I ACA 642/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka A. L. domagała się od (...) S.A. zapłaty wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z jej nieruchomości, na której przebiegała linia wysokiego napięcia, oraz za korzystanie z tej nieruchomości w rozumieniu art. 305(2) k.c. Wskazywała, że linia uniemożliwia zabudowę działki. Strona pozwana wnosiła o oddalenie powództwa, podnosząc zarzut zasiedzenia służebności przesyłu, twierdząc, że urządzenia zostały posadowione w 1962 roku. Sąd Okręgowy zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 35.050 zł tytułem wynagrodzenia za bezumowne korzystanie, uznając, że spółka nie wykazała skutecznie zarzutu zasiedzenia. Sąd Okręgowy nie podzielił zarzutu zasiedzenia, wskazując na brak wystarczających dowodów co do daty powstania linii oraz na brak tytułu prawnego do korzystania z nieruchomości. Sąd Apelacyjny, rozpoznając apelacje obu stron, zmienił zaskarżony wyrok. Uzasadnił to tym, że linia energetyczna została posadowiona w 1962 roku, co potwierdzają protokoły odbioru, a zatem spółka nabyła służebność przesyłu przez zasiedzenie. Sąd Apelacyjny uznał, że zasiedzenie służebności przesyłu było możliwe także przed wprowadzeniem tej instytucji do Kodeksu cywilnego. Wobec skutecznego zarzutu zasiedzenia, powództwo o zapłatę wynagrodzenia za bezumowne korzystanie zostało oddalone. Sąd Apelacyjny odstąpił od obciążania powódki kosztami postępowania apelacyjnego, biorąc pod uwagę jej sytuację ekonomiczną, stan zdrowia oraz błędne, lecz usprawiedliwione przekonanie o słuszności roszczeń.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie dopuszczalności zasiedzenia służebności przesyłu na podstawie przepisów sprzed wprowadzenia tej instytucji do Kodeksu cywilnego, a także ustalenie daty rozpoczęcia biegu terminu zasiedzenia na podstawie protokołów odbioru urządzeń.
Dotyczy sytuacji, gdy urządzenia przesyłowe zostały posadowione na nieruchomości przed 2000 rokiem (wprowadzenie służebności przesyłu) i istnieją trwałe i widoczne urządzenia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy spółka energetyczna nabyła służebność przesyłu przez zasiedzenie, jeśli urządzenia zostały posadowione na nieruchomości przed wprowadzeniem przepisów o służebności przesyłu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, spółka nabyła służebność przesyłu przez zasiedzenie, ponieważ urządzenia zostały posadowione w 1962 roku, a zasiedzenie było możliwe na podstawie przepisów o zasiedzeniu służebności gruntowej.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że protokoły odbioru z 1962 roku potwierdzają powstanie trwałego i widocznego urządzenia przesyłowego, co rozpoczęło bieg terminu zasiedzenia. Zasiedzenie było możliwe na podstawie przepisów o zasiedzeniu służebności gruntowej, a Skarb Państwa, jako posiadacz, nabył służebność na swoją rzecz.
Czy właściciel nieruchomości obciążonej linią energetyczną ma prawo do wynagrodzenia za bezumowne korzystanie, jeśli spółka energetyczna nabyła służebność przez zasiedzenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, właściciel nieruchomości nie ma prawa do wynagrodzenia za bezumowne korzystanie, jeśli spółka nabyła służebność przesyłu przez zasiedzenie.
Uzasadnienie
Skoro spółka nabyła służebność przesyłu przez zasiedzenie, posiadała tytuł prawny do korzystania z nieruchomości, co wyklucza roszczenie o wynagrodzenie za bezumowne korzystanie.
Czy zasiedzenie służebności przesyłu było możliwe przed wprowadzeniem art. 305(1) k.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zasiedzenie służebności przesyłu było możliwe przed wprowadzeniem art. 305(1) k.c. na podstawie przepisów o zasiedzeniu służebności gruntowej.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny powołał się na jednolite orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym zasiedzenie służebności przesyłu było dopuszczalne przed nowelizacją Kodeksu cywilnego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. L. | osoba_fizyczna | powódka |
| (...) S.A. Oddział w K. | spółka | pozwana |
Przepisy (16)
Główne
k.c. art. 292
Kodeks cywilny
Zasiedzenie służebności gruntowej.
k.c. art. 172 § 1
Kodeks cywilny
Termin zasiedzenia nieruchomości w dobrej wierze.
Dekret z dnia 11 października 1946 r. Prawo rzeczowe
Przepisy dotyczące zasiedzenia służebności.
Pomocnicze
k.c. art. 305 § 1
Kodeks cywilny
Instytucja służebności przesyłu.
k.c. art. 224 § 2
Kodeks cywilny
Roszczenia właściciela przeciwko samoistnemu posiadaczowi rzeczy.
k.c. art. 225
Kodeks cywilny
Obowiązek zapłaty wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy.
k.c. art. 352 § 2
Kodeks cywilny
Roszczenia właściciela przeciwko posiadaczowi rzeczy.
k.c. art. 230
Kodeks cywilny
Stosowanie przepisów o samoistnym posiadaniu do posiadacza zależnego.
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Zasady współżycia społecznego.
u.z.t.w.n. art. 35 § 1
Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości
Decyzja administracyjna jako tytuł prawny.
u.k.s.c. art. 113 § 1
Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Obowiązek ponoszenia kosztów sądowych.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach procesu.
k.p.c. art. 386 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zmiana zaskarżonego wyroku.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Odstąpienie od obciążania strony kosztami procesu.
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Przepisy wprowadzające Kodeks cywilny art. XLI § 2
Przejście biegu zasiedzenia na zasady Kodeksu cywilnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nabycie służebności przesyłu przez zasiedzenie przez spółkę energetyczną. • Posadowienie urządzeń przesyłowych w 1962 roku, co rozpoczęło bieg terminu zasiedzenia. • Możliwość zasiedzenia służebności przesyłu przed wprowadzeniem tej instytucji do Kodeksu cywilnego.
Odrzucone argumenty
Roszczenie powódki o wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości. • Argumenty Sądu Okręgowego dotyczące braku wystarczających dowodów na zasiedzenie i datę powstania linii.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Apelacyjny w pełni podziela i przyjmuje za własne ustalenia Sądu Okręgowego z wyjątkiem ustalenia czasu powstania linii energetycznej przebiegającej nad działką powódki. • W świetle treści protokołów odbioru już w dniu 24 maja 1962r. komisja stwierdziła gotowość oddania linii S. II – W. ... do eksploatacji wstępnej po usunięciu usterek. • Wobec powyższego zastosowanie znalazł art. XLI § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 - Przepisy wprowadzające Kodeks cywilny, który stanowi, że jeżeli termin zasiedzenia według Kodeksu cywilnego jest krótszy niż według przepisów dotychczasowych, bieg zasiedzenia rozpoczyna się z dniem wejścia kodeksu w życie; jeżeli jednak zasiedzenie rozpoczęte przed dniem wejścia w życie Kodeksu cywilnego nastąpiłoby przy uwzględnieniu terminu określonego w przepisach dotychczasowych wcześniej, zasiedzenie następuje z upływem tego wcześniejszego terminu. • W okolicznościach przedmiotowej sprawy nie budzi przy tym wątpliwości Sądu, że Skarb Państwa był w tym okresie posiadaczem w złej wierze.
Skład orzekający
Krzysztof Sobierajski
przewodniczący
Jerzy Bess
sędzia
Teresa Rak
sędzia sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności zasiedzenia służebności przesyłu na podstawie przepisów sprzed wprowadzenia tej instytucji do Kodeksu cywilnego, a także ustalenie daty rozpoczęcia biegu terminu zasiedzenia na podstawie protokołów odbioru urządzeń."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy urządzenia przesyłowe zostały posadowione na nieruchomości przed 2000 rokiem (wprowadzenie służebności przesyłu) i istnieją trwałe i widoczne urządzenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu linii energetycznych przebiegających przez prywatne nieruchomości i możliwości dochodzenia odszkodowania. Rozstrzygnięcie Sądu Apelacyjnego, które odwróciło wyrok Sądu Okręgowego, jest istotne dla właścicieli nieruchomości i przedsiębiorstw energetycznych.
“Czy linia energetyczna na Twojej działce oznacza, że możesz stracić prawo do odszkodowania? Kluczowa decyzja sądu w sprawie zasiedzenia służebności.”
Dane finansowe
WPS: 87 067 PLN
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.