściwością zobowiązania o której mowa w art. 509 k.c. . dlatego powód nie nabył prawo do żądania zawarcia umowy przyrzeczonej, a korzyść w postaci kwoty uiszczonej przez powoda z tytułu ceny za nabycie tego prawa została uzyskana przez ww. pozwanego bez podstawy prawnej. W podstawie prawnej „ewentualnego” żądania określonego w punkcie 3 petitum pozwu, powód podniósł, że znajdując się w przymusowym położeniu wynikającym m.in. z kierowania do niego wezwań do zapłaty od (...) Inwestor sp. z o.o. sp. k. z tytułu zawartej w dniu 28 grudnia 2007r.umowy przyrzeczonej (w których to wezwaniach podmiot groził złożeniem wniosku o upadłość) powód oraz (...) sp. z o.o. zawarły w dniu 4 czerwca 2008r. w formie aktu notarialnego warunkową umowę sprzedaży. Na mocy tej umowy powód sprzedał (...) sp. z o.o. swój udział w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w gminie L. za cenę 14.227.050,74 zł. W ten sposób pozwany (...) sp. z o.o. doprowadziło do wyzysku powoda, o którym mowa w art. 388 k.c. , gdyż w celu nabycia nieruchomości w L. wydatkował łącznie kwotę w wysokości 25.126.714,96 zł. Na kwotę tą składały się: kwota w wysokości 10.899.664,22 zł, którą zapłacił (...) sp. z o.o. za zbycie na jego rzecz (cesję) praw i obowiązków wynikających z umowy przedwstępnej z dnia 4 kwietnia 2007r. oraz kwota w wysokości 14.227.050,74 zł do której zapłaty był zobowiązany względem (...) Inwestor sp. z o.o. sp. k. w związku z zawarciem umowy przyrzeczonej. Zdaniem powoda wykorzystanie przymusowego położenia powoda polegało na tym, że powód – ze względu na groźbę zgłoszenia upadłości przez (...) Inwestor sp. z o.o. sp. k. – musiał sprzedać ½ udziału w użytkowaniu wieczystym działki gruntu w L. znaczenie poniżej ceny rzeczywistych środków finansowych wyłożonych na nabycie tej nieruchomości. W związku z powyższym na podstawie określonej w art. 388 k.c. powód zażądał zwiększenia świadczenia pozwanego (...) sp. z o.o. o kwotę 10.899.664,22 zł. Pozwane spółki w odpowiedzi na pozew wniosły o oddalenie powództwa w całości o zasądzenie od powoda na ich rzecz kosztów procesu wg norm przepisanych. Uzasadniając swoje stanowisko pozwane w pierwszej kolejności podniosły, że powód złożył w dniu 4 czerwca 2008r., w formie aktu notarialnego oświadczenie, w którym zrzekł się wszystkich roszczeń w stosunku do pozwanych w związku z nie dojściem skutku umowy dotyczącej inwestycji przy ulicy (...) , w tym żądania zawarcia aktu notarialnego dotyczącego tej nieruchomości, zapłaty odszkodowania związanego z nie podpisaniem umowy oraz zwrotu kwoty zapłaconej w związku z umową z dnia 11 grudnia 2007r. przenoszącą na powoda prawo do domagania się zawarcia umowy przyrzeczonej zakupu ½ udziału w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości w L. . Powód złożył wprawdzie oświadczenie o uchyleniu się od skutków prawnych oświadczenia o zrzeczeniu się roszczeń, ale w ocenie pozwanych jest ono bezskuteczne., dlatego już z tego względu roszczenia dochodzone pozwem winny być oddalone. Poza tym pozwane spółki podniosły, że podstawy żądań wskazane w pozwie są wzajemnie sprzeczne gdyż z jednej strony powód dochodzi odszkodowania za nienależyte wykonanie umowy, a z drugiej roszczeń z tytułu culpa in contrahendo , których można domagać się jedynie w przypadku gdy do zawarcia umowy nie doszło. Odnosząc się do zgłoszonego przez powoda roszczenia odszkodowawczego, pozwane spółki podniosły, że jest ono całkowicie bezzasadne, gdyż strony nie zawarły żadnej umowy dotyczącej zakupu przez nieruchomości położonych przy ulicy (...) . W takiej sytuacji pozwane nie mogą odpowiadać za jej niewykonanie. Nie ma także podstaw do zasądzenia odszkodowania na podstawie art. 72§2 k.c. , gdyż pozwane spółki podejmując i prowadząc z powodem negocjacje miały zamiar zawrzeć z nim umowę dotyczącą nabycia nieruchomości przy ulicy (...) , a do zawarcia umowy nie doszło z uwagi na brak porozumienia stron co do ceny metra kwadratowego powierzchni użytkowej mieszkań (tzw. PUM), a także pogarszającej się koniunktury na rynku co czyniło inwestycję bardzo ryzykowną oraz z uwagi na uzyskanie informacji o kiepskiej kondycji finansowej powoda, która podważyła wiarygodność powoda jako partnera w realizacji inwestycji. Samo prowadzenie negocjacji nie obliguje stron do zawarcia umowy szczególnie w sytuacji, w której realizacja przedsięwzięcia może, z uwagi na sytuację rynkową, godzić w interesy jednego z kontrahentów. Z uwagi na to, czynienie przez powoda nakładów związanych z przyszła inwestycją w oparciu o założenie, że umowa między stronami zostanie zawarta, nie może stanowić przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej pozwanych. Pozwane podniosły także, że powód nie wykazał by zawierając umowę przeniesienia na jedną z pozwanych spółek, zakupionego wcześniej udziału w użytkowaniu wieczystym w L. , działał pod przymusem, w związku z czym jego kontrahent wykorzystał sytuację, zastrzegając na swoją rzecz świadczenie rażąco wygórowane w stosunku do świadczenia wzajemnego. Powód sprzedał udział w prawie użytkowania wieczystego L. po jego cenie rynkowej, którą zresztą uiścił zbywcy za ten udział Pozwane spółki zakwestionowały także zarzuty powoda co do nieważności umowy przeniesienia uprawnień z tytułu zawartej umowy przedwstępnej sprzedaży udziału w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w L. . Wyrokiem z dnia 26 lipca 2013r., wydanym pod sygn. akt IX GC 281/10, Sąd Okręgowy w Poznaniu: - w punkcie 1 : oddalił powództwo powoda w całości; - w punktach od 2 do 5 : zasądził od powoda na rzecz pozwanych S. I. Polska (obecnie po zmianie nazwy I. D. ) sp. z o.o. z siedzibą w W. , S. Inwestycje ( obecnie po zmianie nazwy (...) Inwestycje P. ) sp. z o.o. z siedzibą w W. , (...) (...) obecnie po zmianie nazwy (...) L. (...) (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. , (...) (obecnie po zmianie nazwy (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. , kwoty po 7 217 zł dla każdego z tych pozwanych z tytułu zwrotu kosztów procesu; - w punkcie 6 : nakazał ściągnąć od powoda na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Poznaniu kwotę 100 000 zł z tytułu nieziszczonej opłaty od roszczenia ewentualnego o zasądzenie od pozwanego S. I. Polska ( obecnie po zmianie nazwy I. D. ) sp. z o.o. z siedzibą w W. kwoty 10 899 664,22 zł; - w punkcie 7 : nakazał ściągnąć od powoda na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Poznaniu kwotę 100 000 zł z tytułu nieziszczonej opłaty od roszczenia ewentualnego o zasądzenie od pozwanego (...) (...) ( obecnie po zmianie nazwy (...) L. (...) (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. , na rzecz sp. z o.o. z siedzibą w W. kwoty 10 899 664,22 zł; - w punkcie 8: nakazał ściągnąć od powoda na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Poznaniu kwotę 6 278,02 zł z tytułu poniesionych przez Skarb Państwa kosztów sporządzonej w sprawie opinii biegłego. W uzasadnieniu wyroku Sąd Okręgowy wskazał podstawę faktyczną rozstrzygnięcia (a mianowicie: ustalone fakty, dowody na których się oparł i przyczyny dla których innym dowodom odmówił wiarygodności), następująco. W okresie od 2000r. do 2010r. szczyt hossy na rynku nieruchomości w Polsce przypadł na 2007r. Od początku 2008r. ceny nieruchomości w Polsce zaczęły spadać. W drugiej połowie 2007r. rozpoczął się światowy kryzys finansowy. Fakty notoryjne. Zarówno powód, jak i pozwane spółki prowadzą działalność gospodarczą w branży deweloperskiej.W związku z prosperitą na rynku nieruchomości zarówno, powód jak i pozwane spółki zamierzały w 2007r. realizować kolejne inwestycje budowlane na rynku polskim. Okoliczności bezsporne, W dniu 4 kwietnia 2007 r. pozwana (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. („kupujący”) zawarła z (...) Sp. z o.o. z siedzibą w W. („sprzedający”) przedwstępną umowę sprzedaży (Rep. A- (...) ). Umowa ta została następnie zmieniona aktem notarialnym z dnia 5 grudnia 2007 r. (Rep. A- (...) ). W drugim z przywołanych aktów notarialnych jako strona wystapiła (...) Inwestor Spółka z o.o. sp.k., będąca następcą prawnym (...) Sp. z o.o. W pkt 1.1. „sprzedający” wskazał, że reprezentowana przez niego spółka jest: 1) użytkownikiem wieczystym nieruchomości gruntowej, położonej w W. dzielnica – U. przy ul. (...) , o powierzchni łącznej 156.029 m ( 2) składającej się z działek ewidencyjnych o nr (...) / z obrębu (...) oraz (...) z obrębu (...) oraz właścicielem budynków i budowli posadowionych na opisanych wyżej działkach gruntu, stanowiących odrębny od gruntu przedmiot własności, dla której to nieruchomości gruntowej i budynkowych Sąd Rejonowy dla Warszawy M. VII Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą numer (...) ; 2) użytkownikiem wieczystym niezabudowanej nieruchomości gruntowej, położonej w gminie L. , wieś M. , wieś Z. , wieś N. o powierzchni łącznej 81.966 m 2 , składającej się z działek gruntu o numerach ewidencyjnych (...) , obręb Z. oraz działek gruntu o numerach ewidencyjnych (...) , obręb M. , działki gruntu o numerze ewidencyjnym (...) ,obręb ewidencyjny N. , działki gruntu o numerze ewidencyjnym (...) , obręb ewidencyjny N. , dla której to nieruchomości Sąd Rejonowy dla Warszawy M. XIII Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o numerze (...) . W art. 4 ust. 1 umowy przedwstępnej „sprzedający” (...) Sp. z o.o. oświadczył, że na warunkach określonych w niniejszej umowie, za cenę wskazaną w art. 5 tej umowy, zobowiązuje się zawrzeć umowę sprzedaży, na mocy której sprzeda na rzecz (...) sp. z o.o. lub na rzecz podmiotu wskazanego przez tą spółkę w trybie art. 11 tej umowy, prawo użytkowania wieczystego w/w nieruchomości, zaś R. M. G. (2) i P. P. w imieniu spółki (...) sp. z o.o. na warunkach określonych w niniejszej umowie, w tym za cenę wskazaną w art. 5 umowy, z zastrzeżeniem art. 5 i 7 umowy, zobowiązali się powyższą nieruchomość kupić na warunkach określonych w umowie. W art. 11 ust. 1 umowy przedwstępnej „sprzedający” oświadczył, że wyraża bezwarunkową i nieodwołalną zgodę na przeniesienie przez „kupującego” wszelkich praw i obowiązków wynikających z niniejszej umowy na dowolny podmiot wskazany przez „kupującego”. Stosownie do art. 11 ust. 2 umowy przedwstępnej w takim przypadku „kupujący” zobowiązany jest doręczyć „sprzedającemu” pisemne zawiadomienie, wskazujące nazwę (firmę) i adres (siedzibę) osoby trzeciej przejmującej jego prawa i obowiązki wynikające z niniejszej umowy wraz z wypisem aktu notarialnego zawierającym prawa i obowiązki porozumienie podpisane między „kupującym” a osobą trzecią o przeniesieniu na tę osobę praw i obowiązków przysługujących dotychczas „kupującemu”. Okoliczność bezsporna, nadto dowód: 1.odpis umowy z dnia 4 kwietnia 2007 r. (k. 96-123). 2.umowa z dnia 5 grudnia 2007 r. (Rep. A- (...) ), W dniu 30 maja 2007r. powód zawarł przedwstępną umowę sprzedaży (nr rep. (...) ) z (...) sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w P. . Zgodnie z umową powód zobowiązał się kupić, zaś (...) sp. z o.o. sp. k. zobowiązał się sprzedać nieruchomość objętą księgą wieczystą o numerze (...) przy ulicy (...) za cenę 17.373.288 zł brutto pod warunkiem, że w terminie do dnia 30 sierpnia 2007r. powód zawrze z dowolnym bankiem umowę kredytową, z której wynikać będzie, że powodowi został udzielony kredyt przeznaczony na nabycie ww. nieruchomości. W dniu 24 sierpnia 2007r. strony zmieniły stosunek obligacyjny powstały w wyniku zawarcia umowy z dnia 30 maja 2007r. w ten sposób, że termin uzyskania kredytu wydłużono do dnia 7 września 2007r. oraz wprowadzono obowiązek zawarcia umowy przyrzeczonej do dnia 7 września 2007r. W dniu 7 września 2007r. powód (jako kupujący) zawarł z (...) sp. z o.o. sp. k. (jako sprzedającym) warunkową umowę sprzedaży (nr rep. (...) (...) ), w której zobowiązał się kupić nieruchomość objętą księgą wieczystą o numerze (...) przy ul. (...) pod warunkiem, że Agencja (...) nie skorzysta z prawa pierwokupu. W § 6 umowy strony określiły cenę w wysokości 17.373.288 zł brutto ustalając równocześnie terminy jej zapłaty. W dniu 13 grudnia 2007r. (...) sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w P. oraz powód zawarli umowę (nr rep. (...) (...) ) przeniesienia prawa własności położonej przy ul. (...) w P. nieruchomości (...) w wykonaniu umowy z dniu 7 września 2007r. za cenę określoną w tej umowie, tj. 17.373.288 zł brutto. Okoliczność bezsporna, a nadto dowód: odpis wypisu aktu notarialnego nr rep. (...) (k. 306-316), odpis wypisu aktu notarialnego nr rep. (...) (...) (k. 317-321), odpis wypisu aktu notarialnego nr (...) (k. 322-337), odpis wypisu aktu notarialnego nr (...) (...) (k. 372-387); W dniu 30 maja 2007r. powód zawarł przedwstępną umowę sprzedaży nieruchomości przy ul. (...) (nr rep. (...) objętej księgą wieczystą o numerze KW pod oznaczeniem (...) , zgodnie z którą I. S. zobowiązała się sprzedać powodowi, zaś powód zobowiązał się kupić rzeczoną nieruchomość pod warunkiem, że w terminie do dnia 17 lipca 2007r. powód zawrze z dowolnym bankiem umowę kredytową, z której wynikać będzie, iż stronie kupującej udzielony został kredyt przeznaczony na nabycie nieruchomości (...) orz pod warunkiem, że Agencja (...) nie skorzysta z prawa pierwokupu. Cenę nieruchomości strony ustaliły w wysokości 11.059.200 zł. W dniu 16 lipca 2007r. powód zawarł z I. T. S. oraz E. S. warunkową umowę sprzedaży w/w nieruchomości. W § 4 umowy E. S. oświadczył, że potwierdza przedwstępną umowę sprzedaży zawarta 30 maja 2007r. przez I. S. oraz, ze wyraża zgodę na zawarcie przez żonę I. S. umowy przeniesienia własności nieruchomości o nr księgi wieczystej (...) . W § 5 I. S. oświadczyła, że sprzedaje powodowi nieruchomość gruntową o nr księgi wieczystej (...) , pod warunkiem, że Agencja (...) nie skorzysta z prawa pierwokupu, zaś powód oświadczył, że ww. nieruchomość tą kupuje. Strony ustaliły cenę sprzedaży w wysokości 11.059.200 zł. Umową z dnia 25 października 2007r. I. S. przeniosła na powoda prawo własności nieruchomości objętą księga wieczysta o nr (...) za cenę 11.059.200 zł. Okoliczności bezsporne, a nadto odpis wypisu aktu notarialnego nr rep. A (...) (k. 402-409); odpis wypisu aktu notarialnego nr rep. (...) (k. 410-421), odpis wypisu aktu notarialnego (k. 422-434). W dniu 27 lipca 2007r. A. G. , S. G. oraz P. W. działający w ramach spółki cywilnej zawarli z powodem umowę sprzedaży (nr rep. (...) zgodnie z którą przenieśli na powoda własność nieruchomości objętych księgami wieczystymi nr (...) przy ul. (...) pod warunkiem, że: a) Agencja (...) nie złoży oświadczenia o nabyciu wyżej opisanych nieruchomości, przysługującego jej na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003r. o kształtowaniu ustroju rolnego ; b) Agencja (...) nie skorzysta z prawa pierwokupu, przysługującego jej na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003r. o kształtowaniu ustroju rolnego . W § 5 umowy strony ustaliły cenę przedmiotu sprzedaży w wysokości 37.820.000 zł brutto oraz termin jej płatności. W dniu 30 listopada 2007r. A. G. , S. G. oraz P. W. działający w ramach spółki cywilnej zawarli z powodem umowę zmieniającą (nr. rep. (...) (...) ) umowę sprzedaży zawartą w dniu 27 lipca 2007r. Strony ustaliły w niej termin zawarcia umowy przeniesienia własności nieruchomości objętych księgami wieczystymi nr (...) przy ul. (...) na dzień 7 stycznia 2008r. Strony zmieniły także terminy zapłaty oraz wysokość samej ceny z 37.820.000 zł brutto na 37.897.000 zł brutto. W dniu 17 grudnia 2007r. A. G. , S. G. oraz P. W. działający w ramach spółki cywilnej zawarli z powodem bezwarunkową umowę przeniesienia praw własności nieruchomości objętych księgami wieczystymi nr (...) przy ul. (...) za cenę w wysokości 37.897.000 zł płatną w terminach i ratach określonych w umowie. Okoliczność bezsporna a nadto dowód: odpis wypisu aktu notarialnego rep nr A (...) (k. 338-354), odpis wypisu aktu notarialnego rep. nr (...) (...) (k. 355-371, opis wypisu aktu notarialnego rep. A (...) (k. 388-400); Celem uzyskania środków pieniężnych na zakup w/w nieruchomości przy ulicy (...) w P. powód zawarł z bankami szereg umów kredytowych i tak: - w dniu 30 maja 2007r. powód zawarł z (...) umowę o kredyt inwestycyjny nr (...) . Zgodnie z umową bank udzielił kredytobiorcy kredytu inwestycyjnego w wysokości w wysokości 1.040.000,00 zł na zrefinansowanie 40% nakładów inwestycyjnych poniesionych na zakup gruntu w P. przy ul. (...) . - w dniu 13 lipca 2007r. powód zawarł z Bankiem (...) S.A. umowę o kredyt inwestycyjny nr (...) , zgodnie z którą bank udzielił mu kredytu w kwocie 8.693.000 zł z przeznaczeniem na sfinansowanie w 79% ceny netto zakupu działki budowlanej nr (...) położonej przy ul. (...) w P. , Kw (...) przeznaczonej pod przyszłą działalność deweloperską. k. 494-533 - w dniu 4 września 2007r. powód zawarł z Bankiem (...) S.A. umowę o kredyt inwestycyjny nr K (...) zgodnie z którą bank udzielił mu kredytu w kwocie 9.968.000 zł z przeznaczeniem na sfinansowanie 70% ceny netto zakupu działki budowlanej nr (...) objętej KW (...) ,położonej przy ul. (...) w P. , pod przyszłą inwestycje deweloperską. k. 534-571 - w dniu 17 października 2007r. powód zawarł z (...) Bankiem (...) S.A. umowę kredytu inwestorskiego Nowy Dom zakup nr (...) (...) , zgodnie z którą bank zobowiązał się do pozostawienia do dyspozycji powoda kwoty 24.8000.000 zł z przeznaczeniem na finansowanie ksoztów zakupu nieruchomości gruntowych położonych w P. , oznaczonych nr (...) opisanych w księdze wieczystej KW nr (...) oraz oznaczonych nr (...) opisanych w księdze wieczystej KW nr (...) Dowód: odpis umowy kredytowej nr (...) z dnia 30 maja 2007 r. z aneksami (k. 484-493, 510-513), odpis umowy kredytowej nr (...) z dnia 13 lipca 2007 r. z aneksami (k.494-509, 514-533), odpis umowy kredytowej nr (...) z dnia 4 września 2007 r. z aneksami (k. 534-574), odpis umowy kredytowej nr (...) z dnia 17 października 2007 r. z aneksami (k. 575-599). W dniu 24 października 2007r. Prezydent Miasta P. wydał w decyzję nr (...) ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zespołu budynków mieszkalnych wielorodzinnych przewidzianej do realizacji numer (...) ark. (...) obręb P. Okoliczność bezsporna, nadto dowód: odpis decyzji nr (...) (k.609-613). W dniu 25 października 2007r. Prezydent Miasta P. wydał w decyzję nr (...) ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zespołu budynków mieszkalnych wielorodzinnych przewidzianej do realizacji na działkach nr (...) ark. (...) obręb P. , położonej w P. przy ul. (...) . Okoliczność bezsporna, nadto dowód: odpis decyzji nr (...) (k.614-621). W dniu 7 lutego 2008r. Prezydent Miasta P. wydał decyzję nr (...) ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zespołu budynków mieszkalnych planowanej do realizacji przy ul. (...) . (...) , na działkach numer (...) oraz części działek (...) ark. (...) obręb P. . Decyzją z dnia 19 marca 2008r. prezydent miasta P. przeniósł decyzję o warunkach zabudowy nr (...) na powoda. Okoliczność bezsporna nadto dowód: odpis decyzji z dnia 7 kutego 2008r. (k. 593-597) oraz odpis decyzji z dnia 19 marca 2007r. (k. 600). Prezes zarządu powodowej spółki (...) i pełnomocnik pozwanych spółek (...) działali wspólnie w (...) Związku Firm (...) . Na spotkaniu w lipcu 2007r. P. P. poinformował P. B. , że spółki z grupy (...) zamierzają zainwestować na polskim rynku nieruchomości i zapytał czy powód byłby zainteresowany wspólną realizacją inwestycji, na co P. B. wstępnie przystał, wyrażając wolę wspólnej realizacji dwóch inwestycji na nieruchomościach położonych w P. przy ulicach (...) . W chwili nawiązania rozmów, powód była właścicielem całości gruntu przeznaczonego na inwestycję przy ulicy (...) i części gruntów na ulicy (...) . Dowód: zeznania prezesa zarządu powoda P. B. k. 1425- 1428 Po wyrażeniu wstępnej woli nawiązania współpracy, w dniu 10 lipca 2007r. P. B. działający w imieniu powodowej spółki wysłał do P. P. wiadomość e-mail o następującej treści, w którym wskazał następujące propozycje dotyczące warunków przyszłych umów dotyczących realizacji inwestycji: 1. (...) Umowa przedwstępna warunkowa notarialna na ul (...) do 20 lipca 2007r., rozbicie na dwa udziały (...) a) cena za całość 16.500 m 2 PUM x 2200 = 36.300.000 zł b) zaliczka 20% - 7.260.000 zł c) wpis roszczenia do księgi wieczystej d) terminy: - umowa zasadnicza sprzedaży 2/3 udziału w ciągu 7 dni od daty, gdy decyzja o pozwoleniu na budowę będzie ostateczna (prawdopodobnie koniec sierpnia); - płatność w ciągu 7 dni od daty sprzedaży 2/3 udziału; - umowa zasadnicza sprzedaży 1/3 udziału w terminie od 2 do 10 stycznia 2008r.; - płatność w ciągu 7 dni od daty sprzedaży 1/3 udziału; - umowa spółki (...) sp. z o.o. lub komandytowo-akcyjna (bez podatku dochodowego); - kapitał (...) wnosi aportem za grunt lub gotówką i zakup (...) wnosi gotówką - kapitał zakładowy 40.000.000 zł w tym (...) 3.700.000 lub więcej do 7.000.000 zł e) termin umowy spółki pierwsze dni stycznia 2008r. f) umowa dotycząca sprzedaży mieszkań z inwestycji (...) za 3% wartości sprzedaży pomiędzy (...) (...) a spółką (...) w marcu 2008r. 2. (...) . Umowa przedwstępna warunkowa sprzedaży 7 działek zapisanych w różnych księgach wieczystych w terminie do 30 lipca 2007r. a) cena za całość 55.000.000 (...) x 2.000 zł = 110.000.000 zł; b) zaliczka 20% w terminie 7 dni od daty zawiadomienia o wpisie roszczenia o sprzedaż do poszczególnej księgi wieczystej; c) umowy zasadnicze na ok. 30.000 m 2 do końca roku; d) umowy zasadnicze na ok. 25.000 m 2 do końca marca 2008r.; e) warunkiem umów zasadniczych uzyskanie warunków zabudowy umożliwiających budowę łącznie 55.000 m 2 (...) w przypadku, gdy warunki byłyby gorsze, cena zmieni się proporcjonalnie, gdy lepsza cena nie ulega zmianie; f) umowa nowej spółki (...) 2” lub podniesienie kapitału poprzedniej wówczas nasz udział co najmniej 20% czyli 22.000.000 zł wniesiony gotówką. W odpowiedzi na powyższego maila, w dniu 13 lipca 2007r. P. P. działając w imieniu (...) Sp. z o.o. wysłał do powoda pismo o następującej treści: „W nawiązaniu do naszych rozmów pragnę podkreślić chęć zakupu od Państwa formy przez naszą spółkę dwóch nieruchomości położonych w P. przy ul. (...) i ul. (...) . Potwierdzam jednocześnie warunki powyższych transakcji podane przez Pana w mailu z dnia 10 lipca 2007r. z następującymi uwagami: 1) ul. (...) : - umowa przedwstępna w terminie ok. 4-6 tygodni; - cena za (...) : 2000 zł netto, tj. 16.500 m ( 2) (...) zł = 33.000.000 zł netto; 2) ul. (...) : - umowa przedwstępna w terminie ok. 4-6 tygodni; - cena za (...) : 1800 zł netto, tj. ok. 55.000 m ( 2) (...) x 1.800 = 99.000.000 zł netto. Bardzo proszę o jak najpilniejsze przygotowanie wszelkich dokumentów dotyczących powyższych nieruchomości, tak abyśmy mogli przygotować projekty umów między naszymi firmami”. W ten sposób strony rozpoczęły negocjacje, do których prowadzenia w imieniu pozwanej (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. upoważniony był P. P. , zaś ze strony powodowej P. B. . Dowód: wydruk wiadomości e-mail z dnia 10 lipca 2007r. (k. 124), odpis pisma z dnia 13 lipca 2007r. (k.126). P. P. , będąc umocowanym do prowadzenia negocjacji w imieniu pozwanych spółek, nie był upoważniony do samodzielnego zawierania umów z powodem. Dowód: zeznania świadka P. P. k. 1340, zeznania świadka M. A. (1) k. 1366-1368, zeznania świadka R. M. G. k. 1422-1425 W dniu 20 sierpnia 2007r. K. Z. wskazując, że działa w imieniu (...) sp. z o.o. oraz na prośbę P. P. przesłała powodowi e-mailem standardową listę dokumentów niezbędnych do sporządzenia raportu na temat stanu prawnego nieruchomości. Bezsporne, wydruki wiadomości e-mail z dnia 20 sierpnia 2007r. wraz z lista dokumentów (k. 127-132) W dniach 22 sierpnia 2007r. oraz 24 sierpnia 2007r. osoby działające w imieniu powoda (tj. P. B. ) oraz (...) sp. z o.o. (tj. K. Z. ) przesyłały sobie wzajemnie e-mailami projekt umowy przedwstępnej dotyczący nieruchomości na ul. (...) , projekt pełnomocnictw, projekt umowy dotyczący nieruchomości na ul. (...) . Dowód: wydruki wiadomości e-mail z dnia 22 sierpnia 2007r. oraz 24 sierpnia 2007r. (k.133-136) W dniu 3 października 2007r. M. B. działając w imieniu (...) sp. z o.o. przesłał e-mailem projekty aktów notarialnych dotyczących nieruchomości przy ul. (...) oraz przy ul. (...) . W dniu 5 października 2007r. M. B. działając w imieniu (...) sp. z o.o. przesłał e-mailem projekty umów dotyczące działek w P. po zmianach omówionych na spotkaniu w dniu 4 października 2007r. W dniu 15 października 2007r. M. B. działając w imieniu (...) sp. z o.o. przesłał powodowi e-mailem kolejne wersje umów dotyczących nieruchomości na ul. (...) . Dowód: wydruki wiadomości e-mail z dnia 3 października, 5 października i 15 października (k. 137-141). projekt przedwstępnej umowy sprzedaży z dnia 15 października 2007r. (k. 142-171); W piśmie z dnia 23 października 2007r. P. P. członek zarządu (...) sp. z o.o. o wskazał, że potwierdza wolę zakupu od powoda dwóch nieruchomości położonych w P. przy ul. (...) oraz ul. (...) . Poinformował również, że w związku koniecznością zakończenia przygotowań dotyczących zakupu dwóch ww. nieruchomości oraz zabezpieczeniem odpowiednich środków finansowych na jej zrealizowanie (...) sp. z o.o. będzie gotowa do podpisania dokumentów umownych w przeciągu najbliższych tygodni, wyrażając pewność, że nie będzie to później niż w drugiej połowie listopada 2007r.” Okoliczność bezsporna, nadto dowód: odpis pisma z dnia 23 października 2007r. (k. 173). Na początku listopada 2007r. w P. miała miejsce wizyta członków zarządu S. I. Polska, tj. J. L. M. M. (2) oraz R. M. G. , którzy zapoznali się z inwestycjami powoda w P. , a także obejrzeli nieruchomości przy ul. (...) . Okoliczność bezsporna, P. P. , działając w imieniu pozwanych spółek zaproponował powodowi przystąpienie przez niego do inwestycji, którą spółki z grupy (...) zamierzały realizować w L. . Okoliczność bezsporna, W piśmie z dnia 13 listopada 2007r. powód – reprezentowany przez P. B. – wskazał że w związku ze złożoną przez pozwaną spółkę (...) sp. z o.o. ofertą sprzedaży terenu w W. ( L. ) o chłonności 33.000 PUM, jest zainteresowany zakupem całości lub połowy udziału w nieruchomości, ewentualnie zakupem połowy udziałów w spółce celowej posiadającej ww. grunt w cenie 1.300 zł za 1 m 2 (...) . Powód wskazał równocześnie, że powyższe przyjęcie oferty wiąże się nierozerwalnie z zakończeniem umownym wcześniej prowadzonych negocjacji dotyczących gruntów przy ul. (...) w P. . Powód oświadczył, że dzień 23 listopada 2007r. jest ostatecznym terminem na podpisanie chociażby jednej z umów sprzedaży gruntu tzn.: a) działki przy ul. (...) za cene 31.200.000 zł + VAT (z pozwoleniem na budowę); b) działek przy ulicy (...) za cenę 44.380.000 zł + VAT (z decyzją o warunkach zabudowy); c) działek przy ul. (...) za cenę 48.570.000 zł + VAT ( z decyzją o warunkach zabudowy). Powód wskazał ponadto, że podpisanie umowy na chociażby jeden z gruntów musi wiązać się z wpłatą pieniężną w wysokości 25% wartości gruntu w terminie 3 dni od daty podpisania umowy. Powód oświadczył, że w związku z tym, że ustalony na początek września 2007r. termin zawarcia ww. umów był wielokrotnie przesuwany przez pozwaną spółkę (...) sp. z o.o. oraz w związku z wejściem powodowej spółki na giełdę, niepodpisanie chociażby jednej z ww. umów stanowić będzie ostateczne zerwanie negocjacji i ostateczne zakończenie współpracy. Na zakończenie powód poinformował spółkę (...) sp. z o.o. , że przedłużające się negocjacje i niepodpisanie umów przez pozwaną doprowadziło do tego, że powód znalazł się trudnej sytuacji. Okoliczność bezsporna nadto dowód: pismo z dnia 13 listopada 2012r. (k. 176-177). W dniu 22 listopada 2007r. K. Z. – wskazując że działa w imieniu (...) sp. z o.o. w związku z przygotowywaną transakcją – wysłała do powoda e-mailem listę dokumentów niezbędnych do przeprowadzenia due-dilligence nieruchomości oraz projekt pełnomocnictw dla osób (...) sp. z o.o. , które to pełnomocnictwo miało umożliwić wgląd do ksiąg wieczystych oraz uzyskania zaświadczeń od właściwych urzędów skarbowych (...) Dowód: wydruk wiadomości e-mail z dnia 22 listopada 2007r. (k. 172) W dniu 22 listopada 2007r. P. P. wskazując, że działa jako (...) sp. z o.o. ” poinformował e-mailem o tym, jaka kancelaria zewnętrzna przygotowuje umowy oraz prowadzi badania. Dowód:wydruk wiadomości e-mail z dnia 22 listopada 2007r. (k. 179) W dniu 23 listopada 2007r. K. Z. – wskazując że działa w imieniu (...) sp. z o.o. – wystosowała e-mailem do powoda prośbę o przesłanie następujących dokumentów: a) aktualnych wypisów i wyrysów z rejestru; b) zaświadczenia, że na terenie, na którym znajdują się przedmiotowe działki nie ma obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; c) zaświadczenia wszystkich banków hipotecznych o wysokości hipotek, które są wpisane w księgach wieczystych; d) uchwały powodowej spółki wyrażającej zgodę na zbycie; e) odpisu aktualnego KRS; f) oświadczenia pracowni architektonicznej, że wyraża zgodę na wejście (...) sp. z o.o. w projekt. Na ww. e-maila powód – działający przez P. B. – odpowiedział e-mailami w tym samym dniu. Również w tym samym dniu K. Z. działając w imieniu (...) sp. z o.o. e-mailem przesłała do powoda kolejne projekty umów dotyczące planowanych transakcji. Dowód: wydruki wiadomości e-mail z dnia 23 listopada 2007r. (k. 178, 180, 181, 182-184) W dniu 26 listopada 2007r. M. B. – działający w imieniu powoda – złożył e-mailem prośbę o dostarczenie następujących informacji: a) kwoty, jaka została zapłacona za usługi projektowe oraz pozostałej do zapłaty z tego tytułu kwoty; b) wysokości faktycznie poniesionych kosztów związanych z umową z Zarządem Dróg Miejskich DR/11/08. W tym samym dniu w odpowiedzi na prośbę P. B. działającego w imieniu powoda, M. B. wysłał e-mailem umowę z architektami. Również w dniu 26 listopada 2007r. P. P. wysłał do P. B. tekst raportu due diligence z prośbą o zapoznanie się z nim i jego omówienie. Dowód: wydruki wiadomości e-mail z dnia 26 listopada 2007r. (k. 185-189). W dniu 30 listopada 2007r. K. Z. działająca w imieniu (...) sp. z o.o. przesłała e-mailem do powoda następujące dokumenty: a) umowę przeniesienia praw i roszczeń oraz częściowe przejęcie długu – tj. umowę, która dotyczyła przeniesienia 1/2 praw i roszczeń z przedwstępnej umowy sprzedaży zawartej pomiędzy (...) sp. z o.o. a (...) sp. z o.o. b) przedwstępną umowę zbycia udziałów w spółce (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. przez (...) sp. z o.o. na rzecz powoda; c) umowę sprzedaży działek położonych przy ul. (...) przez powoda na rzecz pozwanej (...) sp. z o.o. W tym samym dniu powód – działający przez P. B. – wysłał e-maila do K. Z. z pytaniem, kiedy otrzyma pozostałe umowy. Dowód: wydruki wiadomości e-mail z dnia (k. 190 – 191) W dniu 3 grudnia 2007r. P. P. działając jako (...) sp. z o.o. ” przesłał e-mailem do powoda tabelaryczne zestawienie o następującej treści: a) cena działek przy. ul. (...) : - działka K. - całość: 160.000 (ilość PUM), cena za PUM 713,99 zł, cena netto 114.238.400 zł, cena brutto 139.370.848 zł; - działka U. : 127.334 (ilość PUM), cena za PUM 713,99 zł, cena netto 90.915.202,66 zł, cena brutto 110.916.547,25 zł; - działka L. : 32.666 (ilość PUM), cena za PUM 713,99 zł, cena netto 23.323.197,34 zł, cena brutto 14.227.150,38 zł; - udział 1/2 w działce L. : cena netto 11.661.598,67 zł, cena brutto 14.227.150,38 zł; b) cena działki przy ul. (...) : 16.200 (ilość PUM), cena za PUM 1883,54 zł, cena netto 30.513.348 zł, cena brutto 37.226.284,56 zł; c) cena rozliczeń do 1/2 działki – L. : 32.666 (ilość PUM), cena docelowa za PUM akceptowana przez (...) : 1.261, cena 1/2 roszczeń do działki netto 8.934.151 zł, cena 1/2 roszczeń do działki brutto 8.934.151 zł d) rozliczenie transakcji W. : - cena sprzedaży: 30.513.348 zł netto, 37.226.284,56 zł brutto; - spłata wierzytelności (...) z tytułu zakupu roszczeń do działki L. : 8.934.151 zł netto, 8.934.151 zł brutto; - wpłata do (...) ceny sprzedaży działki L. : 11.661.598,67 zł netto, 14.227.150,38 zł brutto; - wpłata zadłużenia (...) do banku (...) (kwota 2.908.442,56 netto, 2.908.442,56 brutto); - wpłata na konto (...) : 7.009.155,77 zł netto, 11.156.540,62 zł brutto; e) rozliczenie z (...) sp. z o.o. : - działka K. – całość: 160.000 ilość PUM, 19.169.550 zł netto (23.386.851 zł brutto) tytułem wynagrodzenia za rozbiórkę, 2.250.000 tytułem wynagrodzenia netto za WZ; - działka U. – 127.334 ilość PUM, 15.255.846,75 zł netto (18.612.133,03 zł brutto) tytułem wynagrodzenia za rozbiórkę; 2.250.000 zł wynagrodzenia za WZ; - działka L. – 32.666 ilość PUM, 3.913.702,25 zł netto (4.774.717,97 zł brutto) tytułem wynagrodzenia za rozbiórkę; f) rozliczenie transakcji L. : - całkowita cena sprzedaży: 23.323.197,34 zł netto (28.454.300,75 zł brutto); - cena sprzedaży 1/2 udziału: 11.661.598,67 zł netto (14.227.150,38 zł brutto); - zaliczka wpłacona przez (...) na escrow: 11.423.760,00 zł brutto; - kwota do zapłacenia przez S. : 2.803.390,38 zł brutto; - kwota do zapłacenia przez (...) : 14.227.150,38 zł brutto. Dowód: wydruk wiadomości e-mail z dnia 3 grudnia 2007r. (k. 192-194) Dnia 5 grudnia 2007r. M. B. – działając w imieniu (...) sp. z o.o. – przesłał powodowi projekty umów oznaczonych jako „umowa warunkowa”, „cesja z przedwstępnej”, „przedwstępna zbycia udziałów”, „umowa wspólników”, „umowa W. ”. Dowód: wydruk wiadomości e-mail z dnia 5 grudnia 2007r. (k. 195); W dniu 6 grudnia 2007r. strony wysłały kilka e-maili dotyczących zawarcia umowy sprzedaży nieruchomości przy ul. (...) oraz kwestii związanych z inwestycją w L. . Dowód: wydruki wiadomości e-mail z dnia 6 grudnia 2007r. (k. 196-204); W dniu 7 grudnia 2007r. P. B. – działający w imieniu powoda – wysłał do M. B. e-maila zatytułowanego „ S. , nieruchomości, ul. (...) , XII projekt aktu na M. ”. Do e-maila załączył projekt przedwstępnej umowy sprzedaży nieruchomości położonych na ul. (...) objętych księgami wieczystymi o numerach (...) . W dniu 7 grudnia 2007r. P. B. działający w imieniu powoda wysłał do M. B. wiadomość e-mail, w której wskazał swoje żądania co do nieobciążania hipoteka kaucyjną jego udziału oraz przejęcia przez (...) sp. z o.o. ewentualnych roszczeń Skarbu Państwa z tytułu umowy z dnia 27 paxdzienrika 2006r. W tym samym dniu K. Z. , przesłała e-mailem uchwały ze wskazaniem, że powinny one zostać podpisane przez wszystkich członków zarządu powodowej spółki, tj.: - uchwałę, w której zarząd wyraża zgodę na zakup udziałów spółki (...) od spółki (...) sp. z o.o. - uchwałę na zakup L. ; - uchwałę wyrażającą zgodę na zbycie nieruchomości W. ; - uchwałę wyrażającą zgodę na nabycie praw i roszczeń z przedwstępnej umowy sprzedaży W tym samym dniu M. B. , przesłał e-mailem do powoda, wiadomość, w której zwrócił się do niego o przywiezienie następujących oryginałów dokumentów: - odpisu z KRS dla (...) S.A. ; - uchwała o przekształceniu spółki Przedsiębiorstwo (...) w (...) S.A. ; - uchwała zarządu – zgoda na nabycie roszczeń do działki w L. ; - uchwała zarządu – zgodna na nabycie udziałów w (...) ; - uchwała zarządu – zgodna na sprzedaż działki W. ; - uchwała zarządu – zgoda na zakup działki L. ; - zaświadczenie N. Bank o wysokości kredytu (promesa na wykreślenie hipoteki); - zgoda N. Bank na wykreślenie hipoteki; - warunki zabudowy na działkę W. . W tym samym dniu M. B. przesłał do powoda wiadomość e-mail, w której wskazał, że przesyła na żądanie powoda plan zagospodarowania przestrzennego dla L. . Również 7 grudnia 2007r. P. B. działający w imieniu powoda przesłał do pozwanego projekt przedwstępnej umowy sprzedaży udziałów spółki (...) sp. z o.o. Dowód: wydruki wiadomości e-mail z dnia 7 grudnia (k. 205-219; 220, 221, 222, 223,224-229). W dniu 11 grudnia 2007 r. umową sprzedaży praw i roszczeń zawartej w akcie notarialnym (rep. A- (...) ) S. I. (...) Sp z o.o. sprzedała powodowi udział wynoszący 1/2 części praw i roszczeń wynikających z umowy przedwstępnej z dnia 4 kwietnia 2007 r. i zmiany do niej, to jest praw i roszczeń do nabycia niezabudowanej nieruchomości gruntowej, położonej w gminie L. , wieś M. , wieś Z. , wieś N. o powierzchni łącznej 81.966 m ( 2) , dla której to nieruchomości Sąd Rejonowy dla Warszawy M. , XIII Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą KW nr (...) za cenę w kwocie netto 8.934.151 zł powiększoną o należny podatek o towarów i usług, to jest 10.899.664,22 zł brutto. W trakcie zawierania przedmiotowej umowy główny zarządzający sektorem nieruchomości z grupie spółek (...) , działając w imieniu (...) sp. z o.o. – zapewnił powoda, że transakcja dotycząca nieruchomości przy ul. (...) w P. zostanie zawarta pomiędzy Świętami (...) a S. 2007 r., albo też w drugim tygodniu stycznia 2008 r. Okoliczność bezsporna, a nadto dowód: odpis wypisu aktu notarialnego rep. nr (...) (k. 262-273,) W dniu 11 grudnia 2007r. powód (jako sprzedający), w imieniu którego działał P. B. zawarł z pozwaną spółką (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. (jako kupującym) w imieniu której działał J. L. M. (1) oraz J. M. A. (2) umowę sprzedaży nr rep. A (...) . Przedmiotem umowy była sprzedaż nieruchomości położonej przy zbiegu ulic (...) (którą w piśmie z dnia 13 lipca 2007r. określono jako nieruchomość na ul. (...) ), dla której Sąd Rejonowy w Poznaniu XIII Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr KW nr (...) , posiadającą obszar 8.605 m 2 . W § 5.1. umowy powód oświadczył, że wobec niego przysługuje pozwanej spółce (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. wierzytelność w kwocie 10.899.664,22 zł tytułem zapłaty ceny za sprzedaż praw i roszczeń o kupno ½ części użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej, dla której prowadzona jest księga wieczysta KW nr (...) wynikających z przedwstępnej umowy sprzedaży z dnia 4 kwietnia 2007r., nr rep. A- (...) zmienionej aktem notarialnym nr rep. A- (...) , która to sprzedaż praw i roszczeń nastąpiła mocą umowy zawartej pomiędzy powodem a (...) sp. z o.o. w dniu 11 grudnia 2007r. nr rep. A- (...) . W § 16 strony cenę sprzedaży określiły w wysokości 37.226.284,56 zł brutto. Zgodnie z § 17 część tej ceny w wysokości 10.899.664,22 zł miała zostać uiszczona przez kupującą (...) sp. z o.o. spółce (...) sp. z o.o. Okoliczność bezsporna, nadto dowód: odpis wypisu aktu notarialnego rep. nr (...) (k. 1223-1241), Następnie w tym samym dniu (tj. 11 grudnia 2007r.) powód reprezentowany przez P. B. oraz pozwana spółka (...) sp. z o.o. reprezentowana przez J. L. M. (1) oraz P. P. zawarli umowę przedwstępną sprzedaży udziałów nr rep. A (...) W §1.1. pozwana spółka (...) sp. z o.o. oświadczyła, że jest jedynym (...) sp. z o.o. W § 1.3. pozwana spółka (...) sp. z o.o. oświadczyła, (...) sp. z o.o. jest właścicielem nieruchomości przy ul. (...) , dla której Sąd Rejonowy w Poznaniu XIII Wydział Ksiąg Wieczystych prowadził księgę wieczystą nr KW nr (...) , posiadającą obszar 0,8605 m 2 . W §2.1. strony oświadczyły, że po podwyższeniu kapitału zakładowego pozwanej spółki (...) sp. z o.o. , zgodnie z § 3 umowy, zobowiązują się zawrzeć umowę sprzedaży, mocą której pozwana spółka (...) sp. z o.o. sprzeda powodowi 96.250 udziałów pozwanej spółki (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. co stanowić będzie 25% kapitału zakładowego. Okoliczność bezsporna, nadto dowód: odpis wypisu aktu notarialnego rep. nr (...) (k. 231-261), Kolejną umową zawartą w dniu 11 grudnia 2007r. była warunkowa umowa sprzedaży nr rep. A (...) zawarta między (...) Inwestor sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w W. (określonym jako sprzedający) a: a) pozwaną spółką (...) sp. z o.o. reprezentowaną przez J. L. M. (1) oraz P. P. ; b) powodem reprezentowanym przez P. B. (określonym jako kupujący); c) pozwaną spółką (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. (określoną jako kupujący) reprezentowana przez J. L. M. (1) oraz J. M. A. (2) . W § 1.3 umowy pozwana (...) sp. z o.o. oświadczyła, że stosownie do postanowień zmiany umowy przedwstępnej sprzedaży sporządzonej w dniu 5 grudnia 2007r. nr rep. A- (...) , wskazuje w swoje miejsce, jako osobę uprawnioną do kupna od sprzedającego udziału wynoszącego 1/2 część prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej, będącej przedmiotem niniejszej umowy, pozwaną spółkę (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. , która wyraziła na to zgodę. W § 5.1 sprzedający oświadczył, że za cenę wskazaną w § 6 umowy sprzedaje pozwanej spółce (...) sp. z o.o. z siedzibą w P. oraz powodowi udziały po 1/2 części w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej objętej księgą wieczysta KW nr (...) położonej w L. zaś pozwany (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. oraz powód oświadczyli, że tak oznaczone udziały za taką cenę płatną po połowie kupują. W § 5.2 sprzedający i kupujący oświadczyli, że umowa sprzedaży zawierana jest pod warunkiem, że wójt gminy L. nie wykona prawa pierwokupu. Okoliczność bezsporna, a nadto dowód: odpis wypisu aktu notarialnego rep. A nr (...) (k. 274-289); W dniu 28 grudnia 2007r. (...) Inwestor sp. z o.o. sp.k. (jako sprzedający) zawarł umowę zatytułowaną „umowa przenosząca prawo użytkowania wieczystego” (nr rep. A (...) ) z: a) (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. reprezentowaną przez P. P. oraz J. M. A. (2) (jako kupującym) oraz; b) z powodem reprezentowanym przez P. B. (jako kupującym) oraz; c) (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. reprezentowanym przez P. P. oraz R. M. G. W § 4 umowy sprzedający oświadczył, że w wykonaniu zobowiązania wynikającego z warunkowej umowy sprzedaży z dnia 11 grudnia 2007r. nr rep A (...) przenosi prawo użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej położonej w L. objętej księgą wieczystą KW nr (...) na rzecz pozwanej (...) sp. z o.o. oraz powodowej spółki po 1/2 części, które to spółki na powyższe wyraziły zgodę. W § 5 pkt 1 strony oświadczyły, że pozwana (...) sp. z o.o. wpłaciła w imieniu i na rzecz pozwanej (...) sp. z o.o. na poczet ceny w wysokości 28.454.101,48 zł brutto, zaliczkę w wysokości 11.423.760 zł, zaś spółka (...) sp. z o.o. wpłaciła w imieniu i na rzecz powoda część ceny w kwocie 1.000.000 zł. W § 5 pkt 2 strony ustaliły, że pozostałą część ceny w kwocie 16.030.341,48 zł kupujący zapłacą sprzedającemu w terminie 30 dni w następujących proporcjach: a) pozwana (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. zapłaci kwotę 2.803.290,74 zł; b) powód zapłaci kwotę w wysokości 13.227.050,74 zł Pozwany (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. oraz powód oświadczyli, że w/w udziały w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości, za ustaloną cenę kupują. Okoliczność bezsporna, nadto dowód: odpis wypisu aktu notarialnego (k. 290-305). W dniu 13 grudnia 2007r. K. Z. działająca w imieniu (...) sp. z o.o. wysłała do powoda wiadomość e-mail, w której wskazała że otrzymała informację od P. P. , że (...) sp. z o.o. zamierza w niedługim okresie czasu podpisać umowę dotyczącą nieruchomości na ul. (...) . W związku z tym K. Z. zwróciła się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: a) czy powód uzyskał warunki zabudowy na wszystkie działki wchodzące w skład nieruchomości na ul. (...) ; b) czy powód nabył wszystkie działki wchodzące w skład nieruchomości na ul. (...) ; c) czy Agencja (...) skorzystała z prawa pierwokupu co do którejkolwiek z ww. działek. K. Z. w tym samym e-mailu zwróciła się również o przesłanie wszystkich pozwoleń na budowę oraz umów sprzedaży nieruchomości na ul. (...) . dowód: wydruk wiadomości e-mail z dnia 13 grudnia 2007r. k. 622 Na początku 2008r. – w trakcie trwania negocjacji dotyczących inwestycji przy ulicy (...) – pozwany (...) sp. z o.o. przeprowadzał analizy (...) rynku nieruchomości. Wykazały one tendencję spadkową w cenach nieruchomości. Okoliczność bezsporna, nadto dowód: zeznania P. P. (k. 1343). W dniu 3 stycznia 2008r. M. B. wysłał do powoda wiadomość e-mail, w której wskazał, że umowa jest już prawie gotowa, ale musi jeszcze porozmawiać z P. P. , bo nie zna do końca ustaleń co do jej warunków. Dowód: wiadomość e-mail z dnia 3 stycznia 2008r. (k. 632) W dniu 11 stycznia 2008r. P. P. przesłał e-mailem do P. B. projekt zagospodarowania nieruchomości na ul. (...) , wskazując sposób w jaki dokonywał obliczeń PUM. Strony cały czas prowadziły negocjacje dotyczące ceny nabycia nieruchomości przy ul. (...) . Dowód: wiadomość e-mail z dnia 11 stycznia 2008r. (k. 638, 640). W dniu 31 stycznia 2008r. P. B. przesłał do P. P. wiadomość e-mail, w której poinformował go, że w poniedziałek dostarczy mu decyzję o warunkach zabudowy, zaś uprawomocnienie decyzji o pozwoleniu na budowę również nastąpi w tym dniu. Zaproponował również, aby 8 lutego 2008r. podpisać umowy. Wskazał równocześnie, że chce, aby to powód wybrał projektanta. Powód poinformował również P. P. , że 12 lutego 2008r. musi złożyć prospekt emisyjny do Komisji Nadzoru Finansowego w związku z czym w tym dniu umowy muszą zostać podpisane. Dowód: wiadomość e-mail z dnia 31 stycznia 2008r. W dniu 5 lutego 2008r. P. B. działający w imieniu powoda przesłał do P. P. wiadomość e-mail, w której wskazał ostateczne wyliczenie metrażu PUM. Powód wskazał również ostateczną cenę, którą określił w sposób następujący: 51.500 m 2 x1590 = 81.885.000 zł plus 6.000.000 zł za drogę, razem 87.885.000 zł (z czego 40% ceny płatne w ciągu trzech dni po podpisaniu umowy, 22% VAT w wysokości 19.334.700 zł płatne w ciągu trzech dni po podpisaniu umowy, 60% ceny płatne do 30 grudnia 2011r.). Dowód: wiadomość e-mail z dnia 5 lutego 2008r. (k. 652). W dniu 12 lutego 2008r. M. B. poinformował powoda, że zakończył współpracę ze spółkami z grupy S. . Dowód: wiadomość e-mail z dnia 12 lutego 2008r. (k. 656). W dniu 20 lutego 2008r. P. P. przesłał do P. B. opinię prawną w przedmiocie prawa pierwokupu Agencji (...) do działek nr (...) na ul. (...) , z której to opinii wynikało, że Agencji (...) przysługuje prawo pierwokupu do ww. działek. Dowód: wiadomość e-mail z dnia 20 lutego 2008r. (k. 657,). E-mailem z dnia 21 lutego 2008r. K. Z. działająca w imieniu (...) sp. z o.o. skierowała do powoda na adres e-mail P. B. pytanie, czy decyzje WZ (...) oraz (...) zostały przeniesione przez (...) s.c. na powodową spółkę lub inny podmiot wskazany przez powoda. Poinformowała również, że w związku z uzyskaniem wiadomości odnośnie pojawienia się nowych wzmianek w księgach wieczystych KW nr (...) i KW nr (...) najprawdopodobniej będzie potrzebne nowe pełnomocnictwo. Dowód: wiadomość e-mail z dnia 21 lutego 2008r. (k. 705). E-mailem z dnia 28 lutego 2008r. P. P. przesłał do powoda na adres e-mail P. B. projekt przedwstępnej umowy sprzedaży dotyczącej inwestycji przy. ul. (...) w P. . Dowód: wiadomość e-mail z dnia 28 lutego 2008r. (k. 706). W dniu 20 lutego 2008r. K. Z. działając w imieniu (...) sp. z o.o. przesłała otrzymaną opinię prawną do P. B. odnośnie prawa pierwokupu Agencji (...) do działek nr (...) na ul. (...) , z której to opinii wynikało, że Agencji (...) przysługuje prawo pierwokupu do ww. działek. E-mailem z dnia 11 marca 2008r. P. B. działając w imieniu powoda wskazał, że opinia prawna odnośnie prawa pierwokupu Agencji (...) do działek nr (...) na ul. (...) przesłana przez P. P. jest błędna, wskazując że o tej okoliczności już wcześniej informował, zaś w związku z dokonaniem zmiany przeznaczenia nieruchomości na nierolne, ostateczna umowa sprzedaży może zostać zawarta. Dowód: wydruki wiadomości e-mail z dnia 10 marca 2008r. (k. 711-712); z dnia 11 marca 2008r. (k.713). E-mailem z dnia 17 marca 2008r. P. P. przesłał do powoda na adres P. B. projekty umów dotyczących inwestycji na ul. (...) wskazując, że są one ostateczne oraz żądając dokumentów które oznaczył jako „przepisanie WZ”, „wyłączenie z produkcji rolnej”. Dowód: wydruk wiadomości e-mail z dnia 17 marca 2008r. (k.737). Pismem z dnia 20 marca 2008r. P. P. działając jako członek zarządu w imieniu (...) sp. z o.o. wskazując, że działa w nawiązaniu do wcześniejszych ustaleń, przekazał treść aktów notarialnych przygotowanych do podpisania przez powoda oraz (...) sp. z o.o. oraz poinformował, że umowy te zostaną podpisane po uzyskaniu dokumentów potwierdzających prawomocne wyłączenie z produkcji rolnej wszystkich działek oraz przeniesienie decyzji o warunkach zabudowy dla części działek na rzecz powoda. Dowód: pismo z dnia 20 marca 2008r.(k.738), E-mailem z dnia 25 marca 2008r. skierowanym do P. P. P. B. działając w imieniu powoda wskazał, że cena PUM w transakcji wyniesie 1590 zł. Dowód: wydruk wiadomości e-mail z dnia 25 marca 2008r. (k. 739). E-mailem z dnia 27 marca 2008r. M. K. z kancelarii (...) , T. & Wspólnicy sp.k. wysłała do powoda na adres mailowy P. B. nowe wyliczenie ceny PUM nieruchomości przy ul. (...) w wysokości 1550 zł. W tym samym dniu M. K. wysłała e-mailem do powoda na adres mailowy P. B. projekty umów dotyczących inwestycji na ul. (...) , wskazując równocześnie, że co do umowy sprzedaży nie dostała jeszcze potwierdzenia ze strony (...) co do zgody na warunki umowy oraz wskazując, że pozostałe umowy są przygotowane na bazie dokumentów podpisanych przez strony w grudniu w odniesieniu do nieruchomości na ul. (...) . Dowód: wydruk wiadomości e-mail z dnia 27 marca 2008r. (k. 740). E-mailami z dnia 31 marca 2008r. P. P. wysłał do powoda na adres mailowy P. B. ostateczną umowę z wszystkimi uzupełnieniami dotyczącą inwestycji na ul. (...) oraz końcowy raport z badania nieruchomości na ul. (...) . P. P. wskazał równocześnie, że następnego dnia rano K. Z. wyśle powodowi umowę przyrzeczenia sprzedaży udziałów i umowę wspólników. Dowód: wydruk wiadomości e-mail z dnia 31 marca 2008r. (k. 742). W dniu 1 kwietnia 2008r. P. B. działając w imieniu powoda wysłał wiadomość e-mail ze swoimi propozycjami odnośnie daty podpisania umowy sprzedaży nieruchomości na ul. (...) oraz terminów płatności. W tym samym dniu K. Z. działając w imieniu S. C. Polska oraz wskazując, że działa na prośbę P. P. , wysłała P. B. przedwstępną umowę sprzedaży udziałów i umowę wspólników. Dowód: wydruki wiadomości e-mail z dnia 1 kwietnia 2008r. (k. 1020, 1021). Na początku kwietnia strony umówiły się, że podpiszą umowę sprzedaży nieruchomości na ul. (...) w pierwszym tygodniu po świętach wielkanocnych w czwartek 10 kwietnia 2012r. Dowód: zeznania prezesa zarządu powoda P. B. (k. 1427), zeznania członka zarządu powoda T. R. (k. 1428). Pismem z dnia 1 kwietnia 2008r. spółka (...) została poinformowana przez (...) Inwestor sp. z o.o. , że powód nie zapłacił należności za nabycie ½ udziału w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w L. . Odpowiadając na to pismo, P. P. działając jako członek zarządu w imieniu (...) sp. z o.o. poinformował (...) Inwestor sp. z o.o. z siedzibą w G. , że (...) sp. z o.o. w całości zrealizowało płatności na rzecz (...) Inwestor sp. z o.o. , wynikające z umowy z dnia 28 grudnia 2007r. nr rep. (...) , zaś pozostała kwota, powinna zostać zapłacona przez powodową spółkę. W piśmie tym P. P. wskazał również, że w dniach między 10 a 25 kwietnia 2008r. jest zaplanowane zawarcie końcowej transakcji pomiędzy S. , a (...) w kwocie znacznie przewyższającej należność (...) Inwestor sp. z o.o. w związku z czym (...) sp. z o.o. jest w stanie zagwarantować bezpośredni przelew na rachunek (...) Inwestor sp. z o.o. , należnej i wymaganej z umowy nr rep. (...) kwoty z należności na rzecz powoda. W związku z powyższym P. P. zwrócił się o podanie dokładnej kwoty i numeru rachunku, na który mają zostać wypłacone pieniądze Dowód: odpis pisma z dnia 7 kwietnia 2008r. (k. 1022-1023); Na początku kwietnia 2008r. pozwana (...) sp. z o.o. zleciła przeprowadzenie kolejnej analizy cen na rynku nieruchomości. Dostarczone analizy wskazywały na dalszy spadek cen mieszkań oraz kolejne obniżenie rentowności inwestycji na ul. (...) . W związku z powyższym e-mailem z dnia 13 kwietnia 2008r. S. I. Polska poinformowała powoda, że maksymalna cena, jaką może zaoferować za m 2 PUM na nieruchomości przy ul. (...) wynosi 1.465 zł, co daje łączną cenę za wszystkie nieruchomości na ul. (...) w wysokości 77.092.117,36 zł netto. Okoliczność bezsporna, nadto dowód: wydruk analizy rynku przygotowany przez (...) , zeznania M. A. (1) (k. 1366-1367), zeznania R. M. G. (k. 1423), wiadomość mailowa (k.1024) E-mailem z dnia 18 kwietnia 2008r. powód reprezentowany przez pozwanego skierował do J. L. M. (2) wiadomość (członka zarządu pozwanej (...) sp. z o.o. ), w której wyraził zaniepokojenie co do dalszej współpracy między powodem a (...) . Powód wskazał, że w wyniku opóźnienia nie może przygotować prospektu, co uniemożliwia (...) S.A. uzyskania z (...) Giełdy Papierów Wartościowych 150.000.000 zł. Powód zaznaczył, że działając w zaufaniu do (...) , a w szczególności w oparciu o list intencyjny skierowany do niego przez (...) , nabył dwie nieruchomości, tj. nieruchomość w W. na ul. (...) oraz nieruchomość w P. na ul. (...) . Powód wskazał, że gdyby nie zapewnienia (...) co do tego, że kupi od niego nieruchomości na ul. (...) , powód nie kupiłby tych działek. W związku z przedłużającymi się negocjacjami powód zaproponował trzy alternatywne rozwiązania mające na celu wyjście z impasu: a) zawarcie ostatecznej umowy sprzedaży dotyczącej wszystkich nieruchomości przy ul. (...) za cenę netto 77.840.000 płatna w trzech ratach; b) zawarcie między powodem a (...) , zgodnie z któro (...) nabyłaby od powoda połowę nieruchomości na ul. (...) w ceni 25.000.000 zł; c) zawarcie między powodem a (...) , zgodnie z któro (...) nabyłaby od powoda 1/3 nieruchomości na ul. (...) w ceni 16.500.000 zł. Warunkiem postawionym przez powoda było zawarcie jednej z ww. umów do dnia 23 kwietnia 2008r. W tym samym dniu J. L. M. (1) działając w imieniu S. I. Polska wysłał wiadomość e-mail, w której wskazał, że nie posiada jakichkolwiek informacji o liście intencyjnym (...) , zaś S. I. Polska nie jest w stanie nabyć nieruchomości w terminie wskazanym przez powoda. J. L. M. (1) wskazał, że due dilligence negocjowanej inwestycji nie zostało ukończone, [zaś procedura zatwierdzenia inwestycji przez zarząd jest w toku. J. M. M. (2) wskazał, że proponowana przez powoda cena jest dla niego niezadowalająca, zaś ze względu na sytuację na rynku nie jest w stanie zapewnić kiedy negocjacje zostaną zakończone a umowa zawarta. J. L. M. (1) wskazał, że jeżeli będzie to konieczne inwestycja na ul. (...) będzie nadal negocjowana oraz opracowywana. Okoliczność bezsporna, nadto dowód: tłumaczenia widomości e-mail (k. 1266-268, 1271-1872). E-mailem z dnia 18 kwietnia 2008r. zatytułowanym (...) powód reprezentowany przez P. B. poinformował P. P. , że od 7 stycznia 2008r. oczekuje na podpisanie „umowy zakupu przez grupę S. nieruchomości w P. przy ul. (...) ”. Powód wskazał, że zakupił teren w W. przy ul. (...) „tylko przy zobowiązaniu S. ”, że transakcja dotycząca ul. (...) zostanie zawarta w styczniu 2008r. Brak sprzedaży nieruchomości przy ul. (...) doprowadził do powstania problemów w funkcjonowaniu powodowej spółki w związku z czym powód złożył propozycję odkupienia 1/2 udziału w nieruchomości przy ul. (...) za cenę zakupu tj. 25.107.087 zł w terminie do 25 kwietnia 2008r. Jednocześnie powód poinformował, że jest gotów odkupić tę nieruchomość po zakupie przez S. nieruchomości przy ul. (...) . Dowód: wydruk e-maila z dnia 18 kwietnia 2008r. (k. 1025). E-mailem z dnia 19 kwietnia 2008r. skierowanym do powoda, J. L. M. (3) działając w imieniu S. I. Polska wskazał, że co prawda wyraził wcześniej wstępną zgodę na nabycie nieruchomości na ul. (...) , jednak nie oznacza to, że podpisze umowę nawet wtedy gdy inwestycja będzie dla niego korzystna, a w chwili obecnej nie jest w stanie tego stwierdzić. Okoliczność bezsporna, nadto dowód: wiadomość e-mail z dnia 19 kwietnia 2008r. (k. 1270). Na spotkaniu w dniu 23 kwietnia 2008r. (...) sp. z o.o. wycofała się z negocjacji bez zawarcia umowy, informując powoda, ze inwestycja na ul. (...) jest nieopłacalna. Dowód: zeznania świadka R. M. G. (k.1423); zeznania strony powodowej w osobie P. B. (k. 1427). Pismem z dnia 24 kwietnia 2008r. powód reprezentowany przez dwóch wiceprezesów zarządu, tj. J. S. oraz T. R. wezwał pozwaną (...) sp. z o.o. pozwaną (...) sp. z o.o. oraz pozwaną Grupo S. do „zawarcia aktu notarialnego pięciu nieruchomości położonych w P. przy ul. (...) ” uzasadniając to przekazaniem w dniu 16 kwietnia 2008r. dwóch dokumentów potwierdzających prawomocne wyłączenie z produkcji rolnej działek przy ul. (...) oraz prawomocne przeniesienie decyzji o warunkach zabudowy na rzecz powodowej spółki oraz zaakceptowaniem przez „obydwie strony” projektu aktu notarialnego oznaczonym symbolem (...) . Powód wskazał, że w przypadku odmowy zawarcia umowy wzywa do zapłaty kwoty 17.476.200 zł tytułem częściowego odszkodowania. Dowód: odpis pisma z dnia 24 kwietnia 2008r. (k.1030-1031). W piśmie z dnia 24 kwietnia 2008r. powód reprezentowany przez dwóch wiceprezesów zarządu, tj. J. S. oraz T. R. wezwał pozwaną (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. oraz Grupa (...) z siedzibą w W. do zawarcia w terminie do dnia 30 kwietnia 2008r. umowy w formie aktu notarialnego o zniesienie współwłasności w prawie użytkowania wieczystego gruntów w gminie L. , szczegółowo opisanych w umowie rep. nr (...) , w ten sposób, że (...) sp. z o.o. zostanie użytkownikiem wieczystym co do całej nieruchomości z obowiązkiem spłaty na rzecz powoda kwoty 25.127.013 zł w terminie do dnia 5 maja 2008r. Powód zaznaczył, że w przypadku niepodpisania aktu notarialnego we wskazanym terminie złoży wniosek o zniesienie współwłasności z równoczesnym wnioskiem o zabezpieczenie spłaty na majątku (...) sp. z o.o. oraz zakazem prowadzenia jakichkolwiek prac na tej nieruchomości do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego. Dowód: odpis pisma z dnia 24 kwietnia 2008r. (k. 1032). W dniu 25 kwietnia 2008r. P. B. działając w imieniu powoda, wysłał e-mailem do (...) sp. z o.o. na adres P. P. „propozycję ugody” w przedmiocie zawarcia umowy dotyczącej nieruchomości na ul. (...) , żądając 1.600 zł za m 2 PUM. Okoliczność bezsporna, nadto dowód: wydruk e-mail z dnia 25 kwietnia 2008r. (k. 1286). W dniu 28 kwietnia 2008r. powód reprezentowany przez dwóch wiceprezesów zarządu, tj. J. S. oraz T. R. skierował do pozwanej (...) sp. z o.o. dwa następujące pisma. W pierwszym piśmie oświadczył, że uchyla się od swojego oświadczenia woli zawartego w umowie sprzedaży praw i roszczeń sporządzonej w dniu 11 grudnia 2007r. W uzasadnieniu wskazał, że oświadczenie to zostało złożone pod wpływem błędu wywołanego przez (...) sp. z o.o. , która zapewniała o nabyciu nieruchomości położonych przy ul. (...) w P. . Tylko z tej przyczyny powód zdecydował się na zakup 1/2 udziału w użytkowaniu wieczystym nieruchomości w L. . W związku z powyższym powód wezwał o zapłaty do dnia 30 kwietnia 2008r. kwoty 10.899.664,22 zł tytułem zwrotu uiszczonej ceny. W drugim piśmie powód oświadczył, że w związku z tym, że powodowi przysługują w stosunku do (...) sp. z o.o. wierzytelność z tytułu odszkodowania wskazana w piśmie z dnia 24 kwietnia 2008r. oraz wierzytelność z tytułu zwrotu ceny za zakup praw i roszczeń z umowy z dnia 11 grudnia 2007r. (rep. A nr (...) ) dokonuje potrącenia ww. wierzytelności z wierzytelnością (...) sp. z o.o. wynikającą z umowy przedwstępnej sprzedaży udziałów z dnia 11 grudnia 2007r. (rep. A nr (...) ) do wysokości 9.625.000 zł. W związku z powyższym powód wskazał, że uiścił cenę za udziały w pozwanej spółce (...) sp. z o.o. oraz wezwał do zawarcia umowy sprzedaży udziałów na swoją rzecz. Dowód odpisy pisma z dnia 28 kwietnia 2008r. (k. 1033,1034). W piśmie z dnia 30 kwietnia 2008r. M. K. działająca w imieniu (...) sp. z o.o. wskazała, że nabycie przez jedną z polskich spółek z grupy S. pięciu nieruchomości położonych w P. przy ul. (...) miało być kolejnym trzecim wspólnym projektem powodowej oraz (...) sp. z o.o. po wcześniejszych dwóch projektach (tj. inwestycji na nieruchomości w L. oraz inwestycji przy ul. (...) w P. ). Jednakże przeprowadzone na zlecenie (...) sp. z o.o. szczegółowe analizy techniczno-architektoniczne, prawne oraz ekonomiczne proponowanego przez powoda projektu doprowadziły (...) sp. z o.o. do wniosków, iż jest on zbyt ryzykowny gospodarczo. Pozwana (...) sp. z o.o. również, że zadłużenie powoda tak wobec banków jak i wobec innych kontrahentów wskazują, że powodowa spółka nie będzie zdolna do przeprowadzenia wcześniej planowanych przedsięwzięć. Dowód: pismo z dnia 30 kwietnia 2008r. (k. 1036-1038). W dniu 4 czerwca 2008 r. powód oraz (...) Sp z o.o. zawarły w formie aktu notarialnego (Rep. A- (...) ) warunkową umowę sprzedaży. Na mocy tej umowy powód sprzedał spółce (...) Sp. z o.o. udział wynoszący 1/2 części w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w gminie L. za cenę netto 11.661.517 zł, co stanowi brutto kwotę 14.227.050,74 zł. Ponadto, w tej samej dacie strony - powód oraz (...) Sp. z o.o. - zawarły w formie aktu notarialnego (Rep. A- (...) ) przedwstępną umowę sprzedaży. Na mocy jej postanowień (...) Sp. z o.o. zobowiązała się zawrzeć umowę sprzedaży, na mocy której sprzeda powodowi lub wskazanemu przez niego podmiotowi, prawo użytkowania wieczystego części nieruchomości L. odpowiadające udziałowi 1/2 nieruchomości L. , tj. nieruchomości, która powstanie w wyniku podziału. Termin do skorzystania z uprawnień określonych w tej umowie dla powoda upływał w dniu 30 września 2008 r. Dowód: odpis wypisu aktu notarialnego z dnia 4 czerwca 2008r. rep. A nr (...) (k. 1041-1060), odpis wypisu aktu notarialnego z dnia 4 czerwca 2008 r. rep A nr (...) (k. 1061-1087). W dacie zawarcia umowy z dnia 4 czerwca 2008r. o numerze rep. A- (...) , powód znajdował się w trudnej sytuacji finansowej. Powód od kilku miesięcy pozostawał w zwłoce w spełnieniu świadczenia pieniężnego należnego (...) Inwestor sp. z o.o. sp. k., na podstawie umowy z dnia 28 grudnia 2007r. Powód nie posiadał środków na spełnienie tego zobowiązania, albowiem planując swoje wydatki nie uwzględnił, że nie sprzeda (...) sp. z o.o. nieruchomości na ul. (...) . W związku ze zwłoką (...) Inwestor sp. z o.o. sp.k. groził zgłoszeniem wniosku o upadłość powoda. Dowód: zeznania strony powodowej w osobach P. B. (k. 1427), T. R. (k. 1428), A. H. (k. 1480). W dniu 4 czerwca 2008r. K. Z. oraz P. P. działający łącznie w imieniu pozwanej (...) sp. z o.o. oraz pozwanej (...) sp. z o.o. zawarli z powodem reprezentowanym przez P. B. umowę zatytułowaną „rozwiązanie przedwstępnej umowy sprzedaży udziałów”. W § 2 umowy pozwana (...) sp. z o.o. oraz powód oświadczyli, że rozwiązują umowę sprzedaży udziałów z dnia 11 grudnia 2007r. (nr. rep. A- (...) ) w związku z czym zrzekają się wzajemnie uprawnienia do żądania zawarcia umowy przyrzeczonej, jak również wszystkich innych roszczeń, jakie im przysługują, czy mogłyby im przysługiwać w związku z zawartą przez spółki przedwstępną umową sprzedaży udziałów. Strony wskazały dalej, że zarówno pozwana (...) sp. z o.o. , jak i powód stają się całkowicie wolni od wszystkich wzajemnych roszczeń, w tym również finansowych, w szczególności opisanych w § 7 przedwstępnej umowy sprzedaży udziałów, jak również wszelkich innych roszczeń odszkodowawczych, które mogłyby przysługiwać im z jakichkolwiek podstaw prawnych lub faktycznych w związku z zawartą przedwstępną umową sprzedaży udziałów i niezawarciem przyrzeczonej umowy sprzedaży udziałów. W tym samym dniu powód w imieniu którego działał P. B. złożył oświadczenie w formie aktu notarialnego (rep. A nr (...) , w którego § 1 zrzekł się wszelkich istniejących, warunkowych lub mogących powstać w przyszłości roszczeń wynikających lub które mogłyby wyniknąć z jakichkolwiek podstaw prawnych związanych z prowadzonymi przez nią negocjacjami z pozwaną (...) sp. z o.o. , pozwaną (...) sp. z o.o. , pozwaną (...) sp. z o.o. , pozwaną (...) sp. z o.o. , spółką prawa (...) S. oraz wszelkimi innymi spółkami powiązanymi w rozumieniu przepisów k.s.h. ze spółką Grupa (...) w odniesieniu do następujących nieruchomości położonych w P. : a) nieruchomości 1. położonej przy ul. (...) , objętej księgą wieczystą KW nr (...) , składającej się z: - działki oznaczonej nr geodezyjnym (...) z obrębu P. ; - działki oznaczonej nr geodezyjnym (...) z obrębu P. ; - działki oznaczonej nr geodezyjnym (...) z obrębu P. ; b) nieruchomości 2. położonej przy ul. (...) , objętej księgą wieczystą KW nr (...) , składającej się z działki oznaczonej nr geodezyjnym (...) z obrębu P. c) nieruchomości 3. położonej przy ul. (...) , objętej księgą wieczystą KW nr (...) , składającej się z działki oznaczonej nr geodezyjnym (...) z obrębu P. ; d) nieruchomości 4. położonej przy ul. (...) , objętej księgą wieczystą KW nr (...) , składającej się z: - działki oznaczonej nr geodezyjnym (...) z obrębu P. ; - działki oznaczonej nr geodezyjnym (...) z obrębu P. ; - działki oznaczonej nr geodezyjnym (...) z obrębu P. ; e) nieruchomości 5. położonej przy ul. (...) , objętej księgą wieczystą KW nr (...) , składającej się z: - działki oznaczonej nr geodezyjnym (...) z obrębu P. ; - działki oznaczonej nr geodezyjnym (...) z obrębu P. ; - działki oznaczonej nr geodezyjnym (...) z obrębu P. ; w tym w szczególności: - żądania zawarcia aktu notarialnego umowy sprzedaży opisanych powyżej w punktach od a) do e) nieruchomości łącznie lub każdej z osobna; - żądania zapłaty kwoty 17.476.200 zł, o której mowa w piśmie z dnia 24 kwietnia 2008r. skierowanym do Grupy S. , (...) sp. z o.o. , (...) sp. z o.o. ; - żądania zwrotu kwoty 10.899.664,22 zł zapłaconej w wykonaniu umowy sprzedaży praw i roszczeń zawartej aktem notarialnym rep. nr A (...) , o której zwrot zwrócił się powód w piśmie z dnia 28 kwietnia 2008r. skierowanym do (...) sp. z o.o. W §2 powód oświadczył, że cofa oświadczenie złożone w piśmie z dnia 28 kwietnia 2008r., skierowanym do (...) sp. z o.o. , w którym powód uchylił się od oświadczenia woli zawartego w umowie sprzedaży praw i roszczeń z dnia 11 grudnia 2007r. (nr rep. (...) ). W § 3 powód oświadczył, że cofa oświadczenie złożone w piśmie z dnia 28 kwietnia 2008r. skierowanym do (...) sp. z o.o. , w którym powód oświadczył, że dokonuje potrącenia swoich wierzytelności z tytułu uchylenia się od skutków oświadczenia woli zawartego w umowie sprzedaży praw i roszczeń z dnia 11 grudnia 2007r. (nr. rep. (...) ) oraz związanego z nim żądania zwrotu ceny zakupu z rzeczonej umowy. W § 4 powód oświadczył, że odwołuje oświadczenia złożone w piśmie z dnia 24 kwietnia 2008r. skierowanym do (...) sp. z o.o. , (...) sp. z o.o. oraz (...) S. oraz w piśmie z dnia 28 kwietnia 2008r. skierowanym do (...) sp. z o.o. , w których sugerował nieetyczne i sprzeczne z prawem działania członków zarządów wymienionych spółek. Dowód: odpis wypisu aktu notarialnego rep. A nr (...) (k. 1088-1093) W dniu 23 grudnia 2008 r. powód reprezentowany przez P. B. oświadczył przed notariuszem, że uchyla się w całości od skutków prawnych „oświadczenia o zrzeczeniu się roszczeń” złożonego w dniu 4 czerwca 2008 r. w formie aktu notarialnego rep. A nr (...) .2008, uzasadniając to podstępnymi działaniami spółek z grupy S. w tym (...) sp. z o.o. , (...) sp. z o.o. , (...) sp. z o.o. , (...) sp. z o.o. Jednocześnie powód potwierdził uchylenie się od swojego oświadczenia woli zawartego w umowie sprzedaży praw i roszczeń sporządzonej w dniu 11 grudnia 2007 r. (Rep. A- (...) ), oświadczając, że zostało złożone pod wpływem błędu wywołanego podstępnie przez (...) Sp. z o.o. , wskutek zapewnień o nabyciu nieruchomości położonych przy ul. (...) w P. . Uchylenie się od oświadczenia woli zostało wysłane przez powoda oraz odebrane przez (...) sp. z o.o. w dniu 29 grudnia 2012r., (...) sp. z o.o. , (...) sp. z o.o. oraz przez (...) sp. z o.o. w tym samym dniu, tj. w dniu 29 grudnia 2012r. Dowód: odpisy pism z dnia 23 grudnia 2012r. wraz z (...) (k. 1099-1102) Pismami z dnia 14 maja 2010r. powód wezwał spółkę prawa hiszpańskiego działającą pod firmą (...) do zapłaty kwoty 10.899.664,22 zł z tytułu odszkodowania w związku z nabyciem i odsprzedażą nieruchomości w L. oraz kwoty 6.700.464,81 zł z tytułu odsetek od kredytów zaciągniętych na zakup nieruchomości położonych przy ul. (...) w P. w nieprzekraczalnym terminie do dnia 25 maja 2010r. Pismami z dnia 20 kwietnia 2010r. powód wezwał (...) sp. z o.o. , (...) sp. z o.o. , (...) sp. z o.o. oraz (...) sp. z o.o. do zapłaty kwoty 10.899.664,22 zł z tytułu odszkodowania w związku z nabyciem i odsprzedażą nieruchomości w L. oraz kwoty 6.700.464,81 zł z tytułu odsetek od kredytów zaciągniętych na zakup nieruchomości położonych przy ul. (...) w P. w nieprzekraczalnym terminie do dnia 4 maja 2010r. W odpowiedzi (...) sp. z o.o. , (...) sp. z o.o. , (...) sp. z o.o. oraz (...) sp. z o.o. zakwestionowały zasadność żądania ww. kwot. Dowód: odpisy pism z dnia 14 maja oraz 20 kwietnia 2010r. (k. 1108-1113), odpisy pism z dnia 30 kwietnia 2010r. (k. 1114-1125). W 2007r. grupa (...) sp. z o.o. osiągnęła zysk w kwocie 16.227.790,92 zł. Dowód: skonsolidowane dane finansowe (...) sp. z o.o. k. 1467-1472, Odsetki od zaciągniętych przez powoda czterech kredytów na zakup nieruchomości przy ulicy (...) w P. wyniosły na dzień 28 lutego 2010r. - 6.491.199,58 zł, a wg stanu na dzień 28 lutego 2012r. 11.546.249 zł. Na dzień 29 marca 2013r. odsetki te wyniosły 14.049.466,74 zł. Dowód: opinia biegłego (k. 1602), Pozwane spółki prowadząc negocjacje z powodem dotyczące inwestycji w P. przy ul. (...) oraz w L. , traktowały każdy z tych projektów odrębnie i nie uzależniały realizacji jednej inwestycji od zrealizowania innej. Dowód: zeznania świadka P. P. (k.1340-1343), zeznania świadka R. M. G. (k.1422-1425), zeznania świadka M. R. A. (k. 1366-1368) . Sąd Okręgowy uznał za wiarygodne zgromadzone w sprawie dokumenty, gdyż nie wykazują śladów podrobienia, czy przerobienia, a ich treść i autentyczność, nie była kwestionowana przez strony w trakcie procesu. Za wiarygodne Sąd uznał również wydruki wiadomości e-mail, które nie stanowiły dokumentu w rozumieniu k.p.c. , ale które mogły stanowić dowód w procesie cywilnym na podstawie art. 309 w zw. z art. 245 k.p.c. , wskazujący na okoliczność, że na odpowiednich serwerach istnieją przesłane przez strony dane o treści, jak w tych wydrukach. Żadna ze stron nie zakwestionowała treści wiadomości e-mail. Oceniając zeznania świadków P. P. (k. 1343) , M. A. (1) (k. 1367) oraz R. M. G. (k. 1423) Sąd uznał je za wiarygodne. Zeznania te są spójne, logiczne i wzajemnie się uzupełniają. Nie wykazują one także sprzeczności z treścią zgromadzonych w sprawie dokumentów, w tym wydruków wiadomości mailowych. Wyjątek stanowią jedynie zeznania P. P. i R. M. G. , z których wynikało, że dopiero na spotkaniu w dniu 23 kwietnia 2008r dowiedzieli się oni o złej sytuacji finansowej powoda i że było to jedną z przesłanek rezygnacji przez pozwane spółki z realizacji inwestycji przy ulicy (...) w P. , ze zgromadzonego w sprawie materiału wynika bowiem, że najpóźniej 7 kwietnia 2008r. P. P. wiedział o problemach finansowych powoda, gdyż tego dnia P. P. działając jako członek zarządu w imieniu (...) sp. z o.o. poinformował bowiem (...) Inwestor sp. z o.o. z siedzibą w G. , że (...) sp. z o.o. w całości zrealizowało płatności na rzecz (...) Inwestor sp. z o.o. , wynikające z umowy z dnia 28 grudnia 2007r. nr rep. (...) , zaś pozostała kwota, powinna zostać zapłacona przez powodową spółkę. W piśmie tym P. P. wskazał również, że w dniach między 10 a 25 kwietnia 2008r. jest zaplanowane zawarcie końcowej transakcji pomiędzy S. , a (...) w kwocie znacznie przewyższającej należność (...) Inwestor sp. z o.o. w związku z czym (...) sp. z o.o. jest w stanie zagwarantować bezpośredni przelew na rachunek (...) Inwestor sp. z o.o. Z e-maila tego wynika więc, że już na początku kwietnia 2008r. pozwane spółki miały już informację o złej sytuacji finansowej powoda, a mimo tego chciały kontynuować współpracę z powodem i zawrzeć z nim umowę dotyczącą nieruchomości przy ulicy (...) w P. . Oceniając zeznania prezesa zarządu powoda P. B. , Sąd uznał je za wiarygodne jedynie w części. Nie zasługują na wiarę zeznania, w których P. B. podniósł, że P. P. w okresie od lipca do października 2007r. przed zawarciem każdej umowy przez powoda, której przedmiotem było nabycie nieruchomości na ul. (...) , zapewniał powoda osobiście oraz w obecności innych członków zarządu, że spółki z grupy S. zrealizują inwestycję na ul. (...) , gdyż nie znajdują one potwierdzenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym i są sprzeczne z zasadami doświadczenia życiowego. W okresie, w którym powód zawierał umowy dotyczące zakupu gruntów przy ulicy (...) , strony nie uzgodniły jeszcze warunków przyszłej umowy dotyczącej wspólnej realizacji inwestycji na tych nieruchomościach. W takiej sytuacji nieprawdopodobnym wydają się twierdzenia P. B. , że P. P. , przed zakupem przez powoda gruntów przy ulicy (...) , zapewniał go, że pozwane spółki grunty te od powoda odkupią celem realizacji inwestycji. Za niewiarygodne Sąd uznał również zeznania P. B. , w zakresie w jakim wskazał on, że powód nie kupiłby nieruchomości przy ul. (...) w sytuacji, w której grupa S. nie składałaby zapewnień dotyczących wspólnej realizacji inwestycji na tym terenie. Należy bowiem zauważyć, że jeszcze przed rozpoczęciem negocjacji z (...) sp. z o.o. powód, w dniu 30 maja 2007r., zawarł dwie przedwstępne umowy sprzedaży (nr rep. A (...) oraz nr rep. A (...) dotyczące dwóch nieruchomości objętych księgami wieczystymi o numerach (...) . Zaś w lipcu – a więc w okresie, w którym negocjacje się dopiero rozpoczęły – zawarł warunkową umowę sprzedaży wcześniej wymienionej nieruchomości, dla której prowadzona jest księga wieczysta nr (...) . oraz warunkową umowę sprzedaży (nr rep. (...) ), kolejnych nieruchomości na ul. (...) objętych księgami wieczystymi nr (...) . Warto przy tym zauważyć, że pierwsze dwie umowy kredytowe zawarte w celu zakupu nieruchomości są datowane na dzień 30 maja 2007r. oraz 13 lipca 2007r. Zostały więc one zawarte jeszcze przed dokonaniem przez strony ustaleń dotyczących warunków przystąpienia przez pozwane spółki do realizacji inwestycji przy ulicy (...) . Wskazania doświadczenia życiowego wykluczają możliwość, aby powód dokonał tych czynności tylko dlatego, że (...) sp. z o.o. wyraziła wstępne zainteresowanie wspólną realizacją inwestycji na ul. (...) . Z e-maila z dnia 13 lipca 2007r. nie wynika właśnie nic ponad to, że (...) sp. z o.o. była wstępnie inwestycją zainteresowana, a w szczególności nie wynika to, aby w okresie tym spółka ta była ostatecznie zdecydowana na taka inwestycję. Znamienne jest to, że twierdzenie powoda o tym, że e-mail z dnia 13 lipca 2007r. był listem intencyjnym nie można nawet określić jako nadinterpretacji. Wiadomość e-mail z dnia 13 lipca 2007r. w żaden sposób nie mieści się w formule listu intencyjnego. Przyjmując założenie racjonalności powoda, zaciągając kredyty w lipcu 2007r. oraz zawierając w lipcu warunkowe umowy sprzedaży, z pewnością dopuszczał on taką możliwość, że negocjacje z pozwanym nie zakończą się zawarciem umowy. Bardziej prawdopodobnym jest, że powód licząc na to, że pozwany zawrze z nim umowy podjął ryzyko gospodarcze, oceniając jako minimalną możliwość poniesienia straty, ze względu na hossę na rynku nieruchomości w 2007r., w przypadku gdyby pozwany jednak ze wspólnej inwestycji zrezygnował. Za niewiarygodne Sąd uznał również zeznania P. B. w zakresie, w jakim wskazał on, że przystąpienie przez powoda do realizacji inwestycji w L. było warunkiem zawarcia przez (...) sp. z o.o. umowy sprzedaży nieruchomości na ul. (...) . Okoliczności tej nie potwierdza materiał dowodowy zgromadzony w sprawie. W szczególności w wiadomościach e-mail wysyłanych przez negocjującego umowę P. P. brak jakiejkolwiek wzmianki o istnieniu takiego warunku. Nadto z pisma z dnia 13 listopada 2007r. pochodzącego od działającego w imieniu powoda P. B. , wynika okoliczność przeciwna do tej, na którą w swoich zeznaniach wskazywał P. B. i którą starał się udowodnić powód. Z pisma tego można co prawda wywnioskować, że to (...) sp. z o.o. złożyła powodowi ofertę sprzedaży nieruchomości w L. (z e-maila z dnia 18 kwietnia 2008r. zatytułowanego (...) wynika, że strony używały zamiennego oznaczenia „teren w W. na ul. (...) ”), jednak to powód uzależnił zawarcie tej umowy od podpisania do dnia 23 listopada 2007r. chociażby jednej z umów sprzedaży, tj.: umowy sprzedaży działek przy ul. (...) lub umowy sprzedaży działek przy ulicy (...) lub umowy sprzedaży działek przy ul. (...) . Umowa dotycząca sprzedaży nieruchomości położonej przy ul. (...) została przy tym zawarta w grudniu. Uzależnienie przez pozwaną (...) sp. z o.o. kontynuowania negocjacji i zawarcia umowy sprzedaży nieruchomości na ul. (...) od kupna przez powoda nieruchomości w L. nie wynika również z treści umowy dotyczącej inwestycji w L. . W materiale dowodowym brak również jakichkolwiek listów intencyjnych w tym zakresie. W związku z tym wiarygodne okazały się zeznania świadków zawnioskowanych przez pozwanych, którzy wskazali, że inwestycje w L. oraz na ul. (...) nie były inwestycjami ze sobą powiązanymi. Za całkowicie niewiarygodną Sąd uznał podaną przez P. B. okoliczność, że na spotkaniu w dniu 23 kwietnia 2008r. byli obecni członkowie zarządów wszystkich pozwanych spółek. Powód nie sformułował w pozwie żadnych twierdzeń, które wskazywałyby dlaczego, skoro negocjacje były prowadzone jedynie przez (...) sp. z o.o. , na spotkaniu w dniu 23 kwietnia 2008r. miało być reprezentowanych aż pięć spółek z grupy (...) . Nieprawdziwe są rownież zeznania P. B. , z których wynika, że w połowie 2008r powodowa spółka dowiedziała się o zadłużeniu spółek z grupy (...) na kwotę 1,2 mld euro., zeznania te nie zostały bowiem poparte żadnymi innymi dowodami, a strona pozwana zaprzeczyła, by w okresie prowadzenia negocjacji znajdowała się w trudnej sytuacji finansowej. Za wiarygodne Sąd uznał zeznania P. B. w zakresie w jakim wskazał on, że w dniu 11 grudnia 2007r. w trakcie zawierania umowy nr rep. A- (...) J. L. M. (1) , działając w imieniu (...) sp. z o.o. – zapewnił powoda, że transakcja dotycząca nieruchomości przy ul. (...) w P. zostanie zawarta pomiędzy Świętami (...) a S. 2007 r., albo też w drugim tygodniu stycznia 2008r. P. B. nie potwierdził jednak, że do podpisania umowy w takim okresie miało dojść jedynie w uwagi na rodzinny wyjazd na narty J. M. . Z zeznań P. B. wynika bowiem wyraźnie, że strony przewidywały możliwość, ze przed zawarciem umowy będzie potrzebne zgromadzenie dodatkowych dokumentów. Prawdziwe okazały się także twierdzenia P. B. co do tego, że na początku kwietnia negocjujące strony doszły do porozumienia co do wszystkich postanowień umowy oraz ustaliły termin zawarcia umowy sprzedaży nieruchomości położonych na ul. (...) na dzień 10 kwietnia 2008r. Okoliczność tą potwierdził T. R. . Ze względu na wcześniejsze ustalenia uznać należało, że negocjacje zostały zakończone na skutek zawiązania porozumienia z podmiotem, który je prowadził, tj. (...) sp. z o.o. P. B. nie potrafił co prawda określić precyzyjnie daty wskazując, ze był to bądź to 11 lub 12 kwietnia 2008r., jednak w związku z tym, że wiedział w jakim dniu tygodnia miało dojść do zawarcia umowy (tj. w czwartek) możliwe było precyzyjne ustalenie, że dzień zawarcia umowy sprzedaży nieruchomości ustalono na dzień 10 kwietnia 2008r. Powyższych zeznań nie zdołały podważyć zeznania P. P. , który wskazał, że nie pamięta, czy do takiego terminu wyznaczenia zawarcia umowy doszło. Biorąc pod uwagę tą okoliczność że wyznaczenie terminu zawarcia umowy kończyło długie negocjacje a w związku z tym było zdarzeniem ważnym (a więc z natury łatwo zapamiętywanym), okoliczność, że to P. P. prowadził negocjacje oraz przede wszystkim bezsporną okoliczność wysłania przez P. P. e-maila, w której poinformował on spółkę (...) – w sposób stanowczy – że umowa sprzedaży między powodem a pozwanym zostanie zawarta właśnie w okresie, w zakres którego wchodzi dzień 10 kwietnia 2008r. zeznania P. P. należało uznać w tym zakresie za niewiarygodne. Oceniając zeznania członka zarządu powoda T. R. Sąd uznał je za wiarygodne w takiej samej części w jakiej przymiotu tego nie odmówiono zeznaniom P. B. . T. R. potwierdził w swoich zeznaniach okoliczności przytoczone przez składającego zeznania P. B. i uczynił je integralną częścią swoich zeznań. Do jego zeznań odnoszą się te same zastrzeżenia Sądu, jakie zostały podniesione przy ocenie zeznań P. B. , dlatego z tych samych przyczyn w zakresie, w jakim Sąd odmówił wiarygodności zeznaniom P. B. Sąd odmówił również wiarygodności zeznaniom T. R. . Oceniając zeznania członka zarządu powoda A. H. Sąd uznał je za wiarygodne jedynie w części. W ocenie Sądu nieprawdziwe są zeznania dotyczące uzależnienia przez pozwane spółki wyrażenia zgody na zakup nieruchomości przy ulicy (...) od wyrażenia od przystąpienia przez powoda do realizacji inwestycji w L. . Podobnie, jak w przypadku zeznań pozostałych członków zarządu powoda, także zeznania A. H. w tym zakresie nie znajdują żadnego potwierdzenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Co więcej, A. H. zeznała, że powiązanie obu inwestycji przez stronę pozwaną nie zostało ujęte w żadnym dokumencie. Biorąc pod uwagę zasady doświadczenia życiowego oraz fakt, że powód jest deweloperem, od wielu lat prowadzącym inwestycje budowlane na dużą skalę, trudno przypuszczać, by w przypadku postawienia przez pozwane spółki warunków dotyczących zakupu nieruchomości przy ulicy (...) , zgadzając się na ich wypełnienie, nie zabezpieczył należycie swojego interesu i nie zażądał oświadczenia na piśmie, że zakup gruntów w L. był warunkiem zakupu nieruchomości przy ulicy (...) . Poza tym należy wskazać, że A. H. , wiedzę o powiązaniu inwestycji w L. z inwestycją na ul. (...) posiada wyłącznie z rozmów prowadzonych z P. B. . Nie była ona natomiast świadkiem ustaleń poczynionych w toku prowadzonych przez strony negocjacji, z których wynikałoby uzależnienie przez (...) sp. z o.o. zawarcia umowy dotyczącej nieruchomości na ul. (...) od zawarcia przez powoda umowy dotyczącej inwestycji w L. . W ocenie Sądu nieprawdziwe są zeznania A. H. także w tym zakresie, w którym zeznająca podniosła, że powód nie zakupiłby gruntów przy ulicy (...) gdyby nie zapewnienia P. P. o zamiarze wspólnej realizacji przez strony inwestycji na tych nieruchomościach. Twierdzenia te nie zostały poparte żadnymi innymi dowodami prócz zeznań członków zarządu powoda, a ze zgromadzonych w sprawie dokumentów wynika, że powód zawarł umowy przedwstępne i warunkowe sprzedaży nieruchomości przy ulicy (...) jeszcze przed ustaleniem z pozwanym warunków przyszłej umowy dotyczącej realizacji tej inwestycji. Sąd uznał za całkowicie wiarygodną opinię złożoną przez powołanego w sprawie biegłego. Została ona sporządzona przez osobę posiadającą fachowa wiedzę w zakresie finansów i rachunkowości. Biegły dokonał w swojej opinii wnikliwej analizy zobowiązań kredytowych powoda i na ich podstawie sformułował wnioski co do wysokości poniesionych przez powoda kosztów w związku z koniecznością spłacania odsetek od zaciągniętych kredytów. Wnioski te zostały przy tym przez biegłego uzasadnione przeprowadzonymi wyliczeniami. Oceniając wiarygodność opinii biegłego należy podkreślić, że biegły jest osobą obcą w stosunku do stron postępowania, w związku z czym nie miał on żadnego interesu, by w sporządzonej opinii zniekształcać rzeczywistość celem polepszenia sytuacji procesowej powoda czy pozwanego. Znamiennym jest także to, że po doręczeniu opinii stronom, nie wniosły one zastrzeżeń do jej treści, co dodatkowo, w ocenie Sądu, wzmacnia jej wiarygodność. Na rozprawie w dniu 23 maja 2012r. Sąd oddalił wnioski dowodowe powoda zawarte w piśmie procesowym z dnia 5 stycznia 2011r. dotyczące przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków A. W. i T. W. oraz dowodu z opinii biegłego na okoliczność badania bilansów pozwanych spółek. Niniejsza sprawa jest sprawą gospodarczą, do której zastosowanie mają przepisy kodeksu postępowania cywilnego obowiązujące przed dniem wejścia w życie Ustawy o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw z dnia 16 września 2011 r. (Dz.U. Nr 233, poz. 1381). Na mocy art. 9 cytowanej ustawy jej przepisy stosuje się do postępowań wszczętych po dniu jej wejścia w życie, tj po 03 maja 2012 w związku z czym mają do niej zastosowanie przepisy działu IVa kodeksu postępowania cywilnego zatytułowanego postępowanie w sprawach gospodarczych, w tym art. 479 12 §1 k.p.c. , w brzmieniu obowiązującym w chwili wszczęcia postępowania, zgodnie z którym powód jest obowiązany podać w pozwie wszystkie twierdzenia oraz dowody na ich poparcie pod rygorem utraty prawa powoływania ich w toku postępowania, chyba że wykaże, iż ich powołanie w pozwie nie było możliwe albo że potrzeba powołania wynikła później. Analogicznie pozwany, stosownie do treści art. 479 14 § 2 k.p.c. , jest obowiązany podać w odpowiedzi na pozew wszystkie twierdzenia oraz dowody na ich poparcie pod takim samym rygorem. Wymienione wyżej przepisy mają na celu koncentrację materiału dowodowego, szczególnie w postępowaniu gospodarczym, jeszcze przed terminem pierwszej rozprawy. Nie zastosowanie się do nich przez strony skutkuje utratą prawa do późniejszego powoływania nowych twierdzeń, zarzutów i dowodów. Oznacza to, że spóźnione twierdzenia i wnioski dowodowe nie mogą być przez Sąd brane pod uwagę, tj. muszą być traktowane jakby ich w ogóle nie było, nawet gdyby prowadziło to do ustalenia prawdy materialnej. Rygor utraty prawa do powoływania nowych twierdzeń i dowodów może okazać się dla stron dotkliwy w skutkach, jednak dotkliwość ta w równym stopniu dotyczy obu stron procesu i została wyraźnie i z pełną konsekwencją przewidziana przez prawodawcę. Nie może budzić wątpliwości, też, iż w art.479 12 §1 k.p.c. ustawodawca nie zawarł, z wyjątkiem kryterium temporalnego, żadnych innych kryteriów prekluzji, należy przyjąć, iż przepis ten dotyczy wszystkich spóźnionych twierdzeń, zarzutów i dowodów , bez względu na ich znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i jest też oczywiste, że wyłącza on także stosowanie art. 217 k.p.c. (por. uzasadnienie uchwały SN z dnia 17.02.2004 r. III CZP 115/03 OSNC 2005/5/77; także wyrok SN w sprawie IV CK 152/05 Rzeczpospolita z dnia 23.11.2005r.). Ponadto należy zauważyć, że rygoryzm ten jest przewidziany w szczególnych przypadkach. Przede wszystkim w postępowaniu gospodarczym, wyodrębnionym m.in. ze względu na profesjonalizm stron postępowania – od przedsiębiorców można bowiem wymagać znajomości podstawowych zasad procedury cywilnej oraz stawiać im wymagania wyższe niż przeciętnemu obywatelowi – tak: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 sierpnia 1993 r. [III CRN 77/93 - OSNC 1994/3/69], w którym stwierdzono, że należyta staranność dłużnika, określana przy uwzględnieniu zawodowego charakteru prowadzonej przez niego działalności gospodarczej ( art. 355 § 2 k.c. ), obejmuje także znajomość obowiązującego prawa oraz następstw z niego wynikających w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej. Artykuł 479 12 §1 k.p.c. nie uzależnia powstania obowiązku przedstawienia twierdzeń i dowodów od faktu wypowiedzenia się bądź sposobu wypowiedzenia się strony przeciwnej o okolicznościach, jakie miały być za ich pomocą udowodnione. Już zatem pierwsze pismo procesowe (pozew) winno zawierać wszystkie możliwe wnioski dowodowe. Niedopuszczalne jest tolerowanie sytuacji, w której strona składa wnioski dowodowe dopiero po wypowiedzeniu się drugiej strony o okolicznościach wskazanych w pierwszym piśmie procesowym, dopuszczenie tak zawnioskowanych dowodów stanowi naruszenie art. 479 12 §1 k.p.c. Obowiązek powołania już w pozwie twierdzeń i dowodów dotyczy zatem tych okoliczności które odnoszą się do istoty łączącego strony stosunku prawnego, a których ustalenie jest niezbędne dla uwzględnienia powództwa. Jak wynika z podzielanego przez Sąd Okręgowy poglądu Sądu Najwyższego wyrażonego w uzasadnieniu wyroku z dnia 8 lutego 2007r. , I CSK 435/06 rolą procesową powoda jest dowieść, że powództwo ma usprawiedliwione podstawy ( art. 6 k.c. ) i z tej zasady wynika dla niego obowiązek swoistej zapobiegliwości procesowej); musi on z góry przewidywać, że pozwany będzie odpierać powództwo, podnosząc stosowne zarzuty. Mając na uwadze powyższe rozważania należy stwierdzić, że powód już w pozwie powinien przytoczyć dowody na okoliczność braku środków po stronie pozwanej na realizację inwestycji, co miało być wg powoda przyczyna zerwania przez pozwane spółki negocjacji. Powołując wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, powód nie podniósł, przy tym, że wcześniejsze powołanie tego dowodu było niemożliwe lub potrzeba powołania go wyniknęła dopiero na tym etapie postępowania. Nie było także żadnych przesłanek by uznać, że zgłoszone w piśmie z dnia 5 stycznia 2011r. wnioski o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków nie były spóźnione. Okoliczność dotycząca złożenia przez powoda oświadczenia o zrzeczeniu się roszczeń wobec pozwanych i sprzedaży po zaniżonej cenie udziału w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości w L. były podnoszone przez powoda już w pozwie, w związku z czym nie było przeszkód, by wniosek o przesłuchanie świadka na te okoliczności zamieścić już w pierwszym piśmie procesowym w sprawie. Podobna konkluzja dotyczy wniosku powoda o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka na okoliczność ustalenia przez strony warunków przejęcia kredytów zaciągniętych przez powoda. Strona powodowa w żaden sposób nie uzasadniła przy tym powołania wniosków dowodowych o przesłuchanie świadków dopiero w replice na odpowiedź na pozew. Należy także zauważyć, że powód, reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika, nie wniósł do protokołu zastrzeżeń w trybie art. 162 k.p.c. co do oddalenia przez sąd wniosków dowodowych wskazanych piśmie z dnia 5 stycznia 2011r. Sąd Okręgowy wyjaśnił podstawę prawną wyroku, następująco. Prawem właściwym dla procesowania w sprawie było prawo polskie również w stosunku do pozwanej spółki prawa hiszpańskiego (...) E. S. . Zgodnie z art. 12 ust. 1 rozporządzenia nr 864/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lipca 2007 r. dotyczące prawa właściwego dla zobowiązań pozaumownych (które w świetle jego art. 31 stosuje się do zdarzeń powodujących szkodę, mających miejsce przed tą datą, tj. do wszystkich zdarzeń powodujących szkodę, które nastąpiły po 20 sierpnia 2007 r.) prawem właściwym dla zobowiązań pozaumownych wynikających kontaktów handlowych mających miejsce przed zawarciem umowy, bez względu na to czy doszło do jej zawarcia, jest prawo właściwe dla umowy albo prawo, które byłoby dla niej właściwe, gdyby została ona zawarta. Przedmiotem negocjacji była umowa sprzedaży nieruchomości, położonej w Polsce, która miała być zawarta między spółkami mającymi swoją siedzibę w Polsce. W związku z tym właściwe było prawo polskie. W dniu 4 czerwca 2008r. powód złożył oświadczenie w formie aktu notarialnego (rep. A nr (...) , w którym zrzekł się wszelkich istniejących, warunkowych lub mogących powstać w przyszłości roszczeń pozostających w jakimkolwiek związku z negocjacjami z pozwaną (...) sp. z o.o. , pozwaną (...) sp. z o.o. , pozwaną (...) sp. z o.o. , pozwaną (...) sp. z o.o. , spółką prawa hiszpańskiego Grupo S. oraz wszelkimi innymi spółkami powiązanymi w rozumieniu przepisów k.s.h. ze spółką Grupa (...) w odniesieniu do nieruchomości położonych w P. na ul. (...) . Zgodnie z art. 508 k.c. zobowiązanie wygasa, gdy wierzyciel zwalnia dłużnika z długu a dłużnik zwolnienie przyjmuje. Pozwane spółki ww. zwolnienie przyjęły. Powód zrzekł się w ten sposób wszystkich sformułowanych przez siebie w pozwie roszczeń. W szczególności, oświadczeniem o zrzeczeniu się roszczeń zostały objęte również roszczenia o zwrot kwoty, którą powód uiścił w wykonaniu cesji praw i obowiązków wynikających z przedwstępnej umowy sprzedaży nieruchomości w L. . Związek jaki zachodził między umową cesji a negocjacjami w przedmiocie zbycia nieruchomości na ul. (...) , miał jedynie charakter czasowy, to jednak przy badaniu zakresu roszczeń, które były objęte oświadczeniem z dnia 4 czerwca 2008r. należało wziąć pod uwagę wolę powoda ( art. 65 k.c. ). Z kontekstu sytuacyjnego, a w szczególności z wcześniejszego oświadczenia powoda z dnia 28 kwietnia 2008r. wynika, że powód wiązał roszczenie o zwrot kwoty 10.899.664,22 zł (którą zapłacił w wykonaniu umowy cesji praw i obowiązków z umowy przedwstępnej z dnia 4 kwietnia 2007r.) z wycofaniem się przez (...) sp. z o.o. z negocjacji. Nadto w swoim oświadczeniu powód dokonał nieenumeratywnej egzemplifikacji roszczeń których się zrzeka. Wśród nich znajduje się właśnie roszczenie o zwrot kwoty w wysokości 10.899.664,22 zł, którą zapłacił w związku z zawarciem umowy cesji. Bezsporne było w sprawie to, że powód złożył w dniu 23 grudnia 2008r. oświadczenie woli o uchyleniu się w całości od skutków prawnych „oświadczenia o zrzeczeniu się roszczeń” złożonego w dniu 4 czerwca 2008 r. uzasadniając to podstępnymi działaniami spółek z grupy S. w tym (...) sp. z o.o. , (...) sp. z o.o. , (...) sp. z o.o. , (...) sp. z o.o. Uchylenie się od oświadczenia woli zostało wysłane przez powoda oraz odebrane przez (...) sp. z o.o. w dniu 29 grudnia 2012r., (...) sp. z o.o. , (...) sp. z o.o. oraz przez (...) sp. z o.o. w tym samym dniu, tj. w dniu 29 grudnia 2012r. W pozwie powód wskazał, że spółki skorzystały ze złej sytuacji finansowej powoda (w szczególności zachodzenia po jego stronie groźby upadłości) przymuszając w ten sposób powoda do złożenia oświadczenia woli w przedmiocie zrzeczenia się roszczeń, czyli powód wskazał alternatywnie na dwie wady oświadczenia woli: złożenie oświadczenia w warunkach wyłączających swobodne podjęcie decyzji ( art. 82 k.c. ) lub na skutek błędu ( art. 84 k.c. ). Zgodnie z art. 82 k.c. nieważne jest oświadczenie woli złożone przez osobę, która 

[... tekst skrócony ...]