I ACa 62/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczeń córki (powódki) o zadośćuczynienie i odszkodowanie po śmierci ojca w wypadku komunikacyjnym. Powódka domagała się kwot m.in. za zadośćuczynienie za śmierć ojca, odszkodowania za pogorszenie sytuacji życiowej, renty uzupełniającej oraz zwrotu kosztów nagrobka. Sąd Okręgowy w Nowym Sączu zasądził od strony pozwanej (...) SA w W. kwotę 131.000 zł z odsetkami, oddalając powództwo w pozostałym zakresie. Sąd ustalił, że bezpośrednią przyczyną wypadku było nieprawidłowe zachowanie kierowcy, a pieszy nie przyczynił się do zdarzenia. Sąd pierwszej instancji przyznał powódce 50.000 zł odszkodowania za pogorszenie sytuacji życiowej (pomniejszone o nawiązkę z postępowania karnego do 35.000 zł) oraz 100.000 zł zadośćuczynienia (pomniejszone o 4.000 zł już wypłacone przez ubezpieczyciela). Apelację od wyroku złożył ubezpieczyciel, zarzucając m.in. naruszenie art. 233 § 1 kpc poprzez dowolną ocenę dowodów i zawyżenie zasądzonego zadośćuczynienia i odszkodowania, a także naruszenie art. 446 § 4 kc i § 3 kc. Powódka wniosła zażalenie na postanowienie o kosztach sądowych. Sąd Apelacyjny oddalił apelację pozwanego, podzielając ustalenia i ocenę dowodów Sądu Okręgowego. Sąd Apelacyjny uznał, że przyznane kwoty są adekwatne do doznanej krzywdy i pogorszenia sytuacji życiowej, a zarzuty apelacji są nieuzasadnione. Oddalono również zażalenie powódki dotyczące kosztów sądowych, wskazując, że cofnięcie zwolnienia od kosztów było uzasadnione otrzymaniem przez powódkę znaczącej kwoty od pracodawcy ojca.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie wysokości zadośćuczynienia i odszkodowania w sprawach o wypadki śmiertelne, wpływ świadczeń dobrowolnych na odpowiedzialność ubezpieczyciela, ocena przyczynienia się do szkody.
Każda sprawa o zadośćuczynienie i odszkodowanie jest indywidualna, a wysokość świadczeń zależy od konkretnych okoliczności.
Zagadnienia prawne (6)
Czy ubezpieczyciel ponosi odpowiedzialność za śmierć pieszego w wypadku komunikacyjnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, odpowiedzialność ubezpieczyciela wynika z umowy ubezpieczenia OC pojazdu sprawcy.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny potwierdził odpowiedzialność ubezpieczyciela na podstawie umowy OC pojazdu sprawcy, zgodnie z art. 822 k.c. w zw. z art. 34 i 35 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych.
Czy pieszy przyczynił się do powstania szkody w wypadku komunikacyjnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pieszy nie przyczynił się do powstania szkody.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny podzielił ustalenia Sądu Okręgowego i biegłego z zakresu ruchu drogowego, że pieszy poruszał się prawidłowo po przejściu dla pieszych, a winę za wypadek ponosi kierowca.
Jaka jest wysokość odpowiedniego zadośćuczynienia za krzywdę po śmierci osoby najbliższej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd Apelacyjny uznał kwotę 100.000 zł (pomniejszoną o już wypłacone 4.000 zł) za odpowiednią.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny ocenił, że kwota 100.000 zł zadośćuczynienia jest adekwatna do krzywdy powódki, uwzględniając więź z ojcem, wiek, plany życiowe, ale także fakt, że relacje nie były codzienne, a żałoba zakończyła się w typowy sposób.
Jaka jest wysokość odszkodowania za znaczne pogorszenie sytuacji życiowej po śmierci osoby najbliższej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy zasądzenie 50.000 zł odszkodowania, pomniejszone o nawiązkę z postępowania karnego do 35.000 zł.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że śmierć ojca pozbawiła powódkę wsparcia finansowego na studiach i w przyszłości, co uzasadnia przyznanie odszkodowania w tej wysokości, przy czym nawiązka z postępowania karnego została zaliczona na poczet tego odszkodowania.
Czy świadczenia z dobrowolnych ubezpieczeń lub od osób trzecich (np. pracodawcy) wpływają na wysokość odszkodowania od sprawcy wypadku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, świadczenia z dobrowolnych ubezpieczeń lub od osób trzecich nie wpływają na wysokość odszkodowania od sprawcy wypadku lub jego ubezpieczyciela.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko Sądu Okręgowego, że kwota 80.000 zł wypłacona przez pracodawcę ojca nie podlega odliczeniu od zadośćuczynienia ani odszkodowania, gdyż ma inne źródło i cel (nie naprawia szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym).
Czy powódka powinna zostać obciążona kosztami postępowania po cofnięciu zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, powódka powinna zostać obciążona kosztami.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie powódki, uznając, że obciążenie jej kosztami było konsekwencją prawomocnego cofnięcia zwolnienia od kosztów sądowych, co było uzasadnione ujawnieniem faktu otrzymania przez nią 80.000 zł od pracodawcy ojca.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. P. | osoba_fizyczna | powódka |
| (...) S.A. | spółka | pozwana |
Przepisy (15)
Główne
k.c. art. 446 § § 3
Kodeks cywilny
Umożliwia naprawienie szkód majątkowych, które nie są uwzględniane przy zasądzeniu renty, w tym utraty możliwości stabilizacji lub polepszenia warunków życiowych.
k.c. art. 446 § § 4
Kodeks cywilny
Sąd może przyznać najbliższym członkom rodziny zmarłego odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.
u.u.o. art. 34
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
u.u.o. art. 35
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Pomocnicze
k.c. art. 446 § § 1
Kodeks cywilny
Obowiązek zwrotu kosztów pogrzebu obejmuje koszty bezpośrednio związane z pogrzebem oraz wydatki odpowiadające zwyczajom środowiska, w tym koszt postawienia nagrobka.
k.c. art. 446 § § 2
Kodeks cywilny
Osoba, względem której ciążył na zmarłym ustawowy obowiązek alimentacyjny, może żądać renty obliczonej stosownie do potrzeb poszkodowanego oraz do możliwości zarobkowych i majątkowych zmarłego.
k.p.c. art. 11
Kodeks postępowania cywilnego
Wyrok sądu w sprawie karnej wiąże sąd cywilny co do zasady odpowiedzialności sprawcy.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania na podstawie wyniku procesu.
k.p.c. art. 120 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek zwrotu wydatków przez stronę, której cofnięto zwolnienie od kosztów sądowych.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada swobodnej oceny dowodów przez sąd.
k.k. art. 177 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 46 § § 2
Kodeks karny
Zasądzenie nawiązki na rzecz pokrzywdzonego.
k.k. art. 46 § § 3
Kodeks karny
Nawiązka nie wyklucza dochodzenia niezaspokojonej części roszczenia w drodze postępowania cywilnego.
u.k.s.s.c. art. 110
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Podstawy cofnięcia zwolnienia od kosztów sądowych.
u.k.s.s.c. art. 111
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Obowiązek uiszczenia opłat po cofnięciu zwolnienia od kosztów sądowych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odpowiedzialność ubezpieczyciela za szkodę. • Brak przyczynienia się pieszego do wypadku. • Adekwatność zasądzonego zadośćuczynienia i odszkodowania. • Brak wpływu świadczeń dobrowolnych na odpowiedzialność sprawcy/ubezpieczyciela. • Uzasadnienie obciążenia powódki kosztami postępowania po cofnięciu zwolnienia.
Odrzucone argumenty
Zarzuty apelacji pozwanego dotyczące dowolnej oceny dowodów i zawyżenia świadczeń. • Zarzuty apelacji pozwanego dotyczące naruszenia art. 446 § 4 i § 3 k.c. • Zarzuty apelacji pozwanego dotyczące uwzględnienia świadczenia od pracodawcy ojca. • Zażalenie powódki dotyczące kosztów postępowania.
Godne uwagi sformułowania
Granice swobodnej oceny dowodów wyznaczają przepisy prawa procesowego, zasady doświadczenia życiowego i reguły logicznego rozumowania. • Świadczenia z dobrowolnych ubezpieczeń nie mają charakteru odszkodowawczego, przysługują w umówionej kwocie niezależnie od wysokości szkody, a ich celem jest wyłącznie przysporzenie korzyści poszkodowanemu. • Celem zadośćuczynienia jest złagodzenie krzywdy doznanej przez poszkodowanego. • Zadośćuczynienie przede wszystkim musi spełniać rolę kompensacyjną, a z tym wiąże się, że jego wartość musi być ekonomicznie odczuwalna, ale z drugiej strony nie nadmierna w stosunku do doznanej krzywdy i aktualnych stosunków majątkowych społeczeństwa.
Skład orzekający
Teresa Rak
przewodniczący-sprawozdawca
Zbigniew Ducki
sędzia
Robert Jurga
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości zadośćuczynienia i odszkodowania w sprawach o wypadki śmiertelne, wpływ świadczeń dobrowolnych na odpowiedzialność ubezpieczyciela, ocena przyczynienia się do szkody."
Ograniczenia: Każda sprawa o zadośćuczynienie i odszkodowanie jest indywidualna, a wysokość świadczeń zależy od konkretnych okoliczności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy tragicznego wypadku komunikacyjnego i roszczeń o zadośćuczynienie i odszkodowanie, co zawsze budzi zainteresowanie ze względu na emocjonalny wymiar. Dodatkowo porusza kwestię wpływu świadczeń dobrowolnych na odpowiedzialność ubezpieczyciela.
“Czy pieniądze od pracodawcy zmarłego zmniejszają odszkodowanie od ubezpieczyciela? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 250 000 PLN
zadośćuczynienie i odszkodowanie: 131 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.