I ACa 458/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód (...) Sp. z o.o. w K. dochodził od pozwanych G. P. i T. P. zapłaty 149.191,96 zł z odsetkami, tytułem naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem polegającym na wywozie materiałów budowlanych z terenu powoda przy użyciu fałszywych dokumentów. Sąd Rejonowy w B. wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2012 roku uznał pozwanych winnymi popełnienia przestępstw i nakazał im naprawienie szkody w kwocie 144.470,01 zł. Wyrok ten został utrzymany w mocy przez Sąd Okręgowy w Kielcach. Sąd pierwszej instancji w niniejszej sprawie zasądził od pozwanych na rzecz powoda jedynie 11.320,12 zł z odsetkami od dnia 19 września 2014 roku do dnia 20 maja 2015 roku, uznając, że pozwani popadli w opóźnienie dopiero z chwilą doręczenia odpisu pozwu. Sąd pierwszej instancji nie obciążył powoda kosztami procesu, powołując się na art. 102 kpc. Powód wniósł apelację, domagając się zmiany wyroku i zasądzenia kwoty 45.023,19 zł z odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Pozwani wnieśli zażalenie na postanowienie o kosztach. Sąd Apelacyjny uznał apelację powoda za uzasadnioną. Podzielił stanowisko, że pozwani, wiedząc o wyrządzanej szkodzie i obowiązku jej naprawienia, popadli w opóźnienie najpóźniej z dniem wydania wyroku skazującego przez Sąd Rejonowy w B. (27 kwietnia 2012 roku). W związku z tym, odsetki od kwoty 144.470,01 zł powinny być naliczane od tej daty. Sąd Apelacyjny podwyższył zasądzoną kwotę do 45.023,19 zł (skapitalizowane odsetki) i zasądził odsetki od tej kwoty od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Sąd Apelacyjny częściowo uwzględnił zażalenie pozwanych, znosząc wzajemnie koszty postępowania przed sądem pierwszej instancji, uznając, że sama okoliczność popełnienia przestępstwa nie uzasadnia całkowitego zwolnienia powoda z kosztów, a wynik sprawy (wygrana powoda w 30%) nie daje podstaw do zasądzenia wszystkich kosztów na rzecz pozwanych. O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaOkreślenie momentu wymagalności roszczenia o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym, zasady naliczania odsetek od skapitalizowanych odsetek, rozstrzyganie o kosztach procesu w przypadku częściowego uwzględnienia apelacji.
Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z przestępstwem i ustalaniem szkody w postępowaniu karnym.
Zagadnienia prawne (3)
Od kiedy należą się odsetki od szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym, jeśli wysokość szkody została ustalona w postępowaniu karnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odsetki od szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym, której wysokość została ustalona w postępowaniu karnym, należą się od dnia wydania wyroku skazującego przez sąd pierwszej instancji, jeśli pozwani wiedzieli o szkodzie i obowiązku jej naprawienia.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że pozwani, popełniając przestępstwo i wiedząc o wyrządzonej szkodzie oraz obowiązku jej naprawienia, popadli w opóźnienie najpóźniej z dniem wydania wyroku skazującego przez Sąd Rejonowy w B. (27 kwietnia 2012 roku). W związku z tym, odsetki od kwoty 144.470,01 zł powinny być naliczane od tej daty.
Czy od skapitalizowanych odsetek za opóźnienie można żądać dalszych odsetek?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, od zaległych odsetek za opóźnienie można żądać odsetek dopiero od dnia wytoczenia o nie powództwa, zgodnie z art. 482 § 1 kc.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że w niniejszym postępowaniu powódka dochodziła skapitalizowanych odsetek od zasądzonej w postępowaniu karnym kwoty odszkodowania. Skapitalizowane odsetki stały się świadczeniem głównym. Odsetki od tej kwoty należało zasądzić od dnia wytoczenia o nie powództwa (19 września 2014 roku) do dnia zapłaty.
Czy okoliczność popełnienia przestępstwa przez pozwanych uzasadnia nieobciążanie powoda kosztami procesu w całości, mimo przegrania przez niego większości roszczenia w pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sama okoliczność popełnienia przestępstwa przez pozwanych nie jest wystarczająca do całkowitego zwolnienia powoda z kosztów procesu, jeśli wygrał on jedynie część swojego roszczenia.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że pozwani mieli rację co do naruszenia art. 102 kpc przez sąd pierwszej instancji. Jednakże, biorąc pod uwagę ostateczny wynik sprawy (powód wygrał w 30%) oraz niejednoznaczność daty wymagalności roszczenia, sąd uzasadnił wzajemne zniesienie kosztów postępowania przed sądem pierwszej instancji.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Sp. z o.o. w K. | spółka | powód |
| G. P. | osoba_fizyczna | pozwany |
| T. P. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.c. art. 455
Kodeks cywilny
W przypadku zobowiązań bezterminowych, dłużnik powinien spełnić świadczenie niezwłocznie po wezwaniu przez wierzyciela do wykonania. Pozwani popadli w opóźnienie najpóźniej z dniem wydania wyroku skazującego.
k.c. art. 481
Kodeks cywilny
Wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, nawet jeśli nie poniósł szkody.
k.c. art. 482 § 1
Kodeks cywilny
Od zaległych odsetek za opóźnienie można żądać odsetek dopiero od dnia wytoczenia o nie powództwa.
Pomocnicze
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej wcale kosztami.
k.p.c. art. 386 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji orzeka na podstawie materiału zebranego w postępowaniu w pierwszej instancji oraz materiału zebranego w postępowaniu apelacyjnym.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
W razie wzajemnego zniesienia się skutków, jak i wygrania przez każdą ze stron tylko części żądań, koszty będą wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym stało się wymagalne najpóźniej z dniem wydania wyroku skazującego w postępowaniu karnym. • Od skapitalizowanych odsetek za opóźnienie można żądać dalszych odsetek od dnia wytoczenia o nie powództwa. • Powód wygrał sprawę w 30%, co uzasadnia częściowe uwzględnienie jego roszczeń i zmianę rozstrzygnięcia o kosztach.
Odrzucone argumenty
Pozwani nie dopuścili się zagarnięcia określonej kwoty pieniędzy, zatem nie można przyjąć, że pozostawali w opóźnieniu od momentu wyrządzenia szkody. • Sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił początek biegu odsetek od dnia wniesienia pozwu. • Powód powinien zostać obciążony kosztami procesu na rzecz pozwanych, gdyż wygrał sprawę tylko w niewielkiej części.
Godne uwagi sformułowania
Pozwani popełnili przestępstwo skutkujące szkodą w majątku powoda. • Najpóźniej w dniu 10 lutego 2014 roku pozwani mieli już pełną świadomość, jaka jest wysokość szkody, którą wyrządzili powodowi. • Sama okoliczność, że dopuścili się oni przestępstwa na szkodę powodowej spółki nie jest wystarczająca dla przyjęcia, że zachodzi szczególnie uzasadniony wypadek uzasadniający nieobciążanie powoda kosztami na rzecz pozwanych.
Skład orzekający
Wojciech Kościołek
przewodniczący
Elżbieta Uznańska
sędzia
Teresa Rak
sędzia (sprawozdawca)
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Określenie momentu wymagalności roszczenia o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym, zasady naliczania odsetek od skapitalizowanych odsetek, rozstrzyganie o kosztach procesu w przypadku częściowego uwzględnienia apelacji."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z przestępstwem i ustalaniem szkody w postępowaniu karnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak sąd drugiej instancji koryguje błędy sądu pierwszej instancji w zakresie naliczania odsetek i kosztów, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje też, jak przestępstwo wpływa na odpowiedzialność cywilną.
“Sąd Apelacyjny podwyższył odszkodowanie o ponad 300% i zmienił zasady naliczania odsetek!”
Dane finansowe
WPS: 149 191,96 PLN
odszkodowanie: 45 023,19 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.