I ACa 571/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w L. oddalił apelację pozwanego Powiatu od wyroku Sądu Okręgowego w L., który zasądził od pozwanego na rzecz powodów dochodzone pozwem kwoty wraz z odsetkami. Apelacja pozwanego koncentrowała się na zarzutach naruszenia przepisów procesowych, w tym dotyczących postępowania dowodowego i oceny dowodów, a także naruszenia przepisów materialnych, tj. art. 483 § 1 i 484 § 2 k.c. w zakresie kary umownej. Pozwany kwestionował prawidłowość oceny dowodów, pominięcie wniosku o kolejną opinię biegłego oraz uznanie kary umownej za sprzeczną z istotą zobowiązania z powodu braku określenia jej maksymalnego wymiaru. Sąd Apelacyjny uznał zarzuty procesowe za niezasadne, podkreślając, że ocena dowodów przez Sąd Okręgowy była logiczna i zgodna z zasadami doświadczenia życiowego, a opinia biegłego była fachowa i rzetelna. Sąd odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne Sądu Okręgowego, w tym kluczowe rozróżnienie między opóźnieniem a zwłoką. Sąd Okręgowy, a za nim Sąd Apelacyjny, uznał, że opóźnienie w wykonaniu umowy nie nastąpiło z przyczyn leżących po stronie powodów, co wykluczyło możliwość skutecznego naliczenia kary umownej przez pozwanego. W związku z tym, zarzuty dotyczące kary umownej i jej miarkowania okazały się bezpodstawne, gdyż podstawa do jej naliczenia nie zaistniała. Sąd Apelacyjny oddalił apelację jako bezzasadną i zasądził od pozwanego na rzecz powodów zwrot kosztów postępowania apelacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja rozróżnienia między opóźnieniem a zwłoką w kontekście kar umownych, ocena dowodów z opinii biegłych, stosowanie przepisów procesowych dotyczących postępowania dowodowego.
Sprawa dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z wykonaniem umowy i ograniczeniami lotów, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie w innych sprawach.
Zagadnienia prawne (3)
Czy opóźnienie w wykonaniu umowy, wynikające z przyczyn obiektywnych niezależnych od wykonawcy, uzasadnia naliczenie kary umownej z tytułu zwłoki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, opóźnienie wynikające z przyczyn obiektywnych, niezależnych od wykonawcy, nie stanowi zwłoki w rozumieniu przepisów prawa cywilnego i nie uzasadnia naliczenia kary umownej zastrzeżonej za zwłokę.
Uzasadnienie
Sąd rozróżnił pojęcia opóźnienia (obiektywne) i zwłoki (zawinione). Ponieważ opóźnienie w wykonaniu umowy nie wynikało z okoliczności obciążających powodów, oświadczenie pozwanego o potrąceniu kary umownej było nieskuteczne.
Czy kara umowna, w której nie określono maksymalnego wymiaru lub terminu jej naliczania, jest ważna?
Odpowiedź sądu
Sąd Okręgowy w uzasadnieniu przywołał stanowiska, że brak określenia maksymalnego wymiaru kary umownej może skutkować uznaniem jej za nieważną, jednakże nie było to podstawą rozstrzygnięcia w tej sprawie.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny stwierdził, że kwestia ważności kary umownej z powodu braku określenia jej maksymalnego wymiaru była jedynie elementem ubocznym uzasadnienia Sądu Okręgowego, a nie podstawą rozstrzygnięcia. Rozstrzygnięcie oparto na braku zaistnienia zwłoki.
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił dowody i przeprowadził postępowanie dowodowe, w tym czy zasadnie oddalił wniosek o dopuszczenie dowodu z kolejnej opinii biegłego?
Odpowiedź sądu
Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił dowody i przeprowadził postępowanie dowodowe, a oddalenie wniosku o kolejną opinię biegłego było uzasadnione.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że ocena dowodów przez Sąd Okręgowy była logiczna i zgodna z zasadami doświadczenia życiowego, a opinia biegłego była fachowa i rzetelna. Zarzuty naruszenia przepisów procesowych uznano za niezasadne.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w R. | spółka | powód |
| Syndyka masy upadłości (...) spółki akcyjnej w upadłości w S. | spółka | powód |
| G. (...) w P. | inne | powód |
| Powiatu (...) | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 483 § § 1
Kodeks cywilny
Kara umowna jako surogat odszkodowania, wymaga odpowiedzialności dłużnika za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania. Rozróżnienie opóźnienia i zwłoki.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji.
Pomocnicze
k.c. art. 484 § § 2
Kodeks cywilny
Miarkowanie kary umownej. Sąd nie stosował przepisu jako podstawy rozstrzygnięcia, gdyż nie zaistniała podstawa do naliczenia kary.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada swobodnej oceny dowodów. Sąd Apelacyjny uznał, że Sąd Okręgowy nie naruszył tej zasady.
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
Przedmiot dowodu. Sąd Okręgowy prawidłowo ustalił istotne dla sprawy okoliczności.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek wskazywania dowodów przez strony. Sąd Apelacyjny uznał, że zarzuty naruszenia tego przepisu były niezasadne.
k.c. art. 353
Kodeks cywilny
Zasada swobody umów. Strony mogą kształtować kary umowne, ale muszą przestrzegać granic prawa.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Opóźnienie w wykonaniu umowy nie stanowi zwłoki, jeśli wynika z przyczyn obiektywnych niezależnych od wykonawcy. • Nieskuteczne naliczenie kary umownej z powodu braku zwłoki. • Prawidłowa ocena dowodów przez sąd pierwszej instancji. • Brak podstaw do dopuszczenia dowodu z kolejnej opinii biegłego.
Odrzucone argumenty
Kara umowna była ważna mimo braku określenia jej maksymalnego wymiaru. • Sąd pierwszej instancji naruszył przepisy procesowe dotyczące postępowania dowodowego i oceny dowodów. • Naruszenie przepisów prawa materialnego dotyczących kary umownej.
Godne uwagi sformułowania
„Puste” są, zatem w istocie zarzuty apelacji poświęcone instytucji z art. 484 § 2 k.c. • W polskim statucie cywilnym rozróżnia się bowiem instytucje „opóźnienia” od „zwłoki”. • Nie są to, zatem pojęcia synonimiczne i w realiach sprawy nie zaistniały jakiekolwiek okoliczności, które nakazywałyby nadawać pojęciom z § 8 umowy inne znaczenia, niż wynikające z ich literalnego brzmienia, przyjęte przez same strony kontraktu.
Skład orzekający
Mariusz Tchórzewski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja rozróżnienia między opóźnieniem a zwłoką w kontekście kar umownych, ocena dowodów z opinii biegłych, stosowanie przepisów procesowych dotyczących postępowania dowodowego."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z wykonaniem umowy i ograniczeniami lotów, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie w innych sprawach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne znaczenie precyzyjnego rozróżniania pojęć prawnych (opóźnienie vs. zwłoka) w kontekście kar umownych, co jest istotne dla profesjonalistów obrotu gospodarczego.
“Czy opóźnienie w budowie to od razu zwłoka? Sąd wyjaśnia, kiedy kara umowna nie obowiązuje.”
Dane finansowe
zwrot kosztów postępowania apelacyjnego: 2700 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.