I ACa 478/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny uchylił wyrok Sądu Okręgowego w części dotyczącej ustalenia opłat rocznych za użytkowanie wieczyste i odrzucił pozew w tej części z powodu prawomocnego osądzenia sprawy przez sąd niższej instancji.
Sąd Apelacyjny rozpoznał sprawę z powództwa spółki z o.o. przeciwko Skarbowi Państwa o ustalenie wysokości opłat rocznych za użytkowanie wieczyste. Sąd Okręgowy ustalił te opłaty, jednak strona pozwana wniosła apelację, zarzucając nieważność postępowania z powodu prawomocnego osądzenia tej samej kwestii przez Sąd Rejonowy. Sąd Apelacyjny uznał apelację za zasadną, uchylił zaskarżony wyrok w części i odrzucił pozew, powołując się na art. 199 § 1 pkt 2 kpc.
Sprawa dotyczyła powództwa spółki z ograniczoną odpowiedzialnością przeciwko Skarbowi Państwa – Prezydentowi Miasta Ł. o ustalenie wysokości opłat rocznych za użytkowanie wieczyste. Sąd Okręgowy w Łodzi wyrokiem z dnia 7 lutego 2013 r. ustalił wysokość tych opłat, opierając się na opinii biegłego. Strona pozwana zaskarżyła ten wyrok apelacją, zarzucając nieważność postępowania z powodu naruszenia art. 379 pkt 3 kpc. Argumentowano, że sprawa dotycząca ustalenia opłaty rocznej dla konkretnych nieruchomości została już prawomocnie osądzona przez Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi w sprawie II C 595/11. Sąd Apelacyjny, rozpoznając apelację, stwierdził, że sprawa w zakresie objętym prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego była już osądzona, co skutkowało nieważnością postępowania przed Sądem Okręgowym. Na podstawie art. 199 § 1 pkt 2 kpc, Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżony wyrok w punkcie 1a i odrzucił pozew w tej części. Rozstrzygając o kosztach postępowania apelacyjnego, Sąd Apelacyjny zastosował art. 102 kpc, nie obciążając strony powodowej kosztami z uwagi na szczególnie uzasadniony wypadek, mimo że obie strony nie poinformowały Sądu Okręgowego o wcześniejszym postępowaniu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd powinien odrzucić pozew na podstawie art. 199 § 1 pkt 2 kpc, jeśli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa została już prawomocnie osądzona.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny stwierdził, że Sąd Okręgowy dopuścił się nieważności postępowania, ponieważ sprawa dotycząca ustalenia opłaty rocznej dla konkretnych nieruchomości była już prawomocnie osądzona przez Sąd Rejonowy. Zastosowanie art. 199 § 1 pkt 2 kpc skutkowało odrzuceniem pozwu w tej części.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku i odrzucenie pozwu w części, oddalenie zażalenia, zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego
Strona wygrywająca
Skarb Państwa – Prezydent Miasta Ł. (w zakresie apelacji)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) – spółki z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | powód |
| Skarb Państwa – Prezydent Miasta Ł. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 199 § § 1 pkt. 2
Kodeks postępowania cywilnego
Jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została już prawomocnie osądzona, sąd odrzuci pozew.
k.p.c. art. 386 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
W razie uchylenia wyroku i odrzucenia pozwu sąd orzeka o kosztach procesu.
Pomocnicze
k.p.c. art. 379 § pkt. 3
Kodeks postępowania cywilnego
Nieważność postępowania zachodzi, gdy sprawa o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami została prawomocnie osądzona.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może zasądzić od strony przegrywającej wyższą lub wyższą kwotę należną tytułem zwrotu kosztów procesu, a nawet nie obciążać strony wygrywającej kosztami w całości.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji oddala apelację albo ją uwzględnia. W drugim przypadku uchyla zaskarżone orzeczenie w całości lub w części i w tym zakresie merytorycznie orzeka, albo przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji oraz orzeka o kosztach postępowania apelacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprawa o ustalenie wysokości opłaty rocznej dla konkretnych nieruchomości została już prawomocnie osądzona przez Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi w sprawie II C 595/11, co skutkuje nieważnością postępowania przed Sądem Okręgowym na podstawie art. 379 pkt 3 kpc.
Godne uwagi sformułowania
Doszło zatem do naruszenia przepisu prawa procesowego tj. art. 379 pkt. 3 kpc , gdyż w zakresie ww. nieruchomości sprawa pomiędzy stronami została już prawomocnie osądzona. Mimo stwierdzonej nieważności postępowania trudno dopatrywać się uchybienia ze strony Sadu I instancji, gdyż do daty wniesienia apelacji żadnej ze stron nie poinformowała Sądu o sprawie toczącej się przed Sądem Rejonowym dla Łodzi – Widzewa w Łodzi. W ocenie Sądu Apelacyjnego zachodzi w niniejszej sprawie szczególnie uzasadniony wypadek, gdyż mimo, że obie strony wiedziały o zakończonym postępowaniu przed Sądem Rejonowym, to nie poinformowały Sądu Okręgowego o tym fakcie.
Skład orzekający
Krzysztof Depczyński
przewodniczący-sprawozdawca
Alicja Myszkowska
sędzia
Barbara Bojakowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Zastosowanie zasady res iudicata (prawomocnie osądzonej sprawy) i konsekwencji procesowych w postaci odrzucenia pozwu lub stwierdzenia nieważności postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy identyczna sprawa o to samo roszczenie między tymi samymi stronami została już prawomocnie zakończona.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę procesową res iudicata, która zapobiega wielokrotnemu rozstrzyganiu tych samych kwestii prawnych. Jest to istotne dla praktyków prawa cywilnego.
“Czy można pozwać kogoś o coś, co sąd już prawomocnie rozstrzygnął? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I ACa 478/13 I ACz 587/13 POSTANOWIENIE Dnia 3 października 2013r. Sąd Apelacyjny w Łodzi I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Krzysztof Depczyński (spr.) Sędziowie: SSA Alicja Myszkowska SSO del. Barbara Bojakowska Protokolant: st.sekr.sądowy Jacek Raciborski po rozpoznaniu w dniu 3 października 2013r. w Łodzi na rozprawie sprawy z powództwa (...) – spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. przeciwko Skarbowi Państwa – Prezydentowi Miasta Ł. o ustalenie na skutek apelacji strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 7 lutego 2013 r. sygn. akt II C 226/12 oraz na skutek zażalenia strony pozwanej na postanowienie zawarte w punkcie 3 wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 7 lutego 2013 r. 1. uchyla zaskarżony wyrok w punkcie 1a i w tym zakresie odrzuca pozew; 2. nie obciąża strony powodowej kosztami postępowania apelacyjnego; 3. oddala zażalenie; 4. zasądza od Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta Ł. na rzecz (...) – spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. kwotę 600 (sześćset) zł z tytułu zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. I ACa 478/13 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 7 lutego 2013 r. Sąd Okręgowy w Łodzi, w sprawie z powództwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. przeciwko Skarbowi Państwa – Prezydentowi Miasta Ł. o ustalenie, ustalił wysokość opłat rocznych za użytkowanie wieczyste określonych szczegółowo nieruchomości, oddalił powództwo w pozostałym zakresie i rozstrzygnął o kosztach procesu i kosztach sądowych. Powyższy wyrok zapadł na podstawie poczynionych przez Sąd Okręgowy ustaleń faktycznych, które nie były kwestionowane przez strony. Na podstawie opinii biegłego ds. szacunku nieruchomości Sąd I instancji dokonał ustalenia wartości nieruchomości, a następnie ustalił wysokość opłaty rocznej, wynoszącej 3% wartości poszczególnych nieruchomości. Wyrok z dnia 7 lutego 2013 r. zaskarżyła apelacją strona pozwana w zakresie pkt. 1a zarzucając mu nieważność postępowania. Podniosła, że w sprawie II C 595/11 Sądu Rejonowego dla Łodzi – Widzewa w Łodzi doszło do prawomocnego ustalenia wysokości opłaty rocznej w odniesieniu do nieruchomości składającej się z działek nr (...) położonej w Ł. przy ulicy (...) . Doszło zatem do naruszenia przepisu prawa procesowego tj. art. 379 pkt. 3 kpc , gdyż w zakresie ww. nieruchomości sprawa pomiędzy stronami została już prawomocnie osądzona. W konsekwencji strona pozwana wniosła o uchylenie wyroku w zakresie dotkniętym nieważnością i odrzucenie pozwu w tej części. Nadto wniosła o zasądzenie kosztów procesu na rzecz Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta Ł. oraz na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. W odpowiedzi na apelacje strona powodował uznała apelacje, wnosząc o „orzeczenie, że każda ze stron ponosi koszty w zakresie związanym z jej uczestnictwem w sprawie”. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja jest zasadna. Bezsporne jest między stronami, że w dniu 31 maja 2012 r. w sprawie sygn. akt II C 595/11 Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi ustalił wysokości opłaty rocznej w odniesieniu do nieruchomości składającej się z działek nr (...) położonej w Ł. przy ulicy (...) i wyrok ten jest prawomocny. W konsekwencji Sąd Okręgowy wydając wyrok w dniu 7 lutego 2013 r. w zakresie powyższej nieruchomości dopuścił się nieważności postępowania, gdyż sprawa – w odniesieniu do ww. nieruchomości – została już prawomocnie osądzona pomiędzy stronami. Mimo stwierdzonej nieważności postępowania trudno dopatrywać się uchybienia ze strony Sadu I instancji, gdyż do daty wniesienia apelacji żadna ze stron nie poinformowała Sądu o sprawie toczącej się przed Sądem Rejonowym dla Łodzi – Widzewa w Łodzi. Stosownie do treści art. 199 § 1 pkt. 2 kpc jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została już prawomocnie osądzona sad odrzuci pozew. Mając powyższe na względzie Sąd Apelacyjny uznając apelację strony pozwanej za zasadną, uchylił wyrok w punkcie 1a i w tym zakresie odrzucił pozew na podstawie art. 386 § 3 kpc . O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono na podstawie art. 102 kpc w zw. z art. 391 § 1 kpc . W ocenie Sądu Apelacyjnego zachodzi w niniejszej sprawie szczególnie uzasadniony wypadek, gdyż mimo, że obie strony wiedziały o zakończonym postępowaniu przed Sądem Rejonowym, to nie poinformowały Sądu Okręgowego o tym fakcie. Niewątpliwie działanie strony pozwanej, która złożyła apelację przyczyniło się do wyeliminowania z obrotu dwóch prawomocnych orzeczeń dotyczących tego samego stosunku prawnego, jednakże takie działanie powinno być podjęte niezwłocznie po uprawomocnienie się wyroku Sądu Rejonowego dla Łodzi – Widzewa w Łodzi. Mimo zatem uwzględnienia apelacji strony pozwanej, brak jest podstaw do obciążania kosztami postępowania apelacyjnego strony powodowej.