I ACa 632/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła powództwa E. D. przeciwko (...) S.A. o zapłatę odszkodowania i zadośćuczynienia w związku z potrąceniem przez samochód na przejściu dla pieszych. Sąd Okręgowy w Siedlcach oddalił powództwo, uznając, że wyłączną winę za zdarzenie ponosi powódka, co zwalniało ubezpieczyciela z odpowiedzialności na podstawie art. 435 § 1 kc w zw. z art. 436 § 1 kc. Sąd Okręgowy oparł się na opiniach biegłych, którzy wskazali na nieprawidłowe zachowanie pieszej. Powódka wniosła apelację, zarzucając Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania i błąd w ustaleniach faktycznych. Sąd Apelacyjny w Lublinie uznał apelację za uzasadnioną. Stwierdził, że materiał dowodowy nie daje podstaw do uznania wyłącznej winy powódki w stopniu pochłaniającym inne przyczyny wypadku. Podkreślił, że odpowiedzialność posiadacza pojazdu oparta jest na zasadzie ryzyka i może być wyłączona jedynie w przypadku udowodnienia wyłącznej winy poszkodowanego lub gdy jego wina stanowi dominującą przyczynę zdarzenia. Sąd Apelacyjny wskazał na potencjalne zaniedbania kierowcy R. F. , takie jak niezachowanie szczególnej ostrożności i bezpiecznej prędkości, mimo że prędkość była w granicach dozwolonych. Zwrócił uwagę na okoliczności takie jak niedziałająca sygnalizacja świetlna, kolumna samochodów, padający deszcz, zatrzymanie się innego pojazdu, które mogły wpływać na ocenę zachowania kierowcy. W konsekwencji Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu, pozostawiając mu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia 'wyłącznej winy' w kontekście odpowiedzialności na zasadzie ryzyka w sprawach o wypadki komunikacyjne oraz obowiązki kierującego pojazdem zbliżającego się do przejścia dla pieszych.
Dotyczy specyficznych okoliczności wypadku na drodze dwujezdniowej z wysepką, z niedziałającą sygnalizacją świetlną.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zachowanie poszkodowanego pieszego na przejściu dla pieszych, polegające na wejściu bezpośrednio przed nadjeżdżający pojazd, stanowi wyłączną winę uzasadniającą zwolnienie posiadacza pojazdu z odpowiedzialności na zasadzie ryzyka?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo zachowanie poszkodowanego nie zawsze stanowi wyłączną winę, jeśli istnieją inne czynniki przyczyniające się do powstania szkody lub jeśli stopień winy poszkodowanego nie pochłania innych okoliczności.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny podkreślił, że odpowiedzialność na zasadzie ryzyka wymaga udowodnienia wyłącznej winy poszkodowanego lub sytuacji, gdy jego wina jest dominującą przyczyną zdarzenia. W analizowanej sprawie, mimo przyczynienia się powódki do wypadku, nie można było jednoznacznie stwierdzić, że jej zachowanie było jedyną przyczyną, pomijając potencjalne zaniedbania kierowcy.
Czy kierujący pojazdem, zbliżając się do przejścia dla pieszych na drodze dwujezdniowej z wysepką, ma obowiązek obserwować obie jezdnie i zachować szczególną ostrożność, nawet jeśli pieszy znajduje się na drugiej jezdni?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, kierujący pojazdem ma obowiązek zachować szczególną ostrożność i obserwować sytuację na drodze, w tym potencjalne zagrożenia ze strony pieszych, nawet jeśli znajdują się oni na sąsiedniej jezdni lub w jej pobliżu.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że kierowca R. F. niedostatecznie obserwował jezdnię zbliżając się do przejścia, przez które przechodziła powódka, i nie dostosował prędkości do sytuacji, co doprowadziło do potrącenia. Podkreślono, że zasada bezpieczeństwa ruchu drogowego jest nadrzędna i wymaga od kierowcy oceny sytuacji przez pryzmat potencjalnych zagrożeń, w tym pieszych znajdujących się w polu widzenia lub w pobliżu przejścia.
Czy niedziałająca sygnalizacja świetlna i zatrzymanie się innego pojazdu przed przejściem dla pieszych stanowią dla kierującego pojazdem sygnał do zachowania szczególnej ostrożności i zmniejszenia prędkości?
Odpowiedź sądu
Tak, takie okoliczności powinny stanowić dla kierującego dodatkowy sygnał informujący o konieczności zachowania szczególnej ostrożności i zmniejszenia prędkości.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny wskazał, że niedziałająca sygnalizacja świetlna oraz zatrzymanie się samochodu dostawczego przed przejściem dla pieszych, umożliwiając pieszej przejście, powinny skłonić kierującego R. F. do zmniejszenia prędkości i zwiększenia uwagi, co nie nastąpiło.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. D. | osoba_fizyczna | powódka |
| (...) S.A. | spółka | pozwany |
Przepisy (13)
Główne
k.c. art. 435 § § 1
Kodeks cywilny
Przepis regulujący odpowiedzialność posiadacza pojazdu mechanicznego za szkody wyrządzone ruchem tego pojazdu na zasadzie ryzyka, z możliwością zwolnienia się od odpowiedzialności w przypadku udowodnienia wyłącznej winy poszkodowanego lub siły wyższej.
k.c. art. 436 § § 1
Kodeks cywilny
Przepis stosujący zasady odpowiedzialności z art. 435 do posiadacza pojazdu mechanicznego.
p.r.d. art. 13 § ust. 1
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Obowiązek pieszego zachowania szczególnej ostrożności i korzystania z przejścia dla pieszych.
p.r.d. art. 13 § ust. 8
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Traktowanie przejścia na drodze dwujezdniowej jako przejścia odrębnego.
p.r.d. art. 14 § pkt 1 lit. a
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Zakaz wchodzenia na jezdnię bezpośrednio przed jadący pojazd.
p.r.d. art. 26 § ust. 1
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Obowiązek kierującego ustąpienia pierwszeństwa pieszemu na przejściu.
p.r.d. art. 3
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Ogólna zasada zachowania ostrożności przez uczestników ruchu.
Pomocnicze
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ogólna zasada rozkładu ciężaru dowodu.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące zasądzenia kosztów procesu.
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący uzasadnienia wyroku.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący swobodnej oceny dowodów.
k.p.c. art. 278 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący dowodu z opinii biegłego.
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przepisów postępowania przez Sąd Okręgowy, w szczególności zasady swobodnej oceny dowodów. • Błąd w ustaleniach faktycznych Sądu Okręgowego dotyczący wyłącznej winy powódki. • Niewłaściwa wykładnia przepisów Prawa o ruchu drogowym dotyczących obowiązku obserwacji drogi przez kierującego.
Godne uwagi sformułowania
Odpowiedzialność na zasadzie ryzyka jest niezależna od tego, czy posiadacz pojazdu zawinił czy nie zawinił. • Wyłączna wina poszkodowanego nie tyle odnosi się do pojęcia winy w rozumieniu cywilistycznym, co do wyłączności przyczyny jako czynnika sprawczego zdarzenia. • Nie jakikolwiek stopień zawinienia poszkodowanego zwalnia kierującego pojazdem od odpowiedzialności, lecz tylko „wyłączne zawinienie” poszkodowanego. • Kierujący pojazdem, zbliżając się do przejścia dla pieszych, jest obowiązany do zachowania szczególnej ostrożności i ustąpienia pierwszeństwa pieszemu znajdującemu się na przejściu. • Zasada bezpiecznego zachowania na drodze jest adresowana do wszystkich uczestników ruchu jako zasada nadrzędna.
Skład orzekający
Bogdan Radomski
przewodniczący
Jerzy Nawrocki
sprawozdawca
Jolanta Terlecka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'wyłącznej winy' w kontekście odpowiedzialności na zasadzie ryzyka w sprawach o wypadki komunikacyjne oraz obowiązki kierującego pojazdem zbliżającego się do przejścia dla pieszych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności wypadku na drodze dwujezdniowej z wysepką, z niedziałającą sygnalizacją świetlną.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje złożoność oceny odpowiedzialności w wypadkach drogowych, gdzie nawet pozornie jasna sytuacja (pieszy na przejściu) może być wynikiem współdziałania wielu czynników i wymaga szczegółowej analizy zachowań wszystkich uczestników.
“Czy zawsze pieszy ma rację na przejściu? Sąd Apelacyjny analizuje odpowiedzialność w wypadku drogowym.”
Dane finansowe
WPS: 157 022,37 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.