I ACa 239/18

Sąd Apelacyjny w ŁodziŁódź2018-10-04
SAOSnieruchomościprawo rzeczoweŚredniaapelacyjny
RODdzierżawaprzeniesienie prawauchwała zarząduwypowiedzenie umowyważny powódsamowola budowlana

Sąd Apelacyjny oddalił apelację powoda, uznając, że odmowa zatwierdzenia przez ROD przeniesienia prawa do działki była uzasadniona, ponieważ powodowi nie przysługiwało już prawo do jej dzierżawy.

Powód A. B. domagał się ustalenia, że uchwała Zarządu ROD nie zatwierdzająca umowy przeniesienia prawa do działki jest bezskuteczna. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, uznając, że zarząd miał ważne powody do odmowy, gdyż umowa dzierżawy została wcześniej skutecznie wypowiedziana. Sąd Apelacyjny podzielił to stanowisko, podkreślając, że w dacie sporządzania umowy przeniesienia, powodowi nie przysługiwało już prawo do działki, co stanowiło ważny powód odmowy zatwierdzenia.

Sprawa dotyczyła powództwa A. B. o ustalenie bezskuteczności uchwały Zarządu Rodzinnego Ogrodu Działkowego odmawiającej zatwierdzenia umowy przeniesienia prawa do działki. Sąd Okręgowy w Kaliszu oddalił powództwo, uznając, że zarząd ROD miał ważne powody do odmowy, ponieważ umowa dzierżawy działki numer (...) została wcześniej skutecznie wypowiedziana powodowi. Sąd Apelacyjny w Łodzi podzielił ustalenia i wnioski Sądu pierwszej instancji. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że w dniu zawarcia umowy przeniesienia prawa do działki (26 listopada 2015 r.), powodowi już nie przysługiwało prawo do dysponowania tym prawem, gdyż umowa dzierżawy wygasła z dniem 30 listopada 2014 r. po upływie terminu wypowiedzenia. Sąd Apelacyjny podkreślił, że nawet wniesienie przez działkowca powództwa o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne nie wstrzymuje wygaśnięcia prawa do działki z upływem terminu wypowiedzenia. W związku z tym, odmowa zatwierdzenia przeniesienia prawa do działki przez zarząd ROD była uzasadniona ważnymi powodami, a zarzuty apelacji dotyczące błędu w ustaleniach faktycznych i odmowy przesłuchania świadków zostały uznane za niezasadne. Sąd Apelacyjny oddalił apelację powoda.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, odmowa jest uzasadniona, jeśli dzierżawcy nie przysługuje już prawo do dysponowania prawem do działki z powodu skutecznego wypowiedzenia umowy dzierżawy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skuteczne wypowiedzenie umowy dzierżawy stanowi ważny powód do odmowy zatwierdzenia przeniesienia prawa do działki, nawet jeśli sprawa o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne toczy się w sądzie. W momencie sporządzania umowy przeniesienia, prawo do działki już nie przysługiwało.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

(...) Związek (...) z siedzibą w W.

Strony

NazwaTypRola
A. B.osoba_fizycznapowód
(...) Związek (...) z siedzibą w W.instytucjapozwany

Przepisy (7)

Główne

u.rod art. 41 § ust. 4

Ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych

Odmowa zatwierdzenia przeniesienia praw do działki przez stowarzyszenie ogrodowe może nastąpić jedynie z ważnych powodów.

Pomocnicze

u.rod art. 41 § ust. 7

Ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych

Sąd orzeka o ustaleniu, że odmowa zatwierdzenia przeniesienia praw do działki jest bezpodstawna.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98 § par. 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § par. 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § par. 1

Kodeks postępowania cywilnego

u.rod art. 37 § ust. 1

Ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych

Wniesienie przez działkowca powództwa o uznanie za bezskuteczne wypowiedzenia umowy dzierżawy nie ma wpływu na wygaśnięcie prawa do działki z upływem okresu wypowiedzenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skuteczne wypowiedzenie umowy dzierżawy stanowi ważny powód do odmowy zatwierdzenia przeniesienia prawa do działki. W dacie sporządzania umowy przeniesienia prawa do działki, powodowi nie przysługiwało już prawo do dysponowania tym prawem. Wniesienie powództwa o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne nie wstrzymuje wygaśnięcia prawa do działki z upływem terminu wypowiedzenia.

Odrzucone argumenty

Uchwała Zarządu ROD o niezatwierdzeniu umowy przeniesienia prawa do działki była niezasadna i bezskuteczna. Niesłuszna odmowa przesłuchania świadków na okoliczność zasadności wypowiedzenia umowy dzierżawy.

Godne uwagi sformułowania

okoliczność ta stanowiła ważny powód po myśli art. 1 ust 7 ustawy, usprawiedliwiający podjęcie przedmiotowej uchwały w dacie sporządzenia umowy przenoszącej prawo dzierżawy do działki, prawo to w istocie powodowi nie przysługiwało wobec wcześniejszego zakończenia stosunku dzierżawy nie ma wpływu na wygaśnięcie prawa do działki z upływem okresu wypowiedzenia

Skład orzekający

Anna Miastkowska

przewodniczący-sprawozdawca

Wiesława Kuberska

sędzia

Ryszard Badio

sędzia (del.)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych dotyczących przenoszenia praw do działki i ważnych powodów odmowy zatwierdzenia takiej umowy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej działkowców i regulacji ROD.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów dotyczących praw do działek w ROD, w szczególności w kontekście wypowiedzenia umowy dzierżawy i jego konsekwencji dla możliwości przeniesienia prawa.

Czy można przenieść prawo do działki ROD, gdy umowa dzierżawy została wypowiedziana?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I ACa 239/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 października 2018 r. Sąd Apelacyjny w Łodzi I Wydział Cywilny w składzie: Przewodnicząca: SSA Anna Miastkowska (spr.) Sędziowie: SA Wiesława Kuberska SO (del.) Ryszard Badio Protokolant: sekr. sąd. Ewelina Stępień po rozpoznaniu w dniu 4 października 2018 r. w Łodzi na rozprawie sprawy z powództwa A. B. przeciwko (...) Związkowi (...) z siedzibą w W. o ustalenie na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Kaliszu z dnia 8 listopada 2017 r. sygn. akt I C 119/16 1. oddala apelację; 2. zasądza od A. B. na rzecz (...) Związku (...) z siedzibą w W. kwotę 270 (dwieście siedemdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. I A Ca 239/18 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 8 listopada 2017 roku Sąd Okręgowy w Kaliszu oddalił powództwo A. B. przeciwko (...) Związkowi (...) z siedzibą w W. o ustalenie, że uchwała Zarządu Rodzinnego O. Działkowego (...) w K. z dnia 16 grudnia 2015 roku w przedmiocie nie zatwierdzenia umowy przeniesienia prawa do działki numer (...) , jest bezpodstawna i bezskuteczna. Orzeczenie to zostało wydane w oparciu o ustalenia, które Sąd Apelacyjny podzielił i przyjął za własne. Sąd i instancji między innymi zaznaczył, iż strony zawarły w dniu 22 listopada 2000 roku umowę dzierżawy działki numer (...) , wchodzącej w skład zasobów Rodzinnego O. Działkowego (...) w K. . W dniu 15 października 2014 roku zarząd ROD podjął uchwałę wypowiadającą powodowi umowę dzierżawy. W dniu 12 grudnia 2014 roku powód wystąpił do Sądu Rejonowego w Kaliszu z powództwem przeciwko (...) Związkowi (...) o uznanie tego wypowiedzenia za bezskuteczne. Wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2016 roku Sąd Rejowy w K. w sprawie I C 2287/14 uwzględnił powództwo. Na Skutek apelacji strony pozwanej, Sąd Okręgowy w Kaliszu zmienił ten wyrok orzeczeniem z dnia 20 października 2016 roku i oddalił powództwo (sygn. akt II Ca 356/16). W dniu 26 listopada 2015 roku powód i M. B. zawarli umowę dzierżawy mającą na celu przeniesienie przez A. B. na rzecz M. B. prawa do działki numer 216 A. Uchwałą z dnia 16 grudnia Zarząd (...) nie zatwierdził powyższej umowy. W uzasadnieniu uchwały podniesiono, że powód dopuścił się samowoli budowlanej wznosząc altanę co skutkowało wypowiedzeniem umowy dzierżawy uchwałą z dnia 15 października 2014 roku. Sąd I instancji oddalił wniosek dowodowy powoda o przesłuchanie w charakterze świadków członków zarządu ROD (...) w K. na okoliczność nie istnienia przyczyn wskazanych w uzasadnieniu przedmiotowej uchwały z uwagi na treść dokumentów, w tym ostatecznego orzeczenia wydanego w sprawie I C 2887/14, przesądzającego o prawidłowości wypowiedzenia umowy dzierżawy. Sąd ten rozpoznał żądanie pozwu w świetle art. 41 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 roku o rodzinnych ogrodach działkowych, podkreślając między innymi, że odmowa zatwierdzenia przeniesienia praw do działki przez towarzyszenie ogrodowe może nastąpić jedynie z ważnych powodów. W ocenie Sądu Okręgowego, zarząd ROD (...) w K. miał uzasadnione podstawy do podjęcia przedmiotowej uchwały, odmawiającej zatwierdzenia przeniesienia przez powoda praw do działki. Sąd powołał się na fakt, iż w dniu 26 listopada 2015 roku powodowi nie przysługiwało prawo do dysponowania prawem dzierżawy wobec prawidłowego i skutecznego wypowiedzenia umowy dzierżawy na mocy uchwały z dnia 15 października 2014 roku. Okoliczność ta stanowiła ważny powód do tego by nie zatwierdzić czynności powoda, który nie mógł przenieść praw do działki na inną osobę. Wprawdzie o skuteczności wypowiedzenia dzierżawy przesądził Sąd Okręgowy w Kaliszu w sprawie II Ca 356/16 wyrokiem z dnia 20 października 2016 roku, ale powód utracił tytuł prawny do przedmiotowego prawa z dniem 30 listopada 2015 roku, w którym nastąpił upływ terminu wypowiedzenia umowy. W apelacji od powyższego wyroku powód zarzucił: 1) błąd w ustaleniach dokonanych przez Sąd I instancji polegający na niesłusznym uznaniu, że zaskarżona uchwała nie zatwierdzająca umowy przeniesienia prawa do działki numer (...) , była zasadna i skuteczna 2) nieuzasadnioną odmowę przesłuchania wskazanych świadków w sytuacji gdy ich zaznania były istotne dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. W oparciu o te zarzuty skarżący domagał się uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Sąd Apelacyjny zważył co następuje: Apelacja nie była uzasadniona. Jak słusznie odkreślił Sąd I instancji, rozpatrujący zasadność powództwa w świetle przepisów ustawy z dnia 13 grudnia 2013 roku o rodzinnych ogrodach działkowych, odmowa zatwierdzenia przeniesienia przez dzierżawcę praw do działki na inną osobę przez stowarzyszenie ogrodowe może nastąpić z ważnych powodów (art. 41 ust 4 ustawy). Ustawodawca nie określił bliżej tej przesłanki, pozostawiając ocenę w tym względzie sądowi orzekającemu w trybie art. 41 ust. 7 ustawy, na skutek wniesienia powództwa o ustalenie, że odmowa w powyższym przedmiocie jest bezpodstawna. Nie ulega przy tym wątpliwości, iż decydujące znaczenie dla omawianej oceny ma charakter i waga okoliczności przytoczonych na uzasadnienie odmowy. W rozpatrywanym przypadku odmawiając zatwierdzenia przeniesienia prawa dzierżawy przez powoda, Zarząd (...) powołał się na fakt dopuszczenia się przez dzierżawcę samowoli budowlanej i wypowiedzenia z tej przyczyny umowy dzierżawy uchwałą z dnia 15 października 2015 roku. Sąd Apelacyjny w pełni podzielił stanowisko, iż okoliczność ta stanowiła ważny powód po myśli art. 1 ust 7 ustawy, usprawiedliwiający podjęcie przedmiotowej uchwały. Jak bowiem słusznie zauważył Sąd Okręgowy, w dacie sporządzenia umowy przenoszącej prawo dzierżawy do działki, prawo to w istocie powodowi nie przysługiwało wobec wcześniejszego zakończenia stosunku dzierżawy. Tytuł prawny do dzierżawy ustał z dniem 30 listopada 2014 roku, w którym minął okres wypowiedzenia umowy. Sąd miał przy tym na uwadze fakt, iż orzeczenie przesądzające o zasadności wypowiedzenia umowy zostało wydane po sporządzeniu umowy przekazania. Nie podważało to jednakże przyjętego stanowiska wobec akceptacji przez Sądy obu instancji poglądu wyrażonego w przytoczonej uchwale SN z dnia 7 kwietnia 2016 roku, iż wniesienie przez działkowca powództwa o uznanie za bezskuteczne wypowiedzenia umowy dzierżawy po myśli art. 37 ust. 1 cyt. ustawy nie ma wpływu na wygaśnięcie prawa do działki z upływem okresu wypowiedzenia. Badanie zasadności decyzji w przedmiocie wypowiedzenia, również w aspekcie dotyczącym samowoli budowlanej na działce dzierżawionej przez powoda, mogło nastąpić jedynie w sprawie I C 2887/1. Ponowna analiza tych okoliczności w niniejszym postępowaniu nie była możliwa. Dlatego przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków wskazanych przez powoda mających wypowiedzieć się na temat charakteru dokonanej na działce inwestycji było zbędne. Decyzja Sądu oddalającego ten wniosek nie budziła w tej sytuacji wątpliwości. Zaskarżone orzeczenie było zatem prawidłowe. Dlatego Sąd Apelacyjny oddalił apelację na mocy art. 385 k.p.c. O kosztach postępowania odwoławczego Sąd ten rozstrzygnął w oparciu o treść przepisów art. 98 par. 1 k.p.c. w zw. z art. 391 par. 1 k. p. c i art. 108 par. 1 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI