I CZ 63/15

Sąd Najwyższy2015-08-13
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
doręczeniapełnomocnik procesowyterminy procesoweapelacjazażaleniek.p.c.Sąd Najwyższydział spadku

Podsumowanie

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie uczestniczki I.L. na postanowienie o odrzuceniu apelacji, uznając, że apelacja została wniesiona po terminie.

Sąd Okręgowy odrzucił apelację uczestniczki I.L. od postanowienia wstępnego z powodu wniesienia jej po terminie. Sąd Najwyższy rozpatrywał zażalenie na to postanowienie. Uczestniczka zarzucała naruszenie przepisów dotyczących doręczeń, twierdząc, że doręczenie postanowienia z uzasadnieniem powinno nastąpić do jej rąk, a nie do rąk pełnomocnika. Sąd Najwyższy uznał jednak, że doręczenie do pełnomocnika było skuteczne, a apelacja została wniesiona po terminie.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał zażalenie uczestniczki I.L. na postanowienie Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu z dnia 18 grudnia 2014 r., które odrzuciło apelację uczestniczki od postanowienia wstępnego Sądu Rejonowego w Stalowej Woli. Sąd Okręgowy uznał apelację za wniesioną po terminie, ponieważ doręczenie postanowienia wstępnego z uzasadnieniem pełnomocnikowi uczestniczki nastąpiło w dniu 16 września 2014 r., a termin do wniesienia apelacji upłynął z dniem 30 września 2014 r. Uczestniczka w zażaleniu zarzuciła Sądowi Okręgowemu naruszenie przepisów proceduralnych, w szczególności art. 133 § 3 k.p.c., twierdząc, że doręczenie powinno nastąpić do jej rąk, gdyż zgłosiła takie żądanie we wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Sąd Najwyższy, powołując się na utrwalone orzecznictwo, stwierdził, że jeżeli ustanowiono pełnomocnika procesowego, doręczenia należy dokonywać do jego rąk, chyba że pełnomocnictwo zostało cofnięte lub jego zakres ograniczony w sposób wyraźny. Wniosek o doręczenie orzeczenia do rąk własnych strony nie stanowi takiego ograniczenia. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy uznał doręczenie do pełnomocnika za skuteczne i prawidłowo obliczył bieg terminu do wniesienia apelacji, w związku z czym oddalił zażalenie jako bezzasadne.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, doręczenie do pełnomocnika procesowego jest skuteczne, jeśli strona nie cofnęła lub wyraźnie nie ograniczyła pełnomocnictwa.

Uzasadnienie

Przepis art. 133 § 3 k.p.c. wiąże sąd i strony. Doręczenie powinno nastąpić do rąk pełnomocnika, chyba że pełnomocnictwo zostanie cofnięte lub jego zakres wyraźnie ograniczony. Wniosek strony o doręczenie do jej rąk nie stanowi takiego ograniczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

uczestniczka I.L. (w zakresie utrzymania w mocy postanowienia o odrzuceniu apelacji)

Strony

NazwaTypRola
J. W.osoba_fizycznawnioskodawca
I. L.osoba_fizycznauczestniczka
J. W.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 133 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Jeżeli ustanowiono pełnomocnika procesowego lub osobę upoważnioną do odbioru pism, doręczenia należy dokonywać tym osobom. Wniosek strony o doręczenie do jej rąk nie ogranicza skuteczności doręczenia do pełnomocnika, jeśli pełnomocnictwo nie zostało cofnięte lub wyraźnie ograniczone.

Pomocnicze

k.p.c. art. 369 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa termin do wniesienia apelacji.

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy odrzucenia apelacji wniesionej po terminie.

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy odrzucenia apelacji.

k.p.c. art. 167

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy składania pism procesowych.

k.p.c. art. 91

Kodeks postępowania cywilnego

Zakres pełnomocnictwa procesowego.

k.p.c. art. 398

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kasacji.

k.p.c. art. 394 § 1 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Doręczenie pisma procesowego do pełnomocnika procesowego jest skuteczne, nawet jeśli strona złożyła wniosek o doręczenie do jej rąk, o ile nie cofnęła lub wyraźnie nie ograniczyła pełnomocnictwa. Termin do wniesienia apelacji rozpoczyna bieg od daty skutecznego doręczenia pisma pełnomocnikowi.

Odrzucone argumenty

Doręczenie postanowienia z uzasadnieniem do pełnomocnika nie było skuteczne, ponieważ strona wnioskowała o doręczenie do jej rąk, co stanowiło ograniczenie pełnomocnictwa. Doręczenie do rąk strony w dniu 17 września 2014 r. miało znaczenie dla biegu terminu do wniesienia apelacji.

Godne uwagi sformułowania

przytoczony przepis wiąże zarówno sąd, jak i same strony ograniczenie pełnomocnictwa przez wyłączenie określonych czynności musi być bowiem wyraźne

Skład orzekający

Antoni Górski

przewodniczący

Barbara Myszka

sprawozdawca

Katarzyna Tyczka-Rote

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczeń pism procesowych do pełnomocnika oraz biegu terminów procesowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, ale zasady ogólne dotyczące doręczeń są szeroko stosowalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy kluczowego aspektu postępowania cywilnego – doręczeń i terminów, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje, jak ważne jest precyzyjne formułowanie wniosków i rozumienie skutków prawnych ustanowienia pełnomocnika.

Pełnomocnik czy Ty sam? Kto odbiera pisma w Twojej sprawie i kiedy biegną terminy?

Sektor

inne

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CZ 63/15
POSTANOWIENIE
Dnia 13 sierpnia 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Antoni Górski (przewodniczący)
‎
SSN Barbara Myszka (sprawozdawca)
‎
SSN Katarzyna Tyczka-Rote
w sprawie z wniosku J. W.
‎
przy uczestnictwie I. L. i J. W.
‎
o dział spadku,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym
‎
w Izbie Cywilnej w dniu 13 sierpnia 2015 r.,
‎
zażalenia uczestniczki I. L.
‎
na postanowienie Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu
‎
z dnia 18 grudnia 2014 r., sygn. akt I Ca 486/14,
oddala zażalenie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 18 grudnia 2014 r. Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu odrzucił, jako wniesioną po upływie przepisanego terminu, apelację uczestniczki I. L. od postanowienia wstępnego Sądu Rejonowego w Stalowej Woli z  dnia 7 listopada 2013 r. (art. 370 w związku z art. 373 k.p.c.). Stwierdził, że  zarówno uczestniczka I. L., jak i jej pełnomocnik, adw. L. A., złożyli w terminie wnioski o sporządzenie uzasadnienia postanowienia wstępnego i doręczenie go wraz z uzasadnieniem. W dniu 16 września 2014 r. Sąd doręczył postanowienie wstępne z uzasadnieniem pełnomocnikowi uczestniczki, adw. L. A., a w dniu 17 września 2014 r. samej uczestniczce. W  dniu 1 października 2014 r. została wniesiona apelacja uczestniczki przez drugiego pełnomocnika, adw. R. Ł.. Zgodnie z art. 133 § 3 k.p.c., jeżeli ustanowiono pełnomocnika procesowego lub osobę upoważnioną do odbioru pism, doręczenia należy dokonywać tym osobom, dlatego dniem, od którego należy liczyć bieg przewidzianego w art. 369 § 1 k.p.c. terminu do wniesienia apelacji, jest dzień 16 września 2014 r. Wspomniany termin upłynął z dniem 30 września 2014 r., wobec czego apelacja uczestniczki, jako wniesiona po upływie terminu, ulegała odrzuceniu.
W zażaleniu uczestniczka I. L. wniosła o uchylenie postanowienia o  odrzuceniu apelacji, zarzucając Sądowi Okręgowemu naruszenie art. 370 w  związku z art. 373, art. 167 i art. 133 § 3 k.p.c. przez przyjęcie, że doręczenie postanowienia wstępnego z uzasadnieniem w dniu 16 września 2014 r. pełnomocnikowi adw. L. A. było skuteczne, że w dniu tym rozpoczął bieg dwutygodniowy termin do wniesienia apelacji oraz że dla biegu tego terminu nie miało znaczenia doręczenie dokonane w dniu 17 września 2014 r. Zdaniem skarżącej, Sąd powinien dokonać doręczenia do jej rąk, ponieważ zgłosiła takie żądanie we wniosku o sporządzenie uzasadnienia postanowienia wstępnego, co było równoznaczne z ograniczeniem zakresu pełnomocnictwa adw. L. A..
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 133 § 3 zdanie pierwsze k.p.c., jeżeli ustanowiono pełnomocnika procesowego lub osobę upoważnioną do odbioru pism sądowych, doręczenia należy dokonać tym osobom. W orzecznictwie przyjmuje się, że  przytoczony przepis wiąże zarówno sąd, jak i same strony, które jedynie przez cofnięcie pełnomocnictwa lub jego ograniczenie albo upoważnienie określonej osoby do odbioru pism mogą uniknąć doręczenia przez sąd pisma do rąk osób w  tym przepisie wymienionych. Dotyczy to także sytuacji, w których strona mająca pełnomocnika procesowego sama zgłosi wniosek o doręczenie orzeczenia (zob. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 23 listopada 1981 r., IV PZP 3/81, OSNCP 1982, nr 2-3, poz. 24, wyroki Sądu Najwyższego z dnia 22 września 1982 r., II CR 177/82, OSP 1983, nr 6, poz. 122, z dnia 16 listopada 2004 r., I PK 36/04, OSNP 2005, nr  12, poz. 176 i z dnia 6 listopada 2013 r., IV CSK 119/13, nie publ. oraz postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 4 maja 1972 r., I PZ 26/72, nie publ., z  dnia 8 września 1993 r., III CRN 30/93, OSNCP 1994, nr 7-8, poz. 160, z dnia 11  stycznia 1994 r., I CRN 209/93, OSNCP 1994, nr 7-8, poz. 163, z dnia 29  sierpnia 1995 r., I PRN 39/95, Prok. i Pr. – wkł. 1995, nr 11-12, s. 40, z dnia 4  marca 1997 r., I CKN 21/97, nie publ., z dnia 22 kwietnia 1998 r., I CKN 856/97, OSNC 1999, nr 1, poz. 4, z dnia 4 listopada 1998 r., I CKN 635/98, nie publ., z dnia 27 kwietnia 1999 r., III CKN 133/99, nie publ., z dnia 28 kwietnia 2000 r., I PKN 664/99, nie publ., z dnia 11 lipca 2000 r., I PKN 418/00, OSNP 2002, nr 5, poz. 114, z dnia 15 listopada 2000 r., IV CKN 1373/00, nie publ., z dnia 17 listopada 2003 r., I  PZ 90/03, nie publ., z dnia 15 kwietnia 2005 r., I CZ 20/05, nie publ., z dnia 24  listopada 2005 r., III CZ 89/05, nie publ., z dnia 19 kwietnia 2007 r., I UZ 2/07, nie publ., z dnia 24 sierpnia 2007 r., I CZ 97/07, nie publ., z dnia 23 listopada 2007  r., IV CZ 79/07, nie publ., z dnia 14 listopada 2008 r., I CZ 100/08, nie publ., z  dnia 12 września 2013 r., II CSK 102/13, nie publ., z dnia 20 listopada 2014 r., I  UZ 22/14, nie publ. i z dnia 15 stycznia 2015 r., IV CZ 81/14, nie publ.).
Skarżąca w dniu 13 listopada 2013 r. złożyła do Sądu pierwszej instancji wniosek o sporządzenie uzasadnienia postanowienia wstępnego i przesłanie go na jej adres (k. 422). Z wniosku tego nie wynikało jednak, że skarżąca jednocześnie cofa pełnomocnictwo procesowe udzielone adw. L. A. albo ogranicza jego zakres. W tej sytuacji skuteczne doręczenie postanowienia wstępnego z uzasadnieniem mogło nastąpić tylko do rąk pełnomocnika procesowego. Ograniczenie pełnomocnictwa przez wyłączenie określonych czynności musi być bowiem wyraźne, ponieważ pełnomocnictwo obejmuje z mocy prawa umocowanie do wszystkich łączących się ze sprawą czynności procesowych (art. 91 k.p.c.).
Konkludując, trzeba stwierdzić, że Sąd Okręgowy dokonał trafnej oceny skuteczności doręczenia postanowienia wstępnego z uzasadnieniem i prawidłowo przyjął, iż dniem, od którego należy liczyć bieg terminu określonego w art. 369 § 1 k.p.c., jest dzień 16 września 2014 r.
Z tych względów Sąd Najwyższy na zasadzie art. 398
14
w związku z art. 394
1
§ 3 k.p.c. oddalił zażalenie jako pozbawione uzasadnionych podstaw.
l.n

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę