I ACa 3292/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Warszawie rozpoznał apelację pozwanej Spółki Akcyjnej od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie, który zasądził na rzecz Skarbu Państwa ponad 1,5 miliona złotych tytułem niedopłaty opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego gruntu. Pozwana Spółka Akcyjna nabyła prawo użytkowania wieczystego nieruchomości w trakcie postępowania dotyczącego ustalenia wysokości tej opłaty. Sąd Okręgowy ustalił, że pozwana jest zobowiązana do uiszczania opłat w nowej, wyższej wysokości ustalonej prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z 2021 roku, który zapadł w sprawie z powództwa poprzedniego użytkownika wieczystego. Pozwana zarzuciła w apelacji naruszenie prawa materialnego i procesowego, kwestionując skuteczność wypowiedzenia opłaty wobec niej oraz zastosowanie art. 192 pkt 3 k.p.c. Sąd Apelacyjny oddalił apelację, podzielając stanowisko Sądu Okręgowego. Sąd uznał, że opłata roczna za użytkowanie wieczyste jest związana z prawem i wiąże każdego kolejnego nabywcę, a wypowiedzenie dokonane poprzedniemu użytkownikowi jest skuteczne wobec pozwanego. Ponadto, sąd podkreślił, że wyrok ustalający nową wysokość opłaty ma charakter konstytutywny i rozszerzoną prawomocność wobec nabywcy prawa w toku postępowania, zgodnie z art. 192 pkt 3 k.p.c. i art. 788 k.p.c. W konsekwencji, sąd oddalił apelację i zasądził od pozwanej na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej RP koszty postępowania apelacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie zasady rozszerzonej prawomocności wyroku w sprawach dotyczących praw związanych z nieruchomościami (np. użytkowanie wieczyste) wobec nabywców tych praw w toku postępowania, a także zasady związania opłatą roczną każdego kolejnego użytkownika wieczystego.
Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia prawa użytkowania wieczystego w trakcie postępowania o ustalenie jego opłaty, z uwzględnieniem przepisów o gospodarce nieruchomościami i k.p.c.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wypowiedzenie wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, dokonane przez Skarb Państwa wobec poprzedniego użytkownika wieczystego, jest skuteczne względem pozwanego jako nabywcy tego prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wypowiedzenie jest skuteczne względem pozwanego.
Uzasadnienie
Opłata roczna za użytkowanie wieczyste jest immanentnie związana z prawem i wiąże każdego kolejnego nabywcę tego prawa, niezależnie od tego, czy nabył je bezpośrednio od Skarbu Państwa, czy od osoby trzeciej. Nabywca nie może zasłaniać się brakiem wiedzy o istnieniu obciążenia.
Czy prawomocny wyrok ustalający nową wysokość opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, wydany w sprawie z udziałem zbywcy prawa, ma rozszerzoną prawomocność wobec nabywcy tego prawa w toku postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wyrok taki ma rozszerzoną prawomocność wobec nabywcy.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 192 pkt 3 k.p.c., zbycie rzeczy lub prawa objętych sporem w toku sprawy nie ma wpływu na jej dalszy bieg, a nabywca może wejść na miejsce zbywcy. Instytucja ta chroni stronę przeciwną przed ujemnymi skutkami zbycia i prowadzi do rozszerzonej prawomocności wyroku wobec nabywcy, na podstawie art. 788 k.p.c.
Czy roszczenie o zapłatę opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego w nowej, wyższej wysokości, ustalonej wyrokiem sądu, staje się wymagalne z dniem uprawomocnienia się wyroku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, roszczenie staje się wymagalne po uprawomocnieniu się wyroku.
Uzasadnienie
Wyrok ustalający nową wysokość opłaty rocznej ma charakter konstytutywny, a część opłaty przewyższająca dotychczasową staje się wymagalna dopiero po uprawomocnieniu się orzeczenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Skarb Państwa – Prezydent (...) | organ_państwowy | powód |
| (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. | spółka | pozwany |
| Skarb Państwa – Prokuratoria Generalna RP | organ_państwowy | zainteresowany (koszty) |
Przepisy (11)
Główne
u.g.n. art. 71 § ust. 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 78 § ust. 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
k.p.c. art. 192 § pkt 3
Kodeks postępowania cywilnego
Zbycie w toku sprawy rzeczy lub prawa objętych sporem nie ma wpływu na dalszy bieg sprawy; nabywca może wejść na miejsce zbywcy za zezwoleniem strony przeciwnej. Wyrok wydany z udziałem zbywcy ma rozszerzoną prawomocność wobec nabywcy.
u.g.n. art. 78
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Pomocnicze
k.c. art. 238
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.c. art. 481 § § 1
Kodeks cywilny
u.P.G. RP art. 32 § ust. 3
Ustawa o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej
Dz.U. z 2018 r. poz. 265 § § 2 pkt 6 w związku z § 10 ust. 1 pkt 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
k.p.c. art. 788
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Opłata roczna za użytkowanie wieczyste wiąże każdego kolejnego nabywcę prawa. • Wypowiedzenie opłaty dokonane poprzedniemu użytkownikowi wieczystemu jest skuteczne wobec pozwanego. • Wyrok ustalający nową wysokość opłaty rocznej ma charakter konstytutywny i rozszerzoną prawomocność wobec nabywcy prawa w toku postępowania (art. 192 pkt 3 k.p.c.). • Roszczenie o zapłatę opłaty w nowej wysokości staje się wymagalne po uprawomocnieniu się wyroku ustalającego tę wysokość.
Odrzucone argumenty
Wypowiedzenie wysokości opłaty względem poprzedniego użytkownika wieczystego nie odnosi skutku względem nowego użytkownika. • Błędne zastosowanie art. 192 pkt 3 k.p.c. przez wadliwe ustalenie, że wyrok zapadły w toku postępowania między poprzednim użytkownikiem a Skarbem Państwa odnosi skutek wobec pozwanego. • Zarzut przedawnienia roszczenia.
Godne uwagi sformułowania
opłata roczna za wieczyste użytkowanie gruntu wiąże każdego kolejnego nabywcę tego prawa • Opłata roczna jest immanentnie związana z prawem użytkowania wieczystego i nabywca tego prawa w drodze kontraktu nie może się zasłaniać brakiem wiedzy • wyrok sądu wydane na podstawie art. 80 u.g.n. za orzeczenie konstytutywne • ustalona wyrokiem sądu opłata roczna z tytułu użytkowania wieczystego staje się, w części przewyższającej opłatę dotychczasową, wymagalna po uprawomocnieniu się wyroku • wyrok wydany z udziałem zbywcy zachowuje rozszerzoną prawomocność względem nabywcy • rozszerzona prawomocność wyroku wydanego w takim układzie podmiotowym jest art. 788 k.p.c.
Skład orzekający
Roman Dziczek
przewodniczący
Joanna Przanowska - Tomaszek
sędzia
Adam Jaworski
sędzia (del.) (spr.)
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady rozszerzonej prawomocności wyroku w sprawach dotyczących praw związanych z nieruchomościami (np. użytkowanie wieczyste) wobec nabywców tych praw w toku postępowania, a także zasady związania opłatą roczną każdego kolejnego użytkownika wieczystego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia prawa użytkowania wieczystego w trakcie postępowania o ustalenie jego opłaty, z uwzględnieniem przepisów o gospodarce nieruchomościami i k.p.c.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z obciążeniami nieruchomościowymi i skutkami prawnymi nabycia praw w trakcie toczącego się postępowania, co jest istotne dla profesjonalistów z branży nieruchomości i prawników.
“Nabyłeś prawo w trakcie procesu? Wyrok sądu i tak Cię zwiąże – Sąd Apelacyjny wyjaśnia skutki prawomocności.”
Dane finansowe
WPS: 1 539 284,31 PLN
niedopłata opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego: 1 539 284,31 PLN
zwrot kosztów postępowania apelacyjnego: 8100 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.