I ACA 384/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia powodów o zapłatę odszkodowania od ubezpieczyciela za pożar budynku gospodarczego. Powodowie domagali się kwoty znacznie wyższej niż ta przyznana przez pozwanego ubezpieczyciela, opierając swoje żądanie na prywatnym operacie szacunkowym. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, wskazując na brak dowodów potwierdzających wysokość szkody, w szczególności na brak wniosku o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego. Sąd podkreślił, że ciężar dowodu spoczywa na powodach, a dokument prywatny nie ma mocy dowodu opinii biegłego. Apelacja powodów została oddalona przez Sąd Apelacyjny, który podzielił argumentację sądu pierwszej instancji. Sąd odwoławczy uznał, że powodowie, mimo reprezentacji przez profesjonalnego pełnomocnika, nie podjęli wystarczających kroków do udowodnienia wysokości szkody, w tym nie złożyli wniosku o dowód z opinii biegłego, co było kluczowe dla rozstrzygnięcia sprawy. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych, w tym art. 45 Konstytucji RP, uznając, że powodowie sami pozbawili się możliwości udowodnienia swoich racji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie zasad dowodzenia wysokości szkody w sprawach ubezpieczeniowych, zwłaszcza w kontekście roli prywatnych ekspertyz i obowiązku składania wniosków dowodowych przez strony reprezentowane przez profesjonalnych pełnomocników.
Dotyczy specyfiki postępowań ubezpieczeniowych i zasad dowodzenia w polskim procesie cywilnym. Nie stanowi przełomu w interpretacji prawa ubezpieczeniowego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy prywatny operat szacunkowy może stanowić wystarczający dowód wysokości szkody w postępowaniu sądowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, prywatny operat szacunkowy jest dokumentem prywatnym i nie posiada mocy dowodu opinii biegłego. Ciężar udowodnienia wysokości szkody spoczywa na stronie powodowej, która musi wykazać ją za pomocą odpowiednich dowodów, w tym opinii biegłego sądowego, jeśli wymaga tego charakter sprawy.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że proces cywilny jest kontradyktoryjny, a strony mają obowiązek przedstawiania dowodów. Dokument prywatny, w tym operat szacunkowy, nie korzysta z domniemania zgodności z prawdą i nie jest sam przez się dowodem rzeczywistego stanu rzeczy. W przypadku sporu co do wartości szkody, konieczne jest przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowego, a brak takiego wniosku obciąża stronę powodową.
Czy sąd powinien dopuścić dowód z opinii biegłego z urzędu, gdy strona reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika nie złożyła takiego wniosku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie ma obowiązku dopuszczać dowodu z opinii biegłego z urzędu, jeśli brak wniosku jest wynikiem świadomej strategii procesowej strony, zwłaszcza gdy strona jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, który był informowany o konieczności takiego dowodu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z urzędu w sytuacji, gdy profesjonalny pełnomocnik powodów świadomie zrezygnował z takiego wniosku, naruszyłoby zasadę równego traktowania stron. Powodowie mieli możliwość złożenia wniosku dowodowego, a ich zaniechanie było świadomym wyborem procesowym.
Jakie są zasady ustalania wysokości odszkodowania w przypadku ubezpieczenia budynków rolnych od ognia?
Odpowiedź sądu
Wysokość szkody ustala się na podstawie cenników zakładu ubezpieczeń lub kosztorysu podmiotu dokonującego odbudowy/remontu, uwzględniając dotychczasowe wymiary, konstrukcję, materiały i wyposażenie. Jeśli suma ubezpieczenia była ustalona według wartości rzeczywistej, uwzględnia się faktyczne zużycie budynku.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, wskazując na różne tryby likwidacji szkody w zależności od tego, czy poszkodowany podejmuje się odbudowy, naprawy lub remontu budynku. Podkreślono, że kosztorys powinien być sporządzony przez podmiot dokonujący odbudowy, a niekoniecznie przez profesjonalną firmę budowlaną.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. P. | osoba_fizyczna | powód |
| M. P. (1) | osoba_fizyczna | powód |
| A. P. | osoba_fizyczna | powód |
| M. P. (2) | osoba_fizyczna | powód |
| K. P. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) spółka akcyjna w Ł. | spółka | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 805 § § 1
Kodeks cywilny
Przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę.
k.c. art. 805 § § 2
Kodeks cywilny
Przy ubezpieczeniu majątkowym świadczenie ubezpieczyciela polega w szczególności na zapłacie określonego odszkodowania za szkodę powstałą wskutek przewidzianego w umowie wypadku.
k.p.c. art. 6
Kodeks postępowania cywilnego
Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne.
k.p.c. art. 278 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
W wypadkach, gdy do stwierdzenia okoliczności faktycznych potrzebne są wiadomości specjalne, sąd po wysłuchaniu wniosków stron co do liczby biegłych i ich specjalności, może wezwać jednego lub kilku biegłych w celu zasięgnięcia ich opinii.
u.o.u.f.g.p.b.u.k. art. 68 § ust. 1
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Wysokość szkody w mieniu objętym ubezpieczeniem obowiązkowym budynków rolniczych, ustala się, z uwzględnieniem art. 69, na podstawie: 1) cenników stosowanych przez zakład ubezpieczeń; 2) kosztorysu wystawionego przez podmiot dokonujący odbudowy lub remontu budynku.
Pomocnicze
k.c. art. 817 § § 1
Kodeks cywilny
Ubezpieczyciel obowiązany jest spełnić świadczenie wSiehe terminie umówionym w umowie.
u.o.u.f.g.p.b.u.k. art. 70 § ust. 1
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Sumę ubezpieczenia, odrębnie dla każdego budynku rolniczego, ustala ubezpieczający z zakładem ubezpieczeń.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powodowie nie wykazali wysokości szkody poprzez złożenie wniosku o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego. • Prywatny operat szacunkowy nie stanowi wystarczającego dowodu wysokości szkody. • Sąd nie ma obowiązku dopuszczania dowodu z opinii biegłego z urzędu, gdy strona reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika świadomie zrezygnowała z takiego wniosku.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 232 §2 k.p.c. przez niedopuszczenie z urzędu dowodu z opinii biegłego. • Zarzut naruszenia art. 271§1 k.p.c. w zw. z art.. 227 k.p.c. dotyczący uchylania pytań pełnomocnika. • Zarzut naruszenia art. 805§1 i §2 pkt 1 k.c. i art.13 ust. l i 3 ustawy z dnia 22.05.2003 r. o obowiązkowych ubezpieczeniach. • Zarzut naruszenia art. 45 ust. 1 Konstytucji RP.
Godne uwagi sformułowania
ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne • dokument prywatny nie jest sam przez się dowodem rzeczywistego stanu rzeczy • powodowie nie udowodnili w niniejszym procesie wysokości szkody • brak wniosku o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego jest rezultatem wyboru przed powodów konkretnej strategii procesowej
Skład orzekający
Edyta Buczkowska-Żuk
przewodniczący-sprawozdawca
Agnieszka Sołtyka
sędzia
Agnieszka Bednarek-Moraś
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie zasad dowodzenia wysokości szkody w sprawach ubezpieczeniowych, zwłaszcza w kontekście roli prywatnych ekspertyz i obowiązku składania wniosków dowodowych przez strony reprezentowane przez profesjonalnych pełnomocników."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań ubezpieczeniowych i zasad dowodzenia w polskim procesie cywilnym. Nie stanowi przełomu w interpretacji prawa ubezpieczeniowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje typowy problem w sporach ubezpieczeniowych dotyczący dowodzenia wysokości szkody i roli profesjonalnych pełnomocników w procesie. Pokazuje, jak kluczowe jest aktywne działanie stron w przedstawianiu dowodów.
“Czy prywatna ekspertyza wystarczy, by wygrać sprawę o odszkodowanie? Sąd wyjaśnia kluczową rolę dowodów.”
Dane finansowe
WPS: 92 767,13 PLN
koszty zastępstwa procesowego: 5400 PLN
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.