Orzeczenie · 2017-01-19

I ACa 492/16

Sąd
Sąd Apelacyjny w Szczecinie
Miejsce
Szczecin
Data
2017-01-19
SAOSCywilneodpowiedzialność deliktowaŚredniaapelacyjny
zadośćuczynienieśmierćpożarodpowiedzialność gminyodpowiedzialność deliktowakoszty procesuapelacja

Sprawa dotyczyła powództwa A. P. przeciwko Gminie K. o zapłatę 100.000 zł zadośćuczynienia za śmierć żony w pożarze budynku socjalnego, który miał miejsce w nocy z 12 na 13 kwietnia 2009 r. Sąd Okręgowy w Szczecinie zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 80.000 zł. Pozwana wniosła apelację, zarzucając m.in. naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym błędną ocenę dowodów i niewłaściwą wykładnię przepisów dotyczących zaliczenia wypłaconej rekompensaty. Sąd Apelacyjny w Szczecinie, rozpoznając apelację, zmienił zaskarżony wyrok w części, zasądzając od pozwanej na rzecz powoda kwotę 55.000 zł zadośćuczynienia z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 25 lipca 2012 r. Sąd Apelacyjny uznał, że zarzuty dotyczące naruszenia art. 233 § 1 KPC nie były zasadne, jednakże przychylił się do zarzutu naruszenia art. 451 § 1 i 3 KC w zw. z art. 446 § 3 KC, uznając, że wypłacona przez pozwaną kwota 25.000 zł tytułem rekompensaty za utratę członka rodziny powinna zostać zaliczona na poczet należności, a nie na poczet odszkodowania za pogorszenie sytuacji życiowej, jak przyjął sąd pierwszej instancji. Sąd Apelacyjny oddalił apelację w pozostałej części, w tym w zakresie żądania rozłożenia zasądzonej należności na raty.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zaliczania wypłaconych kwot na poczet zadośćuczynienia i odszkodowania, a także ustalania wysokości zadośćuczynienia za śmierć osoby bliskiej w wyniku zdarzenia losowego.

Ograniczenia stosowania

Każda sprawa o zadośćuczynienie jest indywidualna, a wysokość zasądzonej kwoty zależy od konkretnych okoliczności.

Zagadnienia prawne (3)

Czy kwota wypłacona przez gminę jako rekompensata za utratę członka rodziny powinna zostać zaliczona na poczet odszkodowania za pogorszenie sytuacji życiowej powoda, czy też stanowi odrębną należność?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Kwota wypłacona jako rekompensata za utratę członka rodziny nie może być automatycznie zaliczona na poczet odszkodowania za pogorszenie sytuacji życiowej, zwłaszcza gdy dłużnik (gmina) wyraźnie wskazał cel wypłaty.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny oparł się na art. 451 KC, który przyznaje dłużnikowi prawo wskazania, który dług chce zaspokoić. Gmina K. wypłacając 25.000 zł jako rekompensatę za utratę członka rodziny, skorzystała z tego prawa. Powód nie wykazał, że przysługuje mu odrębne roszczenie o odszkodowanie za pogorszenie sytuacji życiowej w tej kwocie i że mógł zaliczyć wypłaconą rekompensatę na ten cel wbrew oświadczeniu gminy.

Jaka jest adekwatna wysokość zadośćuczynienia za śmierć żony w wyniku pożaru, biorąc pod uwagę więź emocjonalną, cierpienie powoda oraz pomoc udzieloną przez gminę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Adekwatną kwotą zadośćuczynienia jest 55.000 zł (po zmianie wyroku sądu pierwszej instancji).

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny i ocenił dowody, ale zmienił wysokość zasądzonego zadośćuczynienia, uwzględniając częściowo zarzuty apelacji dotyczące zaliczenia wypłaconej rekompensaty. Podkreślono, że choć powód poradził sobie z żałobą po roku, nie oznacza to słabszych więzi z żoną, a długość żałoby jest indywidualna. Kwota 80.000 zł była uznana za wygórowaną w kontekście zaliczenia rekompensaty.

Od kiedy należą się odsetki za opóźnienie od zasądzonego zadośćuczynienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Odsetki należą się od dnia następującego po doręczeniu pozwu, tj. od 25 lipca 2012 r.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko sądu pierwszej instancji, że doręczenie odpisu pozwu jest równoznaczne z wezwaniem do zapłaty. Termin spełnienia świadczenia nie był oznaczony, więc powinno być spełnione niezwłocznie po wezwaniu. Odsetki za opóźnienie należą się od dnia, w którym świadczenie stało się wymagalne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku
Strona wygrywająca
A. P.

Strony

NazwaTypRola
A. P.osoba_fizycznapowód
Gmina K.instytucjapozwana

Przepisy (18)

Główne

k.c. art. 446 § § 1

Kodeks cywilny

Podstawa do żądania zadośćuczynienia za śmierć osoby bliskiej.

k.c. art. 446 § § 4

Kodeks cywilny

Podstawa do żądania zadośćuczynienia pieniężnego.

k.c. art. 451 § § 1

Kodeks cywilny

Prawo dłużnika do wskazania, który dług chce zaspokoić.

Pomocnicze

k.c. art. 430

Kodeks cywilny

k.c. art. 446 § § 3

Kodeks cywilny

Podstawa do żądania odszkodowania za pogorszenie sytuacji życiowej.

k.c. art. 481

Kodeks cywilny

Podstawa do zasądzenia odsetek za opóźnienie.

k.c. art. 451 § § 3

Kodeks cywilny

k.c. art. 455

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada wzajemnego zniesienia lub stosunkowego rozdzielenia kosztów procesu.

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.c. art. 359

Kodeks cywilny

k.c. art. 363 § § 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 445 § § 1

Kodeks cywilny

Podstawa do zasądzenia zadośćuczynienia za krzywdę.

k.p.c. art. 320

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość rozłożenia zasądzonego świadczenia na raty.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada słuszności w zakresie kosztów procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzut naruszenia art. 451 § 1 i 3 KC w zw. z art. 446 § 3 KC poprzez błędną wykładnię sprowadzającą się do uznania, że wypłacona przez pozwaną kwota 25.000 zł tytułem rekompensaty za utratę T. P. została zaliczona przez powoda na poczet odszkodowania za pogorszenie się jego sytuacji życiowej po śmierci żony. • Odsetki za opóźnienie od zasądzonego zadośćuczynienia należą się od dnia następującego po doręczeniu pozwu.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia art. 233 § 1 KPC poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego. • Zarzut naruszenia art. 446 § 4 KC poprzez błędną wykładnię sprowadzającą się do uznania, że zasądzona kwota zadośćuczynienia jest adekwatna do doznanej krzywdy. • Zarzut naruszenia art. 359 § 1, 363 § 2, 445 § 1, 455 i 481 KC poprzez błędną wykładnię polegającą na wyrażeniu błędnego poglądu prawnego jakoby odsetki za opóźnienie od zasądzonej kwoty powinny być płatne od dnia wniesienia pozwu.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Apelacyjny aprobuje utrwalony w orzecznictwie pogląd, że do naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. może dojść wówczas, gdy zostanie wykazane uchybienie podstawowym kryteriom oceny, tj. zasadom doświadczenia życiowego i innym źródłom wiedzy, regułom poprawności logicznej, właściwemu kojarzeniu faktów, prawdopodobieństwu przedstawionej wersji. • To, że powód ostatecznie po roku przeszedł przez okres żałoby, wbrew twierdzeniom skarżącego nie oznacza wcale, że rzeczywiste więzi łączące go z T. P. były słabsze niż ustalił to sąd I instancji – długotrwałość okresu przeżywania okresu żałoby jest bardzo indywidualną sprawą. • Gmina K. skorzystała z przysługującego jej uprawnienia i w decyzji z dnia 1.10.2009 r. (nr (...) ) zaznaczyła, że kwotę 25.000 zł wypłaca tytułem rekompensaty za utratę członka rodziny - żony.

Skład orzekający

Dariusz Rystał

przewodniczący-sprawozdawca

Mirosława Gołuńska

sędzia

Agnieszka Bednarek - Moraś

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaliczania wypłaconych kwot na poczet zadośćuczynienia i odszkodowania, a także ustalania wysokości zadośćuczynienia za śmierć osoby bliskiej w wyniku zdarzenia losowego."

Ograniczenia: Każda sprawa o zadośćuczynienie jest indywidualna, a wysokość zasądzonej kwoty zależy od konkretnych okoliczności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy tragicznego zdarzenia (pożar ze skutkiem śmiertelnym) i jego konsekwencji finansowych dla rodziny. Pokazuje, jak sąd ocenia krzywdę niemajątkową i jak ważne jest prawidłowe dokumentowanie wypłat przez instytucje.

Gmina zapłaci 55 tys. zł zadośćuczynienia za śmierć żony w pożarze – kluczowe znaczenie ma sposób dokumentowania wypłat.

Dane finansowe

WPS: 100 000 PLN

zadośćuczynienie: 55 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst