I ACA 400/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia odszkodawczego K. H. przeciwko Skarbowi Państwa – Wojewodzie (...) i Gminie Miejskiej (...) o zapłatę kwoty 635.311,00 zł, stanowiącej równowartość kosztów prac projektowych, które stały się nieprzydatne na skutek wadliwie prowadzonego postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę. Powód zlecił wykonanie projektu budowlanego, uzyskał pozwolenie na budowę, jednak decyzja ta została uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, a następnie przez Wojewodę, z powodu m.in. uznania za strony postępowania osób nieżyjących. W międzyczasie wszedł w życie nowy plan zagospodarowania przestrzennego, co wymusiło zlecenie wykonania nowego projektu. Sąd Okręgowy zasądził od Skarbu Państwa-Wojewody kwotę 635.311 zł, uznając odpowiedzialność za niezgodne z prawem działanie przy wykonywaniu władzy publicznej (art. 417 § 1 k.c.) i oddalając powództwo wobec Gminy z powodu braku jej legitymacji biernej. Skarb Państwa-Wojewoda wniósł apelację, zarzucając m.in. naruszenie art. 417 § 1 k.c. i art. 361 § 1 k.c. oraz błędną ocenę dowodów. Sąd Apelacyjny oddalił apelację, podzielając ustalenia sądu pierwszej instancji. Stwierdził, że Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za działania organów wykonujących zadania zlecone z zakresu administracji rządowej, nawet jeśli są to jednostki samorządu terytorialnego. Potwierdził istnienie szkody w postaci utraty wartości pierwszego projektu oraz adekwatny związek przyczynowy między wadliwym postępowaniem administracyjnym a tą szkodą. Sąd Apelacyjny zasądził od strony pozwanej na rzecz powoda kwotę 8100 zł tytułem kosztów postępowania apelacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkody wynikłe z wadliwie prowadzonych postępowań administracyjnych przez organy wykonujące zadania zlecone, w tym w kontekście pozwoleń na budowę.
Konkretne ustalenia faktyczne dotyczące wadliwości postępowania i związku przyczynowego mogą różnić się w zależności od sprawy.
Zagadnienia prawne (4)
Czy Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie organów administracji publicznej (Prezydenta Miasta i Wojewody) przy prowadzeniu postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie organów administracji publicznej przy wykonywaniu władzy publicznej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wadliwe prowadzenie postępowania administracyjnego, w tym uznanie za strony osób nieżyjących, stanowiło niezgodne z prawem działanie przy wykonywaniu władzy publicznej. Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za działania organów wykonujących zadania zlecone z zakresu administracji rządowej, nawet jeśli są to jednostki samorządu terytorialnego. Istniał adekwatny związek przyczynowy między wadliwym postępowaniem a szkodą powoda w postaci utraty wartości projektu budowlanego.
Czy wadliwe prowadzenie postępowania administracyjnego, skutkujące uchyleniem decyzji o pozwoleniu na budowę, może stanowić podstawę odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa na podstawie art. 417 § 1 k.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wadliwe prowadzenie postępowania administracyjnego, które prowadzi do szkody, może być podstawą odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa na podstawie art. 417 § 1 k.c.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że niezgodne z prawem działanie przy wykonywaniu władzy publicznej obejmuje również wadliwe prowadzenie postępowania administracyjnego. Brak prawidłowego ustalenia kręgu stron postępowania i dopuszczenie do udziału osób nieżyjących stanowiło naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i prowadziło do szkody.
Czy koszt wykonania projektu budowlanego, który stał się nieprzydatny na skutek wadliwie prowadzonego postępowania administracyjnego, stanowi szkodę podlegającą naprawieniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, utrata wartości projektu budowlanego na skutek wadliwie prowadzonego postępowania administracyjnego stanowi szkodę podlegającą naprawieniu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wydatkowanie kwoty wynagrodzenia za bezużyteczną dokumentację projektową stanowi uszczerbek w majątku powoda. Nowy projekt musiał zostać wykonany od nowa, bez możliwości wykorzystania poprzedniego, co potwierdziła opinia biegłego. Bezużyteczność starej dokumentacji nastąpiła w bezpośrednim związku przyczynowym z wadliwym postępowaniem administracyjnym.
Czy Gmina Miejska (...) ponosi odpowiedzialność za szkodę związaną z wydaniem pozwolenia na budowę, jeśli zadania z zakresu administracji architektoniczno-budowlanej wykonuje starosta?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Gmina Miejska (...) nie ponosi odpowiedzialności, ponieważ zadania związane z wydawaniem pozwoleń na budowę w tym przypadku wykonywał starosta, działający jako statio fisci Skarbu Państwa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wykonywanie władzy publicznej w zakresie wydawania pozwoleń na budowę przez starostę (w mieście na prawach powiatu) odbywa się w ramach zadań z zakresu administracji rządowej, a zatem odpowiedzialność za szkody z tym związane ponosi Skarb Państwa, a nie jednostka samorządu terytorialnego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. H. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa – Wojewoda (...) | organ_państwowy | pozwany |
| Gmina Miejska (...) | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (19)
Główne
k.c. art. 417 § § 1
Kodeks cywilny
Za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa.
Pomocnicze
k.c. art. 361 § § 1
Kodeks cywilny
Zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła.
k.p.a. art. 29
Kodeks postępowania administracyjnego
Reguła dotycząca stron postępowania.
k.p.a. art. 30
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 97
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 99
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i legalizmu.
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.c. art. 417 § 1
Kodeks cywilny
Naprawienie szkody wyrządzonej przez wydanie prawomocnego orzeczenia lub ostatecznej decyzji.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik sprawy w zakresie kosztów postępowania.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zakres postępowania apelacyjnego.
Pr. bud. art. 37 § 1
Ustawa Prawo budowlane
Pr. bud. art. 80 § 1
Ustawa Prawo budowlane
Pr. bud. art. 48
Ustawa Prawo budowlane
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wadliwe prowadzenie postępowania administracyjnego przez organy władzy publicznej (Prezydenta Miasta i Wojewodę) polegające na uznaniu za strony osób nieżyjących, co stanowiło niezgodne z prawem działanie. • Istnienie adekwatnego związku przyczynowego między wadliwym postępowaniem a szkodą powoda w postaci utraty wartości projektu budowlanego. • Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za działania organów wykonujących zadania zlecone z zakresu administracji rządowej. • Koszt wykonania projektu budowlanego, który stał się nieprzydatny na skutek wadliwie prowadzonego postępowania, stanowi szkodę podlegającą naprawieniu.
Odrzucone argumenty
Brak legitymacji biernej Gminy Miejskiej (...) do występowania w procesie. • Skarb Państwa nie ponosi odpowiedzialności za działania organu I instancji (Prezydenta Miasta) jako jednostki samorządu terytorialnego. • Brak normalnego następstwa wadliwego postępowania administracyjnego w postaci szkody powoda, gdyż koszt projektu został poniesiony dobrowolnie przed popełnieniem deliktu. • Błędna ocena dowodów przez Sąd Okręgowy, w szczególności opinii biegłego, co do zakresu wykorzystania projektu z 2007 r. przy tworzeniu projektu z 2014 r. • Oddalenie wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego.
Godne uwagi sformułowania
za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa • wadliwe prowadzenie postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę • uznali za jego strony osoby nieżyjące • projekt budowlany [...] stała się nieprzydatna w dalszym toku postępowania • istnieje bezpośredni i adekwatny związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy bezprawnym działaniem pozwanego a poniesioną przez powoda szkodą • zlecenie jednostce samorządu terytorialnego zadania z zakresu administracji rządowej nie oznacza, że zadanie to przestaje przynależeć do zakresu kompetencji administracji rządowej, a zatem Skarbu Państwa.
Skład orzekający
Paweł Rygiel
przewodniczący
Teresa Rak
sędzia
Józef Wąsik
sędzia sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkody wynikłe z wadliwie prowadzonych postępowań administracyjnych przez organy wykonujące zadania zlecone, w tym w kontekście pozwoleń na budowę."
Ograniczenia: Konkretne ustalenia faktyczne dotyczące wadliwości postępowania i związku przyczynowego mogą różnić się w zależności od sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak błędy proceduralne organów administracji mogą prowadzić do znaczących strat finansowych dla inwestorów i jak sądy rozstrzygają kwestie odpowiedzialności Skarbu Państwa w takich sytuacjach.
“Błąd urzędnika kosztował inwestora setki tysięcy złotych. Sąd Apelacyjny wyjaśnia, kto za to zapłaci.”
Dane finansowe
WPS: 635 311 PLN
koszty postępowania apelacyjnego: 8100 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.