I ACA 195/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka M. M. dochodziła od pozwanego G. B., biegłego psychiatry, zapłaty kwoty 300 000 zł tytułem odszkodowania. Zarzucała, że sporządzona przez pozwanego opinia psychiatryczna, która stwierdzała u niej zespół paranoidalny, była wadliwa i nie odzwierciedlała rzeczywistego stanu faktycznego. Opinia ta miała doprowadzić do zwolnienia powódki z funkcji opiekuna prawnego jej ubezwłasnowolnionego syna, a także stać się podstawą do wszczęcia postępowań o ubezwłasnowolnienie i umieszczenie w szpitalu psychiatrycznym. Sąd Okręgowy w Kielcach oddalił powództwo, uznając roszczenie za przedawnione, ponieważ powódka dowiedziała się o opinii i jej autorze w styczniu 2009 roku, a termin przedawnienia wynosi trzy lata. Sąd Apelacyjny w Krakowie, rozpoznając apelację powódki, odrzucił ją w części dotyczącej kosztów zastępstwa procesowego z urzędu, uznając, że środek odwoławczy od postanowienia w przedmiocie wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu przysługuje jedynie pełnomocnikowi, a nie stronie. W pozostałej części apelacja została oddalona. Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko Sądu Okręgowego co do przedawnienia roszczenia, podkreślając, że nawet gdyby szkoda wynikła ze zbrodni lub występku, termin przedawnienia wynosi dwadzieścia lat. Sąd analizował, czy działania biegłego mogły stanowić przestępstwo poświadczenia nieprawdy lub przedstawienia fałszywej opinii, jednak uznał, że brak jest podstaw do przypisania pozwanemu popełnienia przestępstwa. Opinia została sporządzona w oparciu o badanie i akta sprawy, a zarzuty powódki dotyczące braku badania lub błędnej diagnozy nie znalazły potwierdzenia, m.in. w postępowaniu dyscyplinarnym Rzecznika Odpowiedzialności Zawodowej. Sąd Apelacyjny uznał również, że nie doszło do naruszenia dóbr osobistych powódki, gdyż sama przyznawała ona występowanie objawów psychotycznych, a opinia została wydana zgodnie z zasadami sztuki lekarskiej. Oddalono również zarzut dotyczący kosztów procesu, uznając, że nie zaszły szczególne okoliczności uzasadniające zastosowanie art. 102 k.p.c.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaNiedopuszczalność apelacji strony od postanowienia o kosztach zastępstwa procesowego z urzędu; zasady przedawnienia roszczeń odszkodowawczych; ocena odpowiedzialności biegłego sądowego.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i faktycznej; kwestia dopuszczalności środków odwoławczych od postanowień o kosztach zastępstwa procesowego z urzędu ma szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy apelacja strony od postanowienia w przedmiocie wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu jest dopuszczalna?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, apelacja strony od postanowienia w przedmiocie wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu jest niedopuszczalna. Przysługuje od niej zażalenie, które może wnieść jedynie pełnomocnik.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 394(1a) § 1 pkt 9 k.p.c., od postanowienia w przedmiocie wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu przysługuje zażalenie, a nie apelacja. Strona nie ma interesu prawnego w zaskarżeniu tego postanowienia.
Czy roszczenie o odszkodowanie za wadliwą opinię biegłego przedawnia się z upływem 3 lat, czy 20 lat, jeśli działanie biegłego można zakwalifikować jako występek?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Roszczenie o odszkodowanie przedawnia się z upływem 3 lat od dowiedzenia się o szkodzie i sprawcy, chyba że szkoda wynikła ze zbrodni lub występku, wówczas termin wynosi 20 lat. W tym przypadku nie stwierdzono popełnienia przez biegłego przestępstwa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak jest podstaw do przypisania biegłemu popełnienia przestępstwa poświadczenia nieprawdy lub przedstawienia fałszywej opinii. Opinia została sporządzona rzetelnie, w oparciu o badanie i akta sprawy, a zarzuty powódki nie znalazły potwierdzenia. Samo wyrażenie oceny lub opinii przez biegłego, mieszczące się w zakresie jego uprawnień, nie stanowi poświadczenia nieprawdy.
Czy wadliwa opinia biegłego, która doprowadziła do utraty opieki nad synem i innych negatywnych konsekwencji, naruszyła dobra osobiste powódki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w tym przypadku nie doszło do naruszenia dóbr osobistych powódki.
Uzasadnienie
Powódka sama przyznawała występowanie objawów psychotycznych, a opinia biegłego została wydana zgodnie z zasadami sztuki lekarskiej. Ponadto, pozwany nie upubliczniał opinii, a wszczęcie postępowań sądowych inicjowały inne osoby. Brak jest podstaw do przypisania pozwanemu odpowiedzialności za naruszenie dóbr osobistych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. M. | osoba_fizyczna | powódka |
| G. B. | osoba_fizyczna | pozwany |
| P. R. | osoba_fizyczna | pełnomocnik powódki z urzędu |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 394(1a) § § 1 pkt 9
Kodeks postępowania cywilnego
Od postanowienia w przedmiocie wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu przysługuje zażalenie, a nie apelacja.
k.c. art. 442(1) § § 1-3
Kodeks cywilny
Reguluje termin przedawnienia roszczeń o naprawienie szkody, w tym wydłużony termin w przypadku szkody wynikłej ze zbrodni lub występku.
Pomocnicze
k.c. art. 24 § § 1
Kodeks cywilny
Reguluje ochronę dóbr osobistych.
k.c. art. 448
Kodeks cywilny
Reguluje przyznanie zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę w przypadku naruszenia dóbr osobistych.
k.k. art. 271 § § 1
Kodeks karny
Dotyczy poświadczenia nieprawdy w dokumencie przez osobę uprawnioną.
k.k. art. 233 § § 4
Kodeks karny
Dotyczy przedstawienia fałszywej opinii przez biegłego.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad szczególnego stosowania przepisów o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niedopuszczalność apelacji strony w przedmiocie kosztów zastępstwa procesowego z urzędu. • Przedawnienie roszczenia o odszkodowanie. • Brak popełnienia przez biegłego przestępstwa. • Brak naruszenia dóbr osobistych powódki. • Opinia biegłego sporządzona zgodnie z zasadami sztuki lekarskiej.
Odrzucone argumenty
Wadliwość opinii biegłego. • Naruszenie dóbr osobistych powódki. • Brak przedawnienia roszczenia z uwagi na popełnienie przestępstwa. • Naruszenie przepisów prawa poprzez błędną subsumpcję i uznanie przedawnienia. • Naruszenie przepisów prawa poprzez pominięcie wniosków dowodowych. • Naruszenie przepisów prawa poprzez nieobciążanie powódki kosztami procesu.
Godne uwagi sformułowania
Sama strona, reprezentowana przez pełnomocnika z urzędu, nie ma natomiast interesu prawnego w zaskarżeniu tego postanowienia, które nie narusza w żaden sposób jej sfery prawnej. • Poświadczyć nieprawdę można tylko w odniesieniu do okoliczności dających się ocenić w kategorii prawdy i fałszu. Nie będzie zatem takim poświadczeniem wyrażenie ocen, własnej opinii przez biegłego o innej osobie, które mieści się w zakresie uprawnień osoby poświadczającej i jest dopuszczalne w świetle wiedzy specjalistycznej. • Indywidualna wrażliwość powódki i nie ma tu decydującego znaczenia albowiem kryteriami stwierdzenia naruszeń dóbr osobistych powinny być oceny wynikające z istniejącej świadomości społecznej i prawnej, zasad współżycia społecznego i zasad moralnych, oraz odwołania do typowej reakcji społecznej a nie reakcji indywidulanej powódki.
Skład orzekający
Sławomir Jamróg
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Niedopuszczalność apelacji strony od postanowienia o kosztach zastępstwa procesowego z urzędu; zasady przedawnienia roszczeń odszkodowawczych; ocena odpowiedzialności biegłego sądowego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i faktycznej; kwestia dopuszczalności środków odwoławczych od postanowień o kosztach zastępstwa procesowego z urzędu ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności biegłego sądowego i kwestii proceduralnych związanych z apelacją od postanowienia o kosztach zastępstwa procesowego z urzędu, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Czy apelacja od kosztów zastępstwa procesowego z urzędu jest możliwa? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 300 000 PLN
koszty postępowania apelacyjnego: 8100 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.